C-37/09

WyrokTSUE2010-06-10CELEX: 62009CJ0037ECLI:EU:C:2010:331

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy Republika Portugalska uchybiła zobowiązaniom wynikającym z art. 4 i 8 dyrektywy 2006/12/WE oraz art. 3 i 5 dyrektywy 80/68/EWG poprzez niezastosowanie odpowiednich środków w celu gospodarowania nielegalnie składowanymi odpadami w dawnych kamieniołomach i ochrony wód gruntowych przed zanieczyszczeniem?

Ratio decidendi

Trybunał stwierdził, że Portugalia uchybiła zobowiązaniom wynikającym z dyrektyw 2006/12/WE i 80/68/EWG, ponieważ nie podjęła koniecznych działań w ramach gospodarowania odpadami nielegalnie składowanymi w dawnych kamieniołomach w Limas i Linos. Państwa członkowskie mają zobowiązanie rezultatu w zakresie odzyskiwania lub unieszkodliwiania odpadów, a także ochrony wód gruntowych, co oznacza konieczność podjęcia wszelkich niezbędnych środków, nawet jeśli odpady zostały nielegalnie składowane przez nieznanych sprawców. Pojęcie "posiadacza odpadu" obejmuje również państwo członkowskie, gdy nie można zidentyfikować pierwotnego sprawcy, a państwo jest odpowiedzialne za zapewnienie właściwego zarządzania odpadami i zapobieganie zanieczyszczeniu wód.

Stan faktyczny

Komisja Europejska wniosła skargę przeciwko Republice Portugalskiej, zarzucając jej uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego. Skarga dotyczyła nieprawidłowego gospodarowania nielegalnie składowanymi odpadami w dawnych kamieniołomach, w szczególności w kamieniołomach "dos Limas, dos Linos e dos Barreiras" w gminie Lourosa. Komisja twierdziła, że Portugalia nie podjęła koniecznych działań w celu odzyskania lub unieszkodliwienia tych odpadów oraz ochrony wód gruntowych przed zanieczyszczeniem, naruszając tym samym dyrektywy 2006/12/WE i 80/68/EWG.

Rozstrzygnięcie

1) Nie podejmując koniecznych działań w ramach gospodarowania odpadami nielegalnie składowanymi w dawnych kamieniołomach w Limas i Linos, znajdujących się na terenie gminy Lourosa, Republika Portugalska uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy art. 4 i 8 dyrektywy 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów, ujednolicającej dyrektywę 75/442/EWG Rady z dnia 15 lipca 1975 r. w sprawie odpadów, jak również art. 3 i 5 dyrektywy 80/68/EWG Rady dnia 17 grudnia 1979 r. w sprawie ochrony wód gruntowych przed zanieczyszczeniem spowodowanym przez niektóre substancje niebezpieczne. 2) W pozostałym zakresie skarga zostaje oddalona. 3) Republika Portugalska pokrywa, poza kosztami własnymi, dwie trzecie kosztów Komisji Wspólnot Europejskich. Komisja Wspólnot Europejskich pokrywa jedną trzecią własnych kosztów.

Pełny tekst orzeczenia

Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 10 czerwca 2010 r. – Komisja przeciwko Portugalii (sprawa C‑37/09) Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego ‑ Środowisko naturalne ‑ Gospodarowanie nielegalnie składowanymi odpadami ‑ Dyrektywa 2006/12/WE ‑ Dyrektywa 80/68/EWG 1. Skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – Dowód na istnienie uchybienia – Ciężar dowodu spoczywający na Komisji – Domniemania – Niedopuszczalność (art. 226 WE) (por. pkt 28) 2. Środowisko naturalne – Odpady – Dyrektywa 2006/12 – Obowiązek zapewnienia przez państwa członkowskie odzyskiwania lub unieszkodliwiania odpadów – Zobowiązanie rezultatu – Swoboda uznania państw członkowskich w kwestii podjęcia działań – Granice (dyrektywa 2006/12 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 4) (por. pkt 35-39, 44) 3. Środowisko naturalne – Odpady – Dyrektywa 2006/12 – Obowiązki ciążące na państwach członkowskich względem posiadaczy odpadów – Pojęcie posiadacza odpadu – Posiadacze składowisk bez zezwolenia – Zaliczenie (art. 174 ust. 2 WE; dyrektywa 2006/12 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 8) (por. pkt 46-51, 53-55) 4. Zbliżanie ustawodawstw – Ochrona wód podziemnych – Dyrektywa 80/68 – Zakres stosowania – Działania prowadzące do pośredniego odprowadzania substancji umieszczonych w wykazie II dyrektywy – Zaliczenie (art. 174 ust. 2 WE; dyrektywa Rady 80/68, art. 3, art. 5) (por. pkt 64-66) 5. Zbliżanie ustawodawstw – Ochrona wód podziemnych – Dyrektywa 80/68 – Obowiązek państw członkowskich ograniczenia wprowadzania do wód gruntowych substancji umieszczonych w wykazie II dyrektywy – Obowiązek objęcia dochodzeniem każdego bezpośredniego odprowadzania tych substancji – Odprowadzanie odpadów bez podjęcia technicznych środków bezpieczeństwa pozwalających na uniknięcie zanieczyszczenia tych wód – Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego (dyrektywa Rady 80/68, art. 3 lit. b), art. 5) (por. pkt 74-78) Przedmiot Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego − Naruszenie art. 4 i 8 dyrektywy 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów (Dz.U. L 114, s. 9), ujednolicającej dyrektywę 75/442/EWG w sprawie odpadów, jak również art. 3 i 5 dyrektywy 80/68/EWG Rady dnia 17 grudnia 1979 r. w sprawie ochrony wód gruntowych przed zanieczyszczeniem spowodowanym przez niektóre substancje niebezpieczne (Dz.U. L 20, s. 43) − Składowisko odpadów w kamieniołomach wyłączonych z eksploatacji − Kamieniołomy „dos Limas, dos Linos e dos Barreiras” [Lourosa] − Brak kontroli Sentencja 1) Nie podejmując koniecznych działań w ramach gospodarowania odpadami nielegalnie składowanymi w dawnych kamieniołomach w Limas i Linos, znajdujących się na terenie gminy Lourosa, Republika Portugalska uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy art. 4 i 8 dyrektywy 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów, ujednolicającej dyrektywę 75/442/EWG Rady z dnia 15 lipca 1975 r. w sprawie odpadów, jak również art. 3 i 5 dyrektywy 80/68/EWG Rady dnia 17 grudnia 1979 r. w sprawie ochrony wód gruntowych przed zanieczyszczeniem spowodowanym przez niektóre substancje niebezpieczne. 2) W pozostałym zakresie skarga zostaje oddalona. 3) Republika Portugalska pokrywa, poza kosztami własnymi, dwie trzecie kosztów Komisji Wspólnot Europejskich. Komisja Wspólnot Europejskich pokrywa jedną trzecią własnych kosztów.