C-93/23

POSTANOWIENIE TRYBUNAŁU (izba ds. przyjmowania odwołań do rozpoznania) z dnia 11 lipca 2023 r. ( *1 ) Odwołanie – Znak towarowy Unii Europejskiej – Przyjmowanie odwołań do rozpoznania – Artykuł 170b regulaminu postępowania przed Trybunałem – Wniosek wykazujący istotność kwestii dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii – Przyjęcie odwołania do rozpoznania W sprawie C‑93/23 P mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wniesione w dniu 17 lutego 2023 r., Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO), który reprezentowali D. Hanf, T. Klee i E. Markakis, w charakterze pełnomocników, strona wnosząca odwołanie, w której drugą stroną postępowania jest: Neoperl AG, z siedzibą w Reinach (Szwajcaria), którą reprezentowała U. Kaufmann, Rechtsanwältin, strona skarżąca w pierwszej instancji, TRYBUNAŁ (izba ds. przyjmowania odwołań do rozpoznania), w składzie: L. Bay Larsen, wiceprezes Trybunału, M. Ilešič (sprawozdawca) i I. Jarukaitis, sędziowie, sekretarz: A. Calot Escobar, uwzględniając wniosek sędziego sprawozdawcy i po wysłuchaniu rzecznika generalnego P. Pikamäe, wydaje następujące Postanowienie W odwołaniu Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) wnosi o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2022 r., Neoperl/EUIPO (Przedstawienie cylindrycznej wbudowanej części sanitarnej) (T‑487/21, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”, EU:T:2022:780), w którym Sąd stwierdził nieważność decyzji Piątej Izby Odwoławczej EUIPO z dnia 3 czerwca 2021 r. (sprawa R 2327/2019‑5), dotyczącej rejestracji jako unijnego znaku towarowego dotykowego znaku pozycyjnego przedstawiającego cylindryczną wbudowaną część sanitarną (zwanej dalej „sporną decyzją”). W przedmiocie wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania Na mocy art. 58a akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w przypadku odwołania wniesionego od orzeczenia Sądu dotyczącego decyzji niezależnej izby odwoławczej EUIPO Trybunał decyduje wcześniej o jego przyjęciu do rozpoznania. Na podstawie art. 58a akapit trzeci tego statutu odwołanie przyjmuje się do rozpoznania, w całości lub w części, zgodnie ze szczegółowymi przepisami określonymi w regulaminie postępowania przed Trybunałem, jeżeli występuje w nim kwestia istotna dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii. Zgodnie z brzmieniem art. 170a § 1 regulaminu postępowania w sytuacjach, o których mowa w art. 58a akapit pierwszy wspomnianego statutu, wnoszący odwołanie załącza do niego wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania, w którym wyjaśnia, jakiej kwestii istotnej dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii ono dotyczy, i który zawiera wszystkie niezbędne elementy, aby umożliwić Trybunałowi rozstrzygnięcie tego wniosku. Zgodnie z art. 170b §§ 1 i 3 tego regulaminu Trybunał orzeka w przedmiocie wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania w możliwie najkrótszym czasie postanowieniem z uzasadnieniem. Argumentacja strony wnoszącej odwołanie Na poparcie wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania EUIPO podnosi, że jego jedyny zarzut dotyczy kwestii istotnej dla jedności, spójności i rozwoju prawa Unii. W pierwszej kolejności w ramach tego jedynego zarzutu EUIPO zarzuca Sądowi, po pierwsze, naruszenie art. 72 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz.U. 2017, L 154, s. 1). Dokładniej rzecz ujmując, w pkt 47, 48 i 50–61 zaskarżonego wyroku Sąd naruszył zdaniem EUIPO prawo, uznając, że przeprowadzone przez niego badanie co do istoty przepisów art. 7 ust. 1 lit. a) w związku z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 207/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz.U. 2009, L 78, s. 1) stanowi wstępną niezbędną kwestię prawną dla zbadania wniesionej przez skarżącą w pierwszej instancji skargi o stwierdzenie nieważności decyzji. Czyniąc to, Sąd pominął zdaniem EUIPO fakt, że po pierwsze, nie jest właściwy ratione materiae do przeprowadzenia takiego badania, a po drugie, że przeprowadzone badanie nie było konieczne do przeprowadzenia kontroli zgodności spornej decyzji z prawem, zważywszy, iż taka kontrola mogła być już w pełni zapewniona poprzez zbadanie kwestii, czy pomijając badanie przepisów art. 7 ust. 1 lit. a) w związku z art. 4 rozporządzenia nr 207/2009, Izba Odwoławcza naruszyła przepisy przywołane przez skarżącą w pierwszej instancji, a mianowicie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 i art. 71 ust. 1 rozporządzenia 2017/1001. Zdaniem EUIPO owo uwzględnienie z urzędu zarzutu dotyczącego naruszenia zakresu stosowania art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 stanowi w konsekwencji niezgodne z prawem obejście reguły jurysdykcyjnej ustanowionej przez prawodawcę Unii Europejskiej w art. 72 rozporządzenia 2017/1001. Po drugie, EUIPO podnosi, że naruszenie art. 72 ust. 3 rozporządzenia 2017/1001 skutkuje ostatecznym pozbawieniem izby odwoławczej EUIPO przysługujących jej – zarówno pierwotnych, jak i szczególnych – kompetencji w zakresie badania i wydawania decyzji, a także naruszeniem niezależności jej członków przy wykonywaniu tych kompetencji. Po trzecie, EUIPO twierdzi, że naruszenie to godzi w pełną ochronę prawną zapewnianą na różnych poziomach względem decyzji EUIPO. Ściślej rzecz ujmując, ochronę tę zapewniają izby odwoławcze EUIPO w odniesieniu do decyzji eksperta EUIPO oraz Sąd, który dokonuje kontroli zgodności z prawem decyzji izb odwoławczych. W drugiej kolejności EUIPO utrzymuje, że jego odwołanie dotyczy kwestii zakresu i przesłanek wykonywania kompetencji o charakterze reformatoryjnym przyznanych Sądowi w art. 72 ust. 3 rozporządzenia 2017/1001, która to kwestia jest istotna dla jedności, spójności i rozwoju prawa Unii w rozumieniu art. 58a akapit trzeci statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W tym względzie, po pierwsze, EUIPO twierdzi, że odwołanie dotyczy kwestii horyzontalnej o charakterze proceduralnym, to znaczy kwestii, czy Sąd, badając zarzut podniesiony z urzędu, przekroczył granice swoich kompetencji wyznaczone przez prawodawcę Unii. Ponadto kwestia ta jest zdaniem EUIPO istotna dla wszystkich spraw, w których decyzje izb odwoławczych EUIPO w dziedzinie znaków towarowych i wzorów są przedmiotem przeprowadzanej przez Sąd kontroli zgodności z prawem. Po drugie, EUIPO twierdzi, że kwestia podniesiona w odwołaniu dotyczy przyznania kompetencji, które ma charakter konstytucyjny. W ramach wykonywania kompetencji przysługujących mu na mocy art. 13 ust. 2 TUE Sąd jest bowiem prawnie zobowiązany do działania w granicach uprawnień powierzonych mu na mocy art. 263 TFUE i art. 72 rozporządzenia 2017/1001. Po trzecie, EUIPO uważa, że kwestia podniesiona w odwołaniu dotyczy ustanowionego przez prawodawcę Unii systemu pełnej, odpowiedniej, skutecznej i wielopoziomowej ochrony względem decyzji EUIPO. Kwestia ta dotyczy zwłaszcza szczególnej roli powierzonej w tym systemie niezależnym izbom odwoławczym. Po czwarte, EUIPO twierdzi, że wspomniana kwestia ma szczególne znaczenie strukturalne dla swoistego systemu ochrony prawnej względem decyzji EUIPO. Przede wszystkim przekroczenie przez Sąd kompetencji o charakterze reformatoryjnym narusza bowiem pierwotną kompetencję izb odwoławczych EUIPO w zakresie kontroli decyzji EUIPO. Następnie zmniejsza ono ochronę prawną osób, których dotyczą decyzje EUIPO, zarówno pod względem „ilościowym”, jak i „jakościowym”. Wreszcie takie przekroczenie skutkuje również ograniczeniem ochrony sądowej. Po piąte, EUIPO uważa, że podejście przyjęte przez Sąd w zaskarżonym wyroku, w braku jakiegokolwiek wyjaśnienia w tym względzie, wiąże się z ryzykiem niepewności prawnej co do przesłanek stosowania art. 72 ust. 3 rozporządzenia 2017/1001. Takie wyjaśnienie byłoby bowiem konieczne, ponieważ Sąd nie przychylił się do żądań skarżącej w pierwszej instancji ani nie oparł się na orzecznictwie Trybunału mającym zastosowanie w niniejszym przypadku. Po szóste, EUIPO twierdzi, że podniesiona kwestia jest istotna w odniesieniu do ochrony prawnej względem decyzji innych agencji Unii, dla których prawodawca Unii, w rozumieniu art. 263 akapit piąty TFUE, bezwzględnie przewidział szczególną, pełną i uprzednią kontrolę dokonywaną przez niezależną izbę odwoławczą, które to decyzje powinny z kolei podlegać kontroli zgodności z prawem ze strony sądu Unii. Ocena Trybunału Na wstępie należy stwierdzić, że to na wnoszącym odwołanie spoczywa ciężar wykazania, że kwestie podnoszone w odwołaniu są istotne dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii (postanowienia: z dnia 10 grudnia 2021 r., EUIPO/The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2021:1050, pkt 20; z dnia 30 stycznia 2023 r., bonnanwalt/EUIPO, C‑580/22 P, EU:C:2023:126, pkt 10). Poza tym, jak wynika z art. 58a akapit trzeci statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w związku z art. 170a § 1 i art. 170b § 4 regulaminu postępowania, wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania musi zawierać wszystkie niezbędne elementy, aby umożliwić Trybunałowi rozstrzygnięcie w przedmiocie przyjęcia odwołania do rozpoznania oraz określenie, w przypadku częściowego przyjęcia tego odwołania, zarzutów lub części odwołania, których powinna dotyczyć odpowiedź na odwołanie. Skoro bowiem mechanizm wstępnego przyjmowania odwołań do rozpoznania przewidziany w art. 58a tego statutu ma na celu ograniczenie kontroli sprawowanej przez Trybunał do kwestii istotnych dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii, jedynie zarzuty podnoszące takie kwestie i wykazane przez wnoszącego odwołanie mogą podlegać badaniu przez Trybunał w ramach procedury odwoławczej (postanowienia: z dnia 10 grudnia 2021 r., EUIPO/The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2021:1050, pkt 21; z dnia 30 stycznia 2023 r., bonnanwalt/EUIPO, C‑580/22 P, EU:C:2023:126, pkt 11). Wobec powyższego wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania musi w każdym wypadku w sposób jasny i precyzyjny wskazywać zarzuty, na których odwołanie się opiera, z taką samą precyzją i jasnością określać kwestię prawną podnoszoną w każdym zarzucie, uściślać, czy ta kwestia jest istotna dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii, i podawać w sposób konkretny powody, dla których wspomniana kwestia jest istotna w świetle przywołanego kryterium. Co się tyczy w szczególności zarzutów odwołania, wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania musi określać przepis prawa Unii lub orzecznictwo, które mogły zostać naruszone przez zaskarżony wyrok lub postanowienie, przedstawiać w sposób zwięzły naruszenie prawa, którego miał się dopuścić Sąd, i wskazywać, w jakiej mierze wpłynęło ono na rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym wyroku lub postanowieniu. W razie gdy przywołane naruszenie prawa wynika z naruszenia orzecznictwa, wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania musi przedstawiać w sposób zwięzły, lecz jasny i precyzyjny, po pierwsze, gdzie występuje zarzucana sprzeczność, poprzez wskazanie zarówno punktów zaskarżonego wyroku lub postanowienia, które wnoszący odwołanie podważa, jak i punktów orzeczenia Trybunału lub Sądu, które jakoby nie zostały uwzględnione, a po drugie, konkretne powody, dla których taka sprzeczność powoduje powstanie kwestii istotnej dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii (postanowienia: z dnia 10 grudnia 2021 r., EUIPO/The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2021:1050, pkt 22; z dnia 30 stycznia 2023 r., bonnanwalt/EUIPO, C‑580/22 P, EU:C:2023:126, pkt 12). W niniejszym przypadku z pkt 47 i 48 zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd wskazał jako kwestię wstępną, której rozstrzygnięcie jest niezbędne do zbadania zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) i art. 95 ust. 1 rozporządzenia nr 207/2009, kwestię, czy oznaczenie, o którego rejestrację jako unijnego znaku towarowego wniesiono, spełnia przesłanki określone w art. 4 rozporządzenia nr 207/2009 i czy może ono stanowić znak towarowy. Sąd uznał bowiem, że naruszyłby powagę urzędu sędziego orzekającego o zgodności z prawem, gdyby, po pierwsze, zaniechał stwierdzenia, nawet w sytuacji niepodważania tej kwestii przez strony, że sporna decyzja została wydana na podstawie normy, a mianowicie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009, co do której mogłoby się okazać, że nie ma ona zastosowania w niniejszej sprawie, w przypadku – niezbadanym przez Izbę Odwoławczą – gdy oznaczenie, o którego rejestrację wniesiono, nie stanowiłoby znaku towarowego w rozumieniu art. 4, i gdyby, po drugie, w wyniku tego wydał orzeczenie w przedmiocie zawisłego przed nim sporu, sam stosując tę normę. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że EUIPO opisuje w sposób precyzyjny i jasny swój jedyny zarzut odwołania, dotyczący naruszenia art. 72 ust. 3 rozporządzenia 2017/1001. W szczególności w ramach tego zarzutu EUIPO zarzuca Sądowi zbadanie z urzędu możliwości zastosowania co do istoty art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 207/2009 w związku z art. 4 tego rozporządzenia. EUIPO wyjaśnia również, na czym polega naruszenie prawa, jakiego miał się dopuścić Sąd. Twierdzi ono bowiem, że Sąd przekroczył granice swoich kompetencji przewidzianych przez prawodawcę Unii poprzez przypisanie sobie pierwotnej kompetencji izb odwoławczych EUIPO do kontrolowania decyzji eksperta. A zatem we wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania EUIPO wskazuje zarówno punkty zaskarżonego wyroku, które kwestionuje, jak i przepis prawa Unii, który miał zostać naruszony. W drugiej kolejności z wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania wynika, że zaskarżony wyrok w całości opiera się na naruszeniu prawa, którego miał się dopuścić Sąd, a które doprowadziło go do stwierdzenia nieważności spornej decyzji, w której Izba Odwoławcza oddaliła odwołanie z uwagi na podstawę odmowy rejestracji określoną w art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009. Ponadto należy podkreślić, że EUIPO wskazuje, iż kontrola zgodności spornej decyzji z prawem nie wymagała badania co do istoty przepisów art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 207/2009 w związku z art. 4 tego rozporządzenia, lecz mogła być już w pełni zapewniona poprzez zbadanie kwestii, czy pomijając badanie tych przepisów, Izba Odwoławcza naruszyła przepisy przywołane przez skarżącą w pierwszej instancji, a mianowicie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 i art. 71 ust. 1 rozporządzenia 2017/1001. Jednakże EUIPO nie twierdzi, że taka kontrola zgodności z prawem nie skutkowałaby stwierdzeniem nieważności spornej decyzji. Nawet zaś przy założeniu, że wspomniana kontrola zgodności z prawem skutkowałaby stwierdzeniem nieważności spornej decyzji, z tezy bronionej przez EUIPO wynika, że takie stwierdzenie nieważności nie pozbawiłoby ostatecznie Izby Odwoławczej EUIPO jej kompetencji do kontrolowania decyzji eksperta. W świetle powyższych rozważań okazuje się zatem, że podnoszony błąd popełniony przez Sąd miał wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym wyroku. W trzeciej kolejności, zgodnie z ciężarem dowodu, który spoczywa na autorze wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania, wnoszący odwołanie powinien wykazać, że niezależnie od kwestii prawnych, na które powołuje się w odwołaniu, podnosi on jedną lub kilka kwestii istotnych dla jedności, spójności lub rozwoju prawa Unii, przy czym zakres tego kryterium wykracza poza ramy zaskarżonego wyroku, a ostatecznie poza zakres jego odwołania (postanowienia: z dnia 10 grudnia 2021 r., EUIPO/The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2021:1050, pkt 27; z dnia 30 stycznia 2023 r., bonnanwalt/EUIPO, C‑580/22 P, EU:C:2023:126, pkt 15). Wykazanie to samo w sobie wymaga ustalenia zarówno istnienia, jak i znaczenia takich kwestii za pomocą konkretnych i swoistych dla danego przypadku dowodów, a nie tylko argumentów o charakterze ogólnym (postanowienia: z dnia 10 grudnia 2021 r., EUIPO/The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2021:1050, pkt 28; z dnia 30 stycznia 2023 r., bonnanwalt/EUIPO, C‑580/22 P, EU:C:2023:126, pkt 16). W niniejszej zaś sprawie EUIPO wskazuje na kwestię podniesioną w ramach jedynego zarzutu, która polega w istocie na określeniu zakresu i przesłanek wykonywania kompetencji o charakterze reformatoryjnym przyznanych Sądowi w art. 72 ust. 3 rozporządzenia 2017/1001. Ogólniej rzecz ujmując, kwestia ta dotyczy według EUIPO kompetencji i dogłębności kontroli sprawowanej przez sąd Unii. Ponadto EUIPO przedstawia konkretne powody, dla których uważa, że kwestia prawna podniesiona w odwołaniu jest istotna jednocześnie dla jedności, spójności i rozwoju prawa Unii. W szczególności EUIPO podkreśla najpierw horyzontalny charakter kwestii, czy Sąd przekroczył granice wyznaczone jego kompetencjom, zmieniając de facto decyzję Izby Odwoławczej po zbadaniu zarzutu uwzględnionego z urzędu. Następnie podnosi ono, że kwestia przyznania kompetencji stanowi istotną kwestię o charakterze konstytucyjnym, ponieważ Sąd jest prawnie zobowiązany do działania w granicach powierzonych mu uprawnień. Ponadto EUIPO uściśla, że kwestia przesłanek i zakresu przyznanych Sądowi kompetencji o charakterze reformatoryjnym ma szczególne znaczenie, ponieważ przekroczenie tych kompetencji ma wpływ na wyłączną kompetencję izb odwoławczych, na ochronę prawną osób, których dotyczy decyzja EUIPO, oraz ogólnie na skuteczną ochronę sądową. Wreszcie EUIPO podkreśla, że kwestia przesłanek i zakresu przyznanych Sądowi kompetencji o charakterze reformatoryjnym stanowi kwestię istotną, ponieważ nie jest ograniczona do prawa własności intelektualnej, lecz może również dotyczyć decyzji innych agencji Unii, podlegających kontroli zgodności z prawem przeprowadzanej przez sąd Unii. Z wniosku o przyjęcie odwołania do rozpoznania wynika zatem, że kwestia podniesiona w rozpatrywanym odwołaniu wykracza poza ramy zaskarżonego wyroku, a ostatecznie poza ramy wspomnianego odwołania. W świetle argumentów przedstawionych przez EUIPO rozpatrywany tu wniosek o dopuszczenie odwołania do rozpoznania wykazuje w sposób wystarczający pod względem prawnym, że odwołanie to dotyczy kwestii istotnej dla jedności, spójności i rozwoju prawa Unii. W świetle powyższych rozważań należy przyjąć odwołanie do rozpoznania. W przedmiocie kosztów Zgodnie z art. 170b § 4 regulaminu postępowania, jeżeli odwołanie zostanie przyjęte do rozpoznania w całości lub w części zgodnie z kryteriami określonymi w art. 58a akapit trzeci statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, postępowanie toczy się zgodnie z art. 171–190a tego regulaminu. Zgodnie z art. 137 regulaminu postępowania, który znajduje zastosowanie do postępowania odwoławczego na mocy art. 184 § 1 tego regulaminu, o kosztach rozstrzyga się w wyroku lub postanowieniu kończącym postępowanie w sprawie. Ponieważ wniosek o przyjęcie odwołania do rozpoznania został uwzględniony, rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.   Z powyższych względów Trybunał (izba ds. przyjmowania odwołań do rozpoznania) postanawia, co następuje:   1) Odwołanie zostaje przyjęte do rozpoznania.   2) Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.   Podpisy ( *1 ) Język postępowania: niemiecki.