C-292/25

WyrokTSUE2026-06-11CELEX: 62025CJ0292ECLI:EU:C:2026:476

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 6 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2015/848 należy interpretować w ten sposób, że sądy państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego mają wyłączną jurysdykcję do rozpoznania powództwa o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia tej wierzytelności w owym postępowaniu, nawet jeśli w chwili wszczęcia wspomnianego postępowania toczyło się już postępowanie mające ten sam przedmiot przed sądami innego państwa członkowskiego?
Ratio decidendi
Trybunał uznał, że powództwo o ustalenie wierzytelności w celu zgłoszenia jej w postępowaniu upadłościowym spełnia kumulatywne kryteria z art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848, tj. wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego i jest z nim ściśle powiązane. Jurysdykcja sądów państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego w takich sprawach ma charakter wyłączny. Wynika to z konieczności unikania luk prawnych i nakładania się przepisów między rozporządzeniami 2015/848 a 1215/2012, a także z celów rozporządzenia 2015/848, takich jak poprawa skuteczności transgranicznych postępowań upadłościowych i zapobieganie forum shopping. Wyłączność ta jest wyłączona jedynie w sytuacji przewidzianej w art. 6 ust. 2, która nie miała miejsca w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Spółka shopping24 (z siedzibą w Niemczech) wniosła powództwo o zapłatę przeciwko spółce Sportgigant Lindpointner GmbH (z siedzibą w Austrii) przed sądem w Hamburgu. W międzyczasie, Landesgericht Linz (Austria) wszczął postępowanie upadłościowe wobec Sportgigant, co spowodowało przerwanie postępowania w Hamburgu. Następnie shopping24 wniosła do sądu w Linzu powództwo o ustalenie wierzytelności wobec syndyka masy upadłości Sportgigant, aby zgłosić ją w postępowaniu upadłościowym. Sąd odsyłający zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy jurysdykcja do rozpoznania tego powództwa należy do sądów austriackich, mimo wcześniejszego postępowania w Niemczech.
Rozstrzygnięcie
Artykuł 6 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego należy interpretować w ten sposób, że sądy państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego mają wyłączną jurysdykcję do rozpoznania powództwa o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia tej wierzytelności w owym postępowaniu, nawet jeśli w chwili wszczęcia wspomnianego postępowania toczyło się już postępowanie mające ten sam przedmiot przed sądami innego państwa członkowskiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wydanie tymczasowe WYROK TRYBUNAŁU (siódma izba) z dnia 11 czerwca 2026 r.(*) Odesłanie prejudycjalne – Współpraca sądowa w sprawach cywilnych – Postępowanie upadłościowe – Rozporządzenie (UE) 2015/848 – Artykuł 3 ust. 1 – Jurysdykcja międzynarodowa – Artykuł 6 ust. 1 – Sprawy wynikające bezpośrednio z postępowania upadłościowego i ściśle z nim powiązane – Jurysdykcja wyłączna sądów państwa członkowskiego, na którego terytorium wszczęto postępowanie upadłościowe W sprawie C‑292/25 mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Landesgericht Linz (sąd krajowy w Linzu, Austria) postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2025 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 18 kwietnia 2025 r., w postępowaniu: shopping24 Gesellschaft für multimediale Anwendung przeciwko SR, występującemu jako syndyk masy upadłości spółki Sportgigant Lindpointner GmbH, TRYBUNAŁ (siódma izba), w składzie: F. Schalin, prezes izby, K. Jürimäe (sprawozdawczyni), prezeska drugiej izby, i Z. Csehi, sędzia, rzecznik generalny: J. Richard de la Tour, sekretarz: A. Calot Escobar, uwzględniając pisemny etap postępowania, rozważywszy uwagi, które przedstawili: –        w imieniu Komisji Europejskiej – B. Ernst i S. Noë, w charakterze pełnomocników, podjąwszy, po zapoznaniu się ze stanowiskiem rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii, wydaje następujący Wyrok 1        Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 6, 18 i art. 32 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego (Dz.U. 2015, L 141, s. 19). 2        Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy spółką z siedzibą w Niemczech – shopping24 Gesellschaft für multimediale Anwendung (zwaną dalej „spółką shopping24”) a SR, działającym w charakterze syndyka masy upadłości spółki z siedzibą w Austrii – Sportgigant Lindpointner GmbH (zwanej dalej „spółką Sportgigant”), w przedmiocie powództwa o ustalenie wierzytelności w celu jej zgłoszenia w postępowaniu upadłościowym wszczętym w Austrii wobec spółki Sportgigant. Ramy prawne Prawo Unii Rozporządzenie (WE) nr 1346/2000 3        Rozporządzenie Rady nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego (Dz.U. 2000, L 160, s. 1) zostało uchylone i zastąpione od dnia 26 czerwca 2017 r. przez rozporządzenie 2015/848. 4        Motyw 6 rozporządzenia nr 1346/2000 miał następujące brzmienie: „Zgodnie z zasadą proporcjonalności niniejsze rozporządzenie powinno ograniczyć się do przepisów dotyczących właściwości dla wszczynania postępowań upadłościowych oraz wydawania orzeczeń bezpośrednio na podstawie postępowań upadłościowych i ściśle związanych z takimi postępowaniami […]”. 5        Artykuł 3 ust. 1 tego rozporządzenia stanowił: „Sądy państwa członkowskiego, na terytorium którego znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika, są właściwe dla wszczęcia postępowania upadłościowego. W przypadku spółek i osób prawnych domniemywa się, że głównym ośrodkiem ich podstawowej działalności jest siedziba określona w statucie, chyba że zostanie przeprowadzony dowód przeciwny”. Rozporządzenie (UE) nr 1215/2012 6        Artykuł 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. 2012, L 351, s. 1) stanowi w ust. 1 i ust. 2 lit. b): „1.      Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie w sprawach cywilnych i handlowych, niezależnie od rodzaju sądu. Nie obejmuje ono w szczególności spraw podatkowych, celnych, administracyjnych ani spraw dotyczących odpowiedzialności państwa za działania lub zaniechania w wykonywaniu władzy publicznej (acta iure imperii). 2.      Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do: […] b)      upadłości, układów i innych podobnych postępowań”. Rozporządzenie 2015/848 7        Zgodnie z motywami 3, 5–8 i 35 rozporządzenia 2015/848: „(3)      Prawidłowe funkcjonowanie rynku wewnętrznego wymaga skutecznego i sprawnego funkcjonowania transgranicznych postępowań upadłościowych. Przyjęcie niniejszego rozporządzenia jest konieczne dla osiągnięcia tego celu, który wchodzi w zakres współpracy sądowej w sprawach cywilnych w rozumieniu art. 81 [TFUE]. […] (5)      Dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego niezbędne jest unikanie zachęt dla stron do przenoszenia majątku lub postępowania sądowego z jednego państwa członkowskiego do innego w celu uzyskania korzystniejszej sytuacji prawnej ze szkodą dla ogółu wierzycieli (tzw. forum shopping). (6)      Niniejsze rozporządzenie powinno obejmować przepisy określające jurysdykcję do wszczynania postępowań upadłościowych oraz do rozpatrywania pozwów wynikających bezpośrednio z postępowań upadłościowych i ściśle z nimi powiązanych […]. (7)      Upadłości, układy i inne podobne postępowania, a także związane z takimi postępowaniami pozwy, są wyłączone z zakresu zastosowania [rozporządzenia nr 1215/2012]. Postępowania te powinny być objęte zakresem zastosowania niniejszego rozporządzenia. W wykładni niniejszego rozporządzenia należy maksymalnie unikać luk regulacyjnych między oboma aktami. Przy czym sam fakt, że dane krajowe postępowanie nie figuruje w załączniku A do niniejszego rozporządzenia, nie powinien oznaczać, że postępowanie to jest objęte rozporządzeniem [nr 1215/2012]. (8)      Dla osiągnięcia poprawy skuteczności i efektywności postępowań upadłościowych o transgranicznych skutkach jest niezbędne i właściwe, aby postanowienia dotyczące jurysdykcji, uznawania oraz prawa właściwego w tym zakresie zostały zawarte w akcie prawa unijnego, który jest wiążący dla państw członkowskich oraz bezpośrednio w nich stosowany. […] (35)      Sądy państwa członkowskiego, na terytorium którego wszczęto postępowanie upadłościowe, powinny posiadać jurysdykcję w zakresie rozpatrywania pozwów, które wynikają bezpośrednio z tego postępowania i są z nim ściśle powiązane. Pozwami tymi powinny być m.in. pozwy o stwierdzenie bezskuteczności czynności pozwanego w innych państwach członkowskich oraz pozwy w sprawie obowiązków pojawiających się w trakcie postępowania upadłościowego, takich jak wpłata zaliczki na poczet kosztów postępowania. Natomiast pozwy o wypełnienie obowiązków wynikających z umowy, którą dłużnik zawarł przed wszczęciem postępowania, nie wynikają bezpośrednio z tego postępowania. Gdy pozew wiąże się z innym pozwem mającym za podstawę ogólne prawo cywilne lub handlowe, zarządca powinien móc wnieść oba pozwy do sądów miejsca zamieszkania pozwanego, jeżeli uzna wniesienie pozwu do takiego sądu za skuteczniejsze rozwiązanie. Tak może na przykład się zdarzyć, gdy zarządca pragnie połączyć pozew w sprawie odpowiedzialności członka kadry kierowniczej mający za podstawę prawo dotyczące niewypłacalności z pozwem mającym za podstawę prawo spółek lub ogólne prawo deliktów”. 8        Artykuł 3 tego rozporządzenia, zatytułowany „Jurysdykcja”, stanowi w ust. 1: „Sądy państwa członkowskiego, na którego terytorium znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika, posiadają jurysdykcję do wszczęcia postępowania upadłościowego (»główne postępowanie upadłościowe«). Głównym ośrodkiem podstawowej działalności jest miejsce, w którym dłużnik regularnie zarządza swoją działalnością o charakterze ekonomicznym i które jako takie jest rozpoznawalne dla osób trzecich”. 9        Artykuł 6 wspomnianego rozporządzenia, zatytułowany „Jurysdykcja w sprawach wynikających bezpośrednio z postępowania upadłościowego i ściśle z nim powiązanych”, stanowi: „1.      Sądy państwa członkowskiego, na którego terytorium wszczęto zgodnie z art. 3 postępowanie upadłościowe, mają jurysdykcję w sprawach wynikających bezpośrednio z tego postępowania i z nim ściśle powiązanych, takich jak sprawa o stwierdzenie bezskuteczności czynności prawnej. 2.      Jeżeli powództwo w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest powiązane z powództwem w sprawach cywilnych i handlowych wniesionym przeciwko temu samemu pozwanemu, zarządca może wnieść oba pozwy do sądów państwa członkowskiego, na którego terytorium pozwany ma miejsce zamieszkania, lub – jeżeli pozew wniesiono przeciwko kilku pozwanym – do sądów państwa członkowskiego, na którego terytorium którykolwiek z nich ma miejsce zamieszkania, pod warunkiem że sądy te posiadają jurysdykcję na podstawie rozporządzenia [nr 1215/2012]. […]”. 10      Zgodnie z art. 18 rozporządzenia 2015/848, zatytułowanym „Wpływ postępowania upadłościowego na zawisłe postępowania sądowe lub postępowanie polubowne”: „Wpływ postępowania upadłościowego na zawisłe postępowania sądowe lub postępowania polubowne, które dotyczą przedmiotu lub prawa wchodzącego w skład masy upadłościowej dłużnika, podlega wyłącznie prawu państwa członkowskiego, w którym toczy się postępowanie sądowe lub w którym ma siedzibę organ polubowny”. 11      Artykuł 32 tego rozporządzenia, zatytułowany „Uznanie i wykonalność innych orzeczeń”, stanowi w ust. 2: „Uznawanie i wykonywanie innych orzeczeń niż orzeczenia, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, reguluje rozporządzenie [nr 1215/2012], jeżeli rozporządzenie to ma zastosowanie”. Prawo austriackie 12      Paragraf 110 ust. 1 Insolvenzordnung (ustawy prawo upadłościowe) z dnia 11 grudnia 1914 r. (RGBl. 337/1914), stanowi: „Wierzyciele z tytułu wierzytelności, których prawidłowość lub kolejność zaspokojenia pozostają sporne, mogą występować o ich ustalenie, o ile dopuszczalna jest droga sądowa, kierując swoje powództwo przeciwko wszystkim, którzy te wierzytelności kwestionują (§ 14 kodeksu postępowania cywilnego) […]”. Postępowanie główne i pytania prejudycjalne 13      Na podstawie pozwu z dnia 27 marca 2024 r. spółka shopping24 wytoczyła przeciwko spółce Sportgigant powództwo przed Landgericht Hamburg (sądem krajowym w Hamburgu, Niemcy) o zapłatę wierzytelności w wysokości 56 829,84 EUR z tytułu niezapłaconych faktur, powiększonej o odsetki, oraz kwoty 1804,90 EUR z tytułu kosztów przedsądowych. 14      Postanowieniem z dnia 17 września 2024 r. Landesgericht Linz (sąd krajowy w Linzu, Austria), który jest sądem odsyłającym, wszczął postępowanie upadłościowe wobec spółki Sportgigant. 15      W wyniku wszczęcia tego postępowania upadłościowego postępowanie wszczęte przed Landgericht Hamburg (sądem krajowym w Hamburgu) zostało przerwane. Od tego czasu postępowanie to nie zostało podjęte ani ostatecznie zakończone. 16      W dniu 19 grudnia 2024 r. spółka shopping24 wniosła do sądu odsyłającego „powództwo w przedmiocie ustalenia wierzytelności” wobec SR, działającego w charakterze syndyka masy upadłości spółki Sportgigant. Powództwo to ma na celu stwierdzenie, wobec syndyka i ogółu wierzycieli, istnienia wierzytelności w celu zgłoszenia jej w postępowaniu upadłościowym. Kwota tej wierzytelności, ustalona na 74 106,16 EUR, obejmuje kwotę główną w wysokości 56 829,84 EUR z tytułu niezapłaconych faktur oraz odsetki, koszty przedsądowe i koszty postępowania wszczętego przed Landgericht Hamburg (sądem krajowym w Hamburgu). 17      Sąd odsyłający wyjaśnia, że zarówno w prawie niemieckim, jak i w prawie austriackim wszczęcie postępowania upadłościowego przerywa toczące się postępowania cywilne. Wyjaśnia on, że w przypadku gdy wierzyciel zgłosi swoją wierzytelność, a wierzytelność ta jest kwestionowana, przerwane postępowanie podejmuje się i dostosowuje do wymogów postępowania upadłościowego. Biorąc pod uwagę podobieństwa istniejące między tymi dwoma systemami prawa, sąd odsyłający jest zdania, że powództwo o zapłatę wytoczone w Niemczech i powództwo w przedmiocie ustalenia tej wierzytelności wytoczone później przed tym sądem mają ten sam cel i ten sam przedmiot. 18      W tych okolicznościach wspomniany sąd uważa za konieczne ustalenie, przed przystąpieniem do badania istoty sprawy, czy dalszemu prowadzeniu postępowania w przedmiocie wytoczonego przed nim powództwa stoi na przeszkodzie zarzut proceduralny oparty na braku jurysdykcji międzynarodowej lub zawisłości sporu. 19      W tym względzie sąd ten zastanawia się przede wszystkim, w świetle art. 6 rozporządzenia 2015/848 i wyroku z dnia 18 września 2019 r., Riel (C‑47/18, EU:C:2019:754), czy jurysdykcja międzynarodowa do orzekania w przedmiocie wspomnianego powództwa należy do sądów niemieckich, czy austriackich. 20      Następnie, na wypadek gdyby jurysdykcja ta miała należeć do sądów niemieckich, sąd odsyłający zmierza do ustalenia, czy w świetle art. 32 ust. 2 tego rozporządzenia byłby on zobowiązany do uznania, w postępowaniu upadłościowym wszczętym w Austrii, przyszłego orzeczenia Landgericht Hamburg (sądu krajowego w Hamburgu) w przedmiocie ustalenia spornej wierzytelności. 21      Wreszcie, na wypadek udzielenia odpowiedzi twierdzącej, sąd odsyłający zmierza do ustalenia, czy zarzut zawisłości sporu ma zastosowanie i stoi na przeszkodzie temu, by sąd ten rozpoznał wytoczone przed nim powództwo o ustalenie przedmiotowej wierzytelności. 22      W tych okolicznościach Landesgericht Linz (sąd krajowy w Linzu) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „1.      Czy wykładni art. 6 [rozporządzenia 2015/848] należy dokonywać w ten sposób, że w wypadku postępowania upadłościowego toczącego się w Austrii Republika Austriacka ma wyłączną właściwość w zakresie rozpoznania powództwa o ustalenie istnienia wierzytelności na podstawie prawa austriackiego również wówczas, gdy w Niemczech w chwili wszczęcia tego postępowania upadłościowego toczy się już postępowanie w przedmiocie tego samego roszczenia i – w świetle prawa niemieckiego – może być ono kontynuowane jako postępowanie w przedmiocie ustalenia istnienia wierzytelności, a więc ma na celu (wiążące) ustalenie istnienia wierzytelności wobec syndyka i ogółu wierzycieli w celu wpisu tej wierzytelności na listę wierzytelności w ramach postępowania upadłościowego? 2)      [W wypadku udzielenia na pytanie pierwsze odpowiedzi przeczącej: czy] wykładni art. 32 ust. 2 [rozporządzenia 2015/848] należy dokonywać w ten sposób, że w toczącym się w Austrii postępowaniu upadłościowym należy uznać wynik postępowania kontynuowanego w Niemczech jako postępowanie w przedmiocie ustalenia istnienia wierzytelności, mającego na celu (wiążące) ustalenie istnienia wierzytelności wobec syndyka i ogółu wierzycieli w celu wpisu tej wierzytelności na listę wierzytelności w ramach postępowania upadłościowego, co będzie skutkować ustaleniem (nieustaleniem) istnienia i wysokości wierzytelności? 3)      [W wypadku udzielenia na pytanie drugie odpowiedzi twierdzącej: czy] wykładni art. 18 [rozporządzenia 2015/848] należy dokonywać w ten sposób, że prowadzeniu postępowania w przedmiocie powództwa o ustalenie istnienia wierzytelności na podstawie prawa austriackiego stoi na przeszkodzie zawisłość sporu, jeżeli w Niemczech toczy się postępowanie w przedmiocie powództwa dotyczącego tego samego roszczenia, które – zgodnie z prawem niemieckim – może być kontynuowane jako postępowanie w przedmiocie ustalenia istnienia wierzytelności, a tym samym ma na celu (wiążące) ustalenie istnienia wierzytelności (podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości) wobec syndyka i ogółu wierzycieli w celu wpisania tej wierzytelności na listę wierzytelności w ramach postępowania upadłościowego?”. W przedmiocie pytań prejudycjalnych W przedmiocie pytania pierwszego 23      Poprzez pytanie pierwsze sąd odsyłający dąży w istocie do ustalenia, czy art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848 należy interpretować w ten sposób, że sądy państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego mają wyłączną jurysdykcję do rozpoznania powództwa o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia tej wierzytelności w owym postępowaniu, nawet jeśli w chwili wszczęcia wspomnianego postępowania toczyło się już postępowanie mające ten sam przedmiot przed sądami innego państwa członkowskiego. 24      Na wstępie należy uściślić, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału, w zakresie, w jakim rozporządzenie 2015/848 uchyliło i zastąpiło rozporządzenie nr 1346/2000, dokonana przez Trybunał wykładnia przepisów tego ostatniego rozporządzenia obowiązuje również w odniesieniu do przepisów pierwszego rozporządzenia, jeżeli przepisy te można uznać za równoważne (wyrok z dnia 18 kwietnia 2024 r., Luis Carlos i in., C‑765/22 i C‑772/22, EU:C:2024:331, pkt 49). 25      Tytułem głównym należy podkreślić, że art. 3 ust. 1 rozporządzenia 2015/848 przyznaje w zakresie wszczęcia postępowania upadłościowego jurysdykcję wyłączną sądom państwa członkowskiego, na którego terytorium znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika (zob. podobnie wyrok z dnia 24 marca 2022 r., Galapagos BidCo., C‑723/20, EU:C:2022:209, pkt 30 i przytoczone tam orzecznictwo). 26      Zgodnie z art. 6 ust. 1 tego rozporządzenia sądy państwa członkowskiego, na którego terytorium wszczęto zgodnie z owym art. 3 postępowanie upadłościowe, mają jurysdykcję w sprawach wynikających bezpośrednio z tego postępowania i z nim ściśle powiązanych. 27      Chociaż art. 6 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia nie odpowiada żadnemu przepisowi rozporządzenia nr 1346/2000, to jednak kodyfikuje on zasadę jurysdykcji międzynarodowej wynikającą z orzecznictwa Trybunału dotyczącego wykładni art. 3 ust. 1 tego ostatniego rozporządzenia, a w szczególności z wyroku z dnia 12 lutego 2009 r., Seagon (C‑339/07, EU:C:2009:83, pkt 21), i powtarza on dosłownie dwa kryteria, które były już ujęte w motywie 6 tego rozporządzenia (zob. podobnie wyroki: z dnia 6 lutego 2019 r., NK, C‑535/17, EU:C:2019:96, pkt 27; z dnia 14 listopada 2024 r., Oilchart International, C‑394/22, EU:C:2024:952, pkt 35). 28      Zgodnie z orzecznictwem Trybunału te dwa kryteria mają charakter kumulatywny (zob. podobnie wyrok z dnia 4 grudnia 2019 r., Tiger i in., C‑493/18, EU:C:2019:1046, pkt 26). 29      Jeżeli chodzi o pierwsze kryterium, dotyczące tego, czy powództwo wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego, rozstrzygającym elementem przesądzającym o zidentyfikowaniu dziedziny, do której należy takie powództwo, nie są ramy proceduralne, w które się ono wpisuje, lecz jego podstawa prawna. Tym samym należy badać, czy źródłem uprawnienia lub zobowiązania, które służy jako podstawa powództwa, są ogólne przepisy prawa cywilnego i handlowego, czy też stanowiące od nich odstępstwo przepisy szczególne dla postępowań upadłościowych (zob. podobnie wyrok z dnia 4 grudnia 2019 r., Tiger i in., C‑493/18, EU:C:2019:1046, pkt 27 i przytoczone tam orzecznictwo). 30      Co się tyczy drugiego kryterium, dotyczącego ścisłego powiązania między powództwem a postępowaniem upadłościowym, to intensywność związku istniejącego między tym powództwem a postępowaniem upadłościowym ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia, czy powództwo to należy do jurysdykcji międzynarodowej sądów państwa członkowskiego, na którego terytorium postępowanie upadłościowe zostało wszczęte (zob. podobnie wyrok z dnia 4 grudnia 2019 r., Tiger i in., C‑493/18, EU:C:2019:1046, pkt 28 i przytoczone tam orzecznictwo). 31      Ponadto Trybunał orzekł już, że powództwo o ustalenie wierzytelności w celu zgłoszenia ich w postępowaniu upadłościowym, takie jak powództwo przewidziane w § 110 austriackiego kodeksu upadłościowego, spełnia dwa kumulatywne kryteria wskazane w pkt 28–30 niniejszego wyroku. Takie powództwo wchodzi bowiem w zakres uregulowań z zakresu prawa upadłościowego i może być wytaczane w ramach postępowania upadłościowego przez uczestniczących w nim wierzycieli w przypadku zakwestionowania prawidłowości lub kolejności zaspokajania wierzytelności zgłoszonych przez tych wierzycieli (zob. podobnie wyrok z dnia 18 września 2019 r., Riel, C‑47/18, EU:C:2019:754, pkt 37, 38). 32      W związku z tym takie powództwo jest objęte, na podstawie art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848, jurysdykcją międzynarodową sądów państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego. 33      Aby udzielić sądowi odsyłającemu pełnej odpowiedzi, należy jeszcze ustalić, czy przewidziana w tym przepisie jurysdykcja międzynarodowa do rozpoznania powództwa, które wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego i jest z nim ściśle powiązane, ma charakter wyłączny. 34      W tym względzie należy zauważyć, po pierwsze, że motyw 7 rozporządzenia nr 2015/848 uściśla, iż upadłości, układy i inne podobne postępowania, a także związane z takimi postępowaniami powództwa, są wyłączone z zakresu zastosowania rozporządzenia nr 1215/2012. Po drugie, zgodnie z art. 1 ust. 2 lit. b) tego ostatniego rozporządzenia nie znajduje ono zastosowania do „upadłości, układów i innych podobnych postępowań”. Zgodnie z orzecznictwem Trybunału ten ostatni przepis wyłącza z zakresu stosowania rozporządzenia nr 1215/2012 jedynie powództwa wytaczane bezpośrednio na podstawie postępowania upadłościowego i ściśle z nim powiązane (zob. podobnie wyrok z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 28–30). 35      Rozporządzenia nr 1215/2012 i 2015/848 należy interpretować w taki sposób, aby uniknąć wszelkiego nakładania się na siebie norm prawnych, które akty te ustanawiają, oraz wszelkich luk prawnych. A zatem powództwa wyłączone z zakresu stosowania rozporządzenia nr 1215/2012 na podstawie jego art. 1 ust. 2 lit. b) należą do zakresu stosowania rozporządzenia 2015/848. Na zasadzie symetrii – powództwa niewchodzące w zakres stosowania art. 3 ust. 1 i art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848 należą do zakresu stosowania rozporządzenia nr 1215/2012 (zob. podobnie wyroki: z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 29; a także z dnia 14 listopada 2024 r., Oilchart International, C‑394/22, EU:C:2024:952, pkt 32). 36      W związku z tym odpowiednie zakresy stosowania tych dwóch rozporządzeń są jasno określone (zob. podobnie wyroki: z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 31; a także z dnia 14 listopada 2024 r., Oilchart International, C‑394/22, EU:C:2024:952, pkt 34). Jak wynika z pkt 32 niniejszego wyroku, powództwo o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia ich w ramach postępowania upadłościowego jest objęte zakresem stosowania rozporządzenia 2015/848. 37      W tym względzie należy przypomnieć, że art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848 w związku z motywem 35 tego rozporządzenia kodyfikuje, jak wskazano w pkt 27 niniejszego wyroku, normę jurysdykcyjną wynikającą z orzecznictwa Trybunału dotyczącego art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000. W kontekście tego ostatniego rozporządzenia Trybunał orzekł, że owa jurysdykcja międzynarodowa ma charakter wyłączny (zob. podobnie wyrok z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 36, 43). 38      Ponadto rozporządzenie 2015/848 nie przewiduje żadnego przepisu przyznającego jurysdykcję międzynarodową, który powierzałby sądom państwa członkowskiego innego niż państwo członkowskie wszczęcia postępowania upadłościowego jurysdykcję do rozpoznawania powództw o ustalenie wierzytelności do celów jej zgłoszenia w tym postępowaniu, jeżeli powództwa te wynikają bezpośrednio z postępowania upadłościowego i są z nim ściśle powiązane. 39      Co więcej, wyłączność tej jurysdykcji międzynarodowej, która znajduje odzwierciedlenie w motywie 35 rozporządzenia 2015/848, jest wyłączona w systemie tego rozporządzenia jedynie w sytuacji wyraźnie wskazanej w jego art. 6 ust. 2, w której powództwo, które wynika bezpośrednio z postępowania upadłościowego i jest z nim ściśle powiązane, jest związane z innym powództwem opartym na ogólnych przepisach prawa cywilnego i handlowego, jak zauważył rzecznik generalny N. Wahl w opinii w sprawie Wiemer & Trachte (C‑296/17, EU:C:2018:515, pkt 66, 67). Niemniej taka sytuacja, w której zarządca ma możliwość wytoczenia dwóch powództw przed sądy państwa członkowskiego miejsca zamieszkania pozwanego, nie zachodzi w okolicznościach sprawy w postępowaniu głównym. 40      Podobnie koncentracja wszystkich powództw bezpośrednio związanych z upadłością przedsiębiorstwa przed sądami państwa członkowskiego właściwego dla wszczęcia postępowania upadłościowego jest zgodna z celem poprawy skuteczności i efektywności postępowań upadłościowych o transgranicznych skutkach, sformułowanym w motywach 3 i 8 rozporządzenia 2015/848 (zob. podobnie wyroki: z dnia 12 lutego 2009 r., Seagon, C‑339/07, EU:C:2009:83, pkt 22; a także z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 33). 41      Poza tym zgodnie z motywem 5 tego rozporządzenia dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego niezbędne jest unikanie zachęt dla stron do przenoszenia majątku lub postępowania sądowego z jednego państwa członkowskiego do innego w celu uzyskania korzystniejszej sytuacji prawnej ze szkodą dla ogółu wierzycieli (tzw. forum shopping). 42      Tymczasem sytuacja, w której różne sądy miałyby jurysdykcję do rozpoznania powództw wszczętych w różnych państwach członkowskich i bezpośrednio powiązanych z upadłością, mogłaby osłabić realizację tego celu (zob. podobnie wyroki: z dnia 12 lutego 2009 r., Seagon, C‑339/07, EU:C:2009:83, pkt 24; a także z dnia 14 listopada 2018 r., Wiemer & Trachte, C‑296/17, EU:C:2018:902, pkt 35). 43      Wynika z tego, że jurysdykcja międzynarodowa sądów państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego do rozpoznania powództw, które wynikają bezpośrednio z tego postępowania i są z nim ściśle powiązane, jest jurysdykcją wyłączną. 44      W niniejszej sprawie, ponieważ postępowanie upadłościowe będące przedmiotem postępowania głównego zostało wszczęte w Austrii, powództwo takie jak wytoczone przed sąd odsyłający należy, z zastrzeżeniem ustaleń, których powinien on dokonać, do wyłącznej jurysdykcji sądów austriackich. 45      W świetle całości powyższych rozważań na pytanie pierwsze należy odpowiedzieć, że art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2015/848 należy interpretować w ten sposób, że sądy państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego mają wyłączną jurysdykcję do rozpoznania powództwa o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia tej wierzytelności w owym postępowaniu, nawet jeśli w chwili wszczęcia wspomnianego postępowania toczyło się już postępowanie mające ten sam przedmiot przed sądami innego państwa członkowskiego. W przedmiocie pytań drugiego i trzeciego 46      Ze względu na odpowiedź udzieloną na pytanie pierwsze nie ma potrzeby udzielania odpowiedzi na pytania drugie i trzecie. W przedmiocie kosztów 47      Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi. Z powyższych względów Trybunał (siódma izba) orzeka, co następuje: Artykuł 6 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego należy interpretować w ten sposób, że: sądy państwa członkowskiego wszczęcia postępowania upadłościowego mają wyłączną jurysdykcję do rozpoznania powództwa o ustalenie wierzytelności do celów zgłoszenia tej wierzytelności w owym postępowaniu, nawet jeśli w chwili wszczęcia wspomnianego postępowania toczyło się już postępowanie mające ten sam przedmiot przed sądami innego państwa członkowskiego. Podpisy *      Język postępowania: niemiecki.

© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło