C-501/22

WYROK TRYBUNAŁU (piąta izba) z dnia 29 czerwca 2023 r. ( *1 ) Odesłanie prejudycjalne – Rolnictwo i rybołówstwo – Wspólna organizacja rynków – Rozporządzenie (UE) nr 1308/2013 – Artykuł 164 ust. 1 i 4 – Normy handlowe – Rozszerzenie porozumienia międzybranżowego – Porozumienie przewidujące przepisy surowsze niż przepisy Unii Europejskiej W sprawach połączonych od C‑501/22 do C‑504/22 mających za przedmiot cztery wnioski o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożone przez Conseil d’État (radę stanu, Francja) postanowieniem z dnia 22 lipca 2022 r., które wpłynęły do Trybunału w tym samym dniu, w postępowaniach: Association interprofessionnelle des fruits et légumes frais (Interfel) przeciwko Ministre de l’Agriculture et de la Souveraineté alimentaire, TRYBUNAŁ (piąta izba), w składzie: E. Regan, prezes izby, D. Gratsias (sprawozdawca), M. Ilešič, I. Jarukaitis i Z. Csehi, sędziowie, rzecznik generalny: N. Emiliou, sekretarz: A. Calot Escobar, uwzględniając pisemny etap postępowania, rozważywszy uwagi, które przedstawili: – w imieniu Association interprofessionnelle des fruits et légumes frais (Interfel) – A. Bouviala, P. Morrier, S. Pelet-Serra i A. Soualem, avocats, – w imieniu rządu francuskiego – G. Bain i J.-L. Carré, w charakterze pełnomocników, – w imieniu rządu greckiego – E. Leftheriotou, M. Tassopoulou i A.‑E. Vasilopoulou, w charakterze pełnomocników, – w imieniu rządu węgierskiego – M.Z. Fehér i R. Kissné Berta, w charakterze pełnomocników, – w imieniu Komisji Europejskiej – M. Konstantinidis i F. Le Bot, w charakterze pełnomocników, podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu spraw bez opinii, wydaje następujący Wyrok Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczą wykładni art. 164 ust. 1 i 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz.U. 2013, L 347, s. 671). Wnioski te zostały złożone w ramach czterech sporów między Association interprofessionnelle des fruits et légumes frais (Interfel) (międzybranżowym zrzeszeniem świeżych owoców i warzyw) a ministre de l’Agriculture et de la Souveraineté alimentaire (ministrem rolnictwa i suwerenności żywnościowej, Francja; zwanym dalej „ministrem”) w przedmiocie odmowy uwzględnienia przez tego ostatniego czterech wniosków Interfelu mających na celu rozszerzenie czterech porozumień międzybranżowych zawartych przez Interfel na niezrzeszone z nim podmioty. Ramy prawne Prawo Unii Rozporządzenie nr 1234/2007 Artykuł 125a ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku) (Dz.U. 2007, L 299, s. 1), zmienionego rozporządzeniem Rady (WE) nr 361/2008 z dnia 14 kwietnia 2008 r. (Dz.U. 2008, L 121, s. 1) (zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1234/2007”), przewidywał: „Przepisy dotyczące zrzeszania się organizacji producentów w sektorze owoców i warzyw wymagają od producentów będących jej członkami w szczególności: a) stosowania przepisów przyjętych przez organizację producentów dotyczących sprawozdawczości produkcyjnej, produkcji, wprowadzania do obrotu i ochrony środowiska; […]”. Artykuł 125f ust. 1 tego rozporządzenia stanowił: „W przypadkach gdy organizacja producentów sektora owoców i warzyw, która działa w określonym obszarze gospodarczym, uznawana jest w odniesieniu do konkretnego produktu za reprezentatywną dla produkcji i producentów w tym obszarze, zainteresowane państwo członkowskie może na wniosek organizacji producentów zobowiązać producentów prowadzących działalność gospodarczą w tym obszarze, którzy nie należą do organizacji producentów, do przestrzegania następujących przepisów: a) przepisów określonych w art. 125a ust. 1 lit. a); […] Akapit pierwszy stosuje się pod warunkiem, że przepisy te: […] b) są ujęte w pełnym wykazie w załączniku XVIa; […]”. Artykuł 125l wspomnianego rozporządzenia stanowił: „1.   W przypadku gdy organizacja międzybranżowa działająca w określonym regionie lub regionach państwa członkowskiego,jest uważana za reprezentatywną dla produkcji lub handlu lub przetworzenia danego produktu, zainteresowane państwo członkowskie na wniosek zainteresowanej organizacji międzybranżowej może sprawić, by niektóre z porozumień, decyzji lub uzgodnionych praktyk wewnątrz tej organizacji przez ograniczony okres obowiązywały inne podmioty, indywidualne lub grupowe, które nie należą do tej organizacji, a działają w danym regionie lub regionach. […] 3.   Przepisy, w związku z którymi można występować o rozszerzenie na inne podmioty gospodarcze: a) dotyczą jednego z następujących celów: […] iv) przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu; […] 4.   Przepisy, o których mowa w ust. 3 lit. a) ppkt […] (iv) […], muszą być takie same jak przepisy określone w załączniku XVIa […]”. Załącznik XVIa do tego rozporządzenia, zatytułowany „Pełny wykaz przepisów, które mogą zostać rozszerzone na producentów niebędących członkami zgodnie z art. 125f i 125l”, zawierał pkt 3 o następującym brzmieniu: „3. Przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu a) określone terminy rozpoczęcia zbiorów, stopniowe wprowadzanie do obrotu; b) minimalne wymagania dotyczące jakości i wielkości; c) przygotowanie, prezentacja, pakowanie i oznaczanie na pierwszym etapie wprowadzania do obrotu; d) podanie pochodzenia produktu”. Rozporządzenie nr 1308/2013 Zgodnie z art. 230 ust. 1 rozporządzenia nr 1308/2013 rozporządzenie to uchyliło z dniem 1 stycznia 2014 r. rozporządzenie nr 1234/2007. Motywy 132 i 134 rozporządzenia nr 1308/2013 mają następujące brzmienie: „(132) Organizacje międzybranżowe mogą pełnić ważną rolę w umożliwianiu dialogu między podmiotami łańcucha dostaw oraz propagowaniu najlepszych praktyk i przejrzystości rynku. […] (134) Istniejące w różnych sektorach przepisy zwiększające wpływ organizacji producentów, ich zrzeszeń oraz organizacji międzybranżowych poprzez umożliwienie państwom członkowskim rozszerzania niektórych przepisów tego rodzaju organizacji na podmioty niebędące członkami pod pewnymi warunkami okazały się skuteczne i należy zatem je ujednolicić, uspójnić i rozszerzyć na wszystkie sektory”. Część II tego rozporządzenia, zatytułowana „Rynek wewnętrzny”, zawiera tytuł II, zatytułowany „Przepisy regulujące wprowadzanie do obrotu do obrotu i organizacje producentów”. Rozdział I tego tytułu, zatytułowany „Przepisy regulujące wprowadzanie do obrotu”, zawiera sekcję 1, zatytułowaną „Normy handlowe”, która zawiera podsekcję 2, zatytułowaną „Normy handlowe dla poszczególnych sektorów lub produktów”, która obejmuje między innymi art. 74–76 wspomnianego rozporządzenia. Artykuł 74 tego rozporządzenia, zatytułowany „Zasada ogólna”, stanowi: „Produkty, dla których ustanowiono zgodnie z niniejszą sekcją normy handlowe w podziale na sektory lub produkty, mogą być wprowadzane do obrotu w Unii [Europejskiej] tylko jeżeli są zgodne z tymi normami”. Artykuł 75 rozporządzenia nr 1308/2013, zatytułowany „Ustanawianie i treść”, przewiduje: „1.   Normy handlowe mogą mieć zastosowanie do jednego lub większej liczby następujących sektorów i produktów: […] b) owoce i warzywa; c) przetworzone produkty z owoców i warzyw; […] 3.   […] normy handlowe, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć co najmniej jednego z następujących wymogów […]: […] b) kryteriów klasyfikacji takich jak podział na klasy, masa, wielkość, wiek i kategoria; […]”. Artykuł 76 tego rozporządzenia, zatytułowany „Dodatkowe wymogi dotyczące wprowadzania produktów do obrotu w sektorze owoców i warzyw”, stanowi: „1.   Ponadto, w przypadku gdy ma to znaczenie w odniesieniu do mających zastosowanie norm handlowych, o których mowa w art. 75 [Dodatkowo w stosunku do norm handlowych, o których mowa w art. 75, jeśli normy te mają zastosowanie] produkty sektora owoców i warzyw, które mają zostać sprzedane konsumentowi jako produkty świeże, mogą być wprowadzane do obrotu, tylko jeżeli mają solidną i właściwą jakość handlową oraz jeżeli wskazano państwo pochodzenia. 2.   Normy handlowe, o których mowa w ust. 1, a także wszelkie normy handlowe mające zastosowanie do sektora owoców i warzyw określone zgodnie z niniejszą podsekcją mają zastosowanie do wszystkich etapów wprowadzania do obrotu, w tym przywozu i wywozu, i mogą dotyczyć jakości, klasyfikacji, masy, wielkości, pakowania, opakowań, przechowywania, transportu, prezentacji i działań marketingowych. 3.   Posiadacz produktów sektora owoców i warzyw objętych normami handlowymi może wystawiać te produkty, oferować je na sprzedaż, dostarczać i wprowadzać do obrotu w Unii wyłącznie zgodnie z tymi normami i jest odpowiedzialny za zapewnienie takiej zgodności. 4.   W celu zapewnienia właściwego stosowania wymogu określonego w ust. 1 niniejszego artykułu oraz w celu uwzględnienia niektórych szczególnych sytuacji Komisja jest uprawniona do przyjmowania zgodnie z art. 227 aktów delegowanych dotyczących szczególnych odstępstw od niniejszego artykułu niezbędnych do jego właściwego stosowania”. Tytuł II części II rozporządzenia nr 1308/2013 zawiera rozdział III, zatytułowany „Organizacje i zrzeszenia producentów oraz organizacje międzybranżowe”. Ów rozdział III zawiera sekcję 3, zatytułowaną „Rozszerzenie przepisów i obowiązkowe składki”, do której należy art. 164 tego rozporządzenia, zatytułowany „Rozszerzenie przepisów”, który ma następujące brzmienie: „1.   W przypadku gdy uznaną organizację producentów, uznane zrzeszenie organizacji producentów lub uznaną organizację międzybranżową działające na określonym obszarze gospodarczym lub obszarach gospodarczych państwa członkowskiego uważa się za reprezentatywne dla produkcji lub przetwarzania danego produktu lub handlu nim, na wniosek tej organizacji odnośne państwo członkowskie może postanowić, że przez ograniczony okres niektóre porozumienia, decyzje podjęte w ramach tej organizacji lub jej uzgodnione praktyki będą wiążące dla innych podmiotów gospodarczych, osób fizycznych lub grup, które nie należą do tej organizacji lub zrzeszenia, a działają na danym obszarze gospodarczym lub obszarach gospodarczych. […] 4.   Przepisy, o rozszerzenie których na inne podmioty gospodarcze można występować jak przewidziano w ust. 1, dotyczą jednego z następujących celów: a) sprawozdawczości produkcyjnej i rynkowej; b) surowszych przepisów w zakresie produkcji niż przepisy unijne lub krajowe; c) sporządzania znormalizowanych umów zgodnych z przepisami unijnymi; d) wprowadzania do obrotu; e) ochrony środowiska; f) środków promowania i wykorzystywania potencjału produktów; g) środków ochrony rolnictwa ekologicznego, jak również nazw pochodzenia, znaków jakości i oznaczeń geograficznych; h) badania w celu dodania wartości do produktów, w szczególności poprzez nowe zastosowania, które nie stanowią zagrożenia dla zdrowia publicznego; i) badań mających na celu poprawę jakości produktów, j) badań, w szczególności nad metodami uprawy pozwalającymi na zmniejszenie stosowania środków ochrony roślin lub środków ochrony zdrowia zwierząt i zagwarantowanie zachowania stanu gleby oraz zachowania lub poprawy stanu środowiska; k) określenia minimalnej jakości i określenia minimalnych norm w zakresie pakowania i prezentacji; l) stosowania kwalifikowanego materiału siewnego i monitorowania jakości produktu. m) zdrowia zwierząt i zdrowia roślin lub bezpieczeństwa żywności; n) zarządzania produktami ubocznymi. Przepisy te nie mogą powodować jakiejkolwiek szkody dla innych podmiotów gospodarczych w danym państwie członkowskim lub w Unii i nie mogą powodować żadnego ze skutków wymienionych art. 210 ust. 4 ani być sprzeczne z obowiązującym prawem Unii lub z obowiązującymi przepisami krajowymi. […]”. Artykuł 210 tego rozporządzenia, zatytułowany „Porozumienia i uzgodnione praktyki uznanych organizacji międzybranżowych”, przewiduje w ust. 4: „Za niezgodne z przepisami unijnymi uznaje się porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki, jeżeli: a) mogą one prowadzić do podziału rynków wewnątrz Unii w jakiejkolwiek formie; b) mogą one wpływać na prawidłowe funkcjonowanie organizacji rynku; c) mogą one powodować zakłócenia konkurencji, które nie są istotne dla osiągnięcia celów WPR realizowanych poprzez działania organizacji międzybranżowej; d) wymagają one ustalenia cen lub ustalenia kwot; e) mogą one prowadzić do dyskryminacji lub wyeliminowania konkurencji w odniesieniu do znacznej części danych produktów”. Zgodnie z art. 230 ust. 2 rozporządzenia nr 1308/2013 odesłania do rozporządzenia nr 1234/2007 odczytuje się jako odesłania między innymi do rozporządzenia nr 1308/2013, zgodnie z tabelą korelacji zawartą w załączniku XIV do tego ostatniego rozporządzenia. Z tej tabeli korelacji wynika, że art. 113 ust. 1 rozporządzenia nr 1234/2007 odpowiada art. 75 ust. 1 lit. a)–e) i art. 75 ust. 2 rozporządzenia nr 1308/2013 oraz że art. 113a ust. 1–3 rozporządzenia nr 1234/2007 odpowiada art. 76 rozporządzenia nr 1308/2013. Zgodnie ze wspomnianą tabelą korelacji art. 125f i 125l rozporządzenia nr 1234/2007 odpowiadają art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013. Rozporządzenie wykonawcze nr 543/2011 Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz.U. 2011, L 157, s. 1), zmienione rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2019/428 z dnia 12 lipca 2018 r. (Dz.U. 2019, L 75, s. 1) (zwane dalej „rozporządzeniem wykonawczym nr 543/2011”), przewiduje w art. 3 ust. 1 i 2: „1.   Wymogi art. 113a ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1234/2007 stanowią ogólną normę handlową. Szczegóły ogólnej normy handlowej określone są w części A załącznika Ido niniejszego rozporządzenia. Owoce i warzywa, które nie są objęte szczegółową normą handlową, spełniają wymagania ogólnej normy handlowej. Jeżeli jednak właściciel jest w stanie wykazać zgodność produktów z dowolnymi mającymi zastosowanie normami przyjętymi przez Europejską Komisję Gospodarczą Organizacji Narodów Zjednoczonych (EKG/ONZ), wspomniane produkty są uznawane za zgodne z ogólną normą handlową. 2.   Szczegółowe normy handlowe, o których mowa w art. 113 ust. 1 lit. b) [rozporządzenia nr 1234/2007], określone są w części B załącznika I do niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do następujących produktów: a) jabłka, […] c) kiwi, […] e) brzoskwinie i nektaryny, […]”. Część A załącznika I do tego rozporządzenia wykonawczego jest zatytułowana „Ogólna norma handlowa” i zawiera sekcje poświęcone „wymaganiom minimalnym”, „wymaganiom minimalnym dotyczącym dojrzałości”, „tolerancji” i „znakowaniu”. Część B tego załącznika, zatytułowana „Szczególne normy handlowe”, zawiera część 1, zatytułowaną „Norma handlowa dla jabłek”, której pkt III, zatytułowany „Przepisy dotyczące wielkości”, stanowi: „Wielkość określa się na podstawie maksymalnej średnicy przekroju poprzecznego lub masy. […] Aby zapewnić jednorodność pod względem wielkości, różnice wielkości produktów w tym samym opakowaniu nie przekraczają: a) w przypadku gdy wielkość owoców określa się na podstawie średnicy: – 5 mm w przypadku owoców klasy ekstra oraz owoców klasy I i II, pakowanych w rzędach i warstwach, Jednakże dla jabłek odmian Bramley’s Seedling (tj. Bramley, Triomphe de Kiel) oraz Horneburger różnica w średnicy może wynosić do 10 mm, oraz – 10 mm w przypadku owoców klasy I w opakowaniach detalicznych lub pakowanych luzem w opakowaniach. Jednakże dla jabłek odmian Bramley’s Seedling (tj. Bramley, Triomphe de Kiel) oraz Horneburger różnica w średnicy może wynosić do 20 mm; b) w przypadku gdy wielkość owoców określa się na podstawie masy: – w przypadku jabłek klasy ekstra oraz jabłek klasy I i II, pakowanych w rzędach i warstwach: Przedział (g) Różnica masy (g) 70–90 15 g 91–135 20 g 136–200 30 g 201–300 40 g > 300 50 g – w przypadku owoców klasy I w opakowaniach detalicznych lub pakowanych luzem w opakowaniach: Przedział (g) Jednorodność (g) 70–135 136–300 > 300 Dla owoców klasy II w opakowaniach detalicznych lub pakowanych luzem w opakowaniach nie ma limitów dotyczących jednorodności pod względem wielkości. Miniaturowe odmiany jabłek, oznaczone literą »M« w dodatku do niniejszej normy, są zwolnione z przepisów dotyczących wielkości. W przypadku tych miniaturowych odmian wartość w skali Brixa [obliczaną zgodnie z wytycznymi Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) na temat obiektywnych testów] wynosi co najmniej 12°”. Część B tego załącznika zawiera również część 3, zatytułowaną „Norma handlowa dla owoców kiwi”, której pkt II.B, zatytułowany „Wymagania minimalne dotyczące dojrzałości”, przewiduje: „Owoce kiwi muszą być wystarczająco rozwinięte i odpowiednio dojrzałe. Aby spełnić te wymagania, owoce na etapie pakowania muszą osiągnąć stopień dojrzałości odpowiadający przynajmniej 6,2° Brixa [obliczony zgodnie z wytycznymi OECD na temat obiektywnych testów] lub średnią zawartość suchej masy wynoszącą 15 %, co powinno zapewnić 9,5° Brixa [obliczane zgodnie z wytycznymi OECD na temat obiektywnych testów] na etapie wprowadzania do łańcucha dystrybucji”. Ta część B zawiera również część 5, zatytułowaną „Norma handlowa dla brzoskwiń i nektaryn”, której pkt III, zatytułowany „Przepisy dotyczące wielkości”, stanowi: „[…] Wielkość minimalna wynosi: – 56 mm lub 85 g w klasie ekstra, – 51 mm lub 65 g w klasie I i II (jeżeli produkt jest sortowany według wielkości). Jednak owoce o wielkości poniżej 56 mm lub 85 g nie są wprowadzane do obrotu w okresie od dnia 1 lipca do dnia 31 października (półkula północna) oraz od dnia 1 stycznia do dnia 30 kwietnia (półkula południowa). […]”. Prawo międzynarodowe EKG/ONZ utworzono w 1947 r. rezolucją 36 (IV) Rady Gospodarczej i Społecznej (ONZ) z dnia 28 marca 1947 r. (Ecosoc). Obecnie w jej skład wchodzi 56 państw europejskich (w tym wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej), Wspólnoty Niepodległych Państw i Ameryki Północnej. Ponieważ Unia nie jest członkiem Narodów Zjednoczonych, nie jest ona również członkiem EKG/ONZ. Natomiast uczestniczy ona w EKG/ONZ jako obserwator. W skład EKG/ONZ wchodzi Grupa Robocza ds. Norm Jakościowych dla Produktów Rolnych, która przyjęła normę EKG/ONZ FFV‑15 dotyczącą wprowadzania do obrotu i kontroli jakości handlowej ogórków. Norma ta, w wersji wynikającej z jej wydania z 2017 r., mającej zastosowanie do sporu rozpatrywanego w postępowaniu głównym, przewiduje w pkt III, zatytułowanym „Przepisy dotyczące wielkości”: „Wielkość określa się na podstawie masy lub wagi lub powiązania średnicy i długości. Jednorodna wielkość jest obowiązkowa dla klasy ekstra i klasy I. W celu zapewnienia jednorodnej wielkości produktów w tym samym opakowaniu należy zastosować jedną z dwóch następujących opcji: a) Określenie wielkości na podstawie masy: Różnica masy nie może przekraczać: 150 g, gdy najmniejsza sztuka waży co najmniej 400 g; 100 g, gdy najmniejsza sztuka waży od 180 do 400 g; Ogórki ważące mniej niż 180 g muszą mieć racjonalnie jednorodną wagę. b) Określenie wielkości na podstawie długości i średnicy Różnica długości nie może przekraczać 5 cm, a ogórki muszą mieć racjonalnie jednorodną średnicę”. Prawo francuskie Artykuł L. 632‑2‑1 akapit drugi code rural et de la pêche maritime (kodeksu rolnego i rybołówstwa morskiego) stanowi: „[Organizacje międzybranżowe] mogą określić w ramach porozumień międzybranżowych standardowe umowy, o których rozszerzenie mogą zwrócić się do organu administracyjnego, obejmujące modele redakcyjne […], a także klauzule dotyczące środków regulacji ilościowej w celu dostosowania podaży do popytu […]”. Artykuł L. 632‑3 tego kodeksu stanowi: „Właściwy organ administracyjny może na określony czas rozszerzyć w całości lub w części porozumienia zawarte w ramach uznanej organizacji międzybranżowej, w sytuacji gdy przewidują one prowadzenie działań wspólnych lub też we wspólnym interesie zgodnych z interesem ogólnym i z regulacjami Unii Europejskiej”. Zgodnie z art. L. 632‑4 tego kodeksu: „[…] Rozszerzenie porozumień [zawartych w ramach uznanej organizacji międzybranżowej] jest również uzależnione od spełnienia warunków przewidzianych w prawie Unii Europejskiej mającym zastosowanie do tych porozumień. […] W przypadku decyzji o rozszerzeniu zakresu obowiązywania przewidziane w ten sposób środki są wiążące dla wszystkich członków zawodów wchodzących w skład tej organizacji międzybranżowej. […]”. Postępowania główne i pytania prejudycjalne Sprawa C‑501/22 Interfel jest rolniczą organizacją międzybranżową uznaną na podstawie art. L. 632‑1 code rural et de la pêche maritime (kodeksu rolnego i rybołówstwa morskiego). W dniu 10 czerwca 2020 r. Interfel zawarł porozumienie międzybranżowe zatytułowane „Wielkość brzoskwiń i nektaryn”, dotyczące lat gospodarczych 2021–2023 (zwane dalej „porozumieniem w sprawie brzoskwiń i nektaryn”), które przewiduje w szczególności zakaz wprowadzania do obrotu brzoskwiń lub nektaryn małej wielkości (wielkości D) w całym rozpatrywanym okresie handlowym. Złożył on do ministra wniosek o rozszerzenie tego porozumienia międzybranżowego na inne podmioty gospodarcze, uzasadniając taki wniosek troską o zapewnienie jakości owoców sprzedawanych konsumentom. Decyzją z dnia 7 września 2020 r. minister odmówił uwzględnienia tego wniosku. Interfel wniósł do Conseil d’État (rady stanu, Francja) skargę o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Conseil d’État (rada stanu) wskazuje, że umowa w sprawie brzoskwiń i nektaryn przewiduje, iż w odniesieniu do produkowanych we Francji brzoskwiń i nektaryn, przeznaczonych do wprowadzenia do obrotu na rynku francuskim i na wywóz, obowiązuje minimalna wielkość wynosząca 56 mm lub 85 g na wszystkich etapach wprowadzania do obrotu i w trakcie całego danego roku gospodarczego. Tymczasem takie postanowienia są bardziej rygorystyczne niż przepisy części B część 5 pkt III załącznika I do rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011. Conseil d’État (rada stanu) dodaje, że Interfel podniósł w szczególności zarzut oparty na tym, że minister nie mógł zgodnie z prawem odmówić rozszerzenia porozumienia w sprawie brzoskwiń i nektaryn na inne podmioty gospodarcze. Zdaniem Conseil d’État (rady stanu) zbadanie tego zarzutu wymaga odpowiedzi na pytanie, czy art. 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie na inne podmioty porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w odniesieniu do „przepisów w zakresie produkcji” w rozumieniu tego art. 164 ust. 4 lit. b), ale także w odniesieniu do wszystkich przepisów dotyczących jednego lub większej liczby celów, o których mowa w art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n), a w szczególności kwestii, czy przepis ten zezwala na przyjęcie w formie porozumienia międzybranżowego przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu owoców lub warzyw należących do określonej kategorii, które są surowsze niż przepisy unijne, oraz na rozszerzenie tych przepisów na wszystkie podmioty gospodarcze. W tych okolicznościach Conseil d’État (rada stanu) postanowiła zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym: „Czy wykładni art. 164 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 należy dokonywać w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w dziedzinie »przepisów w zakresie produkcji«, o których mowa w [ust. 4] lit. b) tego artykułu, ale również we wszystkich dziedzinach wskazanych w jego lit. a) i c)–n), w przypadku których przewiduje on możliwość wystąpienia o rozszerzenie porozumienia międzybranżowego, a w szczególności czy w przypadku gdy przepisy unijne przewidują przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu dla danej kategorii warzyw lub owoców, artykuł ten zezwala na przyjęcie bardziej rygorystycznych przepisów w formie porozumienia międzybranżowego i ich rozszerzenie na wszystkie podmioty gospodarcze?”. Sprawa C‑502/22 W dniu 10 czerwca 2020 r. Interfel zawarł porozumienie międzybranżowe zatytułowane „Ogórki typu długiego lub holenderskiego”, dotyczące lat gospodarczych 2021–2023 (zwane dalej „porozumieniem w sprawie ogórków”). Złożył on do ministra wniosek o rozszerzenie tego porozumienia międzybranżowego na inne podmioty gospodarcze, uzasadniając taki wniosek troską o zapewnienie jakości ogórków sprzedawanych konsumentom. Decyzją z dnia 7 września 2020 r. minister odmówił uwzględnienia tego wniosku. Interfel wniósł do Conseil d’État (rady stanu) skargę o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Conseil d’État (rada stanu) wskazuje, że porozumienie w sprawie ogórków przewiduje, że wielkość ogórków produkowanych we Francji metropolitalnej i sprzedawanych w klasie ekstra lub klasie I określa się wyłącznie na podstawie masy, z wyłączeniem całej skali wielkości wiążącej średnicę i długość, że ich masa minimalna wynosi 250 gramów, a jednorodna wielkość obowiązuje dla ogórków w klasie ekstra lub klasie I, przy czym w tym samym opakowaniu powinny znajdować się tylko produkty należące do tej samej klasy mieszczącej się w określonym przedziale wielkości. Zdaniem Conseil d’État (rady stanu) takie postanowienia są surowsze niż te wynikające z jednej strony z ogólnej normy handlowej w rozumieniu art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 543/2011, która nie wymienia żadnej zasady dotyczącej wielkości produktów, a z drugiej strony z normy EKG/ONZ FFV‑15 dotyczącej certyfikacji, wprowadzania do obrotu i kontroli jakości handlowej ogórków. Conseil d’État dodaje, że Interfel podniósł w szczególności zarzut oparty na tym, że minister nie mógł zgodnie z prawem odmówić rozszerzenia porozumienia w sprawie ogórków na inne podmioty gospodarcze. Zdaniem Conseil d’État (rady stanu) zbadanie tego zarzutu wymaga odpowiedzi na pytanie, czy art. 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że z jednej strony zezwala on na rozszerzenie na inne podmioty porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w odniesieniu do „przepisów w zakresie produkcji” w rozumieniu art. 164 ust. 4 lit. b), ale także wszystkich przepisów dotyczących co najmniej jednego z celów, o których mowa w art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n), oraz z drugiej strony w przypadku braku szczególnych przepisów dotyczących danej kategorii owoców lub warzyw przewidzianych w prawie Unii zezwala on na rozszerzenie na inne podmioty gospodarcze takich porozumień, które przewidują surowsze przepisy niż przewidziane w mających zastosowanie normach przyjętych przez EKG/ONZ. W tych okolicznościach Conseil d’État (rada stanu) postanowiła zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „1) Czy wykładni art. 164 rozporządzenia [nr 1308/2013] należy dokonywać w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w dziedzinie »przepisów w zakresie produkcji«, o których mowa w [ust. 4] lit. b) tego artykułu, ale również we wszystkich dziedzinach wskazanych w jego lit. a) i c)–n), w przypadku których przewiduje on możliwość wystąpienia o rozszerzenie porozumienia międzybranżowego? 2) Czy w przypadku gdy dla danej kategorii owoców lub warzyw nie istnieją szczególne uregulowania Unii, wykładni art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013 należy dokonywać w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż mające zastosowanie normy przyjęte przez [EKG-ONZ], do których odsyła prawo [Unii]?”. Sprawa C‑503/22 W dniu 10 czerwca 2020 r. Interfel zawarł porozumienie międzybranżowe zatytułowane „Jabłko – klasyfikacja na podstawie wagi”, dotyczące lat gospodarczych 2021–2023 (zwane dalej „porozumieniem w sprawie jabłek”). Złożył on do ministra wniosek o rozszerzenie tego porozumienia międzybranżowego na inne podmioty gospodarcze, uzasadniając taki wniosek troską o zapewnienie jakości owoców sprzedawanych konsumentom. Decyzją z dnia 20 listopada 2020 r. minister odmówił uwzględnienia tego wniosku. Conseil d’État zauważa, że tę decyzję z dnia 20 listopada 2020 r. należy uznać za decyzję o cofnięciu decyzji uwzględniającej wniosek Interfelu o rozszerzenie, którą uznano za wydaną zgodnie z art. L. 632‑4 kodeksu rolnego i rybołówstwa morskiego w braku wyraźnej decyzji w przedmiocie wspomnianego wniosku o rozszerzenie po upływie terminu przewidzianego na przeprowadzenie postępowania, który został przedłużony do dnia 7 listopada 2020 r. Interfel wniósł do Conseil d’État skargę o stwierdzenie nieważności wspomnianej decyzji z dnia 20 listopada 2020 r. Conseil d’État (rada stanu) wskazuje, że porozumienie w sprawie jabłek z jednej strony przewiduje wyłączną klasyfikację na podstawie wagi, wykluczając tym samym klasyfikację na podstawie średnicy przewidzianą w części B część 1 pkt III załącznika I do rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011, a z drugiej strony stanowi, że jabłka zaklasyfikowane do klasy I i II, pakowane w rzędach lub warstwach w tym samym opakowaniu, muszą odpowiadać jednemu z 14 przedziałów wielkości przewidzianych w tym porozumieniu oraz że jabłka klasy I pakowane luzem w tym samym opakowaniu muszą odpowiadać ośmiu przedziałom wielkości, o których mowa w tym porozumieniu, przy czym przedziały te są bardziej szczegółowe niż te przewidziane w części B część 1 pkt III załącznika I do rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011. Conseil d’État (rada stanu) dodaje, że Interfel podniósł w szczególności zarzut oparty na tym, że minister nie może zgodnie z prawem cofnąć decyzji uwzględniającej wniosek o rozszerzenie porozumienia w sprawie jabłek na inne podmioty gospodarcze. Zdaniem Conseil d’État (rady stanu) zbadanie tego zarzutu wymaga odpowiedzi na pytanie, czy art. 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie na inne podmioty porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w odniesieniu do „przepisów w zakresie produkcji” w rozumieniu tego art. 164 ust. 4 lit. b), ale także w odniesieniu do wszystkich przepisów dotyczących co najmniej jednego z celów, o których mowa w art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n). Przy założeniu, że odpowiedź na to pytanie byłaby różna w zależności od tego, czy chodziłoby o „przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu” wymienione w art. 164 ust. 4 lit. d) tego artykułu, czy raczej o „minimalne normy w zakresie pakowania i prezentacji” wymienione w lit. k) tego ustępu, Conseil d’État (rada państwa) zmierza do ustalenia, czy ustanowienie przedziałów wielkości służących zapewnieniu jednorodności produktów w tym samym opakowaniu należy do tych przepisów bądź do tych norm. W tych okolicznościach Conseil d’État (rada stanu) postanowiła zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „1) Czy wykładni art. 164 rozporządzenia [nr 1308/2013] należy dokonywać w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie porozumień branżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w odniesieniu do »przepisów w zakresie produkcji«, o których mowa w ust. 4 lit. b) tego artykułu, ale również we wszystkich dziedzinach wskazanych w jego lit. a) i c)–n), w przypadku których przewiduje on możliwość wystąpienia o rozszerzenie porozumienia branżowego, a w szczególności czy w sytuacji gdy uregulowania unijne ustanawiają zasady wprowadzania do obrotu i pakowania dla danej klasy owoców lub warzyw, artykuł ten zezwala na przyjęcie bardziej rygorystycznych uregulowań w ramach porozumienia międzybranżowego i na ich rozszerzenie na wszystkie podmioty gospodarcze? 2) Czy – przy założeniu, że odpowiedź na poprzednie pytanie byłaby różna w zależności od tego, czy chodziłoby o »przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu« wymienione w [ust. 4] lit. c) tego artykułu czy raczej o »minimalne normy w zakresie pakowania i prezentacji« wymienione w lit. k) tego samego [ustępu] –ustanowienie przedziałów wielkości służących zapewnieniu jednorodności produktów w tym samym opakowaniu należy do przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu, czy do norm w zakresie pakowania i prezentacji?”. Sprawa C‑504/22 W dniu 10 czerwca 2020 r. Interfel zawarł porozumienie międzybranżowe zatytułowane „Kiwi Hayward – termin zbioru i wprowadzania do obrotu – Dojrzałość” dotyczące lat gospodarczych 2021–2023 (zwane dalej „porozumieniem w sprawie kiwi”). Złożył on do ministra wniosek o rozszerzenie tego porozumienia międzybranżowego na inne podmioty gospodarcze, uzasadniając taki wniosek troską o zapewnienie jakości owoców sprzedawanych konsumentom. Decyzją z dnia 22 października 2020 r. minister odmówił uwzględnienia tego wniosku. Interfel wniósł do Conseil d’État (rady stanu) skargę o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Conseil d’État wskazuje, że porozumienie w sprawie kiwi przewiduje, iż kiwi kultywarów Actinidia deliciosa odmiany Hayward wyprodukowane we Francji nie mogą być zbierane przed dniem 10 października i wprowadzane do obrotu we Francji przed dniem 6 listopada. Takie postanowienia są surowsze niż przepisy przewidziane w pkt II B części 3 części B załącznika I do rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011, które poza minimalnymi wymogami dotyczącymi dojrzałości nie przewidują żadnego warunku dotyczącego terminów zbiorów i wprowadzania do obrotu. Conseil d’État dodaje, że Interfel podniósł w szczególności zarzut oparty na tym, że minister nie mógł zgodnie z prawem odmówić rozszerzenia porozumienia w sprawie kiwi na inne podmioty gospodarcze. Zdaniem Conseil d’État (rady stanu) zbadanie tego zarzutu wymaga odpowiedzi na pytanie, po pierwsze, czy art. 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie na inne podmioty porozumień międzybranżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w odniesieniu do „przepisów w zakresie produkcji” w rozumieniu tego art. 164 ust. 4 lit. b), ale również w odniesieniu do wszystkich przepisów dotyczących co najmniej jednego z celów, o których mowa w art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n), a po drugie, czy ustalenie z jednej strony terminów zbiorów, a z drugiej strony terminów wprowadzania do obrotu wchodzi w zakres stosowania przepisów, które mogą zostać ustanowione w drodze porozumienia międzybranżowego i rozszerzone zgodnie z art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej – czy ustalenie takich terminów objęte jest stosowaniem „przepisów w zakresie produkcji” w rozumieniu art. 164 ust. 4 lit. b) lub, jak wcześniej przewidywał załącznik XVIa do rozporządzenia nr 1234/2007, stosowaniem „przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu”. W tych okolicznościach Conseil d’État (rada stanu) postanowiła zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „1) Czy wykładni art. 164 rozporządzenia [nr 1308/2013] należy dokonywać w ten sposób, że zezwala on na rozszerzenie porozumień branżowych przewidujących przepisy surowsze niż przepisy unijne nie tylko w dziedzinie »przepisów w zakresie produkcji«, o których mowa w [ust. 4] lit. b) tego artykułu, ale również we wszystkich dziedzinach wskazanych w jego lit. a) i c)–n), w przypadku których przewiduje on możliwość wystąpienia o rozszerzenie porozumienia branżowego? 2) Czy ustanowienie z jednej strony terminów zbiorów, a z drugiej strony terminów wprowadzania do obrotu zalicza się do przepisów, które mogą zostać ustanowione w ramach porozumienia branżowego i rozszerzone na podstawie art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej, czy ustanowienie takich terminów zbiorów i wprowadzania do obrotu stanowi »przepisy w zakresie produkcji«, o których mowa w [ust. 4] lit. b) tego artykułu, czy też – jak to przewidywał uprzednio załącznik XVIa do rozporządzenia [nr 1234/2007] – »przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu« obecnie wymienione w [ust. 4] lit. d) tego samego artykułu?”. Postanowieniem prezesa Trybunału z dnia 9 września 2022 r. sprawy od C‑501/22 do C‑504/22 zostały połączone do celów pisemnego i ustnego etapu postępowania oraz wydania wyroku. W przedmiocie pytań prejudycjalnych W przedmiocie pytania drugiego w sprawie C‑504/22 Poprzez pytanie drugie w sprawie C‑504/22, które należy zbadać w pierwszej kolejności, sąd odsyłający dąży zasadniczo do ustalenia, czy art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że stosowaniem tego przepisu objęte jest ustalanie w drodze porozumienia, decyzji lub uzgodnionej praktyki przyjętych w ramach uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej terminów zbiorów lub terminów wprowadzania do obrotu produktu rolnego. W tym względzie należy zauważyć, że zgodnie z pkt 3 lit. a) załącznika XVIa do rozporządzenia nr 1234/2007 terminy przewidziane dla rozpoczęcia zbiorów i rozłożenia w czasie wprowadzenia do obrotu były zawarte jako przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu w zamkniętym wykazie przepisów, które mogły zostać rozszerzone na producentów niebędących członkami organizacji międzybranżowej na podstawie art. 125f i 125l tego rozporządzenia. Artykuły te odpowiadają, zgodnie z art. 230 rozporządzenia nr 1308/2013, jego art. 164. Ponadto wspomniany art. 230 uchylił w ust. 1 załącznik XVIa do rozporządzenia nr 1234/2007. Artykuł 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 przewiduje, że przepisy, o których rozszerzenie na inne podmioty gospodarcze można występować, dotyczą jednego z celów przewidzianych w tym ustępie, wśród których znajduje się wprowadzanie do obrotu. Jednakże to ostatnie rozporządzenie nie zawiera przepisu analogicznego do pkt 3 załącznika XVIa, zawierającego wyczerpujący wykaz przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu, które mogą zostać rozszerzone na inne podmioty gospodarcze. W tych okolicznościach należy uznać, że rozporządzenie nr 1308/2013 dotyczy „wprowadzania do obrotu” w szerokim znaczeniu. Wynika z tego, że nie wymieniając na podstawie rozporządzenia nr 1308/2013 wyczerpującego wykazu przepisów dotyczących wprowadzania do obrotu, które mogą zostać rozszerzone na podmioty gospodarcze niebędące członkami, prawodawca Unii nie zamierzał w każdym razie ograniczyć w tym względzie zakresu art. 164 tego rozporządzenia w stosunku do zakresu odpowiednich przepisów rozporządzenia nr 1234/2007, które rozporządzenie to uchyliło. W konsekwencji na pytanie drugie w sprawie C‑504/22 należy odpowiedzieć, że art. 164 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że stosowaniem tego przepisu objęte jest ustalanie w drodze porozumienia, decyzji lub uzgodnionej praktyki przyjętych w ramach uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej terminów zbiorów lub terminów wprowadzania do obrotu produktu rolnego. W przedmiocie pytań w sprawach C‑501/22 i C‑502/22 oraz w przedmiocie pytań pierwszych w sprawach C‑503/22 i C‑504/22 Poprzez pytanie w sprawie C‑501/22, pytania w sprawie C‑502/22 oraz pytania pierwsze w sprawach C‑503/22 i C‑504/22, które należy rozpatrzyć łącznie, sąd odsyłający dąży zasadniczo do ustalenia, czy art. 164 ust. 1 i 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że państwo członkowskie może postanowić na wniosek uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej działających w jednym lub większej liczbie określonych obszarów gospodarczych tego państwa członkowskiego i uznanych za reprezentatywne dla produkcji, handlu lub przetwarzania danego produktu, że niektóre porozumienia, decyzje lub uzgodnione praktyki przyjęte w ramach tej organizacji producentów, tego zrzeszenia organizacji producentów lub tej organizacji międzybranżowej będą wiążące dla innych podmiotów gospodarczych, które działają w tych obszarach gospodarczych i które nie są członkami wspomnianej organizacji producentów, wspomnianego zrzeszenia organizacji producentów lub wspomnianej organizacji międzybranżowej, jeżeli przepisy przewidziane w tych porozumieniach, decyzjach lub uzgodnionych praktykach, dotyczące co najmniej jednego z celów wymienionych w ust. 4 lit. a) i c)–n) tego artykułu, są surowsze niż przepisy unijne lub w normy przyjęte przez EKG/ONZ. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału przy dokonywaniu wykładni przepisu prawa Unii należy brać pod uwagę nie tylko jego brzmienie, lecz także kontekst, w jakim został on umieszczony, oraz cele regulacji, której stanowi on część [wyrok z dnia 28 października 2022 r., Generalstaatsanwaltschaft München (Ekstradycja i ne bis in idem), C‑435/22 PPU, EU:C:2022:852, pkt 67 i przytoczone tam orzecznictwo]. Ponadto, również zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, jeżeli dany przepis prawa Unii może być przedmiotem kilku wykładni, pierwszeństwo należy dać tej, która pozwoli na zapewnienie jego skuteczności (wyrok z dnia 7 marca 2018 r., Cristal Union, C‑31/17, EU:C:2018:168, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo). W niniejszej sprawie należy stwierdzić, że o ile w odróżnieniu od brzmienia art. 164 ust. 4 lit. b) rozporządzenia nr 1308/2013 brzmienie art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n) tego rozporządzenia nie dotyczy „surowszych przepisów […] niż przepisy unijne lub krajowe”, o tyle to ostatnie brzmienie nie wyklucza jednak w sposób wyraźny możliwości rozszerzenia na inne podmioty przepisów surowszych niż przepisy unijne. Co się tyczy kontekstu, w jaki wpisuje się art. 164 ust. 1 i 4 rozporządzenia nr 1308/2013, należy stwierdzić, że artykuł ten, który należy do sekcji 3 rozdziału III tego rozporządzenia, zatytułowanej „Rozszerzenie przepisów i obowiązkowe składki”, stanowi podstawę pozwalającą na rozszerzenie niektórych przepisów przyjętych przez uznaną organizację producentów, uznane zrzeszenie organizacji producentów lub uznaną organizację międzybranżową na podmioty gospodarcze, które nie są członkami danej organizacji. Taka możliwość rozszerzenia powinna być interpretowana w świetle art. 74 tego rozporządzenia, zgodnie z którym produkty, dla których ustanowiono normy handlowe w odniesieniu do poszczególnych sektorów lub produktów, mogą być wprowadzane do obrotu w Unii tylko wtedy, gdy są zgodne z tymi normami. Ze wspomnianego art. 74 wynika zatem, że każdy podmiot gospodarczy, niezależnie od tego, czy jest członkiem uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej, jest zobowiązany do przestrzegania przepisów przewidzianych w tych normach, aby móc wprowadzać do obrotu swoje produkty. W konsekwencji przepisy art. 164 ust. 4 lit. a) i c)–n) rozporządzenia nr 1308/2013 zostałyby pozbawione skuteczności, gdyby państwo członkowskie nie mogło nadać mocy wiążącej przepisom ustanowionym w porozumieniu takim jak przewidziane w ust. 1 tego artykułu, wykraczającym poza przepisy, które obowiązują już w ramach norm handlowych mających zastosowanie na mocy przepisów unijnych. Taka wykładnia jest ponadto zgodna z celami określonymi w motywach 132 i 134 rozporządzenia nr 1308/2013. Jak wskazano w pierwszym z nich, organizacje międzybranżowe mogą odgrywać ważną rolę, umożliwiając dialog między podmiotami w łańcuchu dostaw i wspierając promowanie dobrych praktyk i przejrzystość rynku. Jak wynika z drugiego z nich, prawodawca Unii uznał, że istniejące w różnych sektorach przepisy zwiększające wpływ organizacji producentów, ich zrzeszeń oraz organizacji międzybranżowych poprzez umożliwienie państwom członkowskim rozszerzania niektórych przepisów tego rodzaju organizacji na podmioty niebędące członkami pod pewnymi warunkami, okazały się skuteczne i należy je ujednolicić, uspójnić i rozszerzyć na wszystkie sektory. Należy w tym względzie podkreślić, że zgodnie z art. 164 ust. 1 rozporządzenia nr 1308/2013 takie rozszerzenie nie jest obowiązkowe, lecz stanowi jedynie uprawnienie danego państwa członkowskiego, które ocenia w sposób suwerenny stosowność tego rozszerzenia. Tymczasem w odniesieniu do skorzystania z tego uprawnienia i w celu zagwarantowania, że takie skorzystanie przyczyni się do realizacji celów przypomnianych w pkt 59 niniejszego wyroku, art. 164 ust. 4 rozporządzenia nr 1308/2013 przewiduje, że rozszerzenie takich przepisów na podmioty gospodarcze, które nie są członkami organizacji lub stowarzyszenia, w ramach których zostały ustanowione, jest wykluczone, jeżeli przepisy te wyrządzają szkodę tym podmiotom, jeżeli wywołują skutki wymienione w art. 210 ust. 4 tego rozporządzenia lub są sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa Unii lub uregulowania krajowego. Ponadto, co się tyczy norm przyjętych przez EKG/ONZ, należy zauważyć, że art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 543/2011 w związku z art. 76 rozporządzenia nr 1308/2013 stanowi, iż wymogi określone w tym ostatnim przepisie stanowią ogólną normę handlową, jaką powinny spełniać owoce i warzywa nieobjęte szczególną normą handlową, przewidując jednak, że jeżeli posiadacz jest w stanie wykazać, iż produkty są zgodne z jedną z norm EKG/ONZ, to uznaje się je za zgodne z ogólną normą handlową. Z powyższego wynika, że rozważania przedstawione w pkt 55–61 niniejszego wyroku stosują się mutatis mutandis do norm przyjętych przez EKG/ONZ. W świetle całości powyższych rozważań na pytanie w sprawie C‑501/22, na pytania w sprawie C‑502/22 oraz na pytania pierwsze w sprawach C‑503/22 i C‑504/22 należy odpowiedzieć, że art. 164 ust. 1 i 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że państwo członkowskie może postanowić na wniosek uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej działających w jednym lub większej liczbie określonych obszarów gospodarczych tego państwa członkowskiego i uznanych za reprezentatywne dla produkcji, handlu lub przetwarzania danego produktu, że niektóre porozumienia, decyzje lub uzgodnione praktyki przyjęte w ramach tej organizacji producentów, tego zrzeszenia organizacji producentów lub tej organizacji międzybranżowej będą wiążące dla innych podmiotów gospodarczych, które działają w tych obszarach gospodarczych i które nie są członkami wspomnianej organizacji producentów, wspomnianego zrzeszenia organizacji producentów lub wspomnianej organizacji międzybranżowej, jeżeli przepisy przewidziane w tych porozumieniach, decyzjach lub uzgodnionych praktykach, dotyczące co najmniej jednego z celów wymienionych w ust. 4 lit. a) i c)–n) tego artykułu, są surowsze niż przepisy unijne lub normy przyjęte przez EKG/ONZ. W przedmiocie pytania drugiego w sprawie C‑503/22 Pytanie drugie w sprawie C‑503/22 zostało zadane jedynie na wypadek, gdyby odpowiedź udzielona na pytanie pierwsze w tej sprawie różniła się w zależności od tego, czy chodzi o „przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu” w rozumieniu art. 164 ust. 4 lit. c) rozporządzenia nr 1308/2013, czy o „minimalne normy dotyczące pakowania i pakowania” w rozumieniu art. 164 ust. 4 lit. k) tego rozporządzenia. Ponieważ w niniejszej sprawie sytuacja ta nie ma miejsca, nie ma potrzeby udzielania odpowiedzi na pytanie drugie. W przedmiocie kosztów Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.   Z powyższych względów Trybunał (piąta izba) orzeka, co następuje:   1) Artykuł 164 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 należy interpretować w ten sposób, że: stosowaniem tego przepisu objęte jest ustalanie w drodze porozumienia, decyzji lub uzgodnionej praktyki przyjętych w ramach uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej terminów zbiorów lub terminów wprowadzania do obrotu produktu rolnego.   2) Artykuł 164 ust. 1 i 4 rozporządzenia nr 1308/2013 należy interpretować w ten sposób, że: państwo członkowskie może postanowić na wniosek uznanej organizacji producentów, uznanego zrzeszenia organizacji producentów lub uznanej organizacji międzybranżowej działających w jednym lub większej liczbie określonych obszarów gospodarczych tego państwa członkowskiego i uznanych za reprezentatywne dla produkcji, handlu lub przetwarzania danego produktu, że niektóre porozumienia, decyzje lub uzgodnione praktyki przyjęte w ramach tej organizacji producentów, tego zrzeszenia organizacji producentów lub tej organizacji międzybranżowej będą wiążące dla innych podmiotów gospodarczych, które działają w tych obszarach gospodarczych i które nie są członkami wspomnianej organizacji producentów, wspomnianego zrzeszenia organizacji producentów lub wspomnianej organizacji międzybranżowej, jeżeli przepisy przewidziane w tych porozumieniach, decyzjach lub uzgodnionych praktykach, dotyczące co najmniej jednego z celów wymienionych w ust. 4 lit. a) i c)–n) tego artykułu, są surowsze niż przepisy Unii Europejskiej lub normy przyjęte przez Europejską Komisję Gospodarczą Organizacji Narodów Zjednoczonych (EKG/ONZ).   Podpisy ( *1 ) Język postępowania: francuski.