C-427/18

OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO MACIEJA SZPUNARA przedstawiona w dniu 16 października 2019 r. ( ) Sprawa C‑427/18 P Europejska Służba Działań Zewnętrznych przeciwko Rubenowi Albie Aguilerze, Simonemu Barenghiemu, Massimowi Bonanniniemu, Antoniowi Caponemu, Stéphanie Carette, Alejowi Carrascowi Garcii, Franciscowi Carrerasowi Sequerosowi, Carlowi Daspectowi, Nathalie Devos, Jeanowi Baptiście Fauvelowi, Pauli Cristinie Fernandes, Stephanowi Foxowi, Birgitte Hagelund, Chantal Hebberecht, Karin Kaup-Laponin, Terhi Lehtinen, Sandrine Marot, Davidowi Mogollonowi, Clarze Molerze Gui, Daniele’owi Morbinowi, Charlotte Onraet, Augustowi Piccaglemu, Gary’emu Quince’owi, Pierrowi Lucowi Vanhaeverbekemu, Tamarze Vleminckx, Birgit Vleugels, Robertowi Wade’owi, Luce Zampettiemu Odwołanie – Służba publiczna – Urzędnicy i pracownicy – Europejska Służba Działań Zewnętrznych – Wynagrodzenia – Personel pełniący służbę w państwie trzecim – Dodatek ze względu na warunki życia przysługujący personelowi zatrudnionemu w Etiopii – Obniżenie z 30% do 25% 1.  Europejska Służba Działań Zewnętrznych (ESDZ) wnosi w odwołaniu o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 13 kwietnia 2018 r., Alba Aguilera i in./ESDZ ( ), w którym Sąd ten stwierdził nieważność decyzji dyrektora generalnego ds. budżetu i administracji ESDZ z dnia 19 kwietnia 2016 r. (zwanej dalej „sporną decyzją”) w sprawie ustalenia dodatku ze względu na warunki życia, o którym mowa w art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego urzędników Unii Europejskiej – rok budżetowy 2016 [ADMIN(2016) 7] w zakresie, w jakim obniża ona, od dnia 1 stycznia 2016 r., dodatek ze względu na warunki życia (zwany dalej „DWŻ”) wypłacany personelowi Unii Europejskiej zatrudnionemu w Etiopii z 30% do 25% kwoty referencyjnej. I. Ramy prawne A.   Regulamin pracowniczy i warunki zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej 2. Regulamin pracowniczy urzędników Unii Europejskiej w brzmieniu mającym zastosowanie w sporze (zwany dalej „regulaminem pracowniczym”) w art. 1b lit. a) stanowi, że – z zastrzeżeniem odmiennych przepisów regulaminu pracowniczego – dla potrzeb tego regulaminu ESDZ traktuje się jak instytucję Unii. 3. Artykuł 10 regulaminu pracowniczego ustanawia komitet ds. regulaminu pracowniczego złożony z przedstawicieli instytucji Unii i równej liczby przedstawicieli komitetów pracowniczych tych instytucji. 4. Jedynym przepisem zawartym w tytule VIIIb regulaminu pracowniczego jest art. 101a. Przepis ten stanowi, że – z zastrzeżeniem innych przepisów regulaminu pracowniczego – załącznik X określa przepisy szczególne mające zastosowanie do urzędników pełniących służbę w państwie trzecim. 5. Artykuł 110 regulaminu pracowniczego stanowi: „1.   Organ powołujący każdej instytucji przyjmuje ogólne przepisy wykonawcze do niniejszego regulaminu pracowniczego po zasięgnięciu opinii komitetu pracowniczego i komitetu ds. regulaminu pracowniczego. 2.   Przepisy wykonawcze przyjęte przez Komisję w celu wprowadzenia w życie przepisów niniejszego regulaminu pracowniczego, w tym ogólne przepisy wykonawcze, o których mowa w ust. 1, stosuje się na zasadzie analogii do agencji. […]”. 6. Artykuł 1 załącznika X do regulaminu pracowniczego, zatytułowanego „Przepisy szczególne mające zastosowanie do urzędników pełniących służbę w państwie trzecim”, stanowi w akapitach pierwszym i trzecim: „Niniejszy załącznik ustanawia przepisy szczególne mające zastosowanie do urzędników Unii Europejskiej pełniących służbę w państwie trzecim. […] Ogólne przepisy wykonawcze przyjmowane są zgodnie z przepisami art. 110 regulaminu pracowniczego”. 7. Artykuł 10 tego załącznika ma następujące brzmienie: „1.   [DWŻ] jest ustalany, zgodnie z miejscem zatrudnienia urzędnika, jako odsetek kwoty referencyjnej. Kwota referencyjna obejmuje całkowite wynagrodzenie podstawowe łącznie z dodatkiem zagranicznym, dodatkiem na gospodarstwo domowe oraz dodatkiem na dzieci pozostające na utrzymaniu, pomniejszone o obowiązkowe potrącenia określone w regulaminie pracowniczym lub w rozporządzeniach wykonawczych do niego. W przypadku gdy urzędnik jest zatrudniony w państwie, w którym warunki życia mogą być uznane za równoważne z warunkami normalnie występującymi w Unii Europejskiej, nie wypłaca się takiego dodatku. W przypadku innych miejsc zatrudnienia [DWŻ] jest ustalany z uwzględnieniem między innymi następujących czynników: – warunki zdrowotne oraz warunki opieki szpitalnej, – bezpieczeństwo, – warunki klimatyczne, – stopień odizolowania, – inne lokalne warunki życia. [DWŻ] ustalone dla każdego miejsca zatrudnienia są poddawane przeglądowi oraz w razie potrzeby dostosowywane co roku przez organ powołujący po uzyskaniu opinii Komitetu Pracowniczego. […] 3.   Szczegółowe przepisy dotyczące stosowania niniejszego artykułu ustala organ powołujący”. 8. Artykuł 10 ust. 5 Warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej (zwanych dalej „WZIP”), w brzmieniu mającym zastosowanie w sporze, stanowi, że tytuł VIIIb regulaminu pracowniczego stosuje się na zasadzie analogii do personelu tymczasowego pełniącego służbę w państwach trzecich. Nadto, art. 118 WZIP stanowi, że załącznik X do regulaminu pracowniczego stosuje się na zasadzie analogii do personelu kontraktowego pełniącego służbę w państwach trzecich, z wyłączeniem, w pewnych okolicznościach, art. 21 tego załącznika. B.   Decyzje ESDZ 9. Decyzja Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie dodatku ze względu na warunki życia i dodatku uzupełniającego, o których mowa w art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego [HR DEC(2013) 013] (zwana dalej „decyzją z dnia 17 grudnia 2013 r.”), odnosi się do regulaminu pracowniczego i WZIP, w szczególności do samego art. 10, oraz zawiera informację, że została przyjęta po zasięgnięciu opinii komitetu pracowniczego. Zgodnie z jej pierwszym i jedynym motywem decyzja z dnia 17 grudnia 2013 r. ma na celu ustanowienie wewnętrznych wytycznych odnoszących się między innymi do DWŻ. 10. Zgodnie z art. 2 tej decyzji: „Po zasięgnięciu opinii komitetów pracowniczych ESDZ i Komisji organ powołujący określa stawki procentowe [DWŻ] w odniesieniu do poszczególnych miejsc zatrudnienia. […]” [tłumaczenie nieoficjalne]. 11. Zgodnie z art. 12 akapit pierwszy tej decyzji jej postanowienia mają zastosowanie w drodze analogii do personelu tymczasowego i do personelu kontraktowego. 12. Na podstawie decyzji z dnia 17 grudnia 2013 r. i załącznika X do regulaminu pracowniczego, w szczególności jego art. 8 i 10, oraz po zasięgnięciu opinii komitetu pracowniczego ESDZ i komitetu pracowniczego Komisji przyjęta została decyzja dyrektora generalnego ds. administracyjnych ad interim ESDZ z dnia 3 grudnia 2014 r., EEAS DEC(2014) 049, dotycząca wytycznych ustalających metodę określania m.in. DWŻ (zwana dalej „decyzją z dnia 3 grudnia 2014 r.”). II. Okoliczności powstania sporu i sporna decyzja 13. Ruben Alba Aguilera i pozostałe osoby, których nazwiska znajdują się w wykazie skarżących w pierwszej instancji, są urzędnikami lub pracownikami zatrudnionymi w delegaturze Unii Europejskiej w Etiopii. 14. W dniu 19 kwietnia 2016 r. dyrektor generalny ds. budżetu i administracji ESDZ przyjął, na podstawie art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, sporną decyzję zmieniającą wysokość DWŻ wypłacanego pracownikom zatrudnionym w państwach trzecich. Na mocy tej decyzji wysokość DWŻ wypłacanego personelowi Unii zatrudnionemu w delegaturze w Etiopii została obniżona z 30% do 25% kwoty referencyjnej. Ponadto z decyzji przyjętej tego samego dnia przez dyrektora generalnego ds. budżetu i administracji ESDZ w sprawie udzielania urzędnikom, członkom personelu tymczasowego i conkom personelu kontraktowego zatrudnionym w państwach trzecich urlopów wypoczynkowych wynika, że urlop wypoczynkowy jest przyznawany tylko wtedy, gdy miejsce zatrudnienia jest uznawane za trudne lub bardzo trudne. Ponieważ stawka DWŻ mająca zastosowanie do personelu Unii zatrudnionego w Etiopii została zmniejszona, skarżący stracili także uprawnienie do tego urlopu wypoczynkowego. 15. W okresie od dnia 13 do dnia 18 lipca 2016 r. każdy ze skarżących w pierwszej instancji złożył organowi powołującemu albo organowi upoważnionemu do zawierania umów o pracę (zwanemu dalej „OUZU”), zgodnie z art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego, zażalenie na sporną decyzję. 16. Decyzją z dnia 9 listopada 2016 r. organ powołujący i OUZU oddaliły te zażalenia. III. Postępowanie przed Sądem i zaskarżony wyrok 17. W swoich skargach skarżący w pierwszej instancji wnieśli do Sądu o stwierdzenie nieważności spornej decyzji w zakresie, w jakim obniża ona z dniem 1 stycznia 2016 r. DWŻ wypłacany personelowi Unii zatrudnionemu w Etiopii z 30% do 25% kwoty referencyjnej, zasądzenie od ESDZ tytułem zadośćuczynienia za wyrządzoną krzywdę kwoty ryczałtowej w wysokości określonej ex æquo et bono przez Sąd oraz obciążenie ESDZ kosztami postępowania. 18. ESDZ wniosła o oddalenie skargi i obciążenie skarżących kosztami postępowania. 19. Sąd stwierdził nieważność spornej decyzji, oddalił skargę w pozostałym zakresie i obciążył ESDZ kosztami postępowania. IV. Postępowanie przed Trybunałem i żądania stron 20. Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału w dniu 26 czerwca 2018 r., ESDZ wniosła niniejsze odwołanie. W odwołaniu ESDZ wnosi do Trybunału o uchylenie zaskarżonego wyroku, uwzględnienie żądań przedstawionych przez nią w pierwszej instancji oraz obciążenie skarżących w pierwszej instancji kosztami postępowania w obydwu instancjach. 21. Skarżący wnoszą do Trybunału, tytułem żądania głównego, o oddalenie odwołania i obciążenie ESDZ kosztami postępowania oraz, tytułem żądania ewentualnego na wypadek uwzględnienia odwołania, o skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd. V. Analiza 22. Na poparcie odwołania ESDZ podnosi dwa zarzuty, z których pierwszy dotyczy naruszenia prawa przy dokonywaniu wykładni art. 1 załącznika X do regulaminu pracowniczego, a drugi naruszenia prawa przy dokonywaniu wykładni art. 10 tego załącznika. W ramach tych zarzutów ESDZ podnosi zasadniczo, że Sąd błędnie uznał, iż wydając przepisy regulujące przyznawanie DWŻ przewidziane w art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, ESDZ miała obowiązek przyjęcia ogólnych przepisów wykonawczych (zwanych dalej „OPW”) zgodnie z art. 1 akapit trzeci tego załącznika. 23. W zarzutach tych ESDZ odnosi się do pkt 28 i 29 zaskarżonego wyroku, w których Sąd, powołując się na swoje orzecznictwo, przypomniał, że przyjęcie OPW jest obowiązkowe w dwóch sytuacjach: gdy prawodawca wyraźnie to przewiduje (wyraźny obowiązek przyjęcia OPW) lub gdy jest to konieczne ze względu na sam charakter przepisu, który ma być zastosowany (dorozumiany obowiązek przyjęcia OPW). Wykładnia ta została już potwierdzona przez Trybunał w jego orzecznictwie ( ). A.   W przedmiocie zarzutu pierwszego 24. W ramach zarzutu pierwszego, dotyczącego naruszenia prawa przy dokonywaniu wykładni art. 1 załącznika X do regulaminu pracowniczego, ESDZ krytykuje Sąd za to, że uznał, głównie w pkt 30 i 31 zaskarżonego wyroku, iż akapit trzeci tego przepisu ustanawia wyraźny obowiązek przyjęcia OPW w odniesieniu do całości tego załącznika. 25. Skarżący w pierwszej instancji kwestionują przede wszystkim dopuszczalność pierwszego zarzutu odwołania. W konsekwencji, przed przystąpieniem do analizowania tego zarzutu co do istoty, należy zbadać argumentację skarżących, która co do zasady zmierza do odrzucenia tego zarzutu jako niedopuszczalnego. 1. W przedmiocie dopuszczalności 26. Skarżący w pierwszej instancji podnoszą, że pierwszy zarzut odwołania jest niedopuszczalny, ponieważ obowiązek przyjęcia OPW w odniesieniu do art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, w wykonaniu art. 1 akapit trzeci tego załącznika, ma oparcie w orzecznictwie wywodzącym się z wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ), którego ESDZ nie kwestionowała przed Sądem. Tym samym pierwszy zarzut odwołania zmienia ich zdaniem przedmiot sporu. 27. Nie podzielam wątpliwości skarżących w pierwszej instancji co do tej kwestii. 28. Prawdą jest, że w pkt 25 zaskarżonego wyroku Sąd wskazał, iż ESDZ nie podważa okoliczności, iż z wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ) wynika, że jest ona obowiązana do przyjęcia OPW do art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, ponieważ obowiązek wynikający z art. 1 akapit trzeci tego załącznika obejmuje również przepisy regulujące DWŻ. 29. Jednakże, jak wynika z pkt 27 zaskarżonego wyroku, ESDZ podniosła przed Sądem w szczególności, że decyzje z dnia 17 grudnia 2013 r. i z dnia 3 grudnia 2014 r. mogą stanowić odpowiednik OPW przyjętych zgodnie z wymogami art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego. Wnioskuję z tego, że ESDZ podniosła zasadniczo, iż art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie ustanawia „bezwzględnego” obowiązku przyjęcia OPW przed wydaniem decyzji na podstawie art. 10 tego załącznika. Tymczasem w wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ) Sąd wyraźnie odrzucił wykładnię art. 1 załącznika X do regulaminu pracowniczego, zgodnie z którą decyzje wydawane bez spełnienia wymogów proceduralnych zawartych w art. 110 regulaminu pracowniczego mogłyby być zrównane z OPW. Wbrew temu, co twierdzą skarżący w pierwszej instancji, nie można zatem uznać, że ESDZ nie kwestionowała orzecznictwa wywodzącego się z tego wyroku. 30. Uważam, że pierwszy zarzut odwołania jest w konsekwencji dopuszczalny. Należy zatem zbadać zasadność tego zarzutu, poprzez który ESDZ zarzuca Sądowi błędne uznanie, iż art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego ustanawia w sposób wyraźny obowiązek przyjęcia OPW dla całego tego załącznika. 2. Co do istoty 31. Pragnę na wstępie zauważyć, że dla niniejszej sprawy istotne jest udzielenie odpowiedzi nie na pytanie, czy przyjęcie OPW jest niezbędne dla całego tego załącznika, lecz na pytanie, czy ich przyjęcie jest niezbędne dla wdrożenia art. 10 ust. 1 akapit trzeci i czwarty załącznika X do regulaminu pracowniczego, to jest dla dostosowania kwoty DWŻ wypłacanej pracownikom zatrudnionym w państwach trzecich. Właśnie pod tym kątem będę analizował pierwszy zarzut odwołania, który w każdym razie obejmuje krytykę zaskarżonego wyroku również w tym konkretnym aspekcie. 32. Dla przypomnienia, Sąd w pkt 30 i 31 zaskarżonego wyroku stwierdził, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego ustanawia w sposób wyraźny obowiązek przyjęcia OPW w odniesieniu do całego tego załącznika. W konsekwencji, zdaniem Sądu, instytucja Unii wdrażająca przepisy regulujące przyznawanie DWŻ zawarte w art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego obowiązana jest przyjąć OPW zgodnie z art. 1 akapit trzeci tego załącznika. 33. Uzasadniając swój wniosek, zgodnie z którym ESDZ, przed przyjęciem spornej decyzji, była obowiązana przyjąć OPW, Sąd oparł się na twierdzeniu, że mimo iż art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, stanowiący podstawę prawną spornej decyzji, nie zawiera jakiegokolwiek wyraźnego postanowienia przewidującego przyjęcie OPW, to art. 1 akapit trzeci tego załącznika ustanawia jednoznacznie taki obowiązek w odniesieniu do całego omawianego załącznika. Okoliczność, że art. 1 akapit trzeci znajduje się wśród „przepisów ogólnych” załącznika X do regulaminu pracowniczego, sprawia, że przepis ten ma zasięg ogólny, tak że odnosi się on do wszystkich przepisów tego załącznika, w tym przepisów regulujących przyznawanie DWŻ, zawartych w art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego. Należy zauważyć, że to rozumowanie jest zbieżne z rozumowaniem Sądu w wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ), do którego zresztą odwołuje się on wielokrotnie w zaskarżonym wyroku. 34. Następnie, w pkt 34 zaskarżonego wyroku, Sąd stwierdził, że ESDZ wciąż nie przyjęła OPW w celu wdrożenia art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego zgodnie z przepisami art. 110 tego regulaminu. Poza tym, w pkt 35 zaskarżonego wyroku, Sąd orzekł, że decyzje z dnia 17 grudnia 2013 r. i z dnia 3 grudnia 2014 r. nie mogą być traktowane jako OPW w rozumieniu art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego. Zdaniem Sądu, dla przyjęcia zwykłych wytycznych wewnętrznych takich jak te decyzje, instytucje nie są bowiem obowiązane do przestrzegania wymogów proceduralnych określonych w art. 110 regulaminu pracowniczego, a w szczególności do uzyskania opinii komitetu ds. regulaminu pracowniczego oraz do zasięgnięcia opinii komitetu pracowniczego instytucji, której dotyczy akt. Tymczasem art. 110 regulaminu pracowniczego stanowi, że OPW nie mogą zostać przyjęte przez instytucję bez spełnienia podwójnego warunku zasięgnięcia opinii komitetu pracowniczego i opinii komitetu ds. regulaminu pracowniczego. 35. Jeśli chodzi o tę kwestię, prawdą jest, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego należy do przepisów ogólnych tego załącznika. W związku z tym może on a priori znajdować zastosowanie do wszystkich przepisów tego załącznika. 36. Jednakże wykładnia zaprezentowana przez Sąd w zaskarżonym wyroku opiera się na założeniu, zgodnie z którym art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego stanowi autonomiczne i wystarczające źródło obowiązku przyjęcia OPW w odniesieniu do całego tego załącznika. Natomiast ESDZ kwestionuje to założenie i opowiada się za wykładnią, zgodnie z którą art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego wymaga, aby w przypadkach, gdy odpowiednie przepisy tego załącznika wymagają przyjęcia OPW, były one przyjmowane zgodnie z art. 110 regulaminu pracowniczego. Innymi słowy, ESDZ stoi na stanowisku, jak wyjaśniła podczas rozprawy, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego jest wyłącznie przepisem proceduralnym. ESDZ miałaby obowiązek przyjęcia OPW przed wdrożeniem danego przepisu załącznika X wyłącznie w przypadku, gdyby ów przepis ustanawiał obowiązek przyjęcia OPW. W takim przypadku OPW powinny zostać przyjęte zgodnie z wymogami proceduralnymi przewidzianymi w art. 110 regulaminu pracowniczego. 37. W tych okolicznościach, aby ustalić, czy w obrębie załącznika X do regulaminu pracowniczego istnieje przepis, który w sposób wyraźny nakazuje organowi powołującemu przyjęcie OPW w związku z wykonaniem uprawnień decyzyjnych powierzonych temu organowi na podstawie art. 10 ust. 1 akapit trzeci i czwarty tego załącznika, należy przeanalizować rolę art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego w zestawieniu z innymi przepisami tego regulaminu. 38. Już w tym miejscu wskażę, że według mnie wiele argumentów przemawia na korzyść wykładni, zgodnie z którą ten ostatni przepis nie ustanawia wyraźnego obowiązku przyjęcia OPW przed przyjęciem decyzji dostosowującej kwotę DWŻ wypłacanego pracownikom zatrudnionym w państwach trzecich. Taka wykładnia art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego znajduje bowiem oparcie we wnioskach płynących, po pierwsze, z rozróżnienia wprowadzonego przez prawodawcę w ramach załącznika X do regulaminu pracowniczego pomiędzy OPW a szczegółowymi przepisami dotyczącymi stosowania [sekcja a)], po drugie, z zastosowania OPW w przypadku innych przepisów tego załącznika [sekcja b)], a wreszcie, po trzecie, z poszanowania skuteczności (effet utile) art. 1 akapit trzeci tego załącznika [sekcja c)]. a) Rozróżnienie pomiędzy OPW a szczegółowymi przepisami dotyczącymi stosowania 39. Jak zauważyła ESDZ w odwołaniu, z całościowej analizy załącznika X do regulaminu pracowniczego wynika, że art. 3 tego załącznika przewiduje jednoznacznie, iż organ powołujący może podjąć decyzję na podstawie OPW. Natomiast art. 10 ust. 3 rzeczonego załącznika posługuje się inną terminologią i stanowi, że organ powołujący ustala szczegółowe przepisy dotyczące stosowania art. 10 tego samego załącznika. 40. Taka dychotomia terminologiczna ma wpływ na sposoby przyjmowania OPW i szczegółowych przepisów dotyczących stosowania. I tak, art. 110 regulaminu pracowniczego stanowi, że organ powołujący przyjmuje OPW po zasięgnięciu opinii komitetu pracowniczego i komitetu ds. regulaminu pracowniczego. Natomiast art. 10 ust. 1 akapit czwarty załącznika X do regulaminu pracowniczego stanowi, że DWŻ ustalone dla każdego miejsca zatrudnienia są poddawane przeglądowi oraz w razie potrzeby dostosowywane co roku przez organ powołujący po uzyskaniu opinii komitetu pracowniczego; nadto, ust. 3 tego przepisu wskazuje, że szczegółowe przepisy dotyczące stosowania art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego ustala organ powołujący. 41. Przyjęcie wykładni proponowanej przez Sąd, popierany w tej kwestii przez skarżących w pierwszej instancji, prowadziłoby do powielania wymogów proceduralnych. Aby móc przeprowadzić dostosowanie DWŻ mającego zastosowanie do pracowników zatrudnionych w państwach trzecich, organ powołujący musiałby bowiem, po pierwsze, zasięgnąć opinii komitetu pracowniczego i komitetu ds. regulaminu pracowniczego w celu przyjęcia OPW, a po wtóre, ustalić szczegółowe przepisy dotyczące stosowania i ponownie zasięgnąć opinii komitetu pracowniczego. W związku z tym, jeżeli (jak uznał Sąd) organ powołujący przed przyjęciem decyzji dostosowującej kwotę DWŻ powinien przyjąć OPW, należy zastanowić się nad przyczynami, jakie legły u podstaw zamieszczenia w art. 10 ust. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego postanowienia o szczegółowych przepisach dotyczących stosowania tego artykułu, które to postanowienie zawiera niższe wymogi proceduralne niż wymogi przewidziane w art. 110 regulaminu pracowniczego. 42. To powielanie wymogów proceduralnych może świadczyć o tym, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie ustanawia wyraźnego obowiązku w odniesieniu do decyzji dostosowującej kwotę DWŻ mającą zastosowanie do pracowników zatrudnionych w państwach trzecich, takiej jak sporna decyzja. Wniosku tego nie podważają argumenty podniesione przez skarżących w pierwszej instancji, którzy twierdzą, powołując się na wyrok Osorio i in./ESDZ ( ), że lektura całości przepisów załącznika X do regulaminu pracowniczego, a w szczególności art. 3 tego załącznika, nie potwierdza wykładni proponowanej przez ESDZ. b) Odniesienia do OPW w załączniku X do regulaminu pracowniczego 43. Prawdą jest, że Sąd do spraw Służby Publicznej w wyroku Osorio i in./ESDZ ( ) dokonał wykładni art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego oraz że na skutek odwołania wniesionego od tego wyroku zapadł wyrok Sądu w sprawie Vanhalewyn/ESDZ ( ). W tym pierwszym wyroku Sąd do spraw Służby Publicznej uznał, że przepis ten, zgodnie z jego brzmieniem, został w sposób wyraźny przewidziany jako odstępstwo od art. 1 akapit pierwszy tego załącznika. W konsekwencji OPW, do których odwołuje się art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego i które odnoszą się do sytuacji urzędników tymczasowo skierowanych do siedziby instytucji lub innego miejsca zatrudnienia w Unii, nie mogą, zdaniem Sądu do spraw Służby Publicznej, być stosowane do zawartych w art. 1 akapit pierwszy tego załącznika „przepisów szczególnych mających zastosowanie do urzędników […] zatrudnionych w państwie trzecim”, a tym samym odsyłać do OPW przewidzianych w art. 1 akapit trzeci tego załącznika ( ). 44. Należy w tym względzie zauważyć, że art. 1 akapit pierwszy załącznika X do regulaminu pracowniczego, wskazując, iż załącznik ten ustanawia przepisy szczególne mające zastosowanie do urzędników Unii pełniących służbę w państwie trzecim, określa zakres stosowania tego załącznika w taki sposób, że jego przepisy co do zasady nie mają zastosowania do urzędników zatrudnionych na terytorium Unii. Z kolei na podstawie art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego organ powołujący może jednakże postanowić, w drodze odstępstwa od art. 1 akapit pierwszy tego załącznika, o objęciu urzędnika, który został tymczasowo skierowany do Unii, niektórymi przepisami rzeczonego załącznika, mimo że jego przeznaczeniem jest regulowanie sytuacji urzędników zatrudnionych w państwie trzecim. 45. Poza tym przepis szczególny przewidziany w art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego dotyczy wyłącznie art. 1 akapit pierwszy tego załącznika. W konsekwencji ów przepis szczególny umożliwia organowi powołującemu poszerzenie zakresu stosowania ratione personae tego załącznika ( ). Nic nie wskazuje na to, aby art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego nie miał podlegać wymogom przewidzianym w art. 1 akapit trzeci tego załącznika, który stanowi, że OPW winny być przyjmowane zgodnie z art. 110 regulaminu pracowniczego. 46. Z powyższych rozważań wynika, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie stanowi autonomicznego i wystarczającego źródła obowiązku przyjęcia OPW zgodnie z art. 110 regulaminu pracowniczego. W mojej ocenie taki obowiązek, wyraźny lub dorozumiany, może wynikać jedynie z łącznej lektury tego przepisu i innego przepisu załącznika X do regulaminu pracowniczego. Jak wynika z pkt 23 niniejszej opinii, obowiązek przyjęcia OPW istnieje bowiem, gdy prawodawca wyraźnie to przewiduje lub gdy jest to konieczne ze względu na sam charakter przepisu, który ma być zastosowany. 47. Powyższe rozważania należy skonfrontować z twierdzeniem podnoszonym na rozprawie przez skarżących w pierwszej instancji, zgodnie z którym taka wykładnia art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego pozbawiałaby ten przepis skuteczności. c) W przedmiocie skuteczności art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego 48. Jest oczywiste, że wykładnia, zgodnie z którą art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego jest wyłącznie „przepisem proceduralnym” (by powtórzyć sformułowanie użyte przez ESDZ), może wywoływać wątpliwości co do konstrukcji tego załącznika, a w szczególności co do przyczyn, dla których został do niego wprowadzony art. 1 akapit trzeci. Można by bowiem argumentować, że już z art. 110 regulaminu pracowniczego wynika, iż OPW przyjmowane są zgodnie z procedurą określoną w tym przepisie. Poza tym regulamin pracowniczy zawiera również przepisy odwołujące się do OPW, które jednakże nie ustanawiają w sposób wyraźny obowiązku przyjęcia OPW zgodnie z art. 110 regulaminu pracowniczego ( ). 49. Jednakże technika legislacyjna opierająca się na odwołaniu do art. 110 regulaminu pracowniczego nie jest zastrzeżona wyłącznie do załącznika X regulaminu pracowniczego. W regulaminie pracowniczym można bowiem znaleźć liczne przepisy, które odwołują się do przyjęcia OPW zgodnie z jego art. 110 ( ). Z punktu widzenia prawodawcy odesłanie do art. 110 regulaminu pracowniczego jest bowiem zawsze korzystne dla uściślenia, że OPW są przyjmowane zgodnie z procedurą określoną w tym przepisie. 50. Prawdą jest, że w ramach tych przepisów regulaminu pracowniczego odesłaniu do art. 110 regulaminu pracowniczego towarzyszy uściślenie wskazujące, że chodzi o OPW dotyczące określonego artykułu lub akapitu ( ). Natomiast art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie zawiera podobnego uściślenia, wskazującego, że chodzi o OPW dotyczące tego załącznika lub ogółu jego przepisów. Moim zdaniem nie można zastępować prawodawcy w jego roli i dodać takiego uściślenia o znaczeniu ogólnym dla wszystkich przepisów omawianego załącznika. Jak zauważa ESDZ, taka wykładnia mogłaby pozbawić znaczenia przepisy załącznika X, które są autonomiczne, i sprawić, że będą miały one charakter niekompletny. 51. Ostatecznie ten załącznik X jest jedynym załącznikiem, który wyraźnie stanowi, że jego przepisy są przepisami szczególnymi w stosunku do pozostałych przepisów regulaminu pracowniczego. Prawdą jest, że art. 101a regulaminu pracowniczego stanowi, iż wspomniany załącznik X określa przepisy szczególne mające zastosowanie do urzędników pełniących służbę w państwie trzecim, z zastrzeżeniem innych przepisów regulaminu pracowniczego. Można byłoby zatem argumentować, że potwierdzenie stosowania art. 110 regulaminu pracowniczego zawarte w art. 1 akapit trzeci załącznika X do tego regulaminu jest zbędne. Jednakże bez tego potwierdzenia trudno byłoby ustalić, czy załącznik X, odwołując się w art. 3 do OPW, ustanawia również odstępstwo od procedury przewidzianej w art. 110 regulaminu pracowniczego. 52. Następnie, obowiązek przyjęcia OPW może przybrać postać obowiązku wyraźnego lub dorozumianego. Nie można wykluczyć, że obok art. 3 załącznik X do regulaminu pracowniczego zawiera również inne przepisy, które z uwagi na sam swój charakter wymagają przyjęcia OPW. W takim przypadku art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nakazywałby przestrzeganie wymogów proceduralnych wynikających z art. 110 tego regulaminu. 53. Wreszcie, art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego można interpretować w ten sposób, że w przypadku gdy OPW przyjmowane są mimo braku jakiegokolwiek obowiązku, wymogi proceduralne wynikające z art. 110 regulaminu pracowniczego i tak należy spełnić. 54. Z powyższych rozważań wynika, że wykładnia, zgodnie z którą art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie stanowi autonomicznego i wystarczającego źródła obowiązku przyjęcia OPW, nie prowadzi do pozbawienia tego przepisu jego znaczenia. 55. Chciałbym zauważyć na marginesie, że wykładnia ta znajduje w pewnej mierze potwierdzenie w najnowszym orzecznictwie Sądu. 56. Prawdą jest, że w wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ), wielokrotnie powoływanym w zaskarżonym wyroku, Sąd uznał, że istnieje wyraźny obowiązek przyjęcia OPW, jeśli chodzi o całość załącznika X do regulaminu pracowniczego, w tym jeśli chodzi o przepisy regulujące przyznawanie DWŻ. 57. Jednakże uwagę odnoszącą się do całości rzeczonego załącznika zawartą w wyżej wspomnianym wyroku można uznać jedynie za obiter dictum. Wyrok Vanhalewyn/ESDZ ( ) dotyczył bowiem decyzji uaktualniającej listępaństw trzecich, w których warunki życia są uznawane za równoważne z warunkami normalnie występującymi w Unii. Decyzja ta odnosiła się więc do art. 10 ust. 1 akapit drugi załącznika X do regulaminu pracowniczego, stanowiącego jedynie, że DWŻ nie jest wypłacany, jeżeli urzędnik jest zatrudniony w państwie, w którym warunki życia mogą być uznane za równoważne z warunkami normalnie występującymi w Unii. Natomiast sporna decyzja odnosi się do art. 10 ust. 1 akapity trzeci i czwarty załącznika X do regulaminu pracowniczego, których treść zawiera bardziej szczegółowe wskazówki niż treść art. 10 ust. 1 akapit drugi tego załącznika. 58. Nadto w wyroku PO i in./ESDZ ( ), późniejszym od wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ), sam Sąd, jak się wydaje, ograniczył nieco zakres swojego orzecznictwa, stwierdzając, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie można interpretować w ten sposób, że zobowiązuje on ESDZ do przyjęcia OPW dotyczących sposobu wykonywania uprawnienia decyzyjnego przyznanego jej w art. 15 zdanie drugie tego załącznika. W wyroku PO i in./ESDZ ( ) Sąd wyjaśnił, że wnioski, które w nim przedstawił, są zgodne z tymi, które sformułował w wyroku Vanhalewyn/ESDZ ( ). Mając na względzie okoliczności niniejszej sprawy, uważam, że nie ma potrzeby zajmowania stanowiska w tej kwestii. Dla niniejszej sprawy (również w świetle wyroku PO i in./ESDZ ( )) istotny jest fakt, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego nie ustanawia obowiązku o charakterze generalnym w odniesieniu do całości załącznika X do tego regulaminu. 59. Mając na względzie powyższe rozważania, sądzę, że zarzut pierwszy odwołania jest zasadny w zakresie, w jakim ESDZ podnosi, iż Sąd niesłusznie uznał, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego ustanawia wyraźny obowiązek przyjęcia OPW przed przyjęciem, na podstawie art. 10 ust. 1 akapit trzeci tego załącznika, decyzji dostosowującej kwotę DWŻ wypłacaną pracownikom zatrudnionym w państwach trzecich. Nie uważam jednak, aby stwierdzenie to było wystarczające do uchylenia zaskarżonego wyroku bez zbadania drugiego zarzutu odwołania. B.   W przedmiocie zarzutu drugiego 60. Dla przypomnienia, w pkt 28 i 29 zaskarżonego wyroku Sąd wskazał, że przyjęcie OPW jest obowiązkowe w dwóch sytuacjach: gdy prawodawca wyraźnie to przewiduje lub gdy jest to konieczne ze względu na sam charakter przepisu, który ma być zastosowany. 61. Drugi zarzut odwołania nawiązuje do uwag sformułowanych przez Sąd w pkt 28 i 29 zaskarżonego wyroku. W ramach tego zarzutu ESDZ podnosi, że Sąd naruszył prawo, uznając, iż art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego jest przepisem, który ze względu na swój charakter wymaga przyjęcia OPW, ponieważ jest niejasny i nieścisły do tego stopnia, że nie nadaje się on do stosowania pozbawionego arbitralnego charakteru. 62. Z kolei skarżący w pierwszej instancji podnoszą, tytułem głównym, że zarzut drugi jest bezskuteczny. Ponieważ Sąd słusznie orzekł, że art. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego ustanawia w sposób wyraźny obowiązek przyjęcia przez ESDZ OPW dotyczących art. 10 tego załącznika, kwestia jasności art. 10 jest bez znaczenia. 1. W przedmiocie skuteczności zarzutu 63. Przemawia do mnie argumentacja skarżących w pierwszej instancji odnosząca się do skuteczności zarzutu drugiego, ponieważ lektura zaskarżonego wyroku może pozostawiać wątpliwości co do źródła obowiązku, który, zdaniem Sądu, spoczywał na ESDZ. W pkt 30 i 31 zaskarżonego wyroku Sąd wskazał bowiem najpierw, że – w odniesieniu do całości załącznika X do regulaminu pracowniczego, w tym przepisów regulujących przyznawanie DWŻ przewidzianych w art. 10 tego załącznika – art. 1 akapit trzeci tego załącznika ustanawia w sposób wyraźny obowiązek przyjęcia OPW. 64. Jednak następnie, w pkt 32 zaskarżonego wyroku, Sąd przedstawił argumenty na rzecz obowiązku przyjęcia OPW w odniesieniu do art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego. Zdaniem Sądu uzasadnieniem dla tego obowiązku jest okoliczność, że przepis ten przyznaje organowi powołującemu szczególnie szeroki zakres uznania co do określania warunków życia panujących w państwach trzecich. W tym duchu, w pkt 38 zaskarżonego wyroku, Sąd uznał, jak się wydaje, że przyjęcie OPW jest konieczne dla zapewnienia, aby kryteria, według których określa się warunki życia panujące w państwach trzecich, zostały ustalone w sposób abstrakcyjny i niezależnie od wszelkich procedur mających na celu zmianę wysokości DWŻ, w celu uniknięcia sytuacji, w której wybór tych kryteriów mógłby zależeć od wyniku pożądanego przez administrację. 65. W tych okolicznościach nie można wykluczyć, że Sąd (przynajmniej w sposób dorozumiany) nie dokonał kwalifikacji art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego także pod kątem drugiej hipotezy wskazanej w pkt 60 niniejszej opinii. 66. Jeżeli moja lektura zaskarżonego wyroku jest prawidłowa i jeżeli obowiązek przyjęcia OPW wynika z samego charakteru art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego, zarzut drugi nie byłby bezskuteczny, a okoliczność, że pierwszy zarzut odwołania jest zasadny, nie skutkowałaby uchyleniem zaskarżonego wyroku. W związku z tym uważam, że analiza odwołania nie powinna ograniczać się do oceny zarzutu pierwszego oraz że należy zbadać również drugi zarzut odwołania. 2. Co do istoty 67. Tytułem przypomnienia, w ramach zarzutu drugiego ESDZ podnosi zasadniczo, że Sąd naruszył prawo, uznając, iż art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego jest przepisem, który ze względu na swój charakter wymaga przyjęcia OPW. Sąd miał uznać, że przepis ten jest niejasny i nieścisły do tego stopnia, że nie nadaje się on do stosowania pozbawionego arbitralnego charakteru. Tymczasem, jak podnosi ESDZ, w ramach przyjmowania przepisów wykonawczych dotyczących DWŻ, art. 10 ust. 1 akapit czwarty załącznika X do regulaminu pracowniczego wymaga zasięgnięcia opinii komitetu pracowniczego, co zostało spełnione w trakcie przyjmowania decyzji z dnia 17 grudnia 2013 r. i z dnia 3 grudnia 2014 r. Etap ten jest sam w sobie wystarczający, aby uniknąć jakiegokolwiek ryzyka związanego z tym, że administracja narzuci kryteria służące do ustalenia stawki DWŻ w celu uzyskania pożądanego wyniku. Już sam stopień szczegółowości art. 10, który to przepis ustanawia kryteria, jakie należy brać pod uwagę w celu ustalenia DWŻ i wprowadza coroczny przegląd tych dodatków, świadczy zresztą o tym, że omawiane przepisy nie pozostawiają swobody działania pozwalającej na stosowanie ich w sposób arbitralny. 68. Skarżący w pierwszej instancji twierdzą, że zarzut ten – o ile byłby skuteczny – jest bezzasadny, zważywszy, że przyjęcie OPW sprawia, iż opinia komitetu ds. regulaminu pracowniczego może wpłynąć na decyzję organu powołującego. 69. W tym względzie art. 10 ust. 1 akapit trzeci załącznika X do regulaminu pracowniczego stanowi, że „[DWŻ] jest ustalany z uwzględnieniem między innymi następujących czynników […]”. Prawdą jest, że wyrażenie „między innymi” wskazuje na to, iż lista wskazanych kryteriów nie ma charakteru wyczerpującego. Jednakże przepis ten należy czytać łącznie z art. 10 ust. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego, zgodnie z którym organ powołujący ustala „[s]zczegółowe przepisy dotyczące stosowania niniejszego artykułu”. Nadto, jak zauważa ESDZ, ustalony DWŻ jest poddawany corocznemu przeglądowi oraz w razie potrzeby dostosowywany po uzyskaniu opinii komitetu pracowniczego. Prawodawca przewidział zatem wiele środków umożliwiających uniknięcie ryzyka arbitralności przy wdrażaniu art. 10 ust. 1 akapity trzeci i czwarty załącznika X do regulaminu pracowniczego. 70. W świetle powyższych rozważań sądzę, że zarzut drugi jest zasadny. Z mojej analizy wynika zatem, że obydwa zarzuty odwołania wniesionego przez ESDZ są zasadne. 71. W konsekwencji zaskarżony wyrok powinien zostać uchylony z powodu naruszeń prawa, jakimi jest obarczony, które polegają na błędnej wykładni art. 1 akapit trzeci oraz art. 10 załącznika X do regulaminu pracowniczego w zakresie, w jakim Sąd uznał, że wdrażając ten ostatni przepis i przyjmując decyzję w sprawie dostosowania kwoty DWŻ mającej zastosowanie w przypadku pracowników zatrudnionych w państwach trzecich, taką jak sporna decyzja, ESDZ była obowiązana do przyjęcia OPW. W tych okolicznościach należy uwzględnić odwołanie i uchylić punkt pierwszy sentencji zaskarżonego wyroku. 72. Nadto, zgodnie z art. 61 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jeśli odwołanie jest zasadne, Trybunał uchyla orzeczenie Sądu. W takiej sytuacji Trybunał może wydać orzeczenie ostateczne w sprawie, jeśli stan postępowania na to pozwala, lub skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd. 73. Uważam, że stan postępowania nie pozwala na wydanie ostatecznego orzeczenia. We wniesionej do Sądu skardze skarżący w pierwszej instancji podnieśli bowiem trzy zarzuty. Jak wskazał Sąd w pkt 44 zaskarżonego wyroku, wyrok ten został wydany bez badania zarzutów drugiego i trzeciego, które zostały przed nim podniesione. Należy zatem skierować sprawę do Sądu, aby orzekł on w przedmiocie tych zarzutów. VI. Wnioski 74. W świetle powyższych rozważań uważam, że należy uwzględnić zarzuty podniesione przez Europejską Służbę Działań Zewnętrznych (ESDZ), i proponuję, aby Trybunał orzekł w następujący sposób: 1) Punkt pierwszy sentencji wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 13 kwietnia 2018 r., Alba Aguilera i in./ESDZ (T‑119/17, EU:T:2018:183), w którym Sąd stwierdził nieważność decyzji Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie obniżenia z dniem 1 stycznia 2016 r. dodatku ze względu na warunki życia wypłacanego personelowi Unii Europejskiej zatrudnionemu w Etiopii z 30% do 25% kwoty referencyjnej, oraz punkt trzeci sentencji tego wyroku, w którym Sąd obciążył ESDZ kosztami, zostają uchylone. 2) Sprawa zostaje przekazana Sądowi Unii Europejskiej do ponownego rozpoznania. 3) Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. ( ) Język oryginału: francuski. ( ) T‑119/17, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”, EU:T:2018:183. ( ) Jeśli chodzi o te dwie sytuacje, zob. również wyrok z dnia 8 lipca 1965 r., Willame/Komisja (110/63, EU:C:1965:71). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156). ( ) Zgodnie z pkt 35 tego wyroku okoliczność, że organ powołujący określił „kryteria mogące służyć jako wskazówki przy ocenie równoważności warunków życia”, nie ma znaczenia, jeżeli kryteria te nie zostały ustanowione w OPW. ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156, pkt 22, 23). ( ) Wyrok z dnia 25 września 2014 r. (F‑101/13, EU:F:2014:223). ( ) Wyrok z dnia 25 września 2014 r. (F‑101/13, EU:F:2014:223, pkt 24, 25). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156). ( ) Wyrok z dnia 25 września 2014 r., Osorio i in./ESDZ (F‑101/13, EU:F:2014:223, pkt 25). ( ) Chciałbym na marginesie zauważyć, że okoliczność, iż art. 3 załącznika X do regulaminu pracowniczego przewiduje możliwość poszerzenia zakresu stosowania tego załącznika, wyjaśnia również przyczynę, dla której organ powołujący, zanim przyjmie decyzję na podstawie tego przepisu, obowiązany jest przyjąć OPW. Poszerzenie zakresu stosowania tego załącznika, tak by objąć nim urzędników zatrudnionych, nawet czasowo, na terytorium Unii, mogłoby bowiem być sprzeczne z celem załącznika X do regulaminu pracowniczego i naruszać zasadę równego traktowania. Zobacz podobnie wyrok z dnia 29 maja 1997 r., de Rijk/Komisja (C‑153/96 P, EU:C:1997:268, pkt 28, 29). ( ) Tytułem przykładu zob. art. 9 ust. 1 akapit trzeci oraz art. 13a załącznika VII do regulaminu pracowniczego, jak również art. 11 ust. 2 akapit drugi załącznika VIII do regulaminu pracowniczego. ( ) Zobacz art. 27 akapit drugi i art. 45a ust. 5 regulaminu pracowniczego oraz art. 2 ust. 3 załącznika IX do regulaminu pracowniczego. ( ) Zobacz przypis 13. ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156, pkt 24, 25). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156, pkt 24, 25). ( ) Wyrok z dnia 25 października 2018 r. (T‑729/16, EU:T:2018:721, pkt 160–165). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156). ( ) Wyrok z dnia 25 października 2018 r. (T‑729/16, EU:T:2018:721, pkt 166–170). ( ) Wyrok z dnia 17 marca 2016 r. (T‑792/14 P, EU:T:2016:156). ( ) Wyrok z dnia 25 października 2018 r. (T‑729/16, EU:T:2018:721).