C-334/05

WyrokTSUE2007-06-12CELEX: 62005CJ0334ECLI:EU:C:2007:333

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Pierwszej Instancji błędnie zastosował art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, ograniczając się do wizualnej analizy złożonego znaku towarowego i pomijając analizę fonetyczną i koncepcyjną jego elementów słownych, w sytuacji gdy nie wszystkie pozostałe składniki znaku towarowego są bez znaczenia?
Ratio decidendi
Trybunał uznał, że Sąd Pierwszej Instancji błędnie zastosował art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, ponieważ nie dokonał całościowej oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Sąd ograniczył się do wizualnej analizy zgłoszonego znaku towarowego, uznając element graficzny za dominujący i pomijając badanie fonetycznych i koncepcyjnych cech elementów słownych. Trybunał przypomniał, że ocena podobieństwa dwóch znaków towarowych nie może ograniczać się do zbadania tylko jednego elementu złożonego znaku, a porównania należy dokonać poprzez analizę znaków postrzeganych jako całość. Ocena podobieństwa może zależeć wyłącznie od składnika dominującego tylko wtedy, gdy wszystkie pozostałe składniki znaku towarowego są bez znaczenia, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Shaker di L. Laudato & C. Sas zgłosiła do OHIM graficzny wspólnotowy znak towarowy zawierający elementy słowne „Limoncello della Costiera Amalfitana” i „shaker” dla likieru cytrynowego. Limiñana y Botella, SL wniosła sprzeciw, powołując się na swój wcześniejszy słowny krajowy znak towarowy „LIMONCHELO” dla identycznych towarów. OHIM uwzględnił sprzeciw, uznając prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd. Sąd Pierwszej Instancji uchylił decyzję OHIM, stwierdzając, że dominującym elementem zgłoszonego znaku jest grafika, co wyklucza prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd.
Rozstrzygnięcie
1) Wyrok Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich z dnia 15 czerwca 2005 r. w sprawie T‑7/04 Shaker przeciwko OHIM – Limiñana y Botella (Limoncello della Costiera Amalfitana shaker) uchyla się. 2) Sprawa zostaje przekazana do ponownego rozpoznania przez Sąd Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich. 3) Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Sprawa C‑334/05 P Urząd Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM) przeciwko Shaker di L. Laudato & C. Sas Odwołanie – Wspólnotowy znak towarowy – Rozporządzenie (WE) nr 40/94 – Artykuł 8 ust. 1 lit. b) – Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd – Zgłoszenie graficznego wspólnotowego znaku towarowego zawierającego elementy słowne „Limoncello della Costiera Amalfitana” i „shaker” – Sprzeciw właściciela słownego krajowego znaku towarowego LIMONCHELO Streszczenie wyroku Wspólnotowy znak towarowy – Definicja i uzyskanie wspólnotowego znaku towarowego – Względne podstawy odmowy rejestracji – Sprzeciw właściciela wcześniejszego identycznego lub podobnego znaku towarowego zarejestrowanego dla identycznych lub podobnych towarów lub usług (rozporządzenie Rady nr 40/94, art. 8 ust. 1 lit. b)) W ramach analizy istnienia prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w rozumieniu art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94 w sprawie wspólnotowego znaku towarowego, ocena podobieństwa dwóch znaków towarowych nie może ograniczyć się do zbadania tylko jednego z elementów tworzących dany złożony znak towarowy i porównania go z innym znakiem towarowym. Przeciwnie, porównania należy dokonać poprzez analizę danych znaków towarowych postrzeganych każdy jako całość, co nie oznacza, że całościowe wrażenie pozostawione przez złożony znak towarowy w pamięci właściwego kręgu odbiorców nie może w niektórych przypadkach zostać zdominowane przez jeden lub kilka z jego składników. W tym zakresie tylko wtedy, gdy wszystkie pozostałe składniki znaku towarowego są bez znaczenia, ocena podobieństwa może zależeć wyłącznie od składnika dominującego. (por. pkt 41, 42) WYROK TRYBUNAŁU (trzecia izba) z dnia 12 czerwca 2007 r.(*) Odwołanie – Wspólnotowy znak towarowy – Rozporządzenie (WE) nr 40/94 – Artykuł 8 ust. 1 lit. b) – Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd – Zgłoszenie graficznego wspólnotowego znaku towarowego zawierającego elementy słowne „Limoncello della Costiera Amalfitana” i „shaker” – Sprzeciw właściciela słownego krajowego znaku towarowego LIMONCHELO W sprawie C‑334/05 P mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 Statutu Trybunału Sprawiedliwości, wniesione w dniu 9 września 2005 r., Urząd Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM), reprezentowany przez O. Montalto oraz P. Bullocka, działających w charakterze pełnomocników, wnoszący odwołanie, w której pozostałymi stronami postępowania są: Shaker di L. Laudato & C. Sas, z siedzibą w Vietri sul Mare (Włochy), reprezentowana przez F. Sciaudone, avvocato, strona skarżąca w pierwszej instancji, Limiñana y Botella, SL, z siedzibą w Monforte del Cid (Hiszpania), strona postępowania przed Izbą Odwoławczą OHIM, TRYBUNAŁ (trzecia izba), w składzie: A. Rosas, prezes izby, J. Klučka (sprawozdawca), J. N. Cunha Rodrigues, U. Lõhmus i A. Ó Caoimh, sędziowie, rzecznik generalny: J. Kokott, sekretarz: B. Fülöp, administrator, uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 24 stycznia 2007 r., po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 8 marca 2007 r., wydaje następujący Wyrok 1        W swoim odwołaniu Urząd Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM) domaga się uchylenia wyroku Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich wydanego w dniu 15 czerwca 2005 r. w sprawie T‑7/04 Shaker przeciwko OHIM – Limiñana y Botella (Limoncello della Costiera Amalfitana shaker), Zb. Orz. str. II–2305, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”, w którym uwzględniono skargę Shaker di L. Laudato & C. Sas (zwanej dalej „Shaker”), stwierdzając nieważność decyzji Drugiej Izby Odwoławczej OHIM z dnia 24 października 2003 r. (zwanej dalej „zaskarżoną decyzją”), odmawiającej tejże spółce rejestracji graficznego wspólnotowego znaku towarowego zawierającego elementy słowne „Limoncello della Costiera Amalfitana” i „shaker”.  Ramy prawne 2        Motyw siódmy rozporządzenia Rady (WE) nr 40/94 z dnia 20 grudnia 1993 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U. 1994, L 11, str. 1) stanowi: „[…] ochrona udzielana zarejestrowanemu znakowi towarowemu, która w szczególności ma mu zapewnić funkcję wskazania pochodzenia, jest całkowita w przypadku identyczności między znakiem i oznaczeniem, oraz towarami lub usługami; ochrona ma zastosowanie również do przypadków podobieństwa między znakiem i oznaczeniem, oraz towarami lub usługami; pojęcie podobieństwa należy interpretować w odniesieniu do prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd; prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd, którego ocena zależy od wielu czynników, w szczególności rozpoznawalności znaku towarowego na rynku, mogącego powstać skojarzenia ze znakiem używanym lub zarejestrowanym, stopnia podobieństwa między znakiem towarowym i oznaczeniem, między określonymi towarami lub usługami, stanowi szczególny warunek dla takiej ochrony”; 3        Artykuł 8 ust. 1 lit. b) tego rozporządzenia stanowi: „W wyniku sprzeciwu właściciela wcześniejszego znaku towarowego, zgłoszonego znaku towarowego nie rejestruje się, jeżeli: […] b)      z powodu identyczności lub podobieństwa do wcześniejszego znaku towarowego, identyczności lub podobieństwa towarów lub usług istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd opinii publicznej na terytorium, na którym wcześniejszy znak towarowy jest chroniony; prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd obejmuje również prawdopodobieństwo skojarzenia z wcześniejszym znakiem towarowym”.  Okoliczności powstania sporu 4        W dniu 20 października 1999 r. Shaker wniósł do OHIM o rejestrację jako wspólnotowego znaku towarowego następującego graficznego znaku towarowego: 5        Towary, dla których wniesiono o rejestrację znaku towarowego, należą do klas 29, 32 i 33 Porozumienia nicejskiego dotyczącego międzynarodowej klasyfikacji towarów i usług dla celów rejestracji znaków z dnia 15 czerwca 1957 r., zrewidowanego i zmienionego (zwane dalej „porozumieniem nicejskim”). 6        W następstwie pisma OHIM Shaker ograniczyła swoje zgłoszenie, w zakresie towarów należących do klasy 33 [odpowiadających opisowi: napoje alkoholowe (z wyjątkiem piwa)] do likieru cytrynowego pochodzącego z Wybrzeża Amalfitańskiego. 7        W dniu 1 czerwca 2000 r. Limiñana y Botella, SL wniosła sprzeciw na podstawie art. 42 ust. 1 rozporządzenia nr 40/94. W uzasadnieniu tego sprzeciwu wskazano na prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd, o którym mowa w art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, pomiędzy zgłoszonym znakiem towarowym w zakresie, w jakim dotyczy towarów należących do klasy 33 porozumienia nicejskiego, a słownym znakiem towarowym strony wnoszącej sprzeciw, również obejmującym towary należące do klasy 33, zarejestrowanym w 1996 r. w Oficina Española de Patentes y Marcas du Ministerio de ciencia y tecnología (hiszpański urząd patentów i znaków towarowych), który brzmi „LIMONCHELO”. 8        Decyzją z dnia 9 września 2002 r. Wydział Sprzeciwów OHIM uwzględnił sprzeciw i w rezultacie odmówił rejestracji zgłoszonego znaku towarowego. 9        Sporną decyzją Druga Izba Odwoławcza OHIM, do której odwołała się Shaker, odrzuciła jej zgłoszenie. Izba Odwoławcza uznała, że elementem dominującym zgłoszonego znaku towarowego jest wyraz „Limoncello” i że zgłoszony znak towarowy oraz wcześniejszy znak towarowy są wizualnie i fonetycznie sobie tak bliskie, że istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd.  Postępowanie przed Sądem i zaskarżony wyrok 10      W dniu 7 stycznia 2004 r. Shaker wniosła do Sądu Pierwszej Instancji skargę, domagając się stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Shaker wskazała po pierwsze na naruszenie art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, po drugie na nadużycie władzy, a po trzecie na naruszenie obowiązku uzasadnienia decyzji. 11      Jeśli chodzi o pierwszy z zarzutów, Sąd uznał, że dane towary są identyczne i – odnosząc się do omawianych oznaczeń – stwierdził w pkt 53 i 54 zaskarżonego wyroku: „53      […] Izba Odwoławcza powinna zbadać, który składnik zgłoszonego znaku towarowego może, poprzez swoje wizualne, fonetyczne lub koncepcyjne cechy charakterystyczne, samoistnie oddać wrażenie tego znaku towarowego, jakie właściwy krąg odbiorców zachowuje w pamięci, tak że inne składniki tego znaku okazują się w tym względzie bez znaczenia. […] 54      Jednak w sytuacji, gdy zgłoszony znak towarowy jest złożonym znakiem towarowym o charakterze graficznym, to ocena całościowego wrażenia wywoływanego przez ten znak towarowy, jak również określenie jego ewentualnego elementu dominującego powinno mieć miejsce w oparciu o analizę na płaszczyźnie wizualnej. Stąd przy takim założeniu, tylko w zakresie w jakim ewentualny element dominujący zawierałby aspekty semantyczne, niebędące wizualnymi, należałoby w odpowiednim przypadku przystąpić do porównania tego elementu z wcześniejszym znakiem towarowym, biorąc również pod uwagę inne aspekty semantyczne, jak na przykład aspekty fonetyczne lub właściwe koncepcje abstrakcyjne”. 12      W zgodzie z tą metodą, w pkt 59 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że element przedstawiający okrągły talerz ozdobiony cytrynami jest dominującym składnikiem zgłoszonego znaku towarowego. Doszedł on do przekonania, że słowne elementy tego znaku towarowego nie dominują na płaszczyźnie wizualnej i uznał, iż nie ma potrzeby badania fonetycznych i koncepcyjnych cech tych elementów. 13      W konsekwencji, w pkt 65 tego wyroku stwierdził on, że składnik będący wyobrażeniem okrągłego talerza nie ma nic wspólnego z wcześniejszym znakiem towarowym, który jest znakiem czysto słownym. 14      W pkt 66–69 omawianego wyroku Sąd stwierdził: „66      Nie istnieje zatem prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd pomiędzy występującymi w sprawie znakami towarowymi. Dominacja graficznego elementu przedstawiającego okrągły talerz ozdobiony cytrynami nad innymi elementami zgłoszonego znaku towarowego wyklucza jakiekolwiek prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd ze względu na podobieństwa wizualne, fonetyczne lub koncepcyjne wyrazów „limonchelo” i „limoncello” widniejących w występujących w sprawie znakach towarowych. 67      W ramach globalnej oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd, należy jeszcze przypomnieć, że przeciętny konsument rzadko ma możliwość przeprowadzenia bezpośredniego porównania różnych znaków towarowych, lecz musi zazwyczaj zdawać się na zachowany w pamięci niedoskonały obraz tych znaków towarowych […]. Zatem element dominujący zgłoszonego znaku towarowego, który stanowi okrągły talerz ozdobiony cytrynami, posiada ogromną wagę w analizie całości oznaczenia, gdyż konsument oglądający etykietkę napoju alkoholowego zauważa i zapamiętuje element przeważający oznaczenia, który pozwala mu przy następnym nabyciu powtórzyć doświadczenie. 68      Przewaga składnika graficznego w postaci okrągłego talerza ozdobionego cytrynami w zgłoszonym znaku towarowym sprawia w niniejszym przypadku, że ocena odróżniających elementów wcześniejszego znaku towarowego pozostaje bez wpływu na zastosowanie art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94. O ile bowiem znaczenie charakteru odróżniającego wcześniejszego słownego znaku towarowego może mieć wpływ na ocenę prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd […], to owo kryterium zakłada, że istniało co najmniej niejakie prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd pomiędzy wcześniejszym znakiem towarowym a zgłoszonym znakiem towarowym. Z całościowej oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd pomiędzy występującymi w sprawie znakami towarowymi wynika, że przewaga w zgłoszonym znaku towarowym okrągłego talerza ozdobionego cytrynami wyklucza jakiekolwiek prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd z wcześniejszym znakiem towarowym. W rezultacie nie istnieje potrzeba wypowiadania się w przedmiocie charakteru odróżniającego wcześniejszego znaku towarowego […]. 69      Biorąc pod uwagę powyższe, należy uznać, że pomimo identyczności towarów, o których mowa, stopień podobieństwa pomiędzy występującymi w sprawie znakami towarowymi nie jest wystarczający, aby można było uznać, że miarodajny krąg odbiorców hiszpańskich mógłby uważać, że odnośne towary pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa lub w danym przypadku, z przedsiębiorstw powiązanych gospodarczo. Stąd w przeciwieństwie do tego co stwierdził OHIM w [spornej] decyzji, nie istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd pomiędzy tymi znakami w rozumieniu art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94”. 15      Sąd uwzględnił zatem pierwszy z podniesionych zarzutów, orzekł o braku konieczności dokonywania analizy pozostałych z nich, i stwierdził nieważność spornej decyzji. Zmienił on ją także w ten sposób, że uznał odwołanie Shaker do OHIM za zasadne i – w konsekwencji – uznał sprzeciw za podlegający odrzuceniu.  W przedmiocie odwołania 16      W uzasadnieniu odwołania OHIM podniósł dwa zarzuty. Zrezygnował on jednak z drugiego z nich w toku postępowania przed Trybunałem, w wyniku sprostowania wyroku dokonanego przez Sąd Pierwszej Instancji postanowieniem z dnia 12 czerwca 2006 r. Nie ma więc potrzeby rozpatrywania tego zarzutu.  Argumentacja stron 17      Podniesiony przez OHIM w odwołaniu zarzut dotyczy błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94. 18      OHIM zarzuca Sądowi wyłączenie prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w oparciu o samą analizę wizualną zgłoszonego znaku towarowego, bez przeprowadzenia badania wszystkich elementów składowych odnośnych znaków towarowych na płaszczyznach fonetycznej i koncepcyjnej, co – zdaniem OHIM – sprzeczne jest z zasadą całościowej oceny występowania prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Zasada ta wyrażona została w szczególności w wyroku z dnia 11 listopada 1997 r. w sprawie C‑251/95 SABEL, Rec. str. I‑6191. 19      Dalej OHIM kwestionuje zawarte w zaskarżonym wyroku ustalenie w zakresie odróżniającego i dominującego elementu oznaczeń. Sąd w rzeczywistości przyznał wyłączne i decydujące znaczenie wyobrażeniu okrągłego talerza ozdobionego cytrynami, nie uznając, by pozostałe elementy składowe mogły mieć jakikolwiek walor odróżniający. 20      OHIM uważa, że Sąd powinien był ocenić rzeczywisty wpływ określenia „Limoncello” na sposób postrzegania danych towarów przez przeciętnego konsumenta i wziąć pod uwagę miarodajny krąg odbiorców, właściwy niniejszej sprawie. Jeśli chodzi o napoje alkoholowe, przeciętny konsument przywiązuje wagę przede wszystkim do elementu słownego, ponieważ jest to kategoria towarów powszechnie identyfikowana przy pomocy nazwy produktu, a nie elementów graficznych widniejących na etykiecie. 21      Nie przeprowadzając oceny samoistnych cech odróżniających wcześniejszego znaku towarowego, Sąd dokonał w zaskarżonym wyroku odwrócenia procesu, który powinien prowadzić do oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. Ograniczył się on bowiem do zwykłej analizy oznaczeń, z pominięciem oceny całościowej. 22      Shaker twierdzi natomiast, że – po pierwsze – odwołanie opiera się na błędnej lekturze wymienionego wyżej wyroku w sprawie SABEL. Uważa on, że rozporządzenie nr 40/94 nie przewiduje badania każdego z elementów wizualnych, fonetycznych i koncepcyjnych występujących w sprawie znaków. 23      Poza tym Shaker twierdzi, że przywołany przez OHIM wyrok Sądu z dnia 15 lutego 2005 r. w sprawie T‑169/02 Cervecería Modelo przeciwko OHIM [Modelo Continente Hipermercados (NEGRA MODELO)], Zb. Orz. str. II‑505, w którym stwierdzono (pkt 40), iż fonetyczna i koncepcyjna identyczność elementów dominujących znaku zgłoszonego do rejestracji i wcześniejszego znaku towarowego znosi różnice wizualne wynikające ze specyfiki graficznej znaku zgłoszonego, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Wyrok ten dotyczy bowiem dwóch znaków graficznych, a znoszenie istniejących między nimi różnic w wyniku podobieństwa fonetycznego i koncepcyjnego występowało tam równolegle ze wspólnością elementu brzmieniowego i koncepcyjnego tych znaków towarowych. Zdaniem Shaker, konsekwencją zaprezentowanego przez OHIM stanowiska jest możliwość pozbawienia znaczenia dominującego elementu wizualnego przez podobieństwo fonetyczne i koncepcyjne. W ten sposób dominujący charakter danego składnika przestaje mieć znaczenie przy ocenie występowania prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd. 24      Po drugie Shaker podnosi, że OHIM – zarzucając Sądowi przyznanie wyłącznego i decydującego znaczenia wyobrażeniu talerza ozdobionego cytrynami – domaga się w istocie sprawowania przez Trybunał kontroli nad dokonaną przez Sąd oceną okoliczności faktycznych. Tymczasem ocena taka nie podlega kontroli Trybunału. 25      Argument ten jest zatem niedopuszczalny, a w każdym razie – bezzasadny, jako że OHIM nie może zarzucać Sądowi dokonania częściowej oceny okoliczności faktycznych, skoro sam ograniczył się do takiej właśnie oceny. Badanie należy przeprowadzać w świetle wyroku Sądu z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T‑6/01 Matratzen Concord przeciwko OHIM – Hukla Germany (MATRATZEN), Rec. str. II‑4335, utrzymanego w mocy postanowieniem Trybunału z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie C‑3/03 P Matratzen Concord przeciwko OHIM, Rec. p. I‑3657, w którym nie wykluczono, by całościowe wrażenie, jakie pozostaje w pamięci właściwego kręgu odbiorców w związku ze złożonym znakiem towarowym, mogło być w pewnych okolicznościach zdominowane przez jeden lub większą liczbę jego elementów składowych. 26      Po trzecie Shaker twierdzi, że argumenty OHIM dotyczące niedostatecznego uwzględnienia punktu widzenia przeciętnego konsumenta oraz niedostatecznego zwrócenia uwagi na zasadę wzajemnej zależności są niedopuszczalne, ponieważ mają na celu skłonienie Trybunału do przeprowadzenia ponownej oceny okoliczności faktycznych ocenionych wcześniej przez Sąd. Shaker podnosi ponadto, że przywołane przez OHIM wyroki Sądu nie znajdują w niniejszej sprawie zastosowania z uwagi na to, że okoliczności ich wydania różnią się od okoliczności niniejszej sprawy. 27      Jeśli chodzi o miarodajny krąg odbiorców, Shaker twierdzi, że Sąd słusznie uznał, iż stanowią go przeciętni konsumenci hiszpańscy, odwołując się do tych właśnie odbiorców przy ocenie prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd.  Ocena Trybunału  W przedmiocie dopuszczalności 28      Odnosząc się do podniesionego przez Shaker zarzutu niedopuszczalności zarzutu podniesionego przez OHIM, należy przypomnieć, że z art. 225 ust. 1 akapit drugi WE i art. 58 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości wynika, iż odwołanie ogranicza się do kwestii prawnych. A zatem jedynie Sąd jest właściwy do ustalenia istotnych okoliczności faktycznych i oceny dowodów. Ustalenie tych okoliczności faktycznych i ocena dowodów nie stanowią zatem – z zastrzeżeniem przypadków ich wypaczenia – kwestii prawnej, podlegającej jako taka kontroli Trybunału w postępowaniu odwoławczym (zob. podobnie w szczególności wyroki: z dnia 19 września 2002 r. w sprawie C‑104/00 P DKV przeciwko OHIM, Rec. str. I‑7561, pkt 22; z dnia 12 stycznia 2006 r. w sprawie C‑173/04 P Deutsche SiSi-Werke przeciwko OHIM, Zb.Orz. str. I‑551, pkt 35, i z dnia 22 czerwca 2006 r. w sprawie C‑25/05 P Storck przeciwko OHIM, Zb.Orz. str. I‑5719, pkt 40). 29      Podniesiony przez OHIM w niniejszej sprawie zarzut dotyczy kwestii prawnej, ponieważ ma na celu wykazanie, iż Sąd niewłaściwie zastosował art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, ograniczając się do wizualnej analizy występujących w sprawie znaków towarowych, z pominięciem ich analizy fonetycznej i koncepcyjnej. 30      Należy więc uznać ten zarzut za dopuszczalny.  Co do istoty sprawy 31      Jeśli chodzi o zasadność zarzutu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, należy przypomnieć, że zgodnie z tym przepisem w wyniku sprzeciwu właściciela wcześniejszego znaku towarowego, zgłoszonego znaku towarowego nie rejestruje się, jeżeli z powodu identyczności lub podobieństwa do wcześniejszego znaku towarowego, identyczności lub podobieństwa towarów lub usług, istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia odbiorców w błąd na terytorium, na którym wcześniejszy znak towarowy jest chroniony, przy czym prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd obejmuje również prawdopodobieństwo skojarzenia z wcześniejszym znakiem towarowym. 32      W tej kwestii prawodawca wspólnotowy stanowi w motywie siódmym rozporządzenia nr 40/94, że ocena prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd zależy od wielu czynników, w szczególności od rozpoznawalności znaku towarowego na rynku, mogącego powstać skojarzenia ze znakiem używanym lub zarejestrowanym, a także od stopnia podobieństwa między znakiem towarowym i oznaczeniem oraz między określonymi towarami lub usługami. 33      Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd w rozumieniu art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94 istnieje wtedy, gdy odbiorcy mogliby uznać, że dane towary lub usługi oznaczane zgłoszonym znakiem towarowym pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa, co towary oznaczane wcześniejszym znakiem towarowym, lub ewentualnie z przedsiębiorstw powiązanych gospodarczo [zob. podobnie odnośnie do pierwszej dyrektywy Rady 89/104/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (Dz.U. 1989, L 40, str. 1), wyroki: z dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie C‑342/97 Lloyd Schuhfabrik Meyer, Rec. str. I‑3819, pkt 17 i z dnia 6 października 2005 r. w sprawie C‑120/04 Medion, Rec. str. I‑8551, pkt 26]. 34      Ponadto istnienie prawdopodobieństwa wprowadzenia odbiorców w błąd podlega całościowej ocenie, przy uwzględnieniu wszystkich czynników mających znaczenie w danej sprawie (zob. podobnie ww. wyrok w sprawie SABEL, pkt 22, ww. wyrok w sprawie Lloyd Schuhfabrik Meyer, pkt 18 i wyrok z dnia 22 czerwca 2000 r. w sprawie C‑425/98 Marca Mode, Rec. str. I‑4861, pkt 40, jak również ww. postanowienie w sprawie Matratzen Concord przeciwko OHIM, pkt 28, ww. wyrok w sprawie Medion, pkt 27 oraz wyrok z dnia 23 marca 2006 r. w sprawie C‑206/04 P Mülhens przeciwko OHIM, Zb. Orz. str. I‑2717, pkt 18). 35      Z utrwalonego orzecznictwa wynika także, że całościową ocenę prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w zakresie, w jakim dotyczy ona wizualnego, fonetycznego lub koncepcyjnego podobieństwa kolidujących znaków, należy oprzeć na wywieranym przez nie całościowym wrażeniu, ze szczególnym uwzględnieniem ich elementów odróżniających i dominujących. Sposób postrzegania znaków towarowych przez przeciętnych konsumentów danych towarów lub usług odgrywa w całościowej ocenie wspomnianego prawdopodobieństwa decydującą rolę. Przeciętny konsument postrzega zwykle znak towarowy jako całość i nie dokonuje analizy jego poszczególnych detali (zob. podobnie ww. wyroki w sprawie SABEL, pkt 23, w sprawie Lloyd Schuhfabrik Meyer, pkt 25, w sprawie Medion, pkt 28, oraz w sprawie Mülhens przeciwko OHIM, pkt 19, a także ww. postanowienie w sprawie Matratzen Concord przeciwko OHIM, pkt 29). 36      Należy dodać, że ocena stopnia podobieństwa występującego pomiędzy danymi znakami towarowymi wymaga określenia stopnia ich podobieństwa wizualnego, brzmieniowego i koncepcyjnego, a – w razie potrzeby – określenia wagi, jaką należy przypisać tym poszczególnym elementom, z uwzględnieniem kategorii danych towarów lub usług i warunków, w jakich są one sprzedawane (ww. wyrok w sprawie Lloyd Schuhfabrik Meyer, pkt 27). 37      W niniejszej sprawie Sąd zwrócił uwagę, w pkt 49 zaskarżonego wyroku, na orzecznictwo przywołane w pkt 35 niniejszego wyroku, zgodnie z którym całościowa ocena prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd powinna opierać się na całościowym wrażeniu wywoływanym przez dane oznaczenia. 38      Jednak w pkt 54 zaskarżonego wyroku dodał on, że gdy zgłoszony znak towarowy jest złożonym znakiem towarowym o charakterze graficznym, to ocena całościowego wrażenia wywoływanego przez ten znak towarowy, jak również określenie jego ewentualnego elementu dominującego powinno mieć miejsce w oparciu o analizę na płaszczyźnie wizualnej. Dalej stwierdził on, że przy takim założeniu, tylko w zakresie, w jakim ewentualny element dominujący zawierałby aspekty semantyczne, niebędące wizualnymi, należałoby w odpowiednim przypadku przystąpić do porównania tego elementu z wcześniejszym znakiem towarowym, biorąc również pod uwagę inne aspekty semantyczne, jak na przykład aspekty fonetyczne lub właściwe koncepcje abstrakcyjne. 39      Na tej podstawie Sąd – przeprowadzając badanie omawianych oznaczeń – stwierdził przede wszystkim, że zgłoszony znak towarowy zawiera element dominujący, którym jest okrągły talerz ozdobiony cytrynami. Stąd, w pkt 62–64 zaskarżonego wyroku, uznał on, że nie ma potrzeby badania fonetycznych i koncepcyjnych cech pozostałych elementów tego znaku towarowego. Wreszcie, w pkt 66 tego wyroku, doszedł on do wniosku, że dominacja graficznego elementu przedstawiającego okrągły talerz ozdobiony cytrynami nad innymi elementami zgłoszonego znaku towarowego wyklucza jakiekolwiek prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd ze względu na podobieństwa wizualne, fonetyczne lub koncepcyjne wyrazów „limonchelo” i „limoncello”, widniejących w występujących w sprawie znakach towarowych. 40      Jednak postępując w ten sposób, Sąd nie dokonał całościowej oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd omawianych znaków towarowych. 41      Należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału, w ramach analizy istnienia prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd ocena podobieństwa dwóch znaków towarowych nie może ograniczyć się do zbadania tylko jednego z elementów tworzących dany złożony znak towarowy i porównania go z innym znakiem towarowym. Przeciwnie, porównania należy dokonać poprzez analizę danych znaków towarowych postrzeganych każdy jako całość, co nie oznacza, że całościowe wrażenie pozostawione przez złożony znak towarowy w pamięci właściwego kręgu odbiorców nie może w niektórych przypadkach zostać zdominowane przez jeden lub kilka z jego składników (zob. podobnie ww. postanowienie w sprawie Matratzen Concord przeciwko OHIM, pkt 32 oraz ww. wyrok w sprawie Medion, pkt 29). 42      Jak zauważyła rzecznik generalna w pkt 21 swojej opinii, tylko wtedy, gdy wszystkie pozostałe składniki znaku towarowego są bez znaczenia, ocena podobieństwa może zależeć wyłącznie od składnika dominującego. 43      Wynika z tego, że Sąd błędnie zastosował art. 8 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94. 44      W związku z powyższym OHIM słusznie twierdzi, że zaskarżony wyrok jest niezgodny prawem. 45      Zaskarżony wyrok należy zatem uchylić. 46      Zgodnie z art. 61 akapit pierwszy zdanie drugie statutu Trybunału Sprawiedliwości, w razie uchylenia wyroku Sądu Pierwszej Instancji, Trybunał może skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez ten Sąd. 47      Niniejszą sprawę należy skierować do ponownego rozpoznania przez Sąd, stanowiąc jednocześnie, że rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów zostanie wydane w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Z powyższych względów Trybunał (trzecia izba) orzeka, co następuje: 1)      Wyrok Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich z dnia 15 czerwca 2005 r. w sprawie T‑7/04 Shaker przeciwko OHIM – Limiñana y Botella (Limoncello della Costiera Amalfitana shaker) uchyla się. 2)      Sprawa zostaje przekazana do ponownego rozpoznania przez Sąd Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich. 3)      Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Podpisy * Język postępowania: włoski.

© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło