C-33/14

OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO PAOLA MENGOZZIEGO przedstawiona w dniu 18 czerwca 2015 r. ( ) Sprawa C‑33/14 P Mory SA, w likwidacji, Mory Team, w likwidacji, Superga Invest przeciwko Komisji Europejskiej „Odwołanie — Pomoc państwa — Skarga o stwierdzenie nieważności — Pomoc przyznana bezprawnie i niezgodna z rynkiem wewnętrznym — Obowiązek odzyskania — Ciągłość gospodarcza — Decyzja „sui generis” — Dopuszczalność — Interes prawny — Powództwo do sądu krajowego — Legitymacja procesowa czynna” 1.  W niniejszym odwołaniu Mory SA, Mory Team i Superga Invest (zwane dalej łącznie „wnoszącymi odwołanie”) wnoszą o uchylenie postanowienia Sądu Unii Europejskiej Mory i in./Komisja ( ) (zwanego dalej „zaskarżonym postanowieniem”), w którym Sąd odrzucił jako niedopuszczalną ze względu na brak interesu prawnego ich skargę zmierzającą do stwierdzenia nieważności decyzji Komisji Europejskiej z dnia 4 kwietnia 2012 r. dotyczącej przejęcia aktywów grupy Sernam w ramach postępowania naprawczego ( ) (zwanej dalej „sporną decyzją”). 2.  Niniejsza sprawa wpisuje się w ramy próby restrukturyzacji grupy Sernam, działającej na rynku ekspresowej spedycji paczek oraz palet, i leży ona u podstaw kilku decyzji Komisji dotyczących pomocy państwa przyznanej tej grupie. Sporna decyzja jest czwartą i ostatnią z tych decyzji. W decyzji tej, określonej przez Komisję jako „sui generis”, instytucja ta stwierdziła na wniosek rządu francuskiego brak ciągłości gospodarczej pomiędzy grupą Sernam a podmiotami przejmującymi jej aktywa i poinformowała ów rząd, że nie należało obejmować tych podmiotów odzyskaniem pomocy bezprawnie przyznanej grupie Sernam i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym. Wnoszące odwołanie, które utrzymują, że były bezpośrednimi konkurentami tej grupy, zaskarżyły tę decyzję do Sądu. Jednakże w międzyczasie, podobnie jak grupa Sernam, zostały one postawione w stan likwidacji, co zrodziło wątpliwości co do ich interesu prawnego we wniesieniu skargi do Sądu. 3.  Krótko mówiąc, sprawa ta porusza kilka istotnych kwestii dotyczących, po pierwsze, interesu prawnego, a w szczególności jego związku z legitymacją czynną i warunków niezbędnych do posiadania takiego interesu ze względu na skargi wniesione do sądów krajowych, a po drugie, przesłanek dopuszczalności skargi na wydane przez Komisję decyzje dotyczące ciągłości gospodarczej pomiędzy beneficjentem pomocy i podmiotem przejmującym niektóre jego aktywa. I – Okoliczności powstania sporu 4. W decyzji wydanej w dniu 23 maja 2001 r. ( ) (zwanej dalej „decyzją Sernam 1”) Komisja wyraziła zgodę, pod pewnymi warunkami, na przyznanie grupie Sernam pomocy na restrukturyzację w całkowitej kwocie 503 mln EUR. 5. W drugiej decyzji wydanej w 2004 r. ( ) (zwanej dalej „decyzją Sernam 2”) Komisja stwierdziła, że niektóre warunki nałożone w decyzji Sernam 1 nie zostały spełnione, co spowodowało nieprawidłowe zastosowanie dozwolonej pomocy. W związku z tym, po pierwsze, uznała ona, że z zastrzeżeniem spełnienia nowych warunków pomoc w wysokości 503 mln EUR zatwierdzona w decyzji Sernam 1 była zgodna z rynkiem wewnętrznym, a po drugie, wskazała na obecność dodatkowej pomocy w wysokości 41 mln EUR, niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, która powinna w związku z tym zostać odzyskana przez francuskie władze. 6. W wyniku skarg wniesionych przez konkurentów, w tym przez jedną ze spółek należących do grupy Mory, którzy podnosili, że decyzja Sernam 2 została wykonana nieprawidłowo, Komisja pismem z dnia 16 lipca 2008 r. ( ) poinformowała Republikę Francuską o swojej decyzji o wszczęciu postępowania przewidzianego w art. 108 ust. 2 TFUE w przedmiocie wykonania przez to państwo członkowskie decyzji Sernam 2. 7. W dniu 27 czerwca 2011 r. sąd gospodarczy w Bobigny postanowił objąć Mory SA i Mory Team (zwane dalej „spółkami Mory”) postępowaniem naprawczym. W styczniu i lutym 2012 r. postępowaniem naprawczym objęto również spółki wchodzące w skład grupy Sernam. 8. W dniu 9 marca 2012 r. Komisja wydała trzecią decyzję ( ) (zwaną dalej „decyzją Sernam 3”). W decyzji tej Komisja stwierdziła, że pomoc państwa w wysokości 503 mln EUR zatwierdzona w decyzji Sernam 2 została nieprawidłowo wykorzystana i że grupa Sernam skorzystała z tej pomocy, a także z pomocy państwa w wysokości 41 mln EUR i innych rodzajów pomocy państwa niezgodnych ze wspólnym rynkiem. Stosownie do art. 2 sentencji tej decyzji Republika Francuska była zobowiązana do odzyskania całej tej pomocy od grupy Sernam. 9. W tym samym dniu do wyznaczonego przez sąd zarządcy grupy Sernam wpłynęły dwie oferty przejęcia, z których jedna pochodziła od Geodis Calberson (zwanej dalej „Calbersonem”), spółki zależnej wchodzącej w skład grupy Geodis (zwanej dalej „Geodisem”) działającej w sektorze przesyłek, a druga od BMV. Oferta przejęcia złożona przez Calberson została opatrzona warunkiem, że „żaden obowiązek zwrotu całości lub części pomocy bezprawnie przyznanej Sernamowi nie może zostać przeniesiony wraz z przejmowanymi aktywami albo ze względu na to przejęcie ani obciążyć przejmującego”. Oferta złożona przez BMV nie była opatrzona takim warunkiem, ale została przedstawiona jako nierozerwalnie związana z ofertą złożoną przez Calberson i traciła ważność w wypadku odrzucenia tej ostatniej oferty. 10. W dniu 23 marca 2012 r. władze francuskie zwróciły się do Komisji o potwierdzenie, że obowiązek zwrotu pomocy państwa nałożony na grupę Sernam w decyzji Sernam 3 nie będzie rozciągał się na Geodis i BMV w przypadku przejęcia przez nie części aktywów grupy Sernam w ramach jej postępowania naprawczego. 11. W dniu 4 kwietnia 2012 r. Komisja wydała sporną decyzję. Uznała ją ona za decyzję sui generis na podstawie kompetencji przysługującej Komisji w zakresie kontroli pomocy państwa przewidzianej w art. 108 TFUE, a także na podstawie obowiązku lojalnej współpracy z państwami członkowskimi przewidzianego w art. 4 ust. 3 TUE ( ). Instytucja ta wyjaśniła, że owa decyzja dotyczyła jedynie przedmiotu otrzymanego zgłoszenia, nie zaś zasadności inwestycji dotyczących przejęcia niektórych aktywów grupy Sernam, oraz że nie przesądzała ona oceny odnoszącej się do tych inwestycji z punktu widzenia art. 107 TFUE ( ). W wyniku badania różnych czynników Komisja stwierdziła, że nie występowała ciągłość gospodarcza pomiędzy grupą Sernam a podmiotami przejmującymi część jej aktywów, Geodisem i BMV. Poinformowała ona więc Republikę Francuską, że w świetle omawianej analizy i z uwagi na spoczywające na niej zobowiązania nie było konieczne objęcie Geodisu i BMV odzyskaniem pomocy państwa uznanej w decyzji Sernam 3 za przyznaną bezprawnie i niezgodną z rynkiem wewnętrznym, z której skorzystała grupa Sernam ( ). 12. W dniu 13 kwietnia 2012 r. sąd gospodarczy w Nanterre przyjął oferty przejęcia złożone przez Calberson i BMV oraz zarządził przekazanie na ich rzecz niektórych aktywów grupy Sernam ze skutkiem od dnia 7 maja 2012 r. 13. W dniu 10 lipca 2012 r. spółki Mory zostały postawione w stan likwidacji przez sąd gospodarczy w Bobigny. II – Postępowanie przed Sądem i zaskarżone postanowienie 14. Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 17 grudnia 2012 r. wnoszące odwołanie wniosły skargę mającą na celu stwierdzenie nieważności spornej decyzji. 15. Zaskarżonym postanowieniem Sąd odrzucił tę skargę jako niedopuszczalną ze względu na brak interesu prawnego wnoszących odwołanie. 16. Po przypomnieniu, że zgodnie z orzecznictwem do skarżącego należy przedstawienie dowodu na jego interes prawny, Sąd uznał, iż żaden z czterech argumentów podniesionych przez wnoszące odwołanie nie pozwalał na wykazanie istnienia ich interesu prawnego ( ). Po pierwsze, Sąd odrzucił argument wnoszących odwołanie, zgodnie z którym status zainteresowanej strony przysługujący jednej z nich w trakcie postępowania administracyjnego prowadzącego do wydania decyzji Sernam 3 oraz jej osobisty udział w tym postępowaniu uzasadniały ich interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję ( ). Po drugie, Sąd odrzucił argument, zgodnie z którym interes prawny wnoszących odwołanie był uzasadniony ze względu na dwa powództwa, które wniosły one do sądów francuskich, pierwsze – o odzyskanie pomocy państwa przyznanej grupie Sernam, a drugie – o odszkodowanie ( ). Po trzecie, Sąd odrzucił argument oparty na twierdzeniu, że interes prawny wnoszących odwołanie był uzasadniony okolicznością, iż Superga Invest, jako główny akcjonariusz Mory, ponosiła bezpośrednio konsekwencje niekorzystnej sytuacji konkurencyjnej, w której się znalazła ( ). Wreszcie, po czwarte, Sąd odrzucił argument oparty na twierdzeniu, że poprzez sporną decyzję Komisja w sposób dorozumiany wykluczyła możliwość wszczęcia formalnego postępowania wyjaśniającego, pozbawiając w ten sposób wnoszące odwołanie możliwości skorzystania z proceduralnego uprawnienia do przedstawienia ich uwag ( ). 17. W konsekwencji Sąd stwierdził, że skoro wnoszące odwołanie nie wykazały swojego interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję, ich skargę należało uznać za niedopuszczalną. III – Postępowanie przed Trybunałem i żądania stron 18. W swoim odwołaniu wnoszące odwołanie zwracają się do Trybunału o: — uchylenie zaskarżonego postanowienia; — skierowanie sprawy do Sądu celem jej zbadania co do istoty; oraz — stwierdzenie, że rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. 19. Komisja wnosi o oddalenie odwołania i obciążenie wnoszących odwołanie kosztami postępowania. 20. Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału w dniu 19 maja 2014 r. Calberson SAS wniósł na podstawie art. 40 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości o dopuszczenie go do niniejszej sprawy w charakterze interwenienta popierającego żądania Komisji. Postanowieniem prezesa Trybunału z dnia 27 lutego 2015 r. wniosek ten został oddalony. IV – Analiza 21. Na poparcie swojego odwołania wnoszące odwołanie podnoszą dwa zarzuty: pierwszy oparty na twierdzeniu, że Sąd naruszył prawo podczas badania ich interesu prawnego we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności spornej decyzji; drugi oparty na naruszeniu art. 263 akapit czwarty TFUE, jako że Sąd nie stwierdził, iż decyzja ta dotyczyła ich bezpośrednio i indywidualnie. A – Uwagi wstępne: związek pomiędzy legitymacją czynną a interesem prawnym 22. Przed zbadaniem tych dwóch zarzutów podniesionych przez wnoszące odwołanie należy przeanalizować argumentację przedstawioną przez nie na wstępie, zgodnie z którą nie da się wytyczyć granicy pomiędzy z jednej strony pojęciem interesu prawnego a z drugiej strony pojęciem bezpośredniego i indywidualnego oddziaływania (czyli legitymacji czynnej), ponieważ pojęcia te całkowicie się zlewają. Według wnoszących odwołanie Sąd naruszył art. 263 akapit czwarty TFUE, gdy uznał, że owe pojęcia są odrębne. Wykazanie bowiem, że decyzja dotyczy danej osoby bezpośrednio i indywidualnie, wystarczy samo w sobie do stwierdzenia dopuszczalności skargi tej osoby. 23. Argumentacja ta nie może zostać uwzględniona. Pozostaje ona w oczywistej sprzeczności zarówno z celami tych pojęć, jak i z utrwalonym orzecznictwem, z którego jasno wynika, że legitymacja czynna i interes prawny stanowią dwie odrębne przesłanki dopuszczalności, które są przedmiotem odrębnego badania przez sądy Unii ( ). 24. Legitymacja czynna jest więc przesłanką dopuszczalności pozwalającą na zidentyfikowanie wśród wszystkich osób fizycznych lub prawnych tych osób, które są uprawnione do wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności aktu Unii. Możliwość zaskarżenia aktu Unii nie jest bowiem dostępna dla każdej osoby bez rozróżnienia. Przysługuje ona wyłącznie tym, którzy mogą wykazać, że znajdują się w szczególnej sytuacji w odniesieniu do aktu Unii, którego zgodność z prawem chcą podważyć. To ta szczególna sytuacja upoważnia ich do poszukiwania w sądzie Unii skutecznej ochrony sądowej przed tym aktem. 25. Artykuł 263 akapit czwarty TFUE wymienia warunki, pod jakimi osoba fizyczna lub prawna może wnieść skargę o stwierdzenie nieważności aktu Unii. Tak więc zgodnie z tym przepisem w szczególnej sytuacji przyznającej prawo do wniesienia takiej skargi znajdują się, po pierwsze, osoby fizyczne lub prawne, które są adresatami spornego aktu, po drugie, osoby, których akt dotyczy bezpośrednio i indywidualnie, a po trzecie, osoby, których akt regulacyjny niewymagający środków wykonawczych dotyczy bezpośrednio ( ). 26. Natomiast interes prawny, który również stanowi przesłankę dopuszczalności dotyczącą skarżącego, odnosi się do innego wymogu. 27. Wbrew bowiem twierdzeniom wnoszących odwołanie, nawet jeśli osoba podważająca przed sądami Unii zgodność z prawem aktu Unii posiada legitymację czynną, okoliczność ta nie musi koniecznie być wystarczająca dla zagwarantowania dopuszczalności tej skargi. Aby skarżący mógł wnieść do sądów Unii skargę o stwierdzenie nieważności, musi on też posiadać interes prawny, mianowicie interes prawny w stwierdzeniu nieważności zaskarżonego aktu. 28. Zgodnie z orzecznictwem interes ten zakłada, że stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu może samo w sobie wywołać skutki prawne i że w wyniku skargi strona skarżąca będzie mogła uzyskać jakąś korzyść ( ). Wynika stąd, że aby skarga skarżącego mogła zostać uznana za dopuszczalną, nie tylko musi on znajdować się w szczególnej sytuacji w odniesieniu do aktu, którego zgodność z prawem chce podważyć, ale także stwierdzenie nieważności tego aktu powinno wywoływać korzystne skutki w zakresie jego sytuacji prawnej. Interes, jaki skarżący powinien posiadać, niekoniecznie musi przejawiać się jako interes gospodarczy lub korzyść gospodarcza. Może on również wynikać z wymogu lub z konieczności ochrony prawnej ( ). Ten wymóg lub ta konieczność uzasadnia możliwość zwrócenia się do sądu Unii. Jeśli skarżący nie może odnieść żadnej korzyści z okoliczności, że jego skarga zostanie ewentualnie uwzględniona, wniesienie jej do sądu nie jest zasadne. To właśnie w celu zagwarantowania prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości poprzez unikanie zwracania się do sądu Unii z pytaniami czysto teoretycznymi, których rozstrzygnięcie nie pociąga za sobą skutków prawnych ani nie przysparza skarżącemu korzyści, każda osoba wnosząca skargę do sądu powinna, niezależnie od wybranej drogi prawnej, mieć interes prawny we wniesieniu tej skargi ( ). 29. Interes prawny, uznany w orzecznictwie za istotną i główną przesłankę wniesienia każdej skargi ( ), powinien z punktu widzenia przedmiotu skargi występować na etapie jej wniesienia, gdyż w przeciwnym razie skarga jest niedopuszczalna ( ), i powinien w tej dacie istnieć i być aktualny ( ). Wynika z tego, że nie można go oceniać na podstawie wydarzenia przyszłego i hipotetycznego ( ). Musi on ponadto trwać, pod rygorem umorzenia postępowania, do momentu wydania orzeczenia sądowego ( ). Wreszcie, jak Sąd słusznie wskazał w pkt 27 zaskarżonego postanowienia, do skarżącego należy przedstawienie dowodu na istnienie jego interesu prawnego. 30. Z powyższych rozważań wynika, że wbrew temu, co twierdzą wnoszące odwołanie, legitymacja czynna i interes prawny są dwiema odrębnymi przesłankami dopuszczalności ( ). Wniosek ten znajduje zresztą potwierdzenie w okoliczności, że w niektórych sprawach sąd Unii uznał istnienie legitymacji czynnej po stronie skarżącego, jednak orzekł, że nie ma on interesu prawnego ( ). B – W przedmiocie zarzutu pierwszego, opartego na błędach w badaniu interesu prawnego wnoszących odwołanie 31. W zarzucie pierwszym wnoszące odwołanie zarzucają Sądowi, że popełnił błąd, uznając, iż nie posiadały one interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję. Zarzut ten podzielony jest na cztery części, z których każda odnosi się do jednego z czterech argumentów – wymienionych w pkt 16 powyżej – podniesionych przez wnoszące odwołanie przed Sądem na poparcie istnienia ich interesu prawnego i odrzuconych przez Sąd w zaskarżonym postanowieniu. 32. Jakkolwiek w częściach pierwszej i czwartej wnoszące odwołanie łączą argumenty dotyczące legitymacji czynnej i interesu prawnego, zaś część trzecia ma charakter pomocniczy wobec pozostałych części, to w części drugiej, dotyczącej ewentualnego oparcia interesu prawnego na dwóch powództwach wniesionych przez wnoszące odwołanie do sądów krajowych, argumentacja wnoszących odwołanie odnosi się wyłącznie do ich interesu prawnego. Uważam zatem za właściwe zbadanie w pierwszej kolejności części drugiej zarzutu pierwszego. 1. W przedmiocie części drugiej zarzutu pierwszego: interes prawny a postępowania przed sądami krajowymi 33. W części drugiej zarzutu pierwszego wnoszące odwołanie odnoszą się do pkt 36–51 zaskarżonego postanowienia i twierdzą, że Sąd naruszył prawo i popełnił błąd w ocenie, orzekając, iż dwa powództwa wniesione przez nie do sądów francuskich nie pozwalały na ustalenie ich interesu prawnego. Pierwsze z tych powództw zostało wniesione przez wnoszące odwołanie do tribunal administratif de Paris (sądu administracyjnego w Paryżu) w dniu 25 kwietnia 2007 r. i zmierza do zobowiązania państwa francuskiego do odzyskania pomocy przyznanej grupie Sernam. Drugie powództwo zostało wniesione do tribunal de commerce de Paris (sądu gospodarczego w Paryżu) w dniu 7 maja 2013 r., a więc po wniesieniu do Sądu skargi o stwierdzenie nieważności spornej decyzji, i zmierza do uzyskania od grupy Sernam i Geodisu odszkodowania za szkody, jakie spółki te wyrządziły wnoszącym odwołanie w następstwie przewagi konkurencyjnej, z której korzystały z powodu bezprawnego przyznania pomocy. Należy przeanalizować osobno zastrzeżenia wnoszących odwołanie dotyczące każdego z tych dwóch postępowań. a) W przedmiocie powództwa o odzyskanie pomocy państwa wniesionego do tribunal administratif de Paris (i) Zaskarżone postanowienie 34. Wnoszące odwołanie podważają pkt 39–41 zaskarżonego postanowienia, w których Sąd wykluczył możliwość oparcia ich interesu prawnego na powództwie wniesionym przez nie do tribunal administratif de Paris w 2007 r. w celu zobowiązania państwa francuskiego do odzyskania pomocy państwa przyznanej grupie Sernam. Aby dojść do tego wniosku, Sąd wskazał z jednej strony, że powództwo to zmierzało nie do uzyskania odszkodowania za poniesioną szkodę, ale do odzyskania pomocy przyznanej grupie Sernam, a z drugiej strony, że wnoszące odwołanie nie podjęły przez wiele lat żadnych działań celem uzyskania odszkodowania za poniesioną podobno szkodę wynikającą ze zniekształcenia konkurencji spowodowanego przez tę pomoc. (ii) Argumenty stron 35. Wnoszące odwołanie utrzymują, że Sąd popełnił błąd, odrzucając możliwość oparcia ich interesu prawnego na powództwie o odzyskanie pomocy państwa, które wniosły one do tribunal administratif de Paris. Przeciwnie do sugestii Sądu, z żadnego dokumentu nie wynika, że interes prawny we wniesieniu skargi na akt Unii może być uzasadniony wyłącznie wniesieniem powództwa odszkodowawczego do sądów krajowych. Inne powództwa skutecznie wniesione do sądu krajowego mogą w zupełności uzasadnić taki interes, jak na przykład powództwo, które wniosły one do tribunal administratif de Paris. Powództwo to zmierzało do odzyskania przez państwo francuskie pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym od wszystkich kolejnych jej beneficjentów, w tym od Geodisu. Ponadto wymieniły one wyraźnie Geodis w ramach tego powództwa, co wynika z pewnych dokumentów przedstawionych Trybunałowi. Tymczasem orzeczenie tribunal administratif w przedmiocie tego powództwa o odzyskanie jest uzależnione od ewentualnego stwierdzenia nieważności spornej decyzji, ponieważ takie stwierdzenie nieważności pozwoliłoby wnoszącym odwołanie na rozszerzenie ich żądania odzyskania pomocy państwa na Geodis. W tych okolicznościach Sąd powinien był uznać, że ewentualne stwierdzenie nieważności spornej decyzji wywoła skutki prawne w zakresie powództwa o odzyskanie oraz że przysporzy w ten sposób korzyść wnoszącym odwołanie, co uzasadnia ich interes prawny. Wnoszące odwołanie podnoszą też, że orzeczenie tribunal administratif de Paris zobowiązujące państwo francuskie do odzyskania od Geodisu bezprawnie przyznanej pomocy wzmocniłoby szanse powodzenia powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce de Paris. 36. Komisja zauważa natomiast, że spółki Mory istnieją już tylko na potrzeby ich likwidacji. Wykluczone jest zatem posiadanie przez nie interesu prawnego w przywróceniu im pozycji konkurencyjnej dzięki odzyskaniu pomocy bezprawnie przyznanej Sernamowi i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym. W swej skardze do Sądu wnoszące odwołanie powołały się zresztą wyłącznie na możliwość wniesienia powództwa odszkodowawczego dla uzasadnienia interesu prawnego. Ponadto argument oparty na rozszerzeniu powództwa o odzyskanie pomocy na Geodis jest niedopuszczalny, ponieważ takie rozszerzenie zostałoby dokonane po wydaniu zaskarżonego postanowienia i nie mogłoby w związku z tym zostać uwzględnione w celu badania jego zgodności z prawem. Poza tym skarga wszczynająca postępowanie przed Sądem nie wymieniała tego argumentu, ponieważ w tamtym momencie Geodis nie nabył jeszcze aktywów Sernamu. Rozszerzenie tego powództwa na Geodis nie jest zatem w ogóle automatyczne. Komisja podnosi pomocniczo, że w żadnym razie nie zostało ustalone, iż argument ten jest choćby w najmniejszym stopniu uzasadniony na gruncie prawa krajowego albo ma jakiekolwiek szanse powodzenia w prawie krajowym. 37. Co więcej, Komisja twierdzi, że tribunal administratif de Paris skłaniał się ku umorzeniu postępowania. Jeśli bowiem Komisja uznaje rozpatrywaną pomoc za niezgodną z rynkiem wewnętrznym i zarządza jej odzyskanie, jak w niniejszym przypadku, to powództwo wniesione wcześniej do sądu krajowego staje się bezprzedmiotowe. Wreszcie argument, zgodnie z którym orzeczenie tribunal administratif de Paris korzystne dla wnoszących odwołanie zwiększyłoby szanse powodzenia ich powództwa odszkodowawczego, jest argumentem nowym, a więc niedopuszczalnym, a w każdym razie bezzasadnym. (iii) Analiza 38. Na wstępie należy zaznaczyć, że ze skargi wszczynającej postępowanie, a także z uwag w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności przedstawionych przed Sądem przez wnoszące odwołanie wynika bez wątpienia, iż odniosły się one wielokrotnie do powództwa o odzyskanie, które wniosły do tribunal administratif de Paris, i to na tym powództwie oparły się celem wykazania swego interesu prawnego. Wynika stąd, że argument oparty na tym powództwie nie stanowi sam w sobie nowego elementu w ramach odwołania, a więc powinien zostać uznany za dopuszczalny. 39. Ze względu na powyższe argument użyty przez Sąd w pkt 40 zaskarżonego postanowienia celem zaprzeczenia istnienia interesu prawnego wnoszących odwołanie, opartego na powództwie o odzyskanie wniesionym do tribunal administratif de Paris – mianowicie argument, że powództwo to nie zmierzało do naprawienia ich ewentualnych szkód – a także związana z tym argumentacja wnoszących odwołanie odnoszą się do kwestii natury ogólnej, to znaczy jaki rodzaj powództwa wniesionego przez skarżącego do sądu krajowego może uzasadnić interes prawny we wniesieniu skargi do sądów Unii. Czy tylko powództwo odszkodowawcze może uzasadnić taki interes, jak wynika to z rozumowania Sądu, czy też – jak podnoszą wnoszące odwołanie – każde powództwo zmierzające do wyeliminowania zakłócenia konkurencji spowodowanego pomocą niezgodną z rynkiem wewnętrznym może uzasadnić taki interes? 40. Odpowiedź na to pytanie leży moim zdaniem w definicji interesu prawnego rozwiniętej w orzecznictwie ( ), zgodnie z którą interes prawny wymaga, aby stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu mogło przysporzyć skarżącemu korzyści. W świetle tej definicji należy stwierdzić, że każde powództwo wniesione przez skarżącego do sądu krajowego, w ramach którego ewentualne stwierdzenie nieważności aktu zaskarżonego do sądu Unii może przysporzyć skarżącemu korzyści, w szczególności w związku z tym powództwem, może uzasadnić interes prawny we wniesieniu skargi do sądu Unii. Taka wykładnia interesu prawnego znajduje potwierdzenie w okoliczności, że Trybunał uznał istnienie interesu prawnego ze względu na wniesione powództwa inne niż powództwo odszkodowawcze ( ). 41. Moim zdaniem wynika stąd, że Sąd naruszył prawo, uznając w pkt 40 zaskarżonego postanowienia, iż powództwo wniesione przez wnoszące odwołanie do tribunal administratif de Paris nie mogło uzasadnić ich interesu prawnego we wniesieniu do niego skargi z tego tylko powodu, że powództwo to nie zmierzało do naprawienia szkód poniesionych ewentualnie przez wnoszące odwołanie. Sąd powinien był bowiem zbadać, czy w ramach powództwa wniesionego do tego sądu krajowego wnoszące odwołanie mogły odnieść korzyść ze stwierdzenia nieważności spornej decyzji. 42. Powstaje zatem pytanie, czy wnoszące odwołanie rzeczywiście mogły odnieść korzyść ze stwierdzenia nieważności spornej decyzji w ramach swego powództwa wniesionego do tribunal administratif de Paris. 43. W tym względzie należy przede wszystkim odrzucić argument Komisji, zgodnie z którym powództwo to stało się bezprzedmiotowe w wyniku wydania decyzji Sernam 3. Wprawdzie bowiem pismo wysłane przez tribunal administratif do wnoszących odwołanie i przedstawione przez nie przed Trybunałem może wskazywać, że tribunal administratif miał wątpliwości co do ich zamiaru podtrzymania powództwa ( ), jednak należy stwierdzić, że żaden element z akt sprawy nie popiera argumentu Komisji oraz że do sądów Unii nie należy w żadnym razie stwierdzenie w ramach odwołania, iż powództwo wniesione do sądu krajowego stało się bezprzedmiotowe. 44. Wnoszące odwołanie podnoszą w istocie, że mogły odnieść korzyści dwojakiego rodzaju związane z powództwem wniesionym przez nie do tribunal administratif de Paris, które to korzyści mogły uzasadnić ich interes prawny. Z jednej strony stwierdzenie nieważności spornej decyzji pozwoliłoby im rozszerzyć żądanie odzyskania pomocy państwa na Geodis w ramach tego powództwa. Z drugiej strony korzystne orzeczenie tribunal administratif de Paris zwiększyłoby szanse powodzenia ich powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce. 45. W pierwszej kolejności, co się tyczy ewentualnego rozszerzenia o Geodis kręgu podmiotów, od których państwo powinno odzyskać pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym, Komisja utrzymuje, że argument ten jest niedopuszczalny, ponieważ nie został zawarty w skardze wszczynającej postępowanie, a rozszerzenie na Geodis żądania odzyskania pomocy państwa stanowiłoby element późniejszy w stosunku do zaskarżonego postanowienia, który nie mógłby być brany pod uwagę przy ocenie jego zgodności z prawem. Bezsporne jest, że w chwili gdy Sąd wydał zaskarżone postanowienie, wnoszące odwołanie nie wniosły skutecznie przeciwko Geodisowi powództwa do tribunal administratif de Paris. 46. Należy jednak stwierdzić w tym względzie, że – jak wskazałem już w pkt 38 powyżej – skarżące wyjaśniły w swojej skardze w pierwszej instancji i w swoich uwagach w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności złożonego przed Sądem, iż wniosły powództwo o odzyskanie pomocy państwa do tribunal administratif de Paris. Wskazały one w tym zakresie z jednej strony, że powództwo to miało na celu zobowiązanie francuskiego ministra gospodarki do odzyskania bezprawnie przyznanej pomocy od wszystkich beneficjentów i ewentualnych posiadaczy tej pomocy, co Komisja przyznaje, a z drugiej strony, że istniał bezpośredni związek pomiędzy tym powództwem a postępowaniem przed Sądem, ponieważ gdyby uznano, że Geodis skorzystał z przekazania bezprawnej pomocy przyznanej wcześniej grupie Sernam, to spółka ta musiałaby zwrócić ową pomoc państwu. 47. W tych okolicznościach Komisja nie może twierdzić, że rozpatrywany argument jest nowy, a więc niedopuszczalny. Inna kwestia, do której zaraz powrócę, dotyczy tego, czy okoliczność, iż w chwili wydania przez Sąd zaskarżonego postanowienia powództwo o odzyskanie nie zostało jeszcze rozszerzone na Geodis, ma wpływ na to, że ewentualny interes prawny wnoszących odwołanie istnieje i jest aktualny. 48. Po uznaniu tego argumentu za dopuszczalny należy zbadać jego zasadność. W tym względzie należy przypomnieć wpierw, że – jak już wskazałem w pkt 11 powyżej – Komisja stwierdziła w spornej decyzji, iż nie zachodzi ciągłość gospodarcza pomiędzy z jednej strony grupą Sernam a z drugiej strony Geodisem i BMV, oraz że z tego powodu władze francuskie nie są zobowiązane do objęcia tych dwóch ostatnich spółek odzyskaniem pomocy państwa przyznanej grupie Sernam. Skoro powództwo wniesione do tribunal administratif de Paris dotyczy odzyskania tej pomocy od wszystkich beneficjentów, istnienie bezpośredniego związku pomiędzy sporną decyzją a postępowaniem krajowym wydaje mi się trudne do podważenia. Wykluczając zobowiązanie do odzyskania omawianej pomocy od Geodisu i BMV, sporna decyzja może bowiem wywrzeć wpływ na postępowanie toczące się przed tribunal administratif de Paris, ponieważ sąd ten nie będzie mógł w razie potrzeby zarządzić odzyskania pomocy od tych podmiotów. Wynika stąd, że co do zasady znosząc przeszkodę w zakresie możliwego rozszerzenia kręgu podmiotów, od których można odzyskać pomoc, stwierdzenie nieważności spornej decyzji przysporzyłoby korzyści wnoszącym odwołanie w związku z powództwem wniesionym do tego sądu krajowego. W tym względzie jednak trzy kwestie wydają mi się istotne. 49. Po pierwsze, wystąpienie prawdziwej korzyści dla wnoszących odwołanie w związku z powództwem wniesionym do tribunal administratif de Paris w przypadku stwierdzenia nieważności spornej decyzji – korzyści uzasadniającej interes prawny – zależy od wpływu omawianej decyzji na postępowanie krajowe. Innymi słowy, należy zbadać, czy sąd krajowy jest związany sporną decyzją. 50. Należy zauważyć w tym względzie, że zgodnie z art. 288 akapit czwarty TFUE decyzje wiążą w całości adresatów, których wskazują. W konsekwencji państwo członkowskie będące adresatem decyzji Komisji dotyczącej odzyskania pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym jest zobowiązane na mocy tego artykułu do podjęcia wszelkich odpowiednich środków, aby zapewnić wykonanie tejże decyzji. Ten wiążący charakter dotyczy wszystkich organów państwa będącego adresatem, w tym jego sądów ( ). 51. W niniejszej sprawie sporna decyzja ma formę skierowanej do Republiki Francuskiej decyzji w rozumieniu art. 288 akapit czwarty TFUE. W świetle orzecznictwa przytoczonego w punkcie poprzednim jej treść jest wiążąca dla państwa członkowskiego będącego adresatem, w tym dla sądów tego państwa. Moim zdaniem wynika stąd, że tribunal administratif de Paris jest związany taką decyzją oraz że, z wyjątkiem przypadku stwierdzenia jej nieważności, ów sąd nie będzie mógł sprzeciwić się jej, zarządzając odzyskanie pomocy państwa przyznanej grupie Sernam od Geodisu i BMV ( ). 52. Po drugie, należy zbadać, czy okoliczność, że w momencie wydania przez Sąd zaskarżonego postanowienia powództwo o odzyskanie nie zostało jeszcze rozszerzone na Geodis, uniemożliwia uznanie interesu prawnego wnoszących odwołanie za istniejący i aktualny. W tym względzie prawdą jest, że – jak wynika z dokumentów włączonych do akt – konkretne rozszerzenie powództwa o odzyskanie na Geodis nastąpiło po wydaniu zaskarżonego postanowienia. Jednakże należy stwierdzić, że gdy skarga do Sądu została wniesiona, powództwo to było już wytoczone i było nadal rozpatrywane w chwili wydania zaskarżonego postanowienia. Owo powództwo dotyczyło wszystkich beneficjentów i ewentualnych posiadaczy omawianej pomocy państwa, a zatem również Geodisu, w przypadku gdyby – przeciwnie do ustaleń dokonanych w spornej decyzji – został on uznany za kolejnego beneficjenta tej pomocy. Ponadto w swoich uwagach w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności podniesionego przed Sądem wnoszące odwołanie podkreśliły swój interes w rozszerzeniu odzyskania pomocy państwa na Geodis oraz bezpośredni związek pomiędzy sporną decyzją a wynikiem postępowania toczącego się przed sądem krajowym. W tych okolicznościach nie uważam, aby można było uznać rozszerzenie powództwa o odzyskanie na Geodis za wydarzenie czysto hipotetyczne niemogące uzasadnić istniejącego i aktualnego interesu prawnego we wniesieniu skargi do Sądu. 53. Po trzecie, należy zbadać argument Komisji, zgodnie z którym spółki Mory, które są w stanie likwidacji i nie działają już zatem na rynku, nie mają interesu prawnego w przywróceniu im pozycji konkurencyjnej poprzez odzyskanie pomocy państwa, a tym samym nie mają interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję. 54. Jednakże podnosząc ten argument, Komisja prowadzi moim zdaniem do pomieszania interesu prawnego w ramach postępowania przed sądem krajowym z interesem prawnym wymaganym przed sądami Unii. Jak bowiem przypominałem kilkakrotnie, zgodnie z orzecznictwem sądów Unii interes prawny zakłada, że stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu może przysporzyć skarżącemu korzyści. Wskazałem, że ewentualne stwierdzenie nieważności spornej decyzji zniosłoby przeszkodę uniemożliwiającą rozszerzenie powództwa o odzyskanie wniesionego do sądu krajowego na innych potencjalnych beneficjentów pomocy państwa uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym. To właśnie ta korzyść dla wnoszących odwołanie uzasadnia ich interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję. 55. Jednakże wniosek o odzyskanie pomocy państwa został złożony do tribunal administratif de Paris, a nie do sądów Unii. Twierdzenie, że wnoszące odwołanie nie mają już interesu w odzyskaniu tej pomocy państwa, sprowadzałoby się do uznania, że nie mają już one interesu w dalszym uczestniczeniu w postępowaniu krajowym, czego sąd Unii nie może uczynić. Wynika stąd, że to Komisja – wbrew temu, co stwierdziła na rozprawie – sama poprzez swój argument ryzykuje wprowadzeniem do postępowania przed sądami Unii przesłanki dopuszczalności powództwa wniesionego do sądu krajowego. Dlatego też argument ten powinien zostać odrzucony. 56. W drugiej kolejności, jeśli chodzi o argument wnoszących odwołanie, zgodnie z którym ich interes prawny uzasadniony jest okolicznością, że korzystne orzeczenie tribunal administratif de Paris zwiększyłoby szanse powodzenia ich powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce, pragnę wskazać, że niezależnie od kwestii dopuszczalności tego argumentu wnoszące odwołanie nie wyjaśniają, jaki związek pomiędzy tymi dwoma powództwami uzasadniałby rzekome zwiększenie szans powodzenia powództwa odszkodowawczego. W tych okolicznościach argument ten nie może zostać uwzględniony. 57. W zakresie, w jakim argument ten należy rozumieć w ten sposób, że gdyby tribunal administratif de Paris uznał obowiązek odzyskania pomocy od Geodisu jako beneficjenta pomocy, wówczas Geodis mógłby ewentualnie zostać uznany za odpowiedzialnego za szkody poniesione przez spółki Mory, wykazuje on związek z argumentacją dotyczącą powództwa odszkodowawczego i zostanie zbadany w części jej dotyczącej. 58. Uważam, że z całości powyższych rozważań wynika, iż Sąd naruszył prawo, gdy nie stwierdził, że wnoszące odwołanie mogły w ramach swego powództwa wniesionego do tribunal administratif de Paris odnieść korzyść ze stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Proponuję więc uchylenie zaskarżonego postanowienia. b) W przedmiocie powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce de Paris (i) Zaskarżone postanowienie 59. Wnoszące odwołanie podważają następnie pkt 42–50 zaskarżonego postanowienia, w których Sąd uznał, że nie wykazały one, iż stwierdzenie nieważności spornej decyzji ułatwiłoby powództwo odszkodowawcze wniesione przez nie do tribunal de commerce de Paris, zmierzające do obciążenia grupy Sernam i Geodisu solidarnym obowiązkiem naprawienia szkody, jaką spółki te wyrządziły im, będąc beneficjentami bezprawnie przyznanej pomocy państwa. W tym względzie Sąd uznał z jednej strony, że stwierdzenie nieważności spornej decyzji nie przysporzyłoby żadnej korzyści wnoszącym odwołanie, ponieważ powództwo dotyczy grupy Sernam, zaś w decyzji Sernam 2 wskazano już, że pomoc, z której skorzystała grupa Sernam, została przyznana bezprawnie i była niezgodna z rynkiem wewnętrznym. Wnoszące odwołanie mogły zatem wnieść powództwo odszkodowawcze po wydaniu tej decyzji. 60. Z drugiej strony w odniesieniu do Geodisu Sąd uznał, że Geodis, przejąwszy działalność grupy Sernam po wydaniu spornej decyzji, nie może odpowiadać za złą sytuację finansową wnoszących odwołanie. Wnoszące odwołanie nie wykazały również, że Geodis mógłby zostać uznany za odpowiedzialnego na mocy prawa krajowego za szkodę wyrządzoną rzekomo przez grupę Sernam z tego tylko powodu, że przejął niektóre aktywa tej grupy. Sąd uznał poza tym, że skoro spółki Mory zaprzestały wszelkiej działalności gospodarczej z chwilą postawienia ich w stan likwidacji, nie mogły doznać żadnej późniejszej szkody spowodowanej przez przejęcie aktywów grupy Sernam przez Geodis. (ii) Argumenty stron 61. Wnoszące odwołanie utrzymują, że Sąd błędnie uznał, iż powództwo odszkodowawcze wniesione do tribunal de commerce de Paris nie może uzasadniać ich interesu prawnego. Przede wszystkim powództwo to nie było spóźnione. Stało się ono bowiem możliwe dopiero po wydaniu decyzji Sernam 3, uznającej pomoc za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, ponieważ decyzje Sernam 1 i Sernam 2 były decyzjami o warunkowym zatwierdzeniu. Następnie okoliczność, że powództwo odszkodowawcze nie zostało jeszcze wniesione w chwili wniesienia do Sądu skargi o stwierdzenie nieważności, nie pozwala na wyciągnięcie wniosku o braku interesu prawnego. Z jednej strony bowiem powództwo to zostało wyraźnie zapowiedziane w skardze wniesionej do Sądu, a z drugiej strony zostało ono wniesione przed wydaniem zaskarżonego postanowienia. Ponadto Sąd nie może – w celu ustalenia istnienia interesu prawnego we wniesieniu do niego skargi – zastąpić własną oceną dotyczącą zasadności powództwa odszkodowawczego przeciwko Geodisowi oceny sądu krajowego ani uznać, że powództwo to jest skazane na niepowodzenie. Powództwo przeciwko Geodisowi jest w każdym razie zasadne, ponieważ spółka ta z jednej strony była odpowiedzialna za niewykonanie decyzji Sernam 1, a z drugiej strony powinna zostać uznana za aktualnego beneficjenta pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym i w związku z tym za podmiot zobowiązany do naprawienia szkodliwych dla spółek Mory konsekwencji, solidarnie z kolejnymi beneficjentami tej pomocy i z przyznającym ją państwem. Wreszcie, gdyby stwierdzono nieważność spornej decyzji, wnoszące odwołanie mogłyby powołać się wobec Geodisu na teorię bezpodstawnego wzbogacenia. Ponieważ chodzi o argument na poparcie bardziej ogólnego zarzutu podniesionego już przed Sądem, argument ten jest dopuszczalny w ramach odwołania. 62. Według Komisji dla uzasadnienia interesu prawnego nie wystarczy powołanie się na jakiekolwiek przyszłe lub obecne powództwo odszkodowawcze wniesione do sądu krajowego, bez względu na możliwość powodzenia. Zgodnie z orzecznictwem skarżący powinien wykazać rzeczywisty i szczególny interes w stwierdzeniu nieważności żądanym w ramach powództwa o stwierdzenie odpowiedzialności (choćby ewentualnego) wniesionego do sądów krajowych, który to interes nie jest jednak czysto hipotetyczny. W pozostałych przypadkach prawo skarżącego zostałoby wykonane, przy spełnieniu przesłanek, poprzez zarzut niezgodności z prawem podniesiony przed sądami krajowymi, co pozwoliłoby na uniknięcie wnoszenia do sądów Unii niepotrzebnych sporów. Tymczasem w niniejszej sprawie rzeczywisty interes w objętym żądaniem stwierdzeniu nieważności ewidentnie nie został wykazany w pierwszej instancji. Wnoszące odwołanie wniosły powództwo o stwierdzenie odpowiedzialności dopiero w odpowiedzi na zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję, w rok po wydaniu decyzji Sernam 3. Argument, zgodnie z którym Geodis mógłby zostać uznany za odpowiedzialnego za niewykonanie decyzji Sernam 1, stanowi nowy argument, który jest niedopuszczalny w ramach odwołania. Jest on ponadto w oczywisty sposób bezzasadny, ponieważ decyzja ta nałożyła obowiązek nie na Geodis, ale na państwo francuskie. Wreszcie argument oparty na bezpodstawnym wzbogaceniu jest także w oczywisty sposób niedopuszczalny, ponieważ został podniesiony po raz pierwszy w ramach odwołania. W każdym razie żaden poważny argument nie został przedstawiony na poparcie tej teorii. (iii) Analiza 63. Czy dla posiadania przez skarżącego istniejącego i aktualnego interesu prawnego we wniesieniu skargi do sądu Unii, opartego na powództwie, w szczególności powództwie odszkodowawczym, wniesionym do sądu krajowego, konieczne jest, aby powództwo to zostało już wniesione w chwili wnoszenia skargi do sądu Unii? Czy ów skarżący powinien wykazać – a jeśli tak, to według jakiego standardu dowodu – że powództwo, jakie wniósł do sądu krajowego, ma szanse powodzenia? W jakim stopniu sąd Unii powinien – a nawet może – oceniać szanse powodzenia powództwa wniesionego do sądu krajowego w celu uznania, że może ono uzasadniać istniejący i aktualny interes prawny we wniesieniu do niego skargi? 64. Są to niektóre z pytań nasuwających się w tej części odwołania wniesionego przez wnoszące odwołanie. 65. W celu udzielenia odpowiedzi na te pytania należy moim zdaniem, po pierwsze, przypomnieć, że orzecznictwo określiło interes prawny jako istniejący i aktualny interes, który nie może być oceniany na podstawie wydarzenia przyszłego i hipotetycznego ( ). Po drugie, uważam za użyteczne przeprowadzenie analizy orzecznictwa, a w szczególności spraw, w których interes prawny we wniesieniu skargi do sądu Unii został zbadany z punktu widzenia związków pomiędzy skargą o stwierdzenie nieważności a innym postępowaniem sądowym. Analiza taka dostarcza bowiem użytecznych wskazówek. – Analiza orzecznictwa: interes prawny i postępowania sądowe 66. Analiza właściwego orzecznictwa pozwala na wyróżnienie trzech typów spraw. 67. Pierwszy rodzaj spraw dotyczy przypadków, w których istnienie interesu prawnego zostało zbadane w związku z wniesieniem powództwa odszkodowawczego przeciwko Unii do sądów Unii. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w sprawach tego rodzaju skarżący ma interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności aktu, który bezpośrednio go dotyczy, w celu uzyskania stwierdzenia przez sąd Unii popełnionego wobec niego naruszenia prawa, tak że stwierdzenie takie może służyć za podstawę ewentualnej skargi odszkodowawczej mającej na celu naprawienie we właściwy sposób szkody wyrządzonej zaskarżonym aktem ( ). W tym kontekście Trybunał uściślił, że dalsze trwanie (a więc, a fortiori, istnienie) interesu prawnego skarżącego musi być oceniane in concreto, przy uwzględnieniu w szczególności skutków zarzucanej niezgodności z prawem oraz charakteru poniesionej jakoby szkody ( ). 68. Należy zatem stwierdzić, że zgodnie z orzecznictwem w tym pierwszym rodzaju spraw sama ewentualność wniesienia powództwa odszkodowawczego jest wystarczająca dla uzasadnienia istniejącego i aktualnego interesu prawnego. Nie jest natomiast konieczne w tym celu, aby powództwo odszkodowawcze było już wniesione w chwili wnoszenia skargi o stwierdzenie nieważności. 69. Należy jeszcze zaznaczyć w tym względzie, po pierwsze, że w takiej sytuacji stwierdzenie niezgodności z prawem działania Unii musi koniecznie nastąpić przed wniesieniem skargi odszkodowawczej przeciwko Unii, a po drugie, że zgodnie z orzecznictwem przytoczonym w pkt 29 i 65 powyżej wniesienie takiej skargi odszkodowawczej nie powinno w żadnym razie być czysto hipotetyczne. Otóż w sprawie Socratec/Komisja ( ) Sąd stwierdził na podstawie szeregu elementów, że skarga odszkodowawcza przeciwko Unii wniesiona w tej sprawie przez skarżącą celem uzasadnienia jej interesu prawnego miała czysto hipotetyczny charakter. Sąd stwierdził więc brak interesu prawnego skarżącej, a w konsekwencji niedopuszczalność jej skargi ( ). 70. Drugi rodzaj spraw, jakimi Sąd się zajmował i wśród których znajdują się sprawy Sniace/Komisja ( ) i Salvat père & fils i in./Komisja ( ), do których Komisja nawiązała w swoich pismach, dotyczy innej sytuacji ( ). W sprawach tych bowiem skarżący zamierzali oprzeć swój interes prawny na ryzyku wszczęcia przeciwko nim przez osoby trzecie postępowań przed sądami krajowymi. Sąd przyjął podejście, zgodnie z którym interes prawny można wywieść albo z istnienia uzasadnionego ryzyka, że na sytuację prawną skarżących może wpłynąć wszczęcie postępowań sądowych, albo z istnienia rzeczywistego i aktualnego ryzyka postępowań sądowych ( ). 71. Podczas gdy w przytoczonych przez Komisję sprawach Sniace/Komisja i Salvat père & fils i in./Komisja Sąd stwierdził brak uzasadnionego ryzyka, w sprawie TV2/Danmark i in./Komisja orzekł on natomiast o istnieniu takiego ryzyka. Aby dojść do tego wniosku, Sąd w szczególności wziął pod uwagę okoliczność, że po wniesieniu do niego skargi o stwierdzenie nieważności osoba trzecia rzeczywiście wniosła powództwo odszkodowawcze przeciwko skarżącej w celu uzyskania naprawienia szkody spowodowanej podobno wykorzystaniem omawianej pomocy państwa, która została bezprawnie przyznana. Według Sądu wniesienie tego powództwa urzeczywistniło istnienie uzasadnionego ryzyka, że takie postępowanie sądowe zostanie wszczęte ( ). 72. Należy zatem stwierdzić, że również w tym drugim rodzaju spraw, podobnie jak w pierwszym, zgodnie z orzecznictwem istnienie – w dniu wniesienia do sądu Unii skargi o stwierdzenie nieważności – ryzyka postępowania sądowego mogącego wpłynąć na sytuację prawną skarżącego w związku z zaskarżonym aktem, o ile jest uzasadnione, wystarczy do wykazania interesu prawnego, i nie jest przy tym niezbędne, aby powództwo zostało już wniesione. 73. W trzecim rodzaju spraw sąd Unii zbadał interes prawny skarżącego z punktu widzenia ewentualnych powództw, które on sam mógłby wnieść do sądów krajowych. W sprawie Lech-Stahlwerke/Komisja ( ) Trybunał uznał istnienie interesu prawnego skarżącej opartego na powództwie, które mogłaby one ewentualnie wnieść do sądu krajowego ( ). W postanowieniu First Data i in./Komisja ( ), dotyczącym art. 101 TFUE, Sąd wskazał natomiast, że skarżące nie miały interesu prawnego, i uznał, że stwierdzenie nieważności spornej decyzji nie było niezbędne do uzasadnienia ich ewentualnego powództwa odszkodowawczego przeciwko beneficjentom decyzji w sprawie atestu negatywnego ( ). 74. Analiza orzecznictwa, której właśnie dokonałem, pozwala moim zdaniem na wyciągnięcie pewnych wniosków co do możliwości powołania się na inne postępowania sądowe celem uzasadnienia istnienia interesu prawnego we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności do sądu Unii. 75. Po pierwsze, aby powództwo, w szczególności powództwo odszkodowawcze, mogło uzasadnić interes prawny skarżącego, nie jest absolutnie niezbędne wniesienie tego powództwa przed wniesieniem do sądu Unii skargi o stwierdzenie nieważności. Niezbędne jest natomiast, aby w tym momencie wniesienie takiego powództwa nie było czysto hipotetyczne, ale by istniało uzasadnione prawdopodobieństwo wniesienia takiego powództwa. Okoliczność, że takie powództwo zostaje wniesione w toku postępowania, została uznana za realizację takiego uzasadnionego prawdopodobieństwa. 76. Po drugie, niezbędne jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy ewentualnym stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu Unii a powództwem (w szczególności powództwem odszkodowawczym) podniesionym na poparcie istnienia interesu prawnego w stwierdzeniu nieważności tego aktu. Ten bezpośredni związek zakłada, że stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu jest niezbędne dla wywarcia wpływu na sytuację prawną skarżącego w ramach podnoszonego postępowania sądowego. Jak już wskazałem w pkt 29 powyżej, do skarżącego należy wykazanie istnienia tego bezpośredniego związku pomiędzy ewentualnym stwierdzeniem nieważności aktu Unii a wpływem na jego sytuację prawną. 77. Po trzecie, należy stwierdzić, że w żadnej z badanych spraw sąd Unii nie dokonał analizy (a tym bardziej szczegółowej analizy) szans powodzenia powództwa podnoszonego w celu uznania interesu prawnego, i to niezależnie od tego, czy powództwo to zostało (potencjalnie) wniesione do samego sądu Unii czy do sądu krajowego. W żadnej z tych spraw sądy Unii nie zaprzeczyły istnieniu interesu prawnego na podstawie badania co do istoty szans powodzenia podnoszonego postępowania sądowego. 78. Kwestia stopnia prawdopodobieństwa powodzenia powództwa wniesionego do sądu krajowego, które skarżący winien udowodnić, aby wykazać swój interes prawny, oraz związana z nią kwestia oceny tego prawdopodobieństwa, jakiej winien dokonać sąd Unii, są kwestiami delikatnymi. Zakładają one bowiem wyważenie różnych wymogów: z jednej strony wymogu, aby do sądu Unii nie wpływały zagadnienia czysto teoretyczne, których rozstrzygnięcie nie może wywrzeć skutków prawnych, a z drugiej strony wymogu poszanowania dziedzin właściwości, odpowiednio, sądu Unii i sądów krajowych. 79. Z tej perspektywy wprawdzie sąd Unii winien zbadać, czy skarżący wykazał istnienie rzeczywistego interesu prawnego we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności w ramach postępowania, choćby ewentualnego, przed sądami krajowymi, jednak nie powinien on – ani nie może – wstępować w miejsce sądu krajowego, orzekając o zasadności tej skargi, jak słusznie wskazała sama Komisja. 80. W tych okolicznościach w świetle analizy orzecznictwa dokonanej w pkt 67–73 powyżej uważam, że jeżeli skarżący wykazał, iż powództwo podniesione na poparcie jego interesu prawnego nie ma hipotetycznego charakteru, a także iż istnieje bezpośredni związek pomiędzy ewentualnym stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu Unii a wpływem na jego sytuację prawną w ramach tego powództwa, powinno to wystarczyć do uzasadnienia jego interesu prawnego, z wyjątkiem przypadków, w których powództwo to byłoby sztuczne lub fikcyjne, lub w oczywisty sposób nierealistyczne. Ocena szans powodzenia powództwa wniesionego do sądu krajowego, choćby była zwięzła, obejmuje bowiem koniecznie badanie tego powództwa co do istoty na podstawie prawa krajowego. Takie badanie nie należy natomiast moim zdaniem do sądu Unii. 81. Należy jeszcze zaznaczyć w tym względzie, że prawdą jest, jak podnosi Komisja, iż ewentualne odrzucenie skargi o stwierdzenie nieważności z powodu braku interesu prawnego nie narusza możliwości podważenia ważności aktu Unii stanowiącego przedmiot tej skargi w ramach odesłania prejudycjalnego, jeśli okaże się następnie, że zgodność z prawem tego aktu może zostać uznana przez sąd krajowy za decydującą dla orzeczenia w przedmiocie wniesionego do niego powództwa. Okoliczność ta została zresztą wymieniona w orzecznictwie ( ). Tymczasem możliwość ta nie umniejsza okoliczności, że skarżący, który posiada istniejący i aktualny interes prawny, taki jak zdefiniowany w orzecznictwie ( ), oraz legitymację procesową czynną, winien móc zaskarżyć ten akt do sądów Unii. – Zastosowanie w niniejszej sprawie 82. To w świetle tych zasad należy więc zbadać zarzuty podniesione przez wnoszące odwołanie wobec zaskarżonego postanowienia. Należy zatem sprawdzić, czy – jak uznał Sąd – stwierdzenie nieważności spornej decyzji nie przysporzyłoby wnoszącym odwołanie żadnej korzyści w ramach powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce de Paris oraz czy nie posiadały one w związku z tym interesu prawnego we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności tej decyzji. 83. W tym względzie należy na wstępie odrzucić argument podniesiony przez Komisję (i przywołany w pkt 41 zaskarżonego postanowienia), zgodnie z którym takie powództwo byłoby spóźnione. Jakkolwiek bowiem powództwo odszkodowawcze przeciwko grupie Sernam i Geodisowi nie zostało jeszcze wniesione w chwili wniesienia do Sądu skargi o stwierdzenie nieważności, jak wskazałem powyżej, to okoliczność ta nie jest rozstrzygająca w świetle orzecznictwa. Należy jednak stwierdzić, że w niniejszej sprawie wnoszące odwołanie wspomniały w swojej skardze o takim powództwie. Powództwo to zostało następnie urzeczywistnione w toku postępowania poprzez wniesienie do tribunal de commerce de Paris powództwa o stwierdzenie odpowiedzialności. W tych okolicznościach uważam, że nie można uznać, iż w chwili wniesienia skargi do Sądu takie powództwo miało czysto hipotetyczny charakter ( ). Ponadto wprawdzie powództwo odszkodowawcze przeciwko grupie Sernam mogło zostać wniesione wcześniej, jednak powództwo odszkodowawcze przeciwko Geodisowi nie mogło zostać wniesione przed przejęciem przez Geodis aktywów grupy Sernam, co z pewnością mogło nastąpić po wydaniu spornej decyzji, jak wskazuje sam Sąd w pkt 44 zaskarżonego postanowienia. 84. Następnie w zakresie, w jakim powództwo odszkodowawcze wniesione do tribunal de commerce de Paris dotyczyło odpowiedzialności solidarnej grupy Sernam i Geodisu, Sąd dokonał rozróżnienia pomiędzy szkodą wyrządzoną podobno wnoszącym odwołanie przez grupę Sernam a szkodą spowodowaną podobno przez Geodis. 85. Po pierwsze, jeśli chodzi o naprawienie szkody wyrządzonej podobno wnoszącym odwołanie przez grupę Sernam z powodu korzyści płynących z przyznania pomocy państwa, zgadzam się z analizą Sądu przedstawioną w pkt 43 zaskarżonego postanowienia, zgodnie z którą stwierdzenie nieważności spornej decyzji nie mogłoby przynieść wnoszącym odwołanie żadnej korzyści w tym względzie. W decyzjach Sernam 2 i Sernam 3 stwierdzono już bowiem, że grupa Sernam korzystała z pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, w związku z czym decyzje te mogły już stanowić podstawę powództwa odszkodowawczego przeciwko grupie Sernam. Sporna decyzja dotyczy natomiast wyłącznie kwestii istnienia ciągłości gospodarczej pomiędzy grupą Sernam a Geodisem. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że nie można powoływać się na nią na poparcie ewentualnej odpowiedzialności grupy Sernam. Stwierdzenie jej nieważności nie miałoby w tym względzie żadnych konsekwencji. Innymi słowy, nie istnieje żaden bezpośredni związek pomiędzy stwierdzeniem nieważności spornej decyzji a powództwem odszkodowawczym przeciwko grupie Sernam ( ). 86. Po drugie, jeśli chodzi o naprawienie szkody wyrządzonej podobno wnoszącym odwołanie przez Geodis, Sąd wykluczył, że Geodis może być odpowiedzialny za złą sytuację finansową wnoszących odwołanie i za ich likwidację ( ). Następnie orzekł on, że wnoszące odwołanie nie wykazały, iż na gruncie prawa krajowego Geodis mógłby teoretycznie zostać uznany za odpowiedzialnego za szkodę wyrządzoną podobno wnoszącym odwołanie przez grupę Sernam tylko dlatego, że przejął on niektóre jej aktywa ( ). Wreszcie stwierdził on, że skoro spółki Mory zaprzestały wszelkiej działalności gospodarczej od chwili postawienia ich w stan likwidacji, nie mogły one ponieść szkody wyrządzonej przez Geodis. 87. Moim zdaniem takie stwierdzenia Sądu zbliżone są do badania co do istoty powództwa wniesionego do sądu krajowego, a nawet stanowią przynajmniej częściowo tego rodzaju badanie, którego dokonanie nie należy do sądu Unii, jak wskazałem w pkt 80 powyżej. Kwestia fundamentalna dla ustalenia, czy wnoszące odwołanie posiadają interes prawny, nie polega na ustaleniu, czy Geodis jest odpowiedzialny za szkody poniesione podobno przez wnoszące odwołanie, czego stwierdzenie należy do sądu krajowego. 88. Po ustaleniu, że powództwo nie jest w oczywisty sposób nierealistyczne ( ), istotną kwestią jest raczej dokonanie oceny, czy wnoszące odwołanie wykazały w wystarczający pod względem prawnym sposób istnienie bezpośredniego związku pomiędzy ewentualnym stwierdzeniem nieważności spornej decyzji a powództwem odszkodowawczym wniesionym przeciwko Geodisowi i powołanym na poparcie ich interesu prawnego, tak że stwierdzenie nieważności tej decyzji mogłoby przysporzyć wnoszącym odwołanie korzyści w ramach tego powództwa. W tym względzie wnoszące odwołanie podnoszą dwa argumenty. 89. Przede wszystkim jeśli chodzi o argument, zgodnie z którym powództwo przeciwko Geodisowi jest uprawnione, ponieważ Geodis jest odpowiedzialny za niewykonanie decyzji Sernam 1, niezależnie od dopuszczalności tego argumentu należy stwierdzić, że dotyczy on okoliczności faktycznej stwierdzonej w decyzji Sernam 2 i niewystępującej w spornej decyzji. Nie może on zatem ustanowić żadnego związku pomiędzy ewentualnym stwierdzeniem nieważności spornej decyzji a powództwem odszkodowawczym. Argument ten jest więc bez znaczenia. 90. Następnie wnoszące odwołanie podnoszą, że gdyby Geodis został uznany za aktualnego beneficjenta pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, powinien on z tego powodu być uważany za zobowiązanego do naprawienia skutków szkodliwych dla spółek Mory, solidarnie z pozostałymi beneficjentami i państwem przyznającym tę pomoc. Teza ta stanowi trzon powództwa wniesionego do tribunal de commerce de Paris, w którym wnoszące odwołanie zażądały od sądu krajowego orzeczenia, że poprzez skorzystanie z pomocy państwa niezgodnej z rynkiem wewnętrznym Geodis (i pozostali wcześniejsi beneficjenci oraz państwo przyznające tę pomoc) popełnił błąd i należy go uznać za odpowiedzialnego za szkodliwe skutki tego błędu. 91. W tym względzie wskazano już kilkakrotnie, że wykluczając w spornej decyzji istnienie ciągłości gospodarczej pomiędzy grupą Sernam a Geodisem, Komisja stwierdziła, iż Geodis, przejmując aktywa grupy Sernam, nie może zostać uznany za beneficjenta pomocy przyznanej tej grupie. Bez konieczności zbadania podstawy tego powództwa w prawie krajowym uważam, że ów wniosek zawarty w spornej decyzji może zniweczyć powództwo wniesione przez wnoszące odwołanie przeciwko Geodisowi, ponieważ wniosek ten podważa założenie, na którym to powództwo się opiera, mianowicie że Geodis może być uważany za beneficjenta pomocy państwa przyznanej grupie Sernam. Ponadto, jak już wskazałem w pkt 49–51 powyżej, decyzja ta jest wiążąca dla sądu krajowego. 92. Wynika z tego, że stwierdzenie nieważności spornej decyzji mogłoby wywrzeć skutki w ramach powództwa odszkodowawczego wniesionego do tribunal de commerce de Paris. Istnienie tego powództwa może zatem moim zdaniem uzasadnić interes prawny wnoszących odwołanie we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności spornej decyzji. W konsekwencji Sąd, zaprzeczając istnieniu takiego interesu prawnego opartego na rzeczonym powództwie, naruszył prawo. 93. Wnoszące odwołanie podnoszą wreszcie, że ich interes prawny uzasadniony jest także okolicznością, iż gdyby stwierdzono nieważność tej decyzji, mogłyby one podnieść przed tribunal de commerce de Paris dodatkowy argument oparty na teorii bezpodstawnego wzbogacenia ( ). Komisja uważa, że jest to nowy argument podniesiony po raz pierwszy, a w konsekwencji niedopuszczalny w ramach odwołania. 94. Bez dogłębnego badania kwestii – którą miałem już okazję określić jako „delikatną” ( ) – dotyczącej rozróżnienia pomiędzy nowym (dopuszczalnym) argumentem a nowym (niedopuszczalnym) zarzutem, wystarczy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem strona nie może co do zasady podnosić po raz pierwszy przed Trybunałem zarzutu, którego nie powołała przed Sądem. Jednakże nowy argument, który stanowi zwykłe rozwinięcie lub rozszerzenie argumentacji przedstawionej przed Sądem, nie stanowi nowego zarzutu, lecz należy uznać go za zgodne z prawem przedłużenie zarzutu powołanego wcześniej w postępowaniu, w związku z czym jest on dopuszczalny ( ). 95. W niniejszej sprawie wnoszące odwołanie, w odpowiedzi na zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję przed Sądem, podniosły, że mają interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję z powodu bezpośredniego wpływu, jaki decyzja ta wywiera na powództwo odszkodowawcze wniesione przez nie do tribunal de commerce de Paris. Bezsporne jest, że w pierwszej instancji nie powołały się one w żadnym momencie na teorię bezpodstawnego wzbogacenia. 96. Bez konieczności badania, czy wniesienie takiego powództwa do sądu krajowego byłoby dopuszczalne w ramach toczącego się przed nim postępowania, pragnę zauważyć, że powództwo oparte na bezpodstawnym wzbogaceniu ma inną podstawę prawną niż powództwo odszkodowawcze. 97. Moim zdaniem argumentacja przedstawiona przez wnoszące odwołanie, zgodnie z którą ich interes prawny w uzyskaniu stwierdzenia nieważności spornej decyzji może opierać się na powództwie innym niż to, na które powołały się one w pierwszej instancji, nie może zostać uznana za zawierającą się w zarzucie przedstawionym już przed Sądem. Wynika z tego, że argumentacja taka stanowi nowy zarzut, na podstawie którego nie jest możliwe badanie zgodności z prawem analizy przeprowadzonej przez Sąd. Jest on zatem niedopuszczalny w ramach odwołania. 98. W świetle powyższych rozważań uważam, że część drugą zarzutu pierwszego odwołania należy uwzględnić, w związku z czym należy uchylić zaskarżone postanowienie. 2. W przedmiocie części pierwszej i czwartej zarzutu pierwszego: w przedmiocie statusu zainteresowanej strony i charakteru spornej decyzji 99. Uważam, że części pierwszą i czwartą zarzutu pierwszego należy przeanalizować łącznie, ponieważ niektóre elementy argumentacji przedstawionej przez wnoszące odwołanie w tych częściach pokrywają się, w szczególności w odniesieniu do kwestii kwalifikacji spornej decyzji. W tych dwóch częściach wnoszące odwołanie odnoszą się, odpowiednio, do pkt 29–35 i 55–58 zaskarżonego postanowienia oraz twierdzą, że Sąd naruszył kilkukrotnie prawo, a także naruszył ich prawa. a) Zaskarżone postanowienie 100. W pkt 29–35 zaskarżonego postanowienia Sąd odrzucił argument wnoszących odwołanie, zgodnie z którym udział jednej z nich w postępowaniu administracyjnym, które doprowadziło do wydania decyzji Sernam 3, przyznaje im interes prawny we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności spornej decyzji. Sąd wskazał wpierw, że argument ten wydawał się zmierzać do wykazania raczej legitymacji czynnej niż interesu prawnego. Uznał on następnie, że zgodnie z orzecznictwem w celu wykazania legitymacji czynnej wnoszące odwołanie winny były wykazać, iż sporna decyzja mogła w istotny sposób wpłynąć na ich pozycję rynkową, co było niemożliwe, ponieważ spółki Mory nie prowadziły już działalności od chwili postawienia ich w stan likwidacji. Wreszcie Sąd, odnosząc się do ogólnej systematyki postępowania w sprawie kontroli pomocy państwa, a w szczególności do art. 14 rozporządzenia (WE) nr 659/1999 ( ), uznał sporną decyzję za decyzję odnoszącą się do zasad odzyskania pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, a więc do kwestii dotyczącej wyłącznie Komisji i zainteresowanego państwa członkowskiego. 101. W pkt 55–58 zaskarżonego postanowienia Sąd odrzucił argument, zgodnie z którym Komisja wykluczyła w sposób dorozumiany w spornej decyzji możliwość wszczęcia formalnego postępowania wyjaśniającego, pozbawiając w ten sposób wnoszące odwołanie możliwości skorzystania z proceduralnego uprawnienia do interwencji w celu przedstawienia swoich uwag. Sąd orzekł w tym względzie z jednej strony, że jeśli wnoszące odwołanie chciały, by Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające, mogły zwrócić się o to do niej, a nie zaskarżać decyzję, która odnosząc się do relacji dotyczących zasad odzyskania pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, odnosiła się wyłącznie do relacji pomiędzy Komisją a zainteresowanym państwem członkowskim. Z drugiej strony Sąd uznał, że Komisja nie zajęła w spornej decyzji stanowiska w przedmiocie istnienia i zgodności z rynkiem wewnętrznym ewentualnej pomocy na podstawie art. 108 TFUE, a jedynie udzieliła odpowiedzi na przedstawione przez władze francuskie pytanie, czy obowiązek zwrotu pomocy nałożony na grupę Sernam w decyzji Sernam 2 nie rozciąga się na podmioty dokonujące ewentualnie przejęcia, Geodis i BMV. b) Argumenty stron – Argumenty wnoszących odwołanie 102. W pierwszej części zarzutu pierwszego, odnoszącej się do pkt 29–35 zaskarżonego postanowienia, wnoszące odwołanie podnoszą, po pierwsze, że Sąd sam sobie zaprzeczył, ponieważ oparł się na orzecznictwie, zgodnie z którym skarżący powinien zawsze wykazać, że decyzja o zgodności pomocy państwa z rynkiem wewnętrznym może wpłynąć na jego pozycję rynkową, aby zakwestionować istnienie interesu prawnego, podczas gdy następnie uznał, że Komisja nie wypowiedziała się w spornej decyzji w przedmiocie istnienia i zgodności ewentualnej pomocy z art. 108 TFUE. 103. Po drugie, podejście Sądu, który z art. 14 rozporządzenia nr 659/1999 wywnioskował, że kwestia zasad odzyskania pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym dotyczy wyłącznie Komisji i zainteresowanego tym odzyskaniem państwa członkowskiego, prowadziłoby do wykluczenia co do zasady sytuacji, w której strona inna niż to państwo członkowskie posiada interes prawny we wniesieniu skargi na decyzję dotyczącą zasad odzyskania pomocy. Takie podejście jest jednak sprzeczne z przepisami art. 263 akapit czwarty TFUE, zgodnie z którymi skargę na decyzję może wnieść każda osoba, której ta decyzja dotyczy bezpośrednio i indywidualnie. 104. Po trzecie, Sąd utrzymał brak jasności w przedmiocie kwalifikacji spornej decyzji w celu uniknięcia ujawnienia różnicy pomiędzy tym podejściem a podejściem, które zastosował w wyroku Ryanair/Komisja ( ), dotyczącym sytuacji identycznej z sytuacją rozpatrywaną w spornej decyzji. 105. W części czwartej zarzutu pierwszego, odnoszącej się do pkt 55–58 zaskarżonego postanowienia, wnoszące odwołanie podkreślają wpierw, że wbrew sugestii Sądu z akt sprawy wynika, iż zwróciły się one do Komisji w kwestii ryzyka, że przejęcie aktywów grupy Sernam przez Geodis doprowadzi do kolejnego przeniesienia bezprawnie przyznanej pomocy, a więc w kwestii ryzyka obejścia decyzji Sernam 3. Wydając sporną decyzję, Komisja odrzuciła możliwość wszczęcia szczegółowego postępowania wyjaśniającego w sprawie nieprawidłowego wykonania decyzji Sernam 3 i naruszyła w ten sposób uprawnienia proceduralne wnoszących odwołanie, pozbawiając je prawa do przedstawienia uwag w przedmiocie warunków przekazania na rzecz Geodisu aktywów korzystających z bezprawnie przyznanej pomocy. Według wnoszących odwołanie sytuacja ta odpowiada w pełni sytuacji rozpatrywanej w sprawie Ryanair/Komisja ( ). Podobnie bowiem jak w tamtej sprawie, wnoszące odwołanie zostały pozbawione przez sporną decyzję możliwości uzyskania szczegółowego badania, nawet jeśli badanie to nie dotyczyłoby w niniejszej sprawie nowej pomocy, ale nieprawidłowego wykonania decyzji Sernam 3. 106. Wnoszące odwołanie podważają następnie dokonaną przez Komisję kwalifikację spornej decyzji jako decyzji sui generis i zarzucają Sądowi odstąpienie od orzeczenia w przedmiocie tego, czy decyzja dotyczy ich indywidualnie, w celu uniknięcia rozstrzygnięcia kwestii tej kwalifikacji. Podważają one także kwalifikację spornej decyzji – dokonaną w pkt 33 zaskarżonego postanowienia – jako decyzji dotyczącej zasad odzyskania pomocy państwa. Pytanie postawione w spornej decyzji dotyczy nie tego, czy nowa pomoc została przyznana Geodisowi, ale tego, czy warunki, w jakich miało odbyć się przejęcie aktywów Sernamu przez Geodis, stanowią prawidłowe wykonanie decyzji Sernam 3 (brak ciągłości gospodarczej obejmujący brak ciągłości korzystania z pomocy państwa) lub, przeciwnie, czy wykonanie tej decyzji stanowi nadużycie (mianowicie obejście jej przez władze francuskie). Możliwe byłoby łączne odczytanie art. 14 i 16 rozporządzenia nr 659/1999 i uznanie zasad odzyskania pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym za obejście obowiązku odzyskania, a więc za świadczenie pomocy niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu art. 16 tego rozporządzenia. 107. Wnoszące odwołanie twierdzą wreszcie, że powody, z jakich Sąd dopuścił je – pomimo że znajdowały się w stanie likwidacji – do udziału w postępowaniu w charakterze interwenientów popierających żądania Komisji w ramach skargi wniesionej przez SNCF na decyzję Sernam 3 ( ), świadczą o ich interesie prawnym w ramach niniejszego postępowania dotyczącego decyzji stanowiącej przedłużenie decyzji Sernam 3. – Argumenty Komisji 108. W odniesieniu do części pierwszej i czwartej Komisja podnosi wpierw, że argumenty wnoszących odwołanie dotyczą ich legitymacji czynnej, a nie interesu prawnego. Argumenty te nie pozwalają zatem wykazać, że wnoszące odwołanie mają interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję. Dotyczy to zwłaszcza części pierwszej, ponieważ status zainteresowanej strony z tytułu wcześniejszych decyzji niekoniecznie pociąga za sobą status zainteresowanej strony z tytułu decyzji późniejszej, zważywszy, że sytuacja podmiotu gospodarczego może ponadto zmieniać się w czasie. Jeśli chodzi o część czwartą, pomija ona fakt postawienia spółek Mory w stan likwidacji, co nastąpiło przed wniesieniem przez nie skargi o stwierdzenie nieważności. Skoro spółki te nie były już nawet konkurentami Sernamu i nie były konkurentami Geodisu, trudno stwierdzić zdaniem Komisji, jaką korzyść mógłby przynieść wnoszącym odwołanie ewentualny wyrok stwierdzający nieważność spornej decyzji. 109. Następnie status zainteresowanej strony miałby znaczenie tylko w sytuacji, gdyby wnoszące odwołanie żądały stwierdzenia nieważności decyzji wydanej po zakończeniu wstępnego etapu badania, w której Komisja zdecydowałaby o niewnoszeniu zastrzeżeń wobec zgłoszonego środka. Tymczasem sporna decyzja nie ma takiego charakteru. Komisja wydała już bowiem decyzję końcową, decyzję Sernam 3, w której zajęła stanowisko w przedmiocie istnienia pomocy wypłaconej Sernamowi, w przedmiocie jej niezgodności z rynkiem wewnętrznym i w przedmiocie jej odzyskania. Sporna decyzja wpisuje się w rzeczywistości w ramy lojalnej współpracy między państwem członkowskim a Komisją w odniesieniu do zasad odzyskania. Ogólnie rzecz biorąc, pytania analogiczne do tego, które zostało postawione przez władze francuskie, są rozstrzygane poprzez zwykłą wymianę pism pomiędzy służbami Komisji a władzami krajowymi. 110. Wreszcie gdyby należało uznać, że sporna decyzja nie jest zwykłym przejawem procesu lojalnej współpracy, mogłaby ona zostać uznana jedynie za decyzję końcową. W niniejszej sprawie jest ona powiązana bezwzględnie z decyzją Sernam 3, która jest decyzją końcową i wobec której jest na swój sposób akcesoryjna i bezpośrednio ją uzupełnia. Wnoszące odwołanie powinny zatem wykazać, że sporna decyzja wpłynęła w istotny sposób na ich pozycję konkurencyjną, a nie tylko że ich prawa proceduralne zostały naruszone. 111. W tym względzie niniejsza sprawa różni się od sprawy Ryanair/Komisja ( ). W przeciwieństwie do tamtej sprawy w niniejszej sprawie Komisja nie musiała zająć stanowiska w przedmiocie pomocowego charakteru zamierzonego przejęcia, mianowicie przejęcia majątku należącego do osoby prywatnej, której państwo nie było już akcjonariuszem, zaś Komisja nie wypowiedziała się w kwestii, czy nabywca zachował się jak prywatny inwestor działający w warunkach gospodarki rynkowej. Ponadto sporna decyzja nie może też zostać uznana za decyzję wydaną na podstawie art. 16 rozporządzenia nr 659/1999. c) Analiza 112. Zarówno w zaskarżonym postanowieniu, jak i w argumentacji wnoszących odwołanie dotyczącej dwóch omawianych części pomieszane zostały argumenty odnoszące się do legitymacji czynnej oraz kwestia dowodu na istnienie interesu prawnego. Wyjaśniłem już, że chodzi tu o odrębne przesłanki dopuszczalności ( ). 113. W tych okolicznościach należy przypomnieć, że Sąd uznał skargę za niedopuszczalną z powodu braku interesu prawnego wnoszących odwołanie w jej wniesieniu ( ) oraz że zarzut pierwszy niniejszego odwołania oparty jest na naruszeniach prawa dotyczących stwierdzenia braku interesu prawnego. Zastrzeżenia podniesione w rozpatrywanych w tym miejscu dwóch częściach należy zatem przeanalizować z punktu widzenia interesu prawnego. (i) W przedmiocie części pierwszej 114. W części pierwszej zarzutu pierwszego wnoszące odwołanie podważają wniosek Sądu, zgodnie z którym status zainteresowanej strony przysługujący jednej z nich w toku postępowania administracyjnego, które doprowadziło do wydania decyzji Sernam 3, nie uzasadnia ich interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję. 115. Niezależnie od rozumowania Sądu przedstawionego w pkt 31–33 zaskarżonego postanowienia na poparcie tego wniosku – rozumowania, które z jednej strony dotyczy legitymacji czynnej, a z drugiej strony zawiera moim zdaniem błędne stwierdzenia, do których powrócę poniżej – uważam, że wniosek, do którego doszedł Sąd, nie jest sam w sobie błędny. 116. Wprawdzie bowiem w dziedzinie pomocy państwa status zainteresowanej strony w postępowaniu prowadzącym do wydania decyzji może być okolicznością istotną dla ustalenia legitymacji czynnej ( ), nie obejmuje on jednak koniecznie, jako taki, interesu prawnego w uzyskaniu stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na zakończenie tego postępowania, a tym bardziej w uzyskaniu stwierdzenia nieważności decyzji, która nawet jeśli jest związana z tą pierwszą decyzją, to stanowi decyzję odrębną. Jak wskazałem w pkt 28 powyżej, w celu wykazania interesu prawnego niezbędne jest udowodnienie, że stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu może przynieść samo w sobie korzyść skarżącemu. Natomiast z samej okoliczności posiadania statusu zainteresowanej strony w postępowaniu administracyjnym nie wynika jeszcze, że to stwierdzenie nieważności przyniesie taką korzyść. 117. Z tego punktu widzenia argument wnoszących odwołanie wymieniony w pkt 102 powyżej i oparty na domniemywanej wewnętrznej sprzeczności w rozumowaniu Sądu jest moim zdaniem bezskuteczny, ponieważ orzecznictwo przytoczone przez Sąd w pkt 31 zaskarżonego postanowienia dotyczy legitymacji czynnej, a nie interesu prawnego. Tak więc zakładając nawet, że rozumowanie Sądu jest wewnętrznie sprzeczne, nie ma to żadnego wpływu na ten prawidłowy wniosek, do którego doszedł Sąd. Podobnie argumenty, które wnoszące odwołanie opierają na wyroku Ryanair/Komisja ( ), wydają mi się bezskuteczne w kontekście części pierwszej. Rozważania poświęcone w tym wyroku dopuszczalności żądania stwierdzenia nieważności dotyczą bowiem legitymacji czynnej, a nie interesu prawnego. Uznając jednakże dopuszczalność skargi Ryanair, zarówno Sąd, jak i Trybunał przyjęły w sposób dorozumiany istnienie interesu prawnego tego przedsiębiorstwa, tak że ewentualne podobieństwo pomiędzy tymi sprawami mogłoby mieć znaczenie. Powrócę do tej kwestii poniżej w ramach analizy części czwartej, w której rozważę także argument wymieniony w pkt 103 powyżej, którego zbadanie związane jest z kwestią kwalifikacji spornej decyzji ( ). 118. Z powyższych rozważań wynika moim zdaniem, że pierwszą część zarzutu pierwszego należy oddalić. (ii) W przedmiocie części czwartej 119. W ramach części czwartej zarzutu pierwszego wnoszące odwołanie podważają analizę, w której Sąd stwierdził, że nie mają one interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję, i odrzucił ich argument oparty na okoliczności, że poprzez tę decyzję Komisja wykluczyła w sposób dorozumiany możliwość wszczęcia formalnego postępowania wyjaśniającego, pozbawiając je tym samym możliwości skorzystania z uprawnienia proceduralnego do interwencji w celu przedstawienia ich uwag. Kwestionują one także kwalifikację spornej decyzji jako decyzji „sui generis” przyjętą przez Komisję ( ), a także przyjętą przez Sąd kwalifikację jako decyzji w przedmiocie zasad odzyskania pomocy państwa dotyczących wyłącznie Komisji i zainteresowanego państwa członkowskiego ( ). 120. Gdyby sporną decyzję należało rzeczywiście uznać za decyzję wykluczającą wszczęcie formalnego postępowania wyjaśniającego, jak uważają wnoszące odwołanie, stwierdzenie jej nieważności mogłoby pociągnąć za sobą możliwość – pod warunkiem że wnoszące odwołanie posiadają takie uprawnienie jako zainteresowane strony, co stanowi jednak odrębną kwestię – ich udziału w ewentualnym formalnym postępowaniu wyjaśniającym. W podobnym przypadku stwierdzenie nieważności spornej decyzji mogłoby w ten sposób, przynajmniej potencjalnie, przynieść korzyść wnoszącym odwołanie, mianowicie w postaci przywrócenia im uprawnień proceduralnych. Nie można zatem wykluczyć w takim przypadku, że wnoszące odwołanie mogą posiadać interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję. 121. Nasuwa się zatem pytanie dotyczące kwalifikacji prawnej spornej decyzji. – Decyzje dotyczące ciągłości gospodarczej i orzecznictwo 122. Decyzja tego samego rodzaju co sporna decyzja, dotycząca wyłącznie kwestii istnienia ciągłości gospodarczej, nie była jeszcze – o ile się nie mylę – analizowana w orzecznictwie. Komisja zbadała natomiast tę kwestię w szeregu przypadków ( ). 123. W sprawie Seleco, w której zapadł wyrok Włochy i SIM 2 Multimedia/Komisja ( ), Komisja stwierdziła istnienie ciągłości gospodarczej pomiędzy beneficjentem pomocy państwa niezgodnej z rynkiem wewnętrznym (w tym przypadku Seleco SpA) a podmiotem przejmującym aktywa tej spółki (Multimedia). Wniosek ten został sformułowany w ramach decyzji ( ) stwierdzającej istnienie pomocy państwa niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, wydanej po wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego zgodnie z art. 108 ust. 2 TFUE ( ). 124. Podobnie w sprawie Olympic Airlines ( ) Komisja stwierdziła istnienie ciągłości gospodarczej pomiędzy beneficjentem pomocy uznanej we wcześniejszej decyzji (z 2002 r.) za bezprawnie przyznaną i niezgodną z rynkiem wewnętrznym ( ) a podmiotem przejmującym jego aktywa. Tak jak w sprawie Seleco, stwierdzenie to zostało dokonane w ramach decyzji wydanej po wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego ( ). Jednakże w tej samej decyzji Komisja stwierdziła między innymi przyznanie nowej pomocy państwa na rzecz podmiotu przejmującego te aktywa ( ). Stwierdzenie istnienia ciągłości gospodarczej nastąpiło w ramach analizy istnienia tej nowej pomocy państwa na rzecz podmiotu przejmującego aktywa. W tym kontekście Komisja uznała, że nowy odrębny podmiot prawny, który przejął aktywa wcześniejszego beneficjenta, został utworzony na potrzeby obejścia obowiązku odzyskania pomocy w celu uniknięcia odzyskania pomocy uznanej w decyzji z 2002 r. za bezprawnie przyznaną i niezgodną z rynkiem wewnętrznym ( ). 125. Należy też zaznaczyć, że w tamtej sprawie kwestia możliwego obejścia obowiązku odzyskania pomocy przy użyciu konstrukcji prawnej została poruszona w decyzji o wszczęciu postępowania ( ) w ramach analizy innych środków mogących stanowić pomoc państwa. W decyzji tej Komisja uznała, że miała poważne wątpliwości ze względu na to, iż utworzenie spółki przejmującej aktywa mogło samo w sobie stanowić pomoc państwa ( ). 126. Następnie kwestia istnienia ciągłości gospodarczej została przedstawiona w sprawie Alitalia, która doprowadziła do wydania przez Sąd i Trybunał wyroków Ryanair/Komisja ( ), przytaczanych kilkakrotnie przez wnoszące odwołanie. 127. W tamtej sprawie, w pierwszej decyzji ( ), wydanej po przeprowadzeniu formalnego postępowania wyjaśniającego, Komisja stwierdziła pomoc przyznaną bezprawnie na rzecz Alitalii i zażądała jej odzyskania od tej spółki. Następnie w drugiej decyzji ( ), wydanej w tym samym dniu co pierwsza, Komisja, opierając się na zgłoszeniu dokonanym przez władze włoskie, zbadała środek dotyczący sprzedaży aktywów Alitalii. Stwierdziła ona w tym zakresie, po pierwsze, że procedura zastosowana do zbycia tych aktywów nie prowadziła do przyznania pomocy na rzecz nabywców ( ), a po drugie, że z przeniesienia tych aktywów na podstawie tej procedury nie wynikała ciągłość gospodarcza pomiędzy Alitalią a nabywcami tych aktywów ( ). Komisja wywnioskowała stąd, że zgłoszony środek, zmieniony podjętymi przez władze włoskie zobowiązaniami, nie stanowił pomocy państwa, o ile zobowiązania te zostaną całkowicie wypełnione. 128. Sąd, który zajął się kwestią dopuszczalności skargi wniesionej przez Ryanair, konkurenta Alitalii, zarówno na pierwszą, jak i na drugą decyzję, uznał, że druga zaskarżona decyzja była decyzją wydaną po przeprowadzeniu wstępnego etapu badania, na mocy art. 4 ust. 2 rozporządzenia nr 659/1999, w której Komisja stwierdziła, że zgłoszony środek nie stanowił pomocy oraz że poprzez tę decyzję Komisja odmówiła w sposób dorozumiany wszczęcia formalnego postępowania wyjaśniającego ( ). Ocena ta została (w sposób dorozumiany) potwierdzona przez Trybunał w postępowaniu odwoławczym ( ). 129. Sprawa Larko ( ) dotyczy prywatyzacji spółki Larko, pozostającej pod kontrolą państwa greckiego. Na podstawie zgłoszenia dokonanego przez władze greckie Komisja stwierdziła, że zasady tej prywatyzacji, określone przez władze greckie, a w szczególności struktura sprzedaży niektórych aktywów tej spółki, nie stanowiły pomocy państwa. W tej samej decyzji Komisja stwierdziła też, że sprzedaż aktywów zgodnie z tymi zasadami nie prowadziła do powstania ciągłości gospodarczej z przyszłym podmiotem przejmującym te aktywa, tak że w przypadku wydania negatywnej decyzji w postępowaniu wszczętym przez Komisję dotyczącym pewnych środków przyjętych na rzecz spółki Larko ewentualny obowiązek odzyskania nie rozciągał się na przejmującego. W decyzji tej Komisja wyraźnie zakwalifikowała część dotyczącą ciągłości gospodarczej jako decyzję „sui generis”, identycznie jak to zrobiła w spornej decyzji ( ). 130. W decyzji Airport Handling ( ) Komisja zbadała natomiast kwestię istnienia ciągłości gospodarczej w ramach decyzji o wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego na podstawie art. 108 ust. 2 TFUE ( ). Decyzja ta została wydana po decyzji stwierdzającej przyznanie na rzecz Sea Handling pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym ( ). Władze włoskie zwróciły się do Komisji, po pierwsze, o potwierdzenie, że postępowanie wszczęte w celu sprzedaży aktywów Sea Handling i utworzenie nowej spółki (Airport Handling), która miała nabyć te aktywa, nie doprowadzi do powstania ciągłości gospodarczej, której skutkiem będzie przeniesienie obowiązku odzyskania pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym od Airport Handling. Po drugie, władze włoskie zwróciły się do Komisji o potwierdzenie, że dokapitalizowanie Airport Handling (poprzez zainwestowanie 25 mln EUR) nie stanowi pomocy państwa. Ponieważ Komisja nabrała wątpliwości co do tego, czy rozpatrywane środki stanowią pomoc państwa, wszczęła ona formalne postępowanie wyjaśniające. 131. Ten przegląd decyzji dotyczących ciągłości gospodarczej pomiędzy beneficjentem pomocy i nabywcą jego aktywów pozwala na wyciągnięcie kilku wniosków. 132. Po pierwsze, stwierdzenie istnienia lub braku ciągłości gospodarczej może wpisywać się w różne konteksty. Podobnie jak w sprawie Seleco, może ono wpisywać się w ramy przepisów dotyczących odzyskania pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym w końcowej decyzji wydanej w wyniku formalnego postępowania wyjaśniającego. Tymczasem, jak w przypadku Olympic Airlines, może ono również zostać połączone z analizą istnienia pomocy, jeśli transakcja, w ramach której zostaje dokonana sprzedaż aktywów, może sama stanowić pomoc ( ). Wreszcie, jak w sprawie Ryanair/Komisja, może ono być związane z analizą istnienia nowej pomocy, pozostając od niej odrębne ( ). Wynika z tego, że ocena charakteru prawnego decyzji dotyczącej stwierdzenia istnienia lub braku ciągłości gospodarczej może zostać dokonana wyłącznie w każdym konkretnym przypadku z osobna, z uwzględnieniem kontekstu, w jakim analiza ta jest przeprowadzana. 133. Po drugie, stwierdzenie istnienia lub braku ciągłości gospodarczej pomiędzy beneficjentem pomocy państwa i podmiotem przejmującym jego aktywa wymaga zawsze w każdym razie wydania decyzji stwierdzającej niezgodność z rynkiem wewnętrznym tej pomocy, która powinna zostać odzyskana od beneficjenta ( ). Stwierdzenie istnienia lub braku ciągłości gospodarczej ma bowiem na celu zbadanie, czy przejęte aktywa obejmują korzystanie z pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, przyznanej zbywającemu, który z niej korzystał. Takie stwierdzenie następuje więc koniecznie po stwierdzeniu niezgodności z rynkiem wewnętrznym środka stanowiącego pomoc i jest ściśle z nim związane. – W przedmiocie kwalifikacji spornej decyzji 134. W niniejszej sprawie sporna decyzja została wydana przez Komisję z inicjatywy władz francuskich, które zwróciły się do tej instytucji o potwierdzenie, że pod pewnymi warunkami obowiązek odzyskania pomocy państwa nałożony na grupę Sernam w decyzji Sernam 3 nie zostanie rozszerzony na spółki należące do grup Geodis i BMV w przypadku przejęcia przez nie aktywów grupy Sernam. 135. W tej decyzji, po opisaniu kontekstu, w jaki się ona wpisuje, Komisja przedstawiła wpierw szczegółowy opis obu ofert, a także zobowiązań podjętych przez Republikę Francuską ( ). Następnie, po zakwalifikowaniu tej decyzji jako decyzji „sui generis” opartej na obowiązku lojalnej współpracy pomiędzy Komisją a państwami członkowskimi, wyjaśniła ona, że decyzja ta dotyczy wyłącznie kwestii ciągłości gospodarczej i nie dotyczy oceny tego nabycia z punktu widzenia art. 107 ust. 1 TFUE ( ) ani nie przesądza o tej ocenie. Komisja dokonała wreszcie oceny zmierzającej do ustalenia, czy przejęcie omawianych aktywów pozwoli na stwierdzenie ciągłości gospodarczej między grupą Sernam a potencjalnymi nabywcami ( ). W tym celu zbadała ona przedmiot sprzedaży, cenę przejęcia, niezależność nowych właścicieli i akcjonariuszy, moment dokonania przejęcia, a także znaczenie gospodarcze tej transakcji, i wyciągnęła wniosek o braku ciągłości gospodarczej, a więc o braku obowiązku odzyskania pomocy od podmiotów nabywających aktywa ( ). 136. Należy zatem stwierdzić, że sporna decyzja dotyczy wyłącznie kwestii istnienia lub braku ciągłości gospodarczej między grupą Sernam z jednej strony a Geodisem i BMV z drugiej strony. Chodzi więc o szczególną decyzję, która nie może zostać bezpośrednio porównana do którejkolwiek z decyzji przeanalizowanych w pkt 123–130 powyżej. W tym względzie strony przedstawiają różne tezy dotyczące charakteru prawnego tej decyzji. 137. Po pierwsze, nie przekonuje mnie podejście Komisji, przejęte przez Sąd, zgodnie z którym zaskarżona decyzja dotyczy wyłącznie zasad odzyskania pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym i wpisuje się zatem wyłącznie w ramy lojalnej współpracy między zainteresowanym państwem członkowskim a Komisją. 138. Zapytana o to na rozprawie Komisja sama bowiem przyznała, że decyzja dotycząca ciągłości gospodarczej nie odnosi się wyłącznie do zasad odzyskania pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, ale również do przeniesienia korzyści płynących z przyznania tej pomocy. Taka decyzja dotyczy zatem beneficjenta indywidualnej pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, mianowicie przedsiębiorstwa korzystającego z tej pomocy (lub niekorzystającego, w zależności od tego, czy występuje ciągłość gospodarcza). Wynika z tego, że chodzi o decyzję dotyczącą indywidualnej pomocy jako takiej, w jej „subiektywnym wymiarze”, a nie jedynie zasad odzyskania tej pomocy. Innymi słowy, decyzja taka zmierza do zweryfikowania, w wyniku oceny szeregu elementów, czy nabywca aktywów powinien być uważany za beneficjenta pomocy uznanej już za niezgodną z rynkiem wewnętrznym. 139. Tym bardziej nie przekonuje mnie następnie stanowisko wynikające z lektury pkt 33 i 56 zaskarżonego postanowienia, rozważane na rozprawie przez samą Komisję, zgodnie z którym skoro decyzja ta odnosi się jedynie do kwestii odzyskania pomocy – kwestii dotyczącej wyłącznie Komisji i zainteresowanego państwa członkowskiego – osoby trzecie, takie jak konkurenci, nie mogą nawet jej zaskarżyć. Podzielam w tym względzie pogląd wnoszących odwołanie, zgodnie z którym takie podejście jest w oczywisty sposób sprzeczne z art. 263 akapit czwarty TFUE. Ponieważ taka decyzja stanowi akt zaskarżalny ( ), a osoba trzecia posiada interes prawny oraz legitymację czynną, osoba ta powinna mieć możliwość zaskarżenia takiej decyzji do sądu Unii. 140. Po drugie, argument przedstawiony przez wnoszące odwołanie, oparty na art. 16 rozporządzenia nr 659/1999, nie wydaje mi się przekonujący. Przepis ten dotyczy bowiem wykorzystania pomocy niezgodnie z przeznaczeniem, mianowicie – jak wynika z art. 1 lit. g) rozporządzenia nr 659/1999 – sytuacji, w której pomoc jest wykorzystywana przez beneficjenta z naruszeniem decyzji o niewnoszeniu zastrzeżeń, decyzji pozytywnej lub decyzji warunkowej ( ). Należy stwierdzić, że decyzja Sernam 3 nie należy do żadnej z tych trzech kategorii, ale jest sama w sobie decyzją dotyczącą świadczenia pomocy niezgodnie z przeznaczeniem, uznającą za bezprawnie przyznaną i niezgodną z rynkiem wewnętrznym pomoc wypłaconą grupie Sernam. Wnoszące odwołanie nie mogą zatem powołać się na ten przepis w celu wykazania świadczenia niezgodnie z przeznaczeniem pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym. 141. Po trzecie, należy zbadać tezę przedstawioną przez wnoszące odwołanie, zgodnie z którą sporna decyzja stanowi decyzję porównywalną z dorozumianą decyzją o niewszczynaniu szczegółowego postępowania wyjaśniającego. 142. Muszę przyznać w tym względzie, że niektóre argumenty przemawiają za takim podejściem. Można byłoby zatem uznać, że zmiana beneficjenta indywidualnej pomocy stanowi zmianę na tyle istotną, że wprowadza ona nową pomoc ( ), która powinna być przedmiotem nowego badania zgodności z rynkiem wewnętrznym. W takiej sytuacji można byłoby ewentualnie przeprowadzić proceduralną analogię ze względu na okoliczność, że sporna decyzja, podobnie jak decyzja o niewnoszeniu zastrzeżeń, została wydana w wyniku zgłoszenia dokonanego przez władze francuskie. 143. Jednakże, jak już wskazałem w pkt 133 powyżej, decyzja w przedmiocie ciągłości gospodarczej, taka jak sporna decyzja, wymaga istnienia, przynajmniej potencjalnego ( ), decyzji negatywnej w rozumieniu art. 7 ust. 5 rozporządzenia nr 659/1999 lub, jak w niniejszej sprawie, decyzji stwierdzającej świadczenie pomocy niezgodne z przeznaczeniem, z której to decyzji wynika obowiązek odzyskania pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym. Dotyczy ona bowiem ewentualnego przeniesienia na nowego beneficjenta, w wyniku sprzedaży omawianych aktywów, pomocy, która została już uznana za niezgodną z rynkiem wewnętrznym. Tymczasem skoro pomoc podlegająca odzyskaniu została już uznana za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, wykluczone jest moim zdaniem przeprowadzenie nowej analizy dotyczącej zgodności z rynkiem wewnętrznym tej samej pomocy, która to analiza mogłaby doprowadzić do wydania decyzji stwierdzającej jej zgodność z rynkiem wewnętrznym. Innymi słowy, decyzja w przedmiocie ciągłości gospodarczej nie może w żadnym razie podważyć decyzji uznającej rozpatrywaną pomoc za niezgodną z rynkiem wewnętrznym i zarządzającej jej odzyskanie. 144. Inną kwestią jest to, czy w wyniku transakcji nabycia aktywów nabywcy korzystają z nowej pomocy państwa. Kwestia ta, zbadana w części pierwszej drugiej decyzji w sprawie Ryanair/Komisja ( ), została jednak wyraźnie wykluczona w spornej decyzji, w której w pkt 54 Komisja wyraźnie wskazała, że decyzja ta nie przesądza o ocenie tych inwestycji z punktu widzenia art. 107 TFUE. Element ten stanowi zresztą istotną różnicę pomiędzy decyzją zaskarżoną w sprawie Ryanair/Komisja, która została zakwalifikowana przez Sąd jako decyzja o niewnoszeniu zastrzeżeń, a sporną decyzją. Druga decyzja wydana w sprawie Ryanair/Komisja zawierała bowiem analizę środka zgłoszonego przez władze włoskie w celu ustalenia, czy środek ten stanowił nową pomoc państwa ( ). 145. Sporna decyzja różni się ponadto od decyzji wydanych w sprawie Olympic Airlines, ponieważ w spornej decyzji analiza ciągłości gospodarczej jest całkowicie niezależna i nie łączy się w żaden sposób, jak w tamtych decyzjach, z analizą istnienia nowej pomocy przyznanej podmiotom przejmującym aktywa grupy Sernam. 146. W tych okolicznościach z powodu braku w spornej decyzji analizy istnienia nowej pomocy dla podmiotów przejmujących skłaniam się do rozwiązania, zgodnie z którym decyzja ta bliższa jest sytuacji takiej jak sytuacja rozpatrywana w decyzji wydanej w sprawie Seleco. W tamtej sprawie kwestia ciągłości gospodarczej została rozstrzygnięta w ramach decyzji końcowej stwierdzającej niezgodność pomocy z rynkiem wewnętrznym, jako kwestia dotycząca kolejnego beneficjenta pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, od którego ta pomoc miała zostać odzyskana. W tym względzie należy wskazać, że sama Komisja potwierdziła w swoich pismach, że gdyby wiedziała o sytuacji i zasadach przejęcia aktywów rozpatrywanych w spornej decyzji, mogłaby rozstrzygnąć tę kwestię w decyzji Sernam 3. 147. W świetle tej analizy skłaniam się do wniosku, że sporna decyzja stanowi decyzję dotyczącą możliwego przeniesienia pomocy – uznanej już przez Komisję w decyzji Sernam 3 za niezgodną z rynkiem wewnętrznym – na nowego beneficjenta, od którego pomoc tę należało będzie ewentualnie odzyskać. Stanowi ona zatem decyzję związaną z decyzją Sernam 3 i uzupełniającą wobec niej, ponieważ zmierza ona do uzupełnienia jej treści ( ) w świetle nowych okoliczności zaistniałych po wydaniu decyzji Sernam 3 ( ). 148. Wynika z tego, że należy oddalić zastrzeżenie wnoszących odwołanie oparte na naruszeniu prawa przez Sąd, jako że Sąd odmówił uznania interesu prawnego wnoszących odwołanie w wyniku niezakwalifikowania spornej decyzji jako decyzji wykluczającej wszczęcie szczegółowego postępowania wyjaśniającego. 149. W świetle powyższych rozważań uważam, że zarówno pierwszą, jak i czwartą część zarzutu pierwszego należy oddalić. 3. W przedmiocie części trzeciej zarzutu pierwszego: interes prawny spółki Superga Invest 150. W części trzeciej zarzutu pierwszego wnoszące odwołanie zarzucają Sądowi, że w pkt 52 i 53 zaskarżonego postanowienia odmówił spółce Superga Invest interesu prawnego, pomijając okoliczność, iż ów interes prawny wynika z interesu prawnego spółek Mory, których Superga Invest jest głównym akcjonariuszem. Z jednej strony Superga Invest poniosła, podobnie jak te ostatnie, minione konsekwencje szkody spowodowanej przez niezgodną z prawem pomoc wypłacaną Sernamowi przez 10 lat i ma w związku z tym, podobnie jak one, interes prawny w uzyskaniu naprawienia tej szkody. Z drugiej strony spółka ta ma również interes prawny we wniesieniu wszelkich powództw zmierzających do wskazania Geodisu jako podmiotu przejmującego i obecnego beneficjenta pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, będącej przedmiotem decyzji Sernam 3, oraz jako podmiotu ponoszącego solidarną odpowiedzialność wraz z wcześniejszymi beneficjentami tej pomocy i z SNCF za szkodę spowodowaną przez tę pomoc. 151. Komisja utrzymuje, że ta część jest bezskuteczna, ponieważ spółki Mory same nie mają interesu prawnego we wniesieniu skargi o stwierdzenie nieważności spornej decyzji. 152. Należy zaznaczyć w tym względzie, że bezsporne jest, iż Superga Invest jest głównym akcjonariuszem spółek Mory i że wniosła ona wraz z nimi powództwo odszkodowawcze do tribunal de commerce de Paris zmierzające do uzyskania od grupy Sernam i od Geodisu odszkodowania za szkodę, jaką spółki te wyrządziły jej w wyniku przewagi konkurencyjnej, z której korzystały dzięki przyznaniu pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym. 153. W pkt 92 powyżej uznałem, że stwierdzenie nieważności spornej decyzji mogłoby wywrzeć skutki w ramach tego postępowania przed sądem krajowym oraz że w ten sposób istnienie tego powództwa mogło uzasadnić interes prawny we wniesieniu skargi na sporną decyzję. Wniosek ten odnosi się również do spółki Superga Invest, która ma w związku z tym interes prawny we wniesieniu skargi na tę decyzję. 154. Wynika stąd, że uznając, iż Superga Invest nie ma interesu prawnego, Sąd naruszył prawo, w związku z czym część trzecią zarzutu pierwszego również należy uwzględnić. 4. Wnioski w przedmiocie zarzutu pierwszego 155. Moim zdaniem części druga i trzecia zarzutu pierwszego winny zostać uwzględnione, w związku z czym zaskarżone postanowienie należy uchylić w zakresie, w jakim Sąd stwierdził w nim, iż wnoszące odwołanie nie miały interesu prawnego we wniesieniu skargi na sporną decyzję. C – W przedmiocie zarzutu drugiego, opartego na naruszeniu art. 263 akapit czwarty TFUE 156. W zarzucie drugim wnoszące odwołanie utrzymują, że odmawiając stwierdzenia, iż sporna decyzja dotyczy ich bezpośrednio i indywidualnie, Sąd naruszył art. 263 akapit czwarty TFUE. W zaskarżonym postanowieniu Sąd rozpatrzył w rzeczywistości pod kątem interesu prawnego kwestie dotyczące indywidualnego oddziaływania. Tymczasem w świetle wyroku Ryanair/Komisja ( ) nie ma żadnych wątpliwości, że sporna decyzja dotyczy wnoszących odwołanie indywidualnie. W oczywistej sprzeczności stoi uznanie, że sporna decyzja dotyczy wnoszących odwołanie indywidualnie, i kwestionowanie interesu prawnego wnoszących odwołanie, ponieważ okoliczność, że decyzja ta dotyczy ich indywidualnie, sama w sobie wystarczy, by uzasadnić interes prawny. 157. Komisja utrzymuje, że Sąd nie zbadał kwestii legitymacji czynnej, ponieważ badanie to nie było niezbędne dla stwierdzenia niedopuszczalności skargi w braku interesu prawnego. Ponadto gdy Sąd udzielił pomimo tego szczegółowej odpowiedzi na argumenty odnoszące się raczej do legitymacji czynnej niż do interesu prawnego wnoszących odwołanie, uczynił to w sposób ostrożny, pomocniczo, wskazawszy, że wnoszące odwołanie pomieszały te dwa pojęcia. 158. Zarzut drugi opiera się na założeniu, zgodnie z którym skoro skarżący ma legitymację czynną do wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności aktu Unii, to ma on także automatycznie interes prawny we wniesieniu tej skargi. Wskazałem już w pkt 23–30 powyżej, że legitymacja czynna i interes prawny stanowią dwie odrębne przesłanki dopuszczalności. Założenie, na którym opiera się zarzut drugi, jest więc błędne. 159. Wprawdzie – jak już wskazałem powyżej – Sąd w niektórych punktach zaskarżonego postanowienia, w celu udzielenia odpowiedzi na argumenty wnoszących odwołanie, pomieszał argumenty dotyczące interesu prawnego i legitymacji czynnej, jest jednak oczywiste, że w postanowieniu tym Sąd nie zajął się bezpośrednio kwestią legitymacji czynnej wnoszących odwołanie. Nie było to bowiem niezbędne z punktu widzenia Sądu, ponieważ uznał on, że skarga była w każdym razie niedopuszczalna z powodu braku interesu prawnego ( ). 160. Uważam jednak, że wniosek Sądu o braku interesu prawnego wnoszących odwołanie jest błędny, na co wskazałem już w ramach analizy części drugiej i trzeciej zarzutu pierwszego, w związku z czym Sąd powinien był przeanalizować legitymację czynną wnoszących odwołanie. W konsekwencji, nie przeprowadzając takiej analizy, naruszył on prawo. W tych okolicznościach zarzut drugi również należy uwzględnić. D – Wnioski w przedmiocie odwołania 161. W świetle powyższej analizy proponuję, aby Trybunał uwzględnił odwołanie i uchylił zaskarżone postanowienie. V – W przedmiocie dopuszczalności skargi w pierwszej instancji 162. Zgodnie z art. 61 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości, jeśli odwołanie jest zasadne, Trybunał może, o ile stan postępowania na to pozwala, wydać orzeczenie ostateczne w sprawie bądź skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd. 163. Uważam, że chociaż w niniejszej sprawie Trybunał nie może na tym etapie postępowania wydać orzeczenia co do istoty w przedmiocie skargi wniesionej do Sądu, to jednak posiada on informacje wystarczające do wydania ostatecznego orzeczenia w kwestii dopuszczalności tej skargi na sporną decyzję. 164. Po pierwsze, jeśli bowiem Trybunał zdecyduje się na przyjęcie mojej propozycji, interes prawny wnoszących odwołanie należy uznać za wykazany. 165. Po drugie, uważam, że w wyniku debaty przeprowadzonej pomiędzy stronami przed Sądem, a także przed Trybunałem w ramach odwołania – zważywszy, że jeden z zarzutów podniesionych przed Trybunałem dotyczył legitymacji czynnej – Trybunał dysponuje wszystkimi elementami koniecznymi do wydania ostatecznego orzeczenia w kwestii legitymacji czynnej wnoszących odwołanie ( ). 166. Należy przypomnieć w tym względzie, że art. 263 akapit czwarty TFUE określa dwie sytuacje, w których uznaje się istnienie po stronie osoby fizycznej lub prawnej legitymacji procesowej do wniesienia skargi na akt Unii, którego nie jest ona adresatem. Po pierwsze, skargę taką można wnieść pod warunkiem, że akt dotyczy tej osoby bezpośrednio i indywidualnie. Po drugie, osoba taka może wnieść skargę na akt regulacyjny niewymagający środków wykonawczych, jeżeli dotyczy on jej bezpośrednio ( ). Skoro zaskarżona decyzja skierowana jest do Republiki Francuskiej, należy zbadać, czy wnoszące odwołanie znajdują się w jednej z tych dwóch sytuacji. 167. Po pierwsze, należy wykluczyć od razu możliwość posiadania przez nie legitymacji czynnej opartej na tej drugiej sytuacji, ponieważ sporna decyzja nie jest aktem regulacyjnym w rozumieniu art. 263 akapit czwarty TFUE ze względu na to, że nie ma ona generalnego charakteru ( ). 168. Należy zatem zbadać, czy sporna decyzja dotyczy wnoszących odwołanie bezpośrednio i indywidualnie. 169. W tym względzie, zważywszy, że – jak już wskazałem w pkt 147 powyżej – sporna decyzja ma dopełnić decyzję Sernam 3, jako decyzja związana z nią i uzupełniająca wobec niej, i ma ona, w świetle nowych okoliczności zaistniałych po wydaniu decyzji Sernam 3, uzupełnić jej treść, należy uznać, iż dzieli ona z nią charakter prawny, a więc także przesłanki dopuszczalności. W szczególności w pkt 138 i 147 powyżej stwierdziłem, że sporna decyzja stanowi decyzję dotyczącą oceny „subiektywnego wymiaru” pomocy uznanej już za niezgodną z rynkiem wewnętrznym we wcześniejszej decyzji oraz decyzję, w której Komisja dokonuje oceny możliwości przeniesienia pomocy na nowego beneficjenta, od którego pomoc ta miałaby ewentualnie zostać odzyskana. 170. W niniejszej sprawie wnoszące odwołanie w ramach swej skargi do Sądu nie tylko podniosły brak właściwości Komisji i brak podstawy prawnej tej decyzji, ale także podważyły zasadność dokonanej przez Komisję oceny zmierzającej do ustalenia, czy nabywcy aktywów Sernamu powinni być uważani za beneficjentów pomocy uznanej już za niezgodną z rynkiem wewnętrznym w decyzji Sernam 3. 171. W tych okolicznościach należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału podmioty inne niż adresaci decyzji mogą utrzymywać, iż decyzja ta dotyczy ich indywidualnie, tylko wtedy, gdy ma ona wpływ na ich sytuację ze względu na szczególne dla nich cechy charakterystyczne lub na sytuację faktyczną, która odróżnia je od wszelkich innych osób i w związku z tym indywidualizuje je w sposób podobny jak adresata decyzji ( ). 172. Gdy chodzi w szczególności o dziedzinę pomocy państwa, skarżący, którzy kwestionują zasadność decyzji w sprawie oceny pomocy wydanej na podstawie art. 108 ust. 3 TFUE lub w wyniku formalnego postępowania wyjaśniającego, są uważani za podmioty, których rzeczona decyzja dotyczy indywidualnie, w przypadku gdy ich pozycja na rynku uległa istotnej zmianie wskutek pomocy będącej przedmiotem tej decyzji. W tym względzie za podmioty, których decyzja Komisji kończąca formalne postępowanie wyjaśniające dotyczy indywidualnie, uznane zostały między innymi, poza przedsiębiorstwem będącym beneficjentem pomocy, przedsiębiorstwa z nim konkurujące, które odegrały aktywną rolę w ramach tego postępowania, o ile ich pozycja na rynku uległa istotnej zmianie wskutek środka pomocowego będącego przedmiotem spornej decyzji ( ). 173. W świetle rozważań zawartych w pkt 169 i 170 powyżej uważam, że orzecznictwo to znajduje zastosowanie do dopuszczalności skargi o stwierdzenie nieważności decyzji takiej jak sporna decyzja. 174. Należy stwierdzić, że spółki Mory, w chwili wniesienia ich skargi do Sądu, mianowicie w dniu 17 grudnia 2012 r., były już postawione w stan likwidacji od dnia 10 lipca 2012 r. Na tej podstawie Sąd stwierdził w pkt 32 zaskarżonego postanowienia, że skoro spółki Mory nie prowadzą już działalności na rynku od chwili postawienia ich w stan likwidacji, ich pozycja na rynku nie może ulec istotnej zmianie wskutek ewentualnego przeniesienia na nowego beneficjenta pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, będącej przedmiotem spornej decyzji. Wniosek ten, który w żadnym momencie nie był podważany przez wnoszące odwołanie, mimo że Komisja wspomniała o nim kilkakrotnie w swojej odpowiedzi na odwołanie, objęty jest niezawisłą oceną okoliczności faktycznych dokonywaną przez Sąd ( ). Jeśli chodzi o spółkę Superga Invest, wnoszące odwołanie nie podważyły ustalenia faktycznego dokonanego przez Sąd w pkt 52 zaskarżonego postanowienia, zgodnie z którym spółka ta nie działa w sektorze przesyłek i nie może w związku z tym zostać uznana za konkurenta. 175. W tych okolicznościach żadna z wnoszących odwołanie nie może podnosić, że jej pozycja na rynku uległa istotnej zmianie wskutek pomocy uznanej wcześniej w decyzji Sernam 3 za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, a której ewentualne przeniesienie na nowego beneficjenta stanowi przedmiot spornej decyzji. Wynika stąd, że przesłanka dotycząca indywidualnego oddziaływania nie jest spełniona w ich przypadku, w związku z czym skargę należy moim zdaniem uznać za niedopuszczalną. VI – W przedmiocie kosztów 176. Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania przed Trybunałem, jeżeli odwołanie jest zasadne i Trybunał orzeka wyrokiem kończącym postępowanie w sprawie, Trybunał rozstrzyga o kosztach. 177. Zgodnie z art. 138 § 1 tego regulaminu, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 tego samego regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. 178. W niniejszej sprawie należy zaznaczyć, że wnoszące odwołanie wygrały sprawę w ramach odwołania, jednak ich skarga w pierwszej instancji została uznana za niedopuszczalną. Wnoszące odwołanie nie zwróciły się jednak w ramach postępowania odwoławczego o obciążenie kosztami drugiej strony postępowania. W tej sytuacji uważam, że należy orzec, iż każda strona ponosi swoje własne koszty w ramach niniejszego odwołania. Jeśli chodzi o koszty postępowania w pierwszej instancji, zostaną nimi obciążone wnoszące odwołanie. VII – Wnioski 179. W świetle powyższych rozważań proponuję, aby Trybunał orzekł w następujący sposób: — postanowienie Sądu Mory i in./Komisja (T‑545/12, EU:T:2013:607) zostaje uchylone; — wniesiona przez Mory SA, Mory Team i Superga Invest skarga o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej C(2012) 2401 final z dnia 4 kwietnia 2012 r. dotyczącej przejęcia aktywów grupy Sernam w ramach postępowania naprawczego zostaje odrzucona jako niedopuszczalna; — każda ze stron ponosi własne koszty postępowania odwoławczego; — Mory SA, Mory Team i Superga Invest ponoszą koszty postępowania przed Sądem. ( ) Język oryginału: francuski. ( ) Postanowienie T‑545/12, EU:T:2013:607. ( ) C(2012) 2401 final. ( ) Decyzja w sprawie pomocy państwa NN 122/2000 (ex NJ 140/2000) (Dz.U. 2001, C 268, s. 15). ( ) Decyzja 2006/367/WE z dnia 20 października 2004 r. dotycząca pomocy państwa częściowo wdrożonej przez Francję na rzecz przedsiębiorstwa Sernam (Dz.U. 2006, L 140, s. 1). ( ) Decyzja o wszczęciu postępowania opublikowana w Dz.U. 2009, C 4, s. 5. ( ) Decyzja 2012/398/UE w sprawie pomocy państwa SA.12522 (C 37/08) – Francja – Zastosowanie decyzji Sernam 2 (Dz.U. L 195, s. 19). Decyzja ta jest przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności wniesionej przez SNCF do Sądu (postanowienie SNCF/Komisja, T‑242/12, EU:T:2014:313). ( ) Punkt 51 spornej decyzji. ( ) Punkt 54 spornej decyzji. ( ) Zobacz pkt 114 i część V spornej decyzji, zatytułowana „Wnioski”. ( ) Punkty 26–28 zaskarżonego postanowienia. ( ) Punkty 29–35 zaskarżonego postanowienia. W postanowieniu tym Sąd odniósł się do decyzji Sernam 2, ale w rzeczywistości argument wnoszących odwołanie oparty był na udziale w postępowaniu administracyjnym prowadzącym do wydania decyzji Sernam 3. ( ) Punkty 36–51 zaskarżonego postanowienia. ( ) Punkty 52–54 zaskarżonego postanowienia. ( ) Punkty 55–58 zaskarżonego postanowienia. ( ) Zobacz na przykład wyroki: Francja i in./Komisja (C‑68/94 i C‑30/95, EU:C:1998:148, pkt 48–58, 74); a także Stichting Woonpunt i in./Komisja (C‑132/12 P, EU:C:2014:100, pkt 26–31, 42–64, 67–75). ( ) Zobacz wyroki: Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada (C‑583/11 P, EU:C:2013:625, pkt 57); Telefónica/Komisja (C‑274/12 P, EU:C:2013:852, pkt 19). ( ) Zobacz w szczególności wyroki: ACEA/Komisja (C‑319/09 P, EU:C:2011:857, pkt 67); Stichting Woonlinie i in./Komisja (C‑133/12 P, EU:C:2014:105, pkt 54). ( ) Takie rozumienie interesu prawnego znajduje potwierdzenie z jednej strony w zwrotach stosowanych w niektórych językach urzędowych Unii, jak w języku niemieckim, który określa interes prawny jako „Rechtsschutzbedurfnis” lub „Rechtschutzinteresse” (dosłownie: „potrzeba” lub „interes w ochronie prawnej”), a z drugiej strony w orzecznictwie Trybunału, w którym mowa o „powstałym i aktualnym interesie prawnym wymagającym ochrony prawnej” (zob. wyrok Planet/Komisja, C‑564/13 P, EU:C:2015:124, pkt 28, 34). ( ) Ta koncepcja celu przesłanki interesu prawnego została odzwierciedlona w sformułowaniu używanym wielokrotnie przez Sąd w jego orzecznictwie, zgodnie z którym interes prawny powinien istnieć w interesie prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości. Cel ten został wielokrotnie wymieniony w orzecznictwie Sądu. Zobacz między innymi wyrok Lior/Komisja i Komisja/Lior (T‑192/01 i T‑245/04, EU:T:2009:365, pkt 247); postanowienie Talanton/Komisja (T‑165/13, EU:T:2014:1027, pkt 34). ( ) Postanowienie S./Komisja (206/89 R, EU:C:1989:333, pkt 8). ( ) Wyrok Cañas/Komisja, C‑269/12 P, EU:C:2013:415, pkt 15 i przytoczone tam orzecznictwo. ( ) Zobacz między innymi wyrok Planet/Komisja (C‑564/13 P, EU:C:2015:124, pkt 34). ( ) Zobacz wyroki: Stroghili/Trybunał Obrachunkowy (204/85, EU:C:1987:21, pkt 11); Komisja/Koninklijke FrieslandCampina (C‑519/07 P, EU:C:2009:556, pkt 65); Planet/Komisja (C‑564/13 P, EU:C:2015:124, pkt 36); a także postanowienie Komisja/Provincia di Imperia (C‑183/08 P, EU:C:2009:136, pkt 26). ( ) Wyrok Cañas/Komisja (C‑269/12 P, EU:C:2013:415, pkt 15 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Nie można jednak zaprzeczyć, że te dwa pojęcia mogą mieć punkty zbieżne, w szczególności w odniesieniu do przesłanki bezpośredniego oddziaływania zdefiniowanej w orzecznictwie. ( ) Zobacz na przykład wyrok Société pour l’exportation des Sucres/Komisja (88/76, EU:C:1977:61, pkt 13–19). W niektórych sprawach w orzecznictwie uznano za niedopuszczalną, pod pewnymi warunkami, w braku interesu prawnego, skargę na decyzję Komisji uznającą środek pomocowy za całkowicie zgodny ze wspólnym rynkiem, wniesioną przez beneficjenta pomocy, a więc przez podmiot, którego dana decyzja dotyczy bezpośrednio i indywidualnie. Zobacz wyroki: Nuove Industrie Molisane/Komisja (T‑212/00, EU:T:2002:21, w szczególności pkt 38); Sniace/Komisja (T‑141/03, EU:T:2005:129, pkt 62). Okoliczność, że decyzja jest korzystna dla skarżącego (którego dotyczy ona bezpośrednio i indywidualnie), niekoniecznie świadczy o braku jego interesu prawnego. Możliwe jest bowiem, że uzasadnienie tej decyzji wywołuje wiążące skutki prawne mogące wpłynąć na interes skarżącego. Zobacz w tym względzie wyrok Coca-Cola/Komisja (T‑125/97 i T‑127/97, EU:T:2000:84, pkt 79), dotyczący skargi o stwierdzenie nieważności wniesionej przez beneficjenta decyzji stwierdzającej zgodność koncentracji ze wspólnym rynkiem. ( ) Zobacz pkt 28 powyżej i przytoczone tam orzecznictwo. ( ) Zobacz na przykład postanowienie Lech-Stahlwerke/Komisja (C‑111/99 P, EU:C:2001:58, w szczególności pkt 19) i przypis 44 poniżej. ( ) W tym piśmie z dnia 14 listopada 2013 r. sędzia sprawozdawca w tribunal administratif de Paris zajmujący się sprawą zwrócił się do wnoszących odwołanie z pytaniem, czy po wydaniu przez Komisję decyzji Sernam 3 zamierzały one podtrzymać swoje powództwo. ( ) Zobacz podobnie wyrok Mediaset (C‑69/13, EU:C:2014:71, pkt 23 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Zobacz w tym względzie pkt 24 i 25 wyroku Mediaset (C‑69/13, EU:C:2014:71), który odnosi się do stanowisk zajętych przez Komisję w pismach dotyczących kwoty pomocy podlegającej odzyskaniu od określonego beneficjenta. ( ) Zobacz orzecznictwo przytoczone w przypisie 24 powyżej. W swoim utrwalonym orzecznictwie Sąd uściśla ten opis i wymaga wykazania przez skarżącego – jeżeli interes, na który powołuje się on, dotyczy przyszłej sytuacji prawnej – że pogorszenie tej sytuacji jest już w tej chwili pewne, a więc skarżący nie może powołać się na okoliczności przyszłe i niepewne w celu uzasadnienia interesu w zakresie żądania stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu. Zobacz w tym względzie między innymi wyrok Sniace/Komisja (T‑141/03, EU:T:2005:129, pkt 26). O ile się nie mylę, sformułowanie to nigdy nie zostało powtórzone przez Trybunał. Zaskarżone postanowienie opiera się wyraźnie na tym orzecznictwie Sądu (zob. pkt 27 zaskarżonego postanowienia). ( ) Zobacz w tym względzie wyroki Trybunału: Könecke Fleischwarenfabrik/Komisja (76/79, EU:C:1980:68, pkt 9); Francja i in./Komisja (C‑68/94 i C‑30/95, EU:C:1998:148, pkt 74); Abdulrahim/Rada i Komisja (C‑239/12 P, EU:C:2013:331, pkt 64); postanowienie Trybunału Komisja/Provincia di Imperia (C‑183/08 P, EU:C:2009:136, pkt 30); wyroki Sądu: Shanghai Excell M&E Enterprise i Shanghai Adeptech Precision/Rada (T‑299/05, EU:T:2009:72, pkt 53–55); Éditions Odile Jacob/Komisja (T‑471/11, EU:T:2014:739, pkt 44, będący obecnie przedmiotem odwołania). ( ) Wyrok Abdulrahim/Rada i Komisja (C‑239/12 P, EU:C:2013:331, pkt 65). ( ) Wyrok T‑269/03, EU:T:2009:211. ( ) W sprawie tej Sąd oparł swój wniosek o czysto hipotetycznym charakterze skargi odszkodowawczej na okoliczności, po pierwsze, że taka skarga nie została jeszcze wniesiona wiele lat po spowodowaniu podnoszonej szkody, po drugie, że na rozprawie skarżąca sama uznała ów hipotetyczny charakter, a po trzecie, że skarżąca wskazała, iż jej akcjonariusze nie upoważnili jej do wniesienia takiej skargi, nawet w przypadku powodzenia wniesionej przez nią skargi o stwierdzenie nieważności (zob. pkt 45–47 przytoczonego w poprzednim przypisie wyroku Socratec/Komisja). ( ) Wyrok T‑141/03, EU:T:2005:129. ( ) Wyrok T‑136/05, EU:T:2007:295. ( ) Do tej drugiej kategorii należą, obok spraw Sniace/Komisja i Salvat père & fils i in./Komisja, wymienionych w dwóch poprzednich przypisach, sprawy, w których wydano wyrok TV2/Danmark i in./Komisja (T‑309/04, T‑317/04, T‑329/04 i T‑336/04, EU:T:2008:457, w szczególności pkt 67–82) i postanowienie Schutzgemeinschaft Milch und Milcherzeugnisse/Komisja (T‑113/11, EU:T:2014:756, zob. w szczególności pkt 32–34). ( ) Wyroki: Sniace/Komisja (T‑141/03, EU:T:2005:129, pkt 28); Salvat père & fils i in./Komisja (T‑136/05, EU:T:2007:295, pkt 43); TV2/Danmark i in./Komisja (T‑309/04, T‑317/04, T‑329/04 i T‑336/04, EU:T:2008:457, pkt 79). ( ) Wyrok T‑309/04, T‑317/04, T‑329/04 i T‑336/04, EU:T:2008:457, pkt 79–81. ( ) Postanowienie C‑111/99 P, EU:C:2001:58. ( ) W tej sprawie skarżąca zaskarżyła decyzję Komisji, która uznała za zakazaną pomoc państwa projekty pomocy finansowej, w ramach których kraj związkowy Bawaria zobowiązał się do wypłacenia skarżącej 20 mln DEM. Trybunał oddalił zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję, oparty na braku interesu prawnego, w wyniku porzucenia planów restrukturyzacji przez ten kraj związkowy, wskazując, że nie było „wykluczone, iż właściwy sąd krajowy mógłby skazać kraj związkowy Bawaria na […] zapłatę [skarżącej] kwoty 20 mln DEM” (zob. pkt 19 postanowienia Lech-Stahlwerke/Komisja). ( ) Postanowienie T‑28/02, EU:T:2005:357. ( ) W sprawie tej Sąd uznał, że uwzględnienie przez sąd krajowy, do którego wniesiono powództwo odszkodowawcze, oceny Komisji w przedmiocie stosowania art. 101 TFUE było oparte na ryzyku, a więc stanowiło okoliczność przyszłą i hipotetyczną (pkt 47–51). Podobnie w wyroku NBV i NVB/Komisja (T‑138/89, EU:T:1992:95) Sąd uznał, że ocena sądu krajowego różna od oceny Komisji w przedmiocie przesłanki wpływu na handel między państwami członkowskimi, przewidzianej w art. 101 TFUE, była oparta na ryzyku (zob. pkt 33; jednakże w sprawie tej wydawało się, że Sąd odnosił się do możliwości wniesienia powództwa przez osoby trzecie). ( ) Zobacz na przykład wyroki: NBV i NVB/Komisja (T‑138/89, EU:T:1992:95, pkt 33); Sniace/Komisja (T‑141/03, EU:T:2005:129, pkt 40); postanowienie First Data i in./Komisja (T‑28/02, EU:T:2005:357, pkt 51). ( ) Zobacz pkt 28 i 29 powyżej. ( ) Z drugiej strony żaden element w aktach sprawy nie przemawia za tezą Komisji, zgodnie z którą powództwo to jest sztuczne, ponieważ zostało wniesione wyłącznie w odpowiedzi na jej zarzut niedopuszczalności. ( ) Zobacz pkt 76 powyżej. ( ) Punkty 44–46 zaskarżonego postanowienia. ( ) Punkt 47 zaskarżonego postanowienia. ( ) Zobacz pkt 80 powyżej. ( ) W niniejszej sprawie wnoszące odwołanie uważają, że stały się uboższe, ponieważ utraciły obroty z powodu utrzymania na rynku obecności Sernamu dzięki pomocy niezgodnej z rynkiem wewnętrznym, zaś Geodis wzbogacił się ich kosztem, przejmując działalność – a zatem obroty – Sernamu, który skorzystał z bezprawnie przyznanej pomocy. ( ) Zobacz moja opinia w sprawach połączonych Areva i in./Komisja (C‑247/11 P i C‑253/11 P, EU:C:2013:579, pkt 110–116 i przytoczone tam orzecznictwo). W tym samym kontekście wskazałem też, że zastrzeżenie oparte na podstawie prawnej odrębnej od zarzutów podniesionych przed Sądem należy uważać za nowy zarzut, który należy więc uznać za niedopuszczalny, podczas gdy zastrzeżenie przedstawione na poparcie zarzutu podniesionego już przed Sądem może stanowić dopuszczalny argument (zob. w szczególności pkt 112, 113 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Zobacz orzecznictwo przytoczone w pkt 110–116 mojej opinii w sprawach połączonych Areva i in./Komisja (C‑247/11 P i C‑253/11 P, EU:C:2013:579). ( ) Rozporządzenie Rady z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art. [108 TFUE] (Dz.U. L 83, s. 1). ( ) Wyrok T‑123/09, EU:T:2012:164; wyrok utrzymany w mocy przez Trybunał (C‑287/12 P, EU:C:2013:395). ( ) Zobacz przypis 58 powyżej. ( ) Postanowienie SNCF/Komisja (T‑242/12, EU:T:2014:313). ( ) Zobacz przypis 58 powyżej. ( ) Zobacz pkt 23–30 powyżej. ( ) Zobacz pkt 59 zaskarżonego postanowienia. ( ) W szczególności w przypadku decyzji o niewnoszeniu zastrzeżeń opartych na art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 659/1999. Zobacz wyroki: Cook/Komisja (C‑198/91, EU:C:1993:197, pkt 23); Matra/Komisja (C‑225/91, EU:C:1993:239, pkt 17); Komisja/Kronoply i Kronotex (C‑83/09 P, EU:C:2011:341, pkt 47, 48 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Zobacz przypis 58 powyżej. ( ) Zobacz, odpowiednio, pkt 126–128 i 144 oraz pkt 139 powyżej. ( ) Zobacz pkt 51 spornej decyzji. ( ) Zobacz pkt 33 i 56 zaskarżonego postanowienia. ( ) Należy zaznaczyć, że w chwili obecnej przed Sądem toczy się kilka spraw dotyczących decyzji, w których Komisja zbadała istnienie ciągłości gospodarczej między beneficjentem pomocy państwa a podmiotem przejmującym jego aktywa. Chciałbym nawiązać w szczególności z jednej strony do spraw Larko/Komisja (T‑412/14) i Larymnis Larko/Komisja (T‑576/14), dotyczących decyzji Komisji z dnia 27 marca 2014 r. [SG – Greffe (2014) D/4621/28-3-2014] skierowanej do Republiki Greckiej w sprawie pomocy państwa przyznanej spółce akcyjnej o nazwie „Geniki Metalleftiki kai Metallourgiki Anonymi Etaireia NEA LARKO” (NOWA LARKO), a z drugiej strony do spraw Włochy/Komisja (T‑673/14), SEA/Komisja (T‑674/14) i Airport Handling/Komisja (T‑688/14), które dotyczą decyzji Komisji C(2014) 4537 final z dnia 9 lipca 2014 r., doręczonej w dniu 10 lipca 2014 r., w sprawie utworzenia spółki Airport Handling SpA przez spółkę SEA SpA. Nie mogę oczywiście wypowiadać się w przedmiocie tych toczących się spraw, jednak wezmę je pod uwagę w mojej analizie. ( ) Wyrok C‑328/99 i C‑399/00, EU:C:2003:252. ( ) Decyzja Komisji 2000/536/WE z dnia 2 czerwca 1999 r. w sprawie pomocy państwa przyznanej Seleco SpA przez Włochy (Dz.U. 2000, L 227, s. 24; zob. w szczególności motywy 116–120). W wyroku przytoczonym w poprzednim przypisie Trybunał stwierdził częściową nieważność tej decyzji z powodu naruszenia obowiązku uzasadnienia. ( ) Dawny art. 88 ust. 2 WE. ( ) W tej sprawie sąd Unii wydał kilka wyroków. Dla niniejszej sprawy istotny jest, po pierwsze, wyrok Grecja i in./Komisja (T‑415/05, T‑416/05 i T‑423/05, EU:T:2010:386) w sprawie skargi o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji C(2005) 2706 wersja ostateczna z dnia 14 września 2005 r. dotyczącej pomocy państwa dla Olympiaki Aeroporia Ypiresies AE [C 11/2004 (ex NN 4/2003) – Olympiaki Aeroporia – Restrukturyzacja i prywatyzacja], a po drugie, wyrok Komisja/Grecja (C‑415/03, EU:C:2005:287) w sprawie skargi przeciwko Republice Greckiej o stwierdzenie uchybienia obowiązkowi odzyskania pomocy uznanej za bezprawnie przyznaną i niezgodną z rynkiem wewnętrznym w decyzji Komisji 2003/372/WE z dnia 11 grudnia 2002 r. dotyczącej pomocy przyznanej przez Republikę Grecką na rzecz Olympic Airways (Dz.U. 2003, L 132, s. 1). ( ) Decyzja 2003/372 (zob. poprzedni przypis). ( ) Decyzja C(2005) 2706 wersja ostateczna (zob. przypis 73). ( ) Ibidem, art. 1. ( ) Zobacz pkt 178–183 decyzji C(2005) 2706 wersja ostateczna. ( ) Decyzja Komisji z dnia 16 marca 2004 r., pomoc państwa C 11/04 – Olympic Airways (Dz.U. C 192, s. 2). ( ) Ponadto Komisja wspomniała w tym kontekście o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom, które doprowadziło do wydania wyroku Komisja/Grecja (C‑415/03, EU:C:2005:287), w którym Trybunał stwierdził, że była to operacja zmierzająca do obejścia odzyskania pomocy (zob. pkt 33 i 34 tego wyroku). ( ) Wyroki: T‑123/09, EU:T:2012:164; C‑287/12 P, EU:C:2013:395. ( ) Decyzja Komisji 2009/155/WE z dnia 12 listopada 2008 r. w sprawie pożyczki w kwocie 300 mln EUR udzielonej przez Włochy spółce Alitalia [C 26/08 (ex NN 31/08)] (Dz.U. 2009, L 52, s. 3). ( ) Decyzja Komisji C(2008) 6745 wersja ostateczna z dnia 12 listopada 2008 r. w sprawie pomocy państwa N 510/2008 – Włochy – Sprzedaż aktywów przedsiębiorstwa lotniczego Alitalia. ( ) Punkty 92–127 decyzji C(2008) 6745 wersja ostateczna. ( ) Punkty 128–151 decyzji C(2008) 6745 wersja ostateczna. ( ) Punkt 68 wyroku Sądu (T‑123/09, EU:T:2012:164). ( ) Zobacz pkt 54–62 wyroku Trybunału (C‑287/12 P, EU:C:2013:395). ( ) Zobacz odesłania zawarte w przypisie 69 powyżej. ( ) Zobacz pkt 47 tej decyzji. ( ) Zobacz odesłania zawarte w przypisie 69 powyżej. ( ) Zobacz pkt 26 postanowienia Airport Handling/Komisja (T‑688/14 R, EU:T:2014:1010). ( ) Decyzja C(2013) 1668 z dnia 19 grudnia 2012 r. ( ) Podobny przypadek wydaje się na pierwszy rzut oka zachodzić w sprawie Airport Holding. ( ) W przypadku Ryanaira analiza ta została zawarta w decyzji o niewszczynaniu formalnego postępowania wyjaśniającego. ( ) W przypadku spółki Larko decyzja o niezgodności pomocy z rynkiem wewnętrznym nie została jeszcze wydana przez Komisję, a stwierdzenie braku ciągłości gospodarczej miało więc charakter prewencyjny, „na wypadek gdyby” Komisja miała wydać taką decyzję. ( ) Punkty 14–50 spornej decyzji. ( ) Punkt 54 spornej decyzji. ( ) Zobacz pkt 60 spornej decyzji. ( ) Punkty 62–107 spornej decyzji. ( ) W tym celu decyzja powinna wywierać wiążące skutki prawne mogące wpłynąć na interes skarżącego poprzez istotną zmianę jego sytuacji prawnej; zob. między innymi wyrok Deutsche Post/Komisja (C‑77/12 P, EU:C:2013:695, pkt 51 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Zobacz, odpowiednio, art. 4 ust. 3 i art. 7 ust. 3 i 4 rozporządzenia nr 659/1999. ( ) W tym celu możliwe być może byłoby odesłanie do definicji „zmiany pomocy istniejącej” w rozumieniu art. 1 lit. c), zawartej w art. 4 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 (Dz.U. L 140, s. 1; sprostowanie Dz.U. L 286, s. 3), zgodnie z którą „zmiana pomocy istniejącej oznacza jakąkolwiek zmianę inną niż modyfikacje o czysto administracyjnym lub formalnym charakterze, która nie może wpłynąć na ocenę zgodności danego środka pomocowego ze wspólnym rynkiem”. ( ) Zobacz przypis 94 powyżej. ( ) Zobacz pkt 92–127 decyzji wymienionej w przypisie 82 powyżej. ( ) Zważywszy, że to państwo członkowskie sprzedawało aktywa spółki, która do niego należała, powstało pytanie, czy ta sprzedaż mienia publicznego mogła zawierać element pomocy. W niniejszej sprawie sprzedaż aktywów nastąpiła pomiędzy spółką prywatną (zbywającym) a spółką stającą się (na nowo) spółką zależną spółki publicznej (SNCF). ( ) Zobacz w tym względzie wyrok Mediaset (C‑69/13, EU:C:2014:71, pkt 27). ( ) Zobacz analogicznie pkt 51 i 52 wyroku HGA i in./Komisja (od C‑630/11 P do C‑633/11 P, EU:C:2013:387), dotyczące jednak decyzji o wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego. W wyroku tym Trybunał również uznał, że okoliczność, iż akty regulujące postępowanie w dziedzinie pomocy państwa nie przewidują wyraźnie możliwości wydania decyzji tego rodzaju, nie uniemożliwiała Komisji wydania decyzji o rozszerzeniu formalnego postępowania wyjaśniającego, jeśli decyzja o wszczęciu tego postępowania była oparta na niekompletnych faktach, pod warunkiem jednak, że rozszerzenie to nie narusza uprawnień proceduralnych zainteresowanych stron. ( ) Wyrok T‑123/09, EU:T:2012:164. ( ) Zobacz pkt 109 zaskarżonego postanowienia. ( ) Z jednej strony takie rozwiązanie jest konieczne z punktu widzenia zasady ekonomii postępowania, a z drugiej strony nie narusza ono prawa do obrony przysługującego stronom, ponieważ mogły one przeprowadzić debatę w przedmiocie legitymacji czynnej zarówno w pierwszej instancji, jak i w ramach odwołania. ( ) Wyrok Stichting Woonpunt i in./Komisja (C‑132/12 P, EU:C:2014:100, pkt 44). ( ) Zobacz wyrok Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada (C‑583/11 P, EU:C:2013:625, pkt 51, 60, 61). Zgodnie z orzecznictwem akt posiada generalny charakter, jeżeli odnosi się do sytuacji określonych w sposób obiektywny oraz wywiera skutki prawne dla określonej w sposób generalny i abstrakcyjny kategorii adresatów. Zobacz wyrok AJD Tuna (C‑221/09, EU:C:2011:153, pkt 51). ( ) Zobacz w szczególności wyroki: Plaumann/Komisja (25/62, EU:C:1963:17, s. 197, 223); Hiszpania/Lenzing (C‑525/04 P, EU:C:2007:698, pkt 30); Stichting Woonpunt i in./Komisja (C‑132/12 P, EU:C:2014:100, pkt 57). ( ) Wyrok Sniace/Komisja (C‑260/05 P, EU:C:2007:700, pkt 54, 55 i przytoczone tam orzecznictwo). ( ) Ibidem, pkt 60.