T-104/25
WyrokTSUE2026-06-03CELEX: 62025TJ0104ECLI:EU:T:2026:365
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 (dotyczący kształtu towaru niezbędnego do uzyskania efektu technicznego) ma zastosowanie wyłącznie do efektów technicznych ujawniających się podczas używania towaru, czy obejmuje również efekty techniczne związane z procesem wytwarzania, które wpływają na używanie towaru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Izba Odwoławcza EUIPO błędnie zinterpretowała i zastosowała art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, ograniczając pojęcie "efektu technicznego" wyłącznie do sposobu, w jaki towar jest używany, z wyłączeniem procesu wytwarzania. Sąd, odwołując się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości (wyrok Nestlé), potwierdził, że istotne są efekty techniczne ujawniające się podczas używania towaru. Jednakże, wbrew stanowisku Izby Odwoławczej, Sąd stwierdził, że zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego (kształt ośmiokątnego kartonu) generują efekty techniczne, które mają wpływ na sposób używania towaru, takie jak optymalizacja pojemności przy mniejszej ilości materiału, zmniejszenie wagi, stabilność, łatwość przechowywania i transportu dla profesjonalistów, a także ergonomia dla konsumentów końcowych. Te korzyści, choć częściowo wynikające z procesu wytwarzania, przekładają się na funkcjonalność produktu w jego cyklu życia i są poszukiwane przez użytkowników. W związku z tym, kształt ten jest niezbędny do uzyskania efektu technicznego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.Stan faktyczny
Lami Packaging (Kunshan) Co. Ltd (skarżąca) złożyła wniosek do EUIPO o unieważnienie prawa do unijnego trójwymiarowego znaku towarowego (kształt ośmiokątnego kartonu) zarejestrowanego przez Tetra Laval Holdings & Finance SA (interwenientka) dla opakowań z papieru lub papieru laminowanego tworzywem sztucznym (klasa 16). Wniosek o unieważnienie oparto na art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia (oznaczenie tworzone wyłącznie przez kształt towaru niezbędny do uzyskania efektu technicznego) oraz na art. 51 ust. 1 lit. b) (nadużycie systemu rejestracji). Wydział Unieważnień uwzględnił wniosek na podstawie art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii).Rozstrzygnięcie
1) Stwierdza się nieważność decyzji Czwartej Izby Odwoławczej Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) z dnia 6 grudnia 2024 r. (sprawa R 12/2024‑4) i dokonuje zmiany tej decyzji w ten sposób, że odwołanie wniesione do EUIPO przez Tetra Laval Holdings & Finance SA od decyzji Wydziału Unieważnień z dnia 6 listopada 2023 r. zostaje oddalone.
2) EUIPO pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Lami Packaging (Kunshan) Co. Ltd.
3) Tetra Laval Holdings & Finance SA pokrywa własne koszty.Pełny tekst orzeczenia
Wydanie tymczasowe
WYROK SĄDU (siódma izba rozpoznająca sprawy w składzie pięciu sędziów)
z dnia 3 czerwca 2026 r.(*)
Znak towarowy Unii Europejskiej – Postępowanie w sprawie unieważnienia prawa do znaku – Trójwymiarowy znak towarowy – Kształt ośmiokątnego kartonu – Oznaczenie tworzone wyłącznie przez kształt towaru niezbędny do uzyskania efektu technicznego – Proces wytwarzania – Używanie towaru – Artykuł 7 ust. 1 lit. a) ppkt (ii) i art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 40/94
W sprawie T‑104/25
Lami Packaging (Kunshan) Co. Ltd, z siedzibą w Kunshan (Chiny), którą reprezentowała K. Strömholm, adwokatka,
strona skarżąca,
przeciwko
Urzędowi Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO), który reprezentowali E. Nicolás Gómez oraz D. Hanf, w charakterze pełnomocników,
strona pozwana,
w której drugą stroną w postępowaniu przed Izbą Odwoławczą EUIPO, występującą przed Sądem w charakterze interwenienta, była
Tetra Laval Holdings & Finance SA, z siedzibą w Pully (Szwajcaria), którą reprezentowali S. Schäfer oraz M. Kleespies, adwokaci,
SĄD (siódma izba rozpoznająca sprawy w składzie pięciu sędziów),
w składzie: K. Kecsmár, prezes, L. Madise (sprawozdawca), P. Nihoul, U. Öberg i L. Truchot, sędziowie,
sekretarz: G. Mitrev, administrator,
uwzględniając pisemny etap postępowania,
po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 20 stycznia 2026 r.,
wydaje następujący
Wyrok
1 W skardze opartej na art. 263 TFUE skarżąca, Lami Packaging (Kunshan) Co. Ltd, wnosi o stwierdzenie nieważności i zmianę decyzji Czwartej Izby Odwoławczej Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) z dnia 6 grudnia 2024 r. (sprawa R 12/2024‑4) (zwanej dalej „zaskarżoną decyzją”).
Okoliczności powstania sporu
2 W dniu 3 stycznia 2022 r. skarżąca wystąpiła do EUIPO z wnioskiem o unieważnienie prawa do unijnego znaku towarowego, który został zarejestrowany w wyniku zgłoszenia dokonanego przez interwenientkę, Tetra Laval Holdings & Finance SA, w dniu 19 kwietnia 2000 r. dla następującego oznaczenia trójwymiarowego:
3 Oznaczane spornym znakiem towarowym towary, w odniesieniu do których wniesiono o unieważnienie prawa do znaku, należą do klasy 16 w rozumieniu Porozumienia nicejskiego dotyczącego międzynarodowej klasyfikacji towarów i usług dla celów rejestracji znaków z dnia 15 czerwca 1957 r., ze zmianami, i odpowiadają następującemu opisowi: „Opakowania i materiały opakowaniowe z papieru lub papieru laminowanego tworzywem sztucznym”.
4 Na poparcie wniosku o unieważnienie powołano się na podstawy określone, po pierwsze, w art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Rady (WE) nr 40/94 z dnia 20 grudnia 1993 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U. 1994, L 11, s. 1), ze zmianami, w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia, a po drugie, w art. 51 ust. 1 lit. b) wspomnianego rozporządzenia.
5 W dniu 6 listopada 2023 r. Wydział Unieważnień uwzględnił wniosek o unieważnienie prawa do znaku na podstawie art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia.
6 W dniu 3 stycznia 2024 r. interwenientka wniosła do EUIPO odwołanie od decyzji Wydziału Unieważnień.
7 W zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza uwzględniła odwołanie i w konsekwencji oddaliła złożony przez skarżącą wniosek o unieważnienie prawa do znaku, uzasadniając to tym, że art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 nie ma zastosowania do spornego znaku towarowego. W istocie Izba Odwoławcza uznała, że funkcja pełniona przez kształt towaru nie stanowi efektu technicznego w rozumieniu tego przepisu. Aby dojść do tego wniosku, Izba Odwoławcza uznała, powołując się w szczególności na wyrok z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), że art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 ma zastosowanie wówczas, gdy kształt umożliwia danemu towarowi uzyskanie pożądanego efektu technicznego podczas jego używania. Izba Odwoławcza stwierdziła, że w niniejszej sprawie zasadnicze właściwości związane z kształtem towaru dotyczą procesu wytwarzania, ale nie mają wpływu na funkcję pełnioną przez wspomniany towar.
8 Ponadto Izba Odwoławcza oddaliła wniosek o unieważnienie prawa do znaku złożony na podstawie art. 51 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94, uznając, że skarżąca nie wykazała, iż interwenientka nadużyła systemu rejestracji znaków towarowych w celu sztucznej ochrony kształtu, który mógł być chroniony jedynie patentem.
Żądania stron
9 Skarżąca wnosi do Sądu zasadniczo o:
– stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i zmianę jej w ten sposób, aby odwołanie wniesione do Izby Odwoławczej zostało oddalone;
– obciążenie EUIPO lub, w stosownym przypadku, interwenientki kosztami postępowania.
10 EUIPO wnosi do Sądu o:
– oddalenie skargi i obciążenie skarżącej kosztami postępowania, „na wypadek gdyby Sąd przychylił się do oceny prawnej i faktycznej [zawartej] w pkt 50–61 zaskarżonej decyzji”;
– tytułem żądania ewentualnego – uwzględnienie skargi.
11 Interwenientka wnosi do Sądu o:
– oddalenie skargi;
– obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Co do prawa
Prawo właściwe
12 Na wstępie należy zauważyć, że z uwagi na datę dokonania spornego zgłoszenia do rejestracji, czyli dzień 19 kwietnia 2000 r., która to data jest rozstrzygająca dla ustalenia znajdujących zastosowanie przepisów prawa materialnego, okoliczności faktyczne niniejszej sprawy podlegają materialnoprawnym przepisom rozporządzenia nr 40/94 (zob. podobnie postanowienie z dnia 5 października 2004 r., Alcon/OHIM, C‑192/03 P, EU:C:2004:587, pkt 39, 40; wyrok z dnia 23 kwietnia 2020 r., Gugler France/Gugler i EUIPO, C‑736/18 P, niepublikowany, EU:C:2020:308, pkt 3 i przytoczone tam orzecznictwo).
13 W konsekwencji w niniejszej sprawie, co się tyczy przepisów materialnych, poczynione przez Izbę Odwoławczą w zaskarżonej decyzji i przez strony w ich pismach procesowych odniesienia do art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (i) i (ii) oraz do art. 59 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz.U. 2017, L 154, s. 1) należy rozumieć jako odniesienia, odpowiednio, do art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (i) i (ii) oraz art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94, których treść normatywna w zakresie dotyczącym niniejszego sporu jest zasadniczo identyczna.
14 Ponadto w zakresie, w jakim zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepisy proceduralne uznaje się na ogół za mające zastosowanie w chwili ich wejścia w życie (zob. wyrok z dnia 11 grudnia 2012 r., Komisja/Hiszpania, C‑610/10, EU:C:2012:781, pkt 45 i przytoczone tam orzecznictwo), niniejszy spór podlega przepisom proceduralnym rozporządzenia 2017/1001.
Uwagi wstępne
15 Na poparcie skargi skarżąca podnosi jedyny zarzut, dotyczący naruszenia art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 51 ust. 1 lit. a) tego rozporządzenia.
16 Z art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 wynika, że prawo do unijnego znaku towarowego unieważnia się na podstawie wniosku do EUIPO, w przypadku gdy unijny znak towarowy został zarejestrowany z naruszeniem między innymi przepisów art. 7 tego rozporządzenia.
17 W tym względzie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 51 i 54 rozporządzenia nr 40/94 unijny znak towarowy jest uznawany za ważny, dopóki nie zostanie unieważniony przez EUIPO w następstwie postępowania w sprawie unieważnienia. Korzysta on więc z domniemania ważności, które stanowi logiczną konsekwencję kontroli przeprowadzanej przez EUIPO w ramach rozpatrywania zgłoszenia do rejestracji [zob. wyrok z dnia 19 października 2022 r., H&H/EUIPO – Giuliani (Swisse), T‑486/20, niepublikowany, EU:T:2022:642, pkt 75 i przytoczone tam orzecznictwo]. Wynika z tego, że w ramach postępowania w sprawie unieważnienia to do osoby, która złożyła wniosek o unieważnienie prawa do znaku, należy wskazanie przed EUIPO konkretnych okoliczności, które mogą podważyć ważność tego znaku.
18 Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 nie są rejestrowane oznaczenia, które składają się wyłącznie z kształtu towaru niezbędnego do uzyskania efektu technicznego.
19 Każdą z poszczególnych podstaw odmowy rejestracji wymienionych w art. 7 rozporządzenia nr 40/94 należy interpretować w świetle interesu ogólnego, który leży u podstaw każdej z nich (zob. analogicznie wyrok z dnia 18 czerwca 2002 r., Philips, C‑299/99, EU:C:2002:377, pkt 77). Interes ogólny chroniony przez art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 polega na unikaniu sytuacji, w których prawo znaków towarowych prowadziłoby do przyznania jednemu przedsiębiorstwu monopolu na rozwiązania techniczne lub cechy użytkowe danego towaru (wyroki: z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 43; z dnia 19 czerwca 2025 r., CeramTec, C‑17/24, EU:C:2025:455, pkt 43).
20 W ten sposób przepis ten zmierza do uniknięcia tego, by ochrona przyznana przez prawa znaków towarowych rozciągała się ponad oznaczenia umożliwiające odróżnienie towarów lub usług od towarów lub usług oferowanych przez konkurencję w sposób prowadzący do stworzenia przeszkody uniemożliwiającej konkurencji swobodne oferowanie towarów, zawierających te same rozwiązania techniczne w konkurencji z właścicielem znaku (wyrok z dnia 19 czerwca 2025 r., CeramTec, C‑17/24, EU:C:2025:455, pkt 43; zob. także analogicznie wyrok z dnia 18 czerwca 2002 r., Philips, C‑299/99, EU:C:2002:377, pkt 78). W szczególności ważne jest, aby nie dopuścić do sytuacji, w której inne wyłączne prawa ochronne podlegające terminom peremptoryjnym (patenty, wzór przemysłowy) uzyskałyby ochronę bezterminową poprzez odwołanie się do prawa znaków towarowych (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 18 września 2014 r., Hauck, C‑205/13, EU:C:2014:2233, pkt 19 i przytoczone tam orzecznictwo).
21 Prawidłowe zastosowanie art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 wymaga, aby właściwy organ ustalił najpierw zasadnicze właściwości rozpatrywanego oznaczenia trójwymiarowego, a następnie ocenił, czy wszystkie te właściwości pełnią funkcję techniczną właściwą dla tego towaru (zob. podobnie wyroki: z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 68, 72, 84; z dnia 10 listopada 2016 r., Simba Toys/EUIPO, C‑30/15 P, EU:C:2016:849, pkt 40, 42).
22 To właśnie w świetle tych rozważań należy zbadać zasadność jedynego zarzutu podniesionego przez skarżącą.
W przedmiocie ustalenia zasadniczych właściwości spornego znaku towarowego
23 Co się tyczy pierwszego etapu, ustalenia zasadniczych właściwości oznaczenia należy dokonywać odrębnie dla każdego przypadku, bez żadnej ustalonej hierarchii poszczególnych rodzajów elementów, jakie może zawierać oznaczenie. Ustalenie to może zostać dokonane albo bezpośrednio na podstawie całościowego wrażenia wywieranego przez oznaczenie, albo poprzez poddanie najpierw sukcesywnej analizie każdego z elementów, z których dane oznaczenie się składa (wyrok z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 70). Jak wynika z wyroku z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM (C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 69), wyrażenie „zasadnicze właściwości” należy rozumieć jako odniesienie do najbardziej istotnych elementów oznaczenia. A zatem ustalenia zasadniczych właściwości danego oznaczenia można – w zależności od przypadku, zwłaszcza stosownie do stopnia jego złożoności – dokonywać w drodze zwykłej analizy wzrokowej wspomnianego oznaczenia lub też, przeciwnie, w drodze pogłębionego badania, w ramach którego pod uwagę mogą być brane elementy przydatne w ocenie, takie jak badania rynku i ekspertyzy, czy też inne dane dotyczące wcześniej przyznanych w związku z danym towarem praw własności intelektualnej (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 23 kwietnia 2020 r., Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, pkt 29 i przytoczone tam orzecznictwo).
24 W niniejszej sprawie Izba Odwoławcza ustaliła w pkt 32 zaskarżonej decyzji zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego w następujący sposób:
– bryła z czterema bokami tworzącymi ściany oraz czterema ściętymi narożnikami, nadającymi jej ośmiokątny kształt o przekroju w przybliżeniu kwadratowym;
– cztery ścięte narożniki mają kształt zaokrąglonych sześciokątów/równoległoboków, a ich powierzchnia jest wklęsła, a nie płaska;
– cztery boki tworzące ściany zwężają się w środkowej części i rozszerzają się w górę i w dół;
– górna część bryły posiada złącze uszczelniające przebiegające przez górną powierzchnię i rozciągające się do dwóch zagiętych klap narożnych na dwóch pionowych ścianach.
25 Izba Odwoławcza stwierdziła, że trzy pierwsze zasadnicze właściwości definiują strukturę i kontury kształtu, podczas gdy czwarta zasadnicza właściwość gwarantuje hermetyczne zamknięcie opakowania.
26 Ustalenie tych czterech zasadniczych właściwości nie zostało zakwestionowane przez strony, a w szczególności przez skarżącą, która twierdzi, że nie sprzeciwia się wnioskowi, do którego doszła w tej kwestii Izba Odwoławcza. Podobnie interwenientka wskazała, że zgadza się ona z dokonanym przez Izbę Odwoławczą ustaleniem zasadniczych właściwości i nie zamierza w ramach niniejszego postępowania kwestionować oddalenia przez tę izbę argumentu, który przed nią przedstawiła, a mianowicie że istnieje piąta zasadnicza właściwość odpowiadająca ogólnemu wyglądowi spornego znaku towarowego.
W przedmiocie funkcjonalności technicznej zasadniczych właściwości spornego znaku towarowego
27 Po ustaleniu zasadniczych właściwości właściwy organ powinien zweryfikować na drugim etapie, czy wszystkie te właściwości pełnią funkcję techniczną lub jedną z funkcji technicznych w przypadku rozpatrywanego towaru [zob. podobnie wyroki: z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 72; z dnia 23 kwietnia 2020 r., Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, pkt 28 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 9 lipca 2025 r., Spin Master Toys UK/EUIPO – Verdes Innovations (Kształt sześcianu o powierzchniach mających strukturę siatki i różniących się kolorami), T‑1171/23, EU:T:2025:691, pkt 31].
28 W tym względzie należy uściślić, że określenie przez właściwy organ funkcji technicznych danego towaru musi opierać się na obiektywnych i wiarygodnych informacjach. Organ ten może poszukiwać takich informacji zwłaszcza w ewentualnych opisach tego towaru przedłożonych podczas dokonania zgłoszenia znaku towarowego do rejestracji, w danych dotyczących wcześniej przyznanych w związku ze wspomnianym towarem praw własności intelektualnej, takich jak wcześniejsze patenty, które opisują elementy funkcjonalne danego kształtu, w drodze badań rynku i ekspertyz dotyczących funkcji tegoż towaru czy też w każdej odpowiedniej dokumentacji, takiej jak publikacje naukowe, katalogi i witryny internetowe opisujące funkcje techniczne tego towaru (wyrok z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 85; zob. także analogicznie wyrok z dnia 23 kwietnia 2020 r., C‑237/19, EU:C:2020:296, pkt 34). Orzeczono również, że istnienie patentu może stanowić niepodważalny dowód na to, że właściwości zastrzeżone w tym patencie są funkcjonalne [zob. podobnie wyrok z dnia 28 czerwca 2016 r., Peri/EUIPO (Kształt zamka do łączenia płyt szalunkowych), T‑656/14, niepublikowany, EU:T:2016:367, pkt 23].
29 Natomiast informacje dotyczące posiadanej przez właściwy krąg odbiorców ewentualnej wiedzy o funkcjach technicznych rozpatrywanego towaru i sposobie, w jaki zostały one uzyskane, podlegają ocenie nieodzownie obejmującej elementy subiektywne, które są potencjalnie źródłem niepewności co do zakresu i dokładności wiedzy tego kręgu odbiorców, co zagraża naruszeniem celu, jakiemu służy podstawa odmowy rejestracji przewidziana w art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, polegającego na unikaniu tego, by prawo znaków towarowych przyznało jednemu przedsiębiorstwu monopol na rozwiązania techniczne lub właściwości użytkowe towaru (zob. analogicznie wyrok z dnia 23 kwietnia 2020 r., Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, pkt 35).
30 W niniejszej sprawie Izba Odwoławcza stwierdziła, po pierwsze, że art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 ma zastosowanie, gdy kształt towaru pozwala na uzyskanie efektu technicznego podczas jego używania, lecz nie ma zastosowania do sposobu, w jaki towar jest wytwarzany, a po drugie, że w niniejszym przypadku efekt o charakterze technicznym związany z kształtem spornego znaku towarowego dotyczy wyłącznie samego procesu wytwarzania, lecz nie ma wpływu na funkcję pełnioną przez ten towar w ramach jego używania przez konsumenta.
31 Ponieważ argumentacja stron koncentruje się na tych dwóch kwestiach, w celu dokonania oceny zasadności jedynego zarzutu podniesionego przez skarżącą należy kolejno zbadać, po pierwsze, czy pojęcie „efektu technicznego” w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 dotyczy wyłącznie sposobu, w jaki towar funkcjonuje, a po drugie, czy w niniejszym przypadku efekt o charakterze technicznym związany z kształtem spornego znaku towarowego dotyczy wyłącznie procesu wytwarzania samego towaru.
W przedmiocie wykładni pojęcia efektu technicznego
32 Skarżąca i EUIPO mają wątpliwości co do zasadności wykładni dokonanej przez Izbę Odwoławczą, zgodnie z którą podstawa odmowy rejestracji przewidziana w art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 ma zastosowanie, gdy kształt pozwala na uzyskanie pożądanego efektu technicznego przez towar, gdy jest on używany, ale nie ma zastosowania do sposobu, w jaki towar jest wytwarzany. Zdaniem EUIPO i skarżącej ta zawężająca koncepcja odbiega od szerokiej wykładni interesu ogólnego leżącego u podstaw art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, którą należy przyjąć.
33 W związku z tym skarżąca, podobnie jak EUIPO, twierdzi, że podejście przyjęte przez Izbę Odwoławczą w zaskarżonej decyzji wynika z dosłownej interpretacji wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), a ponadto, wbrew zasadom przypomnianym w pkt 28 i 29 powyżej, opiera się na subiektywnej ocenie efektu technicznego, jaki może wynikać z kształtu towaru.
34 Ponadto skarżąca uważa, podobnie jak EUIPO, że wykładnia art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, zgodnie z którą pojęcie „efektu technicznego” odnosi się wyłącznie do sposobu, w jaki towar jest używany przez konsumenta, skutkuje nieuzasadnionym ograniczeniem stosowania tego przepisu i prowadzi do niepożądanych rezultatów w świetle celu wspomnianego przepisu.
35 Wreszcie, skarżąca wyjaśnia, że w przeciwieństwie do niniejszej sprawy, która dotyczy wyrafinowanego towaru będącego przedmiotem zgłoszeń patentowych, sprawa, w której zapadł wyrok z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), dotyczyła przypadku, w którym jedyną zaletą kształtu towaru było uproszczenie procesu produkcji, bez żadnego wpływu na sposób, w jaki konsumenci używali tego towaru. Skarżąca wywodzi z tego, że ustalenia poczynione w tym wyroku nie mogą potwierdzić wniosku, do którego doszła Izba Odwoławcza w zaskarżonej decyzji.
36 Interwenientka podnosi, że Izba Odwoławcza prawidłowo zinterpretowała art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 i że słusznie zastosowała zasady wynikające z wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604).
37 Na wstępie należy przypomnieć, że prawidłowe zastosowanie art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 wymaga, aby zasadnicze właściwości rozpatrywanego oznaczenia trójwymiarowego były niezbędne do uzyskania efektu technicznego.
38 Doszedłszy do wniosku, że zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego pozwalają na uzyskanie efektu o charakterze technicznym, Izba Odwoławcza stwierdziła jednak w pkt 50 zaskarżonej decyzji, że efekt o charakterze technicznym niekoniecznie jest „efektem technicznym” w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
39 Izba Odwoławcza stwierdziła bowiem w pkt 52 zaskarżonej decyzji, że należy dokonać rozróżnienia między z jednej strony sposobem, w jaki towar jest wytwarzany, a z drugiej strony sposobem, w jaki towar funkcjonuje. A zatem zgodnie z zaskarżoną decyzją podstawa odmowy rejestracji przewidziana w art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 znajduje zastosowanie, gdy kształt umożliwia uzyskanie pożądanego efektu technicznego przez towar, gdy jest on używany, ale nie ma zastosowania do sposobu, w jaki towar jest wytwarzany.
40 W tym względzie Izba Odwoławcza stwierdziła w pkt 53 zaskarżonej decyzji, że taka interpretacja znajduje potwierdzenie w celu, jaki przyświeca przedmiotowemu przepisowi, polegającym na „na unikaniu przyznawania monopolu na rozwiązania techniczne, których użytkownik mógłby poszukiwać w towarach konkurencyjnych”. Tymczasem zgodnie z zaskarżoną decyzją „z punktu widzenia konsumenta rozstrzygający jest sposób, w jaki dany towar funkcjonuje, natomiast metody jego wytwarzania nie są tak istotne”.
41 Należy zauważyć, że aby dojść do wniosku, że art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 nie znajduje zastosowania, w sytuacji gdy efekt techniczny uzyskany dzięki kształtowi spornego znaku towarowego dotyczy wyłącznie procesu wytwarzania samego towaru, Izba Odwoławcza oparła się na wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604).
42 Należy przypomnieć, że w wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), Trybunał orzekł, iż art. 3 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/95/WE z dnia 22 października 2008 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (Dz.U. 2008, L 299, s. 25) – sformułowany w sposób identyczny jak art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 – należy interpretować w ten sposób, że dotyczy on sposobu, w jaki dany towar funkcjonuje, i nie znajduje zastosowania do sposobu, w jaki został on wytworzony. Czyniąc to, Trybunał rozróżnia, w świetle pojęcia „efektu technicznego”, z jednej strony używanie towaru, a z drugiej strony jego wytwarzanie.
43 Tak więc to zasadnicze rozróżnienie zastosowane w wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), przyczyniło się do sprecyzowania zakresu stosowania art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 poprzez ustalenie, że jedynie efekty techniczne, które ujawniły się podczas używania rozpatrywanego towaru, były istotne dla stosowania tego przepisu.
44 W konsekwencji Izba Odwoławcza nie popełniła błędu przy interpretacji tego przepisu, gdy uznała, że podstawa odmowy rejestracji przewidziana w art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 miała zastosowanie w sytuacji, gdy kształt pozwalał na uzyskanie efektu technicznego przez towar, wówczas gdy towar ten był używany, lecz nie miała zastosowania do sposobu, w jaki towar ten był wytwarzany.
45 Argumenty przedstawione przez skarżącą i EUIPO nie są w stanie podważyć tego wniosku.
46 W pierwszej kolejności, w odniesieniu do argumentu skarżącej i EUIPO, zgodnie z którym wyrok z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), skłania do tego, aby preferować subiektywną ocenę efektu technicznego, jaki może wynikać z kształtu towaru, należy zauważyć, podobnie jak uczyniła to interwenientka, że oceny ewentualnej funkcji technicznej kształtu należy koniecznie dokonywać z uwzględnieniem użyteczności, jaką posiada dany towar z punktu widzenia właściwego kręgu odbiorców. Stwierdzenie to nie zmienia faktu, że oceny funkcjonalności towaru należy dokonywać nie w świetle korzyści postrzeganych przez użytkownika, ponieważ ocena ta jest z konieczności subiektywna, lecz w oparciu o elementy obiektywne, takie jak dokumentacja opisująca elementy funkcjonalne danego kształtu. W związku z tym z wyroku tego wynika, że zamiast dodać element subiektywny oparty na postrzeganiu przez konsumenta efektu technicznego kształtu towaru, należy ocenić w sposób obiektywny efekt techniczny, który może zostać uzyskany w ramach używania towaru przez konsumenta.
47 W drugiej kolejności, co się tyczy argumentu skarżącej i EUIPO dotyczącego sprzeczności rozróżnienia między procesem wytwarzania a używaniem towaru z celem realizowanym przez art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, należy przypomnieć, podobnie jak uczyniła to interwenientka, i jak wynika w szczególności z pkt 55 wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), że przepis ten ma na celu zapobieżenie temu, by prawo znaków towarowych przyznawało monopol na rozwiązania techniczne, których użytkownik mógłby poszukiwać w towarach konkurentów. Wynika z tego, że oceny efektu technicznego należy dokonywać w świetle funkcjonalności kształtu w trakcie używania towaru, podczas gdy sposoby jego wytwarzania są jako takie pozbawione znaczenia z punktu widzenia konsumenta, a w szczególności konsumenta końcowego. W rezultacie rozróżnienia dokonanego przez Izbę Odwoławczą nie można uznać za sprzeczne z celem wspomnianego przepisu, lecz przeciwnie, wpisuje się ono w ramy realizowanego przez niego celu.
48 W trzeciej kolejności, o ile skarżąca utrzymuje, że wyrok z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604), nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, w szczególności ze względu na szczególne okoliczności sprawy, związane zwłaszcza z wyrafinowanym charakterem rozpatrywanego towaru lub istnieniem wcześniejszych zgłoszeń patentowych, o tyle należy zauważyć, że w wyroku tym Trybunał wypowiedział się w ramach pytania prejudycjalnego dotyczącego wykładni przepisu, który – jak przypomniano w pkt 42 powyżej – jest sformułowany w sposób identyczny z brzmieniem art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94. Dokonana przez Trybunał wykładnia, oparta wyłącznie na analizie samego przepisu, ma zatem charakter ogólny. Wynika z tego, że skarżąca nie może powoływać się na szczególne okoliczności niniejszej sprawy w celu uzasadnienia wykładni odmiennej od wykładni przyjętej przez Trybunał w wyroku z dnia 16 września 2015 r., Société des Produits Nestlé (C‑215/14, EU:C:2015:604).
49 Oznacza to, że Izba Odwoławcza mogła, nie naruszając ani celu realizowanego przez art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, ani właściwego orzecznictwa, oprzeć swoją analizę na rozróżnieniu między efektami technicznymi związanymi z procesem wytwarzania towaru a tymi, które przejawiają się w trakcie jego używania.
50 A zatem w celu dokonania oceny zasadności jedynego zarzutu podniesionego przez skarżącą należy zbadać, czy w niniejszym przypadku rozróżnienie to zostało prawidłowo zastosowane i czy zasadnicze właściwości rozpatrywanego znaku towarowego wywołują efekt techniczny, który ogranicza się do procesu wytwarzania towaru.
W przedmiocie oceny efektu technicznego w niniejszej sprawie
51 Skarżąca utrzymuje, że każda z zasadniczych właściwości spornego znaku towarowego pełni funkcję techniczną w odniesieniu do towarów objętych rejestracją.
52 Skarżąca uważa, że Izba Odwoławcza błędnie stwierdziła, iż efekt trzech pierwszych zasadniczych właściwości spornego znaku towarowego dotyczył wyłącznie procesu wytwarzania towaru. Podnosi ona, że kształt spornego znaku towarowego pozwala na zwiększenie skuteczności podstawowej funkcji towaru, polegającej na przechowywaniu płynu. Wskazuje ona, że kształt ten, umożliwiając przy zmniejszonej ilości materiału zachowanie i poprawę funkcji opakowaniowej towaru, sam w sobie wnosi nowe i ulepszone właściwości, które nadal istnieją po jego wytworzeniu.
53 Skarżąca uważa ponadto, że kształt towaru, który pozwala uzyskać efekt techniczny w postaci mniejszej wagi, ułatwia przechowywanie towaru, obchodzenie się z nim i jego transport, gwarantując jednocześnie stabilność i sztywność opakowania. Twierdzi ona, że należy również uwzględnić fakt, iż kształt towaru posiada korzyści środowiskowe w zakresie zmniejszenia zużycia zasobów i ilości wytwarzanych odpadów.
54 Skarżąca dodaje, że efekty techniczne spornego znaku towarowego mają znaczenie w całym łańcuchu dostaw. Jej zdaniem główni klienci towarów oznaczonych spornym znakiem towarowym, a mianowicie profesjonalni pośrednicy w branży spożywczej, czerpią obiektywną korzyść – w ramach zwykłego używania towaru – z zalet wynikających z kształtu spornego znaku towarowego. Zdaniem skarżącej korzyści te obejmują również sprzedawców detalicznych i konsumentów końcowych.
55 EUIPO pozostawia Sądowi ocenę zasadności rozważań prawnych i faktycznych, na podstawie których Izba Odwoławcza stwierdziła, że kształt towaru nie jest przyczyną efektu technicznego mającego wpływ na sposób, w jaki towar jest używany.
56 Interwenientka podnosi, że zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego, które pozwalają na poprawę stosunku pomiędzy objętością pojemnika a powierzchnią opakowania, są wynikiem zoptymalizowanego procesu wytwarzania, lecz nie prowadzą do korzystnych efektów technicznych przy używaniu towaru.
57 Interwenientka dodaje, że zachowanie typowych właściwości opakowania, takich jak dobra stabilność i łatwość obsługi pojemnika, nie stanowi korzyści funkcjonalnej w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94. Uważa ona, że tego rodzaju funkcje stanowią w rzeczywistości podstawowe cechy, które są już obecne w większości pojemników. Wreszcie, interwenientka uważa, że korzyści handlowe i ekologiczne, na które powołuje się skarżąca, nie stanowią korzyści technicznych w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
58 Z orzecznictwa wynika, że w ramach badania funkcjonalności oznaczenia tworzonego przez kształt towaru, po ustaleniu zasadniczych właściwości tego oznaczenia, należy ocenić, czy właściwości te odpowiadają funkcji technicznej rozpatrywanego towaru. Takie badanie musi w sposób oczywisty zostać przeprowadzone w drodze analizy zgłoszonego lub zakwestionowanego oznaczenia, a nie oznaczeń tworzonych przez inne możliwe kształty tego towaru (zob. podobnie wyrok z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 84).
59 Dzięki wyrażeniom „wyłącznie” i „niezbędny” art. 7 ust 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 zapewnia, że rejestracji nie podlegają jedynie te kształty towaru, które są wyłącznie wyrazem zastosowanego rozwiązania technicznego i których rejestracja w charakterze znaku towarowego rzeczywiście utrudniłaby stosowanie tego rozwiązania technicznego przez inne przedsiębiorstwa (wyrok z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 48).
60 Jednakże przesłanka, zgodnie z którą rejestracji kształtu towaru jako unijnego znaku towarowego można odmówić na podstawie art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 jedynie wówczas, gdy jest on „niezbędny” do uzyskania zamierzonego efektu technicznego, nie oznacza, że jedynie dany kształt musi zapewniać uzyskanie tego efektu (wyrok z dnia 14 września 2010 r., Lego Juris/OHIM, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, pkt 53).
61 To w świetle tych zasad należy zbadać ocenę efektu technicznego dokonaną przez Izbę Odwoławczą w niniejszej sprawie.
62 Na wstępie należy przypomnieć powody przedstawione w tym względzie w zaskarżonej decyzji.
63 Izba Odwoławcza przeprowadziła badanie funkcjonalności technicznej, analizując kształt spornego znaku towarowego i uwzględniając zgłoszenie PCT/WO1997034809, dokonane w dniu 29 października 1996 r. przez interwenientkę na podstawie Układu o współpracy patentowej, podpisanego w Waszyngtonie w dniu 19 czerwca 1970 r., ze zmianami (zwane dalej „zgłoszeniem złożonym na podstawie PCT”). W pkt 46 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że znaczenia tego zgłoszenia nie może podważyć okoliczność, iż rysunki w nim zawarte wykazują różnice w stosunku do spornego znaku towarowego. Izba odwoławcza zauważyła w tym względzie, że zgodnie z orzecznictwem identyczność patentu ze znakiem towarowym nie stanowi warunku, aby mógł on zostać uwzględniony przy ocenie funkcjonalności zasadniczych właściwości znaku towarowego.
64 Na podstawie w szczególności wyjaśnień zawartych w zgłoszeniu złożonym na podstawie PCT Izba Odwoławcza wskazała w pkt 44, 47 i 49 zaskarżonej decyzji, że w porównaniu z tradycyjnymi kształtami prostopadłościennymi kształt pryzmatyczny taki jak w spornym znaku towarowym zmniejsza ilość kartonu do pakowania niezbędną do tego, aby zawierać określoną ilość płynu. Izba Odwoławcza stwierdziła, że ten efekt techniczny został osiągnięty za pomocą trzech pierwszych zasadniczych właściwości spornego znaku towarowego, przypomnianych w pkt 32 zaskarżonej decyzji, które definiują strukturę i kształt pojemnika, podczas gdy czwarta zasadnicza właściwość, związana z obecnością złącza uszczelniającego przebiegającego przez górną część tego kształtu, pozwala na zagwarantowanie hermetycznego zamknięcia opakowania. Izba Odwoławcza stwierdziła również w pkt 44 i 47 zaskarżonej decyzji, że kształt spornego znaku towarowego pozwala zagwarantować stabilność i właściwości użytkowe opakowania.
65 Izba Odwoławcza stwierdziła w pkt 55 zaskarżonej decyzji, że kształt spornego znaku towarowego, zmniejszając ilość materiału niezbędnego do wytworzenia towaru, przynosi korzyści producentowi, a mianowicie właścicielowi spornego znaku towarowego, umożliwiając mu osiągnięcie oszczędności i celów zrównoważenia środowiskowego. Uznała ona natomiast, że do takich korzyści nie dąży docelowy krąg odbiorców spornego znaku towarowego, a mianowicie profesjonalni pośrednicy w branży spożywczej, którzy kupują puste opakowania w celu napełnienia ich płynami i środkami spożywczymi.
66 W pkt 56 i 57 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza zbadała ewentualne korzyści techniczne spornego znaku towarowego dla innych kategorii użytkowników, takich jak sprzedawcy detaliczni i użytkownicy końcowi. Izba Odwoławcza oddaliła jednak argumenty skarżącej, uznając, po pierwsze, że oszczędności w kosztach transportu są czysto hipotetyczne, po drugie, że korzyści w zakresie zrównoważonego rozwoju mają charakter spekulacyjny pod względem ich rozmiaru, a po trzecie, że skarżąca powoływała się na korzyści, które miały charakter nie techniczny, lecz handlowy, podkreślając w szczególności, że klienci korzystający z tego znaku towarowego mieli możliwość sprzedaży większej ilości produktów spożywczych, korzystając z opakowań o większej wydajności w porównaniu z tradycyjnymi kartonami. Co się tyczy konsumentów końcowych, uznała ona, że podnoszone przez skarżącą korzyści nie dotyczą sposobu, w jaki towar ten będzie przez nich używany.
67 Wreszcie, Izba Odwoławcza stwierdziła w pkt 58 zaskarżonej decyzji, że kształt spornego znaku towarowego nie ma pozytywnego wpływu na obchodzenie się z pojemnikiem i jego przechowywanie i że pozwala on jedynie w tym względzie na spełnienie podstawowych wymogów mających zastosowanie do większości artykułów opakowaniowych.
68 Izba Odwoławcza stwierdziła w pkt 59 i 60 zaskarżonej decyzji, że efekt techniczny uzyskany przez sporny znak towarowy dotyczył wyłącznie procesu wytwarzania samego towaru, lecz nie miał wpływu na funkcję pełnioną przez ten towar.
69 A zatem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, iż zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego, po pierwsze, umożliwiają towarowi pełnienie funkcji pojemnika przy zachowaniu stabilności i właściwości użytkowych opakowania, a po drugie, poprawiają stosunek między objętością pojemnika a ilością materiału niezbędną do jego wytworzenia. Izba Odwoławcza stwierdziła jednak, że ani zachowanie podstawowych właściwości opakowania, ani poprawa stosunku między objętością pojemnika a ilością niezbędnego materiału nie stanowią efektu technicznego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
70 Ocenę dokonaną przez Izbę Odwoławczą należy zbadać w odniesieniu, po pierwsze, do zachowania podstawowych właściwości towaru oznaczonego spornym znakiem towarowym, a po drugie, do poprawy stosunku między objętością pojemnika a ilością materiału niezbędnego do jego wytworzenia.
71 W pierwszej kolejności należy zauważyć, że jak wynika w szczególności z pkt 37 zaskarżonej decyzji oraz ze zgłoszenia złożonego na podstawie PCT, towar oznaczony spornym znakiem towarowym jest pojemnikiem, którego główną funkcją techniczną jest przechowywanie płynów lub artykułów spożywczych. Należy również podkreślić, że jak wskazuje skarżąca, zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego przyczyniają się do tego, że towar może spełniać tę funkcję techniczną, ponieważ, jak wynika z pkt 49 zaskarżonej decyzji, trzy pierwsze zasadnicze właściwości określają strukturę i kontury pojemnika, natomiast czwarta zasadnicza właściwość przyczynia się do zapewnienia jego szczelnego zamknięcia.
72 Ponadto z ustaleń zawartych w pkt 44 i 47 zaskarżonej decyzji, a także ze zgłoszenia złożonego na podstawie PCT wynika, że kształt spornego znaku towarowego pozwala ponadto zagwarantować stabilność pojemnika oraz możliwość obchodzenia się z nim. Jak twierdzi skarżąca, takie korzyści techniczne, które przyczyniają się do solidności pojemnika i jego zdolności do układania w stosy i przechowywania, są poszukiwane przez użytkowników produktu, w szczególności przez profesjonalnych pośredników w branży spożywczej, którzy, jak przypomniano w pkt 37 zaskarżonej decyzji, wypełniają puste opakowania płynami lub środkami spożywczymi przed ich dystrybucją jako towaru końcowego. Takie funkcje techniczne są istotne w ramach używania towaru, ponieważ, jak podnosi skarżąca, pojemnik po jego napełnieniu musi być składowany, wysyłany lub trzeba się z nim obchodzić bez problemów w zakresie jego niestabilności lub ryzyka uszkodzeń.
73 W świetle powyższego należy stwierdzić, że zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego są niezbędne do uzyskania efektu technicznego polegającego na umożliwieniu towarowi pełnienia funkcji pojemnika przeznaczonego do przechowywania płynów lub środków spożywczych przy jednoczesnym zagwarantowaniu jego stabilności i zdolności obchodzenia się z nim. Zważywszy, że właściwości te pozwalają na używanie towaru zgodnie z przeznaczeniem, dla którego został on zaprojektowany, skarżąca ma podstawy, by twierdzić, że cechy te są niezbędne do uzyskania efektu technicznego dotyczącego sposobu, w jaki produkt funkcjonuje.
74 W drugiej kolejności z pkt 44, 47 i 49 zaskarżonej decyzji wynika, że trzy pierwsze zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego pozwalają na poprawę pojemności pojemnika w porównaniu z ilością materiału niezbędną do jego wytworzenia. W tym względzie Izba Odwoławcza wskazała w pkt 47 zaskarżonej decyzji, że w porównaniu z tradycyjnymi kształtami prostopadłościennymi kształt pryzmatyczny taki jak w spornym znaku towarowym zmniejsza ilość kartonu do pakowania niezbędną do tego, aby zawierać określoną ilość płynu.
75 Jeżeli Izba Odwoławcza stwierdziła, że taka korzyść techniczna przynosi korzyść wyłącznie producentowi, a zatem właścicielowi spornego znaku towarowego, umożliwiając mu osiągnięcie oszczędności i celów zrównoważenia środowiskowego, to należy zauważyć, co następuje.
76 Po pierwsze, jak twierdzi skarżąca, optymalizacja pojemności zbiornika przyczynia się do zwiększenia skuteczności podstawowej funkcji towaru. W rzeczywistości kształt spornego znaku towarowego pozwala, przy danej ilości materiału opakowaniowego, zwiększyć ilość płynów lub artykułów spożywczych zawartych w pojemniku. Ponieważ kształt spornego znaku towarowego umożliwia poprawę podstawowej funkcji towaru, nie może on być postrzegany jedynie jako rezultat zoptymalizowanego procesu wytwarzania niemającego żadnego wpływu na sposób, w jaki towar funkcjonuje.
77 Po drugie, jak wskazuje również skarżąca, poprawa stosunku objętości pojemnika do ilości materiału niezbędnego do jego wytworzenia powoduje, że przy danej objętości opakowanie jest lżejsze niż opakowania o tradycyjnym kształcie. W tym względzie należy zaznaczyć, że komunikacja handlowa interwenientki podkreśla takie korzyści techniczne. Z fragmentu strony internetowej interwenientki wynika zatem, że w odniesieniu do kształtu spornego znaku towarowego wskazuje ona, iż użycie mniejszej ilości materiału opakowaniowego nie wpływa negatywnie na efektywność towaru. Komunikacja handlowa podkreśla również lekkość produktu, a także jego optymalną skuteczność, wynikającą w szczególności z jego maksymalnie kompaktowego rozmiaru. Chociaż podczas rozprawy interwenientka stwierdziła, że komunikacja handlowa zawierała elementy subiektywne i nie podawała precyzyjnych informacji na temat korzyści technicznych towaru, z orzecznictwa wynika jednak, że można uwzględnić wszelką dokumentację istotną dla oceny funkcji technicznych produktu, co obejmuje w szczególności katalogi lub witryny internetowe opisujące funkcje techniczne towaru (zob. analogicznie wyrok z dnia 23 kwietnia 2020 r., Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, pkt 34).
78 Ponadto należy zauważyć, że jak twierdzi skarżąca, zmniejszenie wagi i objętości opakowań stanowi istotny efekt techniczny z punktu widzenia docelowego kręgu odbiorców spornego znaku towarowego. W rzeczywistości pryzmatyczny kształt towaru, umożliwiając zmniejszenie wagi opakowań i sprawiając, że są one maksymalnie kompaktowe, stanowi rozwiązanie techniczne, którego mogą poszukiwać profesjonalni pośrednicy w branży spożywczej. Jak podkreśla skarżąca, zmniejszenie wagi opakowań ma w szczególności na celu ułatwienie ich przechowywania i transportu.
79 Z powyższego wynika, że ze względu na użycie mniejszej ilości materiału kształt spornego znaku towarowego pozwala uzyskać mniej obszerne i lżejsze opakowanie niż opakowania w postaci tradycyjnej. Taki efekt techniczny jest istotny z punktu widzenia docelowego kręgu odbiorców spornego znaku towarowego, ponieważ pozytywnie wpływa na sposób, w jaki towar może być używany przez profesjonalnych pośredników w branży spożywczej.
80 Po trzecie, skarżąca twierdzi, że kształt spornego znaku towarowego jest źródłem korzyści technicznych dla konsumenta końcowego.
81 W tym względzie należy zauważyć, że nawet jeśli – tak jak w niniejszej sprawie – docelowy krąg odbiorców spornego znaku towarowego składa się z klientów profesjonalnych, to istotne może być dokonanie analizy funkcjonalności zasadniczych właściwości tego znaku towarowego z uwzględnieniem nie tylko sytuacji tych ostatnich, lecz również sytuacji użytkowników końcowych. Jak bowiem podnosi w istocie interwenientka, w interesie profesjonalnych pośredników leży to, by efekt techniczny uzyskany dzięki kształtowi rozpatrywanego znaku towarowego odpowiadał nie tylko ich własnym potrzebom, ale również potrzebom użytkowników końcowych, którzy mają nabywać ich towary. W rezultacie Izba Odwoławcza słusznie zbadała, czy kształt spornego znaku towarowego może umożliwić uzyskanie efektu technicznego użytecznego dla konsumenta końcowego.
82 W niniejszej sprawie skarżąca ma podstawy, by twierdzić, że Izba Odwoławcza błędnie doszła do wniosku, iż korzyści techniczne wynikające z kształtu spornego znaku towarowego nie dotyczą sposobu, w jaki towar będzie używany przez konsumentów końcowych. Należy bowiem zauważyć, że zgłoszenie złożone na podstawie PCT wskazuje, iż ze względu na swój szczególny kształt opakowanie jest dla konsumenta łatwiejsze do uchwycenia i używania. Podobnie fragmenty strony internetowej interwenientki przedstawione przez skarżącą wskazują na ergonomiczny charakter kształtu towaru. W szczególności wskazano, że towar został zaprojektowany w taki sposób, aby w pełni dostosować się do wszystkich rozmiarów rąk w celu zapewnienia wygodniejszego uchwycenia go podczas spożywania.
83 Z pkt 71–82 powyżej wynika, że Izba Odwoławcza błędnie stwierdziła, iż efekt techniczny uzyskany przez sporny znak towarowy dotyczył wyłącznie procesu wytwarzania samego towaru i nie miał wpływu na funkcję pełnioną przez ten towar. W konsekwencji skarżąca ma podstawy, by twierdzić, że kształt spornego znaku towarowego jest niezbędny do uzyskania efektu technicznego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
84 Argumenty przedstawione przez interwenientkę nie są w stanie podważyć tego wniosku.
85 Po pierwsze, o ile interwenientka nie kwestionuje tego, że zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego pozwalają oznaczonemu tym znakiem towarowi spełniać jego podstawową funkcję pojemnika przy jednoczesnym spełnieniu wymogów stabilności i poręczności poszukiwanych przez użytkowników tego rodzaju towarów, o tyle uważa ona, że kształt spornego znaku towarowego pozwala towarowi jedynie pełnić jego podstawową funkcję, nie oferując w tym względzie ulepszeń w porównaniu z opakowaniami w kształcie tradycyjnym. Argumentacja ta jest zgodna ze stanowiskiem przyjętym przez Izbę Odwoławczą w pkt 58 zaskarżonej decyzji, który stanowi, że okoliczność, iż kształt spornego znaku towarowego powoduje zdolność pojemnika do uchwycenia go i układania w stosy, nie oznacza, że kształt ten ma pozytywny wpływ na te funkcje.
86 Jednakże okoliczność, że kształt spornego znaku towarowego umożliwia spełnianie podstawowej funkcji technicznej artykułów opakowaniowych, nie ulepszając jednak tej funkcji, nie ma wpływu na stosowanie art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94. Jak bowiem zauważa EUIPO, zastosowanie tego przepisu nie jest uzależnione od istnienia ulepszonego efektu technicznego. Należy zatem podkreślić, że wspomniany przepis ma na celu ochronę kształtów towaru niezbędnych do uzyskania efektu technicznego, a nie tylko innowacyjnych efektów technicznych, które mogą zostać opatentowane (wyrok z dnia 21 maja 2015 r., Yoshida Metal Industry/EUIPO, T‑331/10 RENV i T‑416/10 RENV, niepublikowany, EU:T:2015:302, pkt 59).
87 Podobnie twierdzenie interwenientki, zgodnie z którym kształt spornego znaku towarowego pozwala, jeśli chodzi o stabilność towaru, uzyskać efekt techniczny równoważny z efektem innych kształtów opakowań, jest pozbawione znaczenia. W celu zastosowania art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 analiza funkcjonalności kształtu wymaga bowiem zbadania, czy jest on niezbędny do uzyskania efektu technicznego, ale nie wymaga porównania go z innymi kształtami towaru dostępnymi na rynku [zob. podobnie wyrok z dnia 26 marca 2020 r., Tecnodidattica/EUIPO (Kształt podstawki globusa i lampy), T‑752/18, niepublikowany, EU:T:2020:130, pkt 33].
88 Po drugie, interwenientka uważa, że nawet gdyby korzyści dla konsumenta w zakresie przechowywania i obchodzenia się z towarem zostały uznane za osiągnięte, należałoby je uznać za wyniki ekonomiczne i handlowe, a nie za efekt techniczny. Niemniej jednak kształt spornego znaku towarowego, w zakresie, w jakim umożliwia on ułatwienie pakowania i przechowywania towaru, należy uznać za spełniający funkcję techniczną [zob. podobnie wyrok z dnia 31 stycznia 2018 r., Novartis/EUIPO – SK Chemicals (Przedstawienie plastra transdermalnego), T‑44/16, niepublikowany, EU:T:2018:48, pkt 63]. Ponadto należy zauważyć, podobnie jak uczyniły to skarżąca i EUIPO, że wewnętrzne wytyczne EUIPO, w części B sekcji 4, rozdział 6 pkt 3, stanowią, że pojęcie „efektu technicznego” musi obejmować kształty, które w szczególności „wykorzystują jak najmniej materiałów” lub które „umożliwiają praktyczne przechowywanie lub praktyczny transport”.
89 Po trzecie, interwenientka podnosi, że skarżąca nie przedstawiła dowodu na istnienie korzyści ekonomicznych, które mogą zostać osiągnięte przez klientów spornego znaku towarowego dzięki zasadniczym właściwościom kształtu tego znaku towarowego. Argumentacja ta jest zgodna ze stanowiskiem przyjętym przez Izbę Odwoławczą w pkt 57 zaskarżonej decyzji, przypomnianym w pkt 66 powyżej, zgodnie z którym oszczędności, na które powołuje się skarżąca w zakresie kosztów transportu, są czysto hipotetyczne, podczas gdy podnoszone korzyści w zakresie zrównoważonego rozwoju mają charakter spekulacyjny pod względem ich rozmiaru.
90 Jednakże, jak wskazało EUIPO w trakcie rozprawy, art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 ma zastosowanie do kształtów towarów niezbędnych do uzyskania efektu technicznego, bez konieczności wykazywania zakresu korzyści mogących wynikać z tego efektu technicznego. A zatem ze względu na to, że kształt spornego znaku towarowego należy uznać za umożliwiający uzyskanie efektu technicznego, okoliczność, że korzyści ekonomiczne mogące z niego wynikać są trudne do oszacowania, a nawet hipotetyczne pod względem ich rozmiaru, nie może stanowić przeszkody dla zastosowania art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
91 Po czwarte, interwenientka podkreśliła w trakcie rozprawy, że druga zasadnicza właściwość spornego znaku towarowego, związana z obecnością czterech ściętych narożników, stanowi element estetyczny, który pozwala na nadanie pojemnikowi wyglądu odróżniającego.
92 Jednakże druga zasadnicza właściwość przyczynia się do nadania towarowi oznaczonemu spornym znakiem towarowym jego kształtu pryzmatycznego, który pozwala na zwiększenie stosunku między pojemnością pojemnika a ilością materiału użytego do jego wytworzenia przy jednoczesnym zagwarantowaniu jego stabilności i właściwości użytkowych. A zatem druga zasadnicza właściwość ustalona przez Izbę Odwoławczą pełni funkcję techniczną, czego zresztą interwenientka nie kwestionuje.
93 Tymczasem z orzecznictwa wynika, że art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 nie znajduje zastosowania, gdy istnieje niebagatelny element pozbawiony funkcjonalności, na przykład element ozdobny lub fantazyjny, który stanowi zasadniczą właściwość spornego oznaczenia, lecz nie jest niezbędny do uzyskania efektu technicznego [wyrok z dnia 6 grudnia 2023 r., BB Services/EUIPO – Lego Juris (Kształt zabawkowej minifigurki z wypustką na głowie), T‑297/22, EU:T:2023:780, pkt 121].
94 Natomiast okoliczność, że zasadniczy element spornego znaku towarowego, który jest niezbędny do uzyskania efektu technicznego, ma ponadto wartość estetyczną lub nietypowy charakter, nie pozwala wykluczyć zastosowania art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94 [wyrok z dnia 5 lipca 2023 r., Wajos/EUIPO (Kształt pojemnika), T‑10/22, niepublikowany, EU:T:2023:377, pkt 45].
95 W konsekwencji okoliczność, że druga zasadnicza właściwość, poza funkcją techniczną, może mieć wartość estetyczną i przyczynić się do nadania zakwestionowanemu znakowi towarowemu nietypowego kształtu, nie może stanowić przeszkody dla zastosowania art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94.
96 Z całości powyższych rozważań wynika, że skarżąca ma podstawy, by twierdzić, iż Izba Odwoławcza błędnie zastosowała art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia nr 40/94, stwierdzając, że przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ze względu na to, że efekt techniczny uzyskany przez zasadnicze właściwości spornego znaku towarowego dotyczył wyłącznie procesu wytwarzania samego towaru, bez wpływu na funkcję pełnioną przez ten towar.
97 Z powyższego wynika, że Izba Odwoławcza błędnie uznała, iż skarżąca nie miała podstaw, by powoływać się na unieważnienie prawa do spornego znaku towarowego na podstawie art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia.
98 Należy zauważyć, że skarżąca nie kwestionuje drugiej podstawy zaskarżonej decyzji, w wyniku której Izba Odwoławcza oddaliła wniosek o unieważnienie prawa do znaku w zakresie, w jakim został on oparty na art. 51 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 40/94. Jednakże, ponieważ podstawy unieważnienia przewidziane w lit. a) i b) tego ustępu są od siebie niezależne, wystarczy, by jedna z nich była zasadna, aby usprawiedliwić unieważnienie prawa do spornego znaku towarowego (zob. podobnie wyrok z dnia 19 czerwca 2025 r., CeramTec, C‑17/24, EU:C:2025:455, pkt 49).
99 Ponieważ skarżąca ma podstawy, by twierdzić, że Izba Odwoławcza niesłusznie nie uwzględniła pierwszej podstawy unieważnienia, na którą powołała się skarżąca, wynika z tego, że Izba Odwoławcza powinna była z tego tylko powodu oddalić wniesione do niej odwołanie interwenientki.
100 Należy zatem stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji.
W przedmiocie żądania zmiany zaskarżonej decyzji
101 W skardze skarżąca wnosiła do Sądu o „stwierdzenie nieważności rejestracji [spornego] znaku towarowego”. Podczas rozprawy skarżąca wyjaśniła, że żądania te należy rozumieć w ten sposób, że wnosi ona, w drodze zmiany zaskarżonej decyzji, o oddalenie odwołania wniesionego przez interwenientkę do Izby Odwoławczej.
102 W tym względzie z art. 72 ust. 2 i 3 rozporządzenia 2017/1001 wynika, że Sąd jest właściwy do uchylenia lub zmiany decyzji izby odwoławczej EUIPO. To uprawnienie o charakterze reformatoryjnym nie skutkuje jednak przyznaniem Sądowi właściwości do dokonania oceny, w przedmiocie której izba odwoławcza nie przedstawiła jeszcze stanowiska. Wykonanie wspomnianego uprawnienia o charakterze reformatoryjnym ogranicza się bowiem do sytuacji, w których Sąd, po przeprowadzeniu kontroli oceny dokonanej przez izbę odwoławczą, jest w stanie określić na podstawie elementów stanu prawnego i faktycznego, jakie zostały ustalone, decyzję, jaką powinna była wydać izba odwoławcza (zob. podobnie wyrok z dnia 23 stycznia 2025 r., EUIPO/Neoperl, C‑93/23 P, EU:C:2025:33, pkt 68, 69).
103 W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu kontroli dokonanej przez Izbę Odwoławczą oceny podstawy związanej z zastosowaniem art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia, Sąd jest w stanie określić decyzję, jaką Izba ta była zobowiązana wydać, z czego wynika, że przysługuje mu uprawnienie do zmiany zaskarżonej decyzji.
104 Ponieważ jedyny zarzut podniesiony przez skarżącą został uwzględniony, wynika z tego, że Izba Odwoławcza powinna była uznać, podobnie jak Wydział Unieważnień, że prawo do spornego znaku towarowego było dotknięte nieważnością na podstawie art. 51 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 40/94 w związku z art. 7 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) tego rozporządzenia. Izba Odwoławcza była zatem zobowiązana do oddalenia wniesionego do niej przez interwenientkę odwołania. W konsekwencji Sąd, w drodze zmiany zaskarżonej decyzji, powinien oddalić odwołanie wniesione do Izby Odwoławczej [zob. podobnie wyrok z dnia 16 maja 2017 r., Airhole Facemasks/EUIPO – sindustrysurf (AIR HOLE FACE MASKS YOU IDIOT), T‑107/16, EU:T:2017:335, pkt 48–50].
W przedmiocie kosztów
105 Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania przed Sądem kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
106 W zakresie, w jakim stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji i zmieniono tę decyzję, interwenientka przegrała sprawę. To samo dotyczy EUIPO, i to niezależnie od żądania przedstawionego przez EUIPO tytułem ewentualnym, mającego na celu uwzględnienie skargi [zob. podobnie wyrok z dnia 18 czerwca 2019 r., W. Kordes’ Söhne Rosenschulen/EUIPO (Kordes’ Rose Monique), T‑569/18, niepublikowany, EU:T:2019:421, pkt 40].
107 Należy zauważyć, że skarżąca wniosła o obciążenie EUIPO kosztami postępowania „lub, w stosownym przypadku”, interwenientki. Należy zatem uznać, że skarżąca wnosi o obciążenie kosztami postępowania, tytułem żądania głównego, EUIPO lub, tytułem żądania ewentualnego, interwenientki. W efekcie należy stwierdzić, iż zgodnie z żądaniem skarżącej EUIPO pokrywa, oprócz własnych kosztów, koszty poniesione przez skarżącą.
108 Interwenientka pokrywa własne koszty.
Z powyższych względów
SĄD (siódma izba rozpoznająca sprawy w składzie pięciu sędziów)
orzeka, co następuje:
1) Stwierdza się nieważność decyzji Czwartej Izby Odwoławczej Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) z dnia 6 grudnia 2024 r. (sprawa R 12/2024‑4) i dokonuje zmiany tej decyzji w ten sposób, że odwołanie wniesione do EUIPO przez Tetra Laval Holdings & Finance SA od decyzji Wydziału Unieważnień z dnia 6 listopada 2023 r. zostaje oddalone.
2) EUIPO pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Lami Packaging (Kunshan) Co. Ltd.
3) Tetra Laval Holdings & Finance SA pokrywa własne koszty.
Kecsmár
Madise
Nihoul
Öberg
Truchot
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 3 czerwca 2026 r.
Podpisy
* Język postępowania: angielski.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło