T-141/05

PostanowienieTSUE2011-09-21CELEX: 62005TO0141ECLI:EU:T:2011:503

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący traci interes prawny w skardze o stwierdzenie nieważności pierwotnej decyzji, jeśli w toku postępowania instytucja wyda nową decyzję o tym samym przedmiocie, a skarżący zdecyduje się wnieść odrębną skargę na tę nową decyzję, zamiast zaktualizować żądania i zarzuty w pierwotnej skardze?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że skarżący utracił interes prawny w stwierdzeniu nieważności pierwotnej decyzji Komisji, ponieważ nowa decyzja Komisji z dnia 29 kwietnia 2010 r., wydana w odpowiedzi na ponowny wniosek skarżącej, zastąpiła zaskarżoną decyzję w jej skutkach. Skarżący, zamiast zaktualizować żądania i zarzuty w toku pierwotnego postępowania, wniósł odrębną skargę na tę nową decyzję. W takich okolicznościach, stwierdzenie nieważności pierwotnej decyzji nie przyniosłoby skarżącemu żadnej dodatkowej korzyści, a jego prawo do skutecznej ochrony sądowej jest zapewnione poprzez nową skargę. Sąd uznał, że takie działanie jest zgodne z zasadami prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości i ekonomii procesowej.
Stan faktyczny
Skarżąca, Internationaler Hilfsfonds eV, organizacja pozarządowa, podpisała z Komisją Europejską umowę LIEN 97-2011 na współfinansowanie programu pomocy medycznej w Kazachstanie. W 1999 r. Komisja jednostronnie rozwiązała umowę i zażądała zwrotu środków. W 2002 r. skarżąca wystąpiła o dostęp do dokumentów dotyczących umowy, a po częściowej odmowie, złożyła wniosek do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich. Po krytycznej opinii Rzecznika, skarżąca ponowiła wniosek o pełny dostęp w grudniu 2004 r., na co Komisja odpowiedziała decyzją z 14 lutego 2005 r., odmawiając dostępu do dokumentów innych niż już udostępnione.
Rozstrzygnięcie
1) Należy umorzyć postępowanie w sprawie żądań Internationaler Hilfsfonds eV mających na celu stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej z dnia 14 lutego 2005 r. w sprawie oddalenia wniosku o udostępnienie dokumentów dotyczących umowy LIEN 97‑2011. 2) Internationaler Hilfsfonds zostaje obciążona własnymi koszami, a także kosztami poniesionymi przez Komisję.

Pełny tekst orzeczenia

Sprawa T‑141/05 RENV Internationaler Hilfsfonds eV przeciwko Komisji Europejskiej Dostęp do dokumentów – Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 – Dokumenty dotyczące umowy LIEN 97‑2011 – Odmowa dostępu – Ponowne badanie w toku postępowania – Wniesienie odrębnej skargi – Utrata interesu prawnego – Umorzenie postępowania Streszczenie postanowienia 1.      Skarga o stwierdzenie nieważności – Interes prawny – Utrata ze względu na zdarzenie, które zaistniało po wniesieniu skargi (art. 263 TFUE; rozporządzenie nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady) 2.      Postępowanie – Decyzja zastępująca w toku postępowania zaskarżoną decyzję – Nowa okoliczność – Rozszerzenie wstępnie przedstawionych żądań i zarzutów 1.      Przesłanki dopuszczalności skargi należy oceniać – z zastrzeżeniem odrębnej kwestii utraty interesu prawnego – według stanu istniejącego w momencie wniesienia skargi. Jednakże w interesie prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości leży, by Sąd – bez względu na moment oceny dopuszczalności skargi – stwierdził, iż należy umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli skarżący, który początkowo miał interes prawny, utracił całkowicie interes w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji z powodu zdarzenia zaistniałego po wniesieniu skargi. Aby bowiem skarżący mógł podtrzymywać skargę o stwierdzenie nieważności decyzji, musi cały czas mieć osobisty interes w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji. W braku interesu prawnego decyzja Sądu co do istoty nie przynosi mu korzyści. Tak jest wówczas, gdy Komisja nie postanawiając wyraźnie o wycofaniu zaskarżonej decyzji wydaje nową decyzję mającą ten sam przedmiot, w której aktualizuje ona, a nawet odrzuca przyczyny, które uwzględniła w celu uzasadnienia pierwszej decyzji, tak że ta nowa decyzja zastępuje zaskarżoną decyzję, a strona skarżąca postanawia nie zaktualizować swych wniosków i zarzutów podniesionych w pierwszej skardze w celu uwzględnienia tej nowej decyzji, lecz wnieść nową skargę na tę decyzję. W takich okolicznościach należy stwierdzić zgodnie z wymogami prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości i ekonomii procesowej, że skarżący traci osobisty interes w stwierdzeniu nieważności pierwszej zaskarżonej decyzji. Pierwsza skarga staje się zatem bezprzedmiotowa. (por. pkt 24, 28, 35, 38) 2.      W przypadku gdy decyzja zostaje w toku postępowania zastąpiona decyzją mającą ten sam przedmiot, należy ją uznać za nową okoliczność pozwalającą skarżącemu na dokonanie zmian w zakresie jego żądań i zarzutów. A zatem takie zmiany umożliwiają skarżącemu zachowanie jego interesu prawnego w podtrzymaniu skargi złożonej przed zaistnieniem nowego wydarzenia. Zmuszenie skarżącego do wniesienia nowej skargi byłoby w istocie sprzeczne z zasadą prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości oraz wymogiem skuteczności postępowania. Ponadto niesłuszne byłoby umożliwienie instytucji dokonania zmiany w zaskarżonej decyzji lub zastąpienia jej inną decyzją w celu ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w skardze na tę decyzję, wniesionej do sądu Unii oraz powoływania się w toku postępowania na decyzję zmieniającą lub zastępującą pierwotnie zaskarżoną decyzję w celu pozbawienia drugiej strony postępowania możliwości rozszerzenia początkowych żądań i zarzutów na tę późniejszą decyzję lub przedstawienia uzupełniających żądań i zarzutów wobec niej. (por. pkt 34) POSTANOWIENIE SĄDU (czwarta izba) z dnia 21 września 2011 r.(*) Dostęp do dokumentów – Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 – Dokumenty dotyczące umowy LIEN 97‑2011 – Odmowa dostępu – Ponowne badanie w toku postępowania – Wniesienie odrębnej skargi – Utrata interesu prawnego – Umorzenie postępowania W sprawie T‑141/05 RENV Internationaler Hilfsfonds eV, z siedzibą w Rosbach (Niemcy), reprezentowana przez adwokata H. Kalteneckera, strona skarżąca, przeciwko Komisji Europejskiej, reprezentowanej przez P. Costę de Oliveirę oraz T. Scharfa, działających w charakterze pełnomocników, strona pozwana, mającej za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji z dnia 14 lutego 2005 r. odmawiającej Internationaler Hilfsfonds eV pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy LIEN 97‑2011, SĄD (czwarta izba), w składzie: I. Pelikánová, prezes, K. Jürimäe (sprawozdawca) i M. van der Woude, sędziowie, sekretarz: E. Coulon, wydaje następujące Postanowienie  Okoliczności faktyczne leżące u podstaw sporu 1        Skarżąca, Internationaler Hilfsfonds eV, jest organizacją pozarządową prawa niemieckiego prowadzącą działalność w dziedzinie pomocy humanitarnej. W dniu 28 kwietnia 1998 r. podpisała z Komisją Wspólnot Europejskich umowę LIEN 97‑2011 (zwaną dalej „umową”) w sprawie współfinansowania organizowanego przez nią w Kazachstanie programu pomocy medycznej. 2        W dniu 1 października 1999 r. Komisja rozwiązała jednostronnie wspomnianą umowę, a w następstwie tego rozwiązania w dniu 6 sierpnia 2001 r. poinformowała skarżącą o wydanej decyzji w sprawie zwrotu pewnej kwoty wypłaconej na jej rzecz w ramach wykonania umowy. 3        W dniu 9 marca 2002 r. skarżąca wystąpiła do Komisji z wnioskiem o udostępnienie jej dokumentów dotyczących umowy. Ponieważ wniosek ten został w części uwzględniony, w piśmie z dnia 11 lipca 2002 r. skierowanym do przewodniczącego Komisji skarżąca złożyła wniosek o przyznanie pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy. Nie uzyskawszy tą drogą pełnego zaspokojenia swoich żądań, skarżąca wniosła skargę do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, zarejestrowaną pod numerem 1874/2003/GG, powołując się na odmowę przez Komisję przyznania jej pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy. 4        W związku z projektem zalecenia z dnia 15 lipca 2004 r., przekazanym Komisji przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich i opinią z uzasadnieniem skierowaną w dniach 12 i 21 października 2004 r. przez Komisję do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, w dniu 14 grudnia 2004 r. rzecznik wydał ostateczną decyzję, w której w krytycznym komentarzu stwierdził, że fakt, iż Komisja nie przedstawiła istotnych powodów, które mogłyby uzasadniać jej odmowę udostępnienia licznych dokumentów dotyczących umowy, stanowi przypadek złej praktyki administracyjnej. 5        W dniu 22 grudnia 2004 r., powołując się na wnioski z ostatecznej decyzji rzecznika z dnia 14 grudnia 2004 r., skarżąca skierowała do przewodniczącego Komisji ponowny wniosek o przyznanie pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy. Pismem z dnia 14 lutego 2005 r. (zwanym dalej „zaskarżoną decyzją”) Komisja odpowiedziała na ten wniosek, postanawiając nie udostępniać jej dokumentów innych niż te, do których dostęp dotychczas został jej przyznany.  Postępowania i żądania stron  Postępowanie w pierwszej instancji 6        Skarżąca, pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 11 kwietnia 2005 r., wniosła skargę o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Skarga została zarejestrowana pod numerem T‑141/05. W związku z zarzutem niedopuszczalności podniesionym przez Komisję na podstawie art. 114 § 1 regulaminu postępowania przed Sądem Sąd w wyroku z dnia 5 czerwca 2008 r. w sprawie T‑141/05 Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, niepublikowanym w Zbiorze, odrzucił skargę jako niedopuszczalną.  Odwołanie do Trybunału 7        W związku z odwołaniem wniesionym przez skarżącą na podstawie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości Trybunał w wyroku z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie C‑362/08 P Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, Zb.Orz. s.  I-669, uchylił ww. w pkt 6 wyrok z dnia 5 czerwca 2008 r. w sprawie Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, oddalił zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję przed Sądem i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania do Sądu w celu orzeczenia w przedmiocie żądań skarżącej mających na celu stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.  Postępowanie w sprawie odesłanej do Sądu 8        Po odesłaniu do Sądu sprawa została przydzielona najpierw byłej drugiej izbie. Następnie, ponieważ skład izb Sądu został zmieniony, sprawa została przydzielona czwartej izbie. 9        Pismem z dnia 23 marca 2010 r. sekretariat Sądu, zgodnie z art. 119 § 2 regulaminu, poinformował strony o ponownym podjęciu procedury pisemnej na etapie, na którym znajdowała się ona w chwili wydania wyroku przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania i w związku z tym wezwał Komisję do przedstawienia odpowiedzi na skargę. 10      W dniu 5 maja 2010 r. Komisja złożyła w sekretariacie Sądu pismo procesowe, które na mocy decyzji prezesa byłej drugiej izby zostało dołączone do akt sprawy jako wniosek o umorzenie postępowania zawierający wniosek o zastosowanie środka organizacji postępowania. 11      W dniu 22 czerwca 2010 r. skarżąca złożyła w sekretariacie Sądu uwagi w przedmiocie wniosku o umorzenie postępowania. 12      Pismem z dnia 19 lipca 2010 r., złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 20 lipca 2010 r., skarżąca, zgodnie z przepisami art. 48 regulaminu postępowania, przedstawiła nowe zarzuty, mające na celu włączenie do jej argumentacji dotyczącej skargi w niniejszej sprawie argumentów rzekomo podobnych do tych, które zostały uwzględnione przez Sąd w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie T‑111/07 Agrofert Holding przeciwko Komisji, niepublikowanym w Zbiorze. 13      Komisja wnosi do Sądu o: –        oddalenie skargi ze względu na fakt, że stała się ona bezprzedmiotowa; –        obciążenie skarżącej kosztami postępowania. 14      Skarżąca wnosi do Sądu o: –        oddalenie wniosku o umorzenie postępowania opartego na okoliczności, że skarga stała się bezprzedmiotowa; –        stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ponieważ Komisja odmówiła jej pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy; –        obciążenie Komisji kosztami postępowania.  Co do prawa  Argumenty stron 15      We wniosku o umorzenie postępowania Komisja przypomina, że w pismach z dnia 28 i 31 sierpnia 2009 r. skarżąca złożyła ponowny wniosek o udzielenie pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy. Wyjaśnia, że w piśmie z dnia 9 października 2009 r. odpowiedziała na ten wniosek, wskazując, że postanowiła przyznać skarżącej dostęp szerszy, ale nie pełny, do wspomnianych dokumentów. Komisja dodaje, że w piśmie z dnia 15 października 2009 r. skarżąca zwróciła się do niej o ponowne rozpatrzenie jej odpowiedzi z dnia 9 października 2009 r. Wyjaśnia, że początkowo, w piśmie z dnia 1 grudnia 2009 r. wskazała, że niestety w tym dniu nie była w stanie odpowiedzieć w sposób ostateczny na ten wniosek. Komisja jednakże wyjaśnia, że następnie, pismem z dnia 29 kwietnia 2010 r., po ponownym szczegółowym badaniu każdego z dokumentów umowy, do których dostępu skarżącej dotychczas odmawiano, wydała decyzję, w której przyznała jej dostęp jeszcze szerszy, ale nie pełny, do wspomnianych dokumentów (zwaną dalej „decyzją z dnia 29 kwietnia 2010 r.”). Wreszcie zauważa, że skarżąca wniosła skargę mającą za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 9 października i z dnia 1 grudnia 2009 r., a skarga została zarejestrowana w sekretariacie Sądu pod numerem sprawy T‑36/10. 16      W konsekwencji Komisja twierdzi, że w związku z decyzją z dnia 29 kwietnia 2010 r. skarżąca nie ma już interesu prawnego w sprawie będącej przedmiotem niniejszej skargi. Komisja bowiem utrzymuje, że nawet przy założeniu, iż Sąd stwierdzi nieważność zaskarżonej decyzji, nie zmieni to w żaden sposób sytuacji skarżącej, ponieważ byłaby ona w związku z tym zobowiązana do ponownego rozpatrzenia jej wniosku o udostępnienie dokumentów dotyczących umowy. Tymczasem przeprowadziła ona to badanie podczas rozpatrywania ponownego wniosku złożonego w tym zakresie, zawartego w pismach z dni 28 i 31 sierpnia 2009 r., a badanie to zostało zamknięte wydaniem decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. W takich okolicznościach orzeczenie Sądu co do istoty w niniejszej sprawie nie przyniesie skarżącej żadnej dodatkowej korzyści. 17      Jednakże Komisja twierdzi, że jest świadoma faktu, iż oddalenie niniejszej skargi z tego względu, że stała się ona bezprzedmiotowa, mogłoby skłonić skarżącą do złożenia skargi na decyzję z dnia 29 kwietnia 2010 r. A zatem ze względów ekonomii procesowej proponuje Sądowi, aby umożliwił skarżącej wyjaśnienie, jakie konsekwencje wiąże ona z wydaniem decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. w odniesieniu do przebiegu niniejszego postępowania, a nawet dokonanie zmian w zakresie żądań i zarzutów podniesionych w skardze w niniejszej sprawie w celu uwzględnienia wspomnianej decyzji jako nowej okoliczności. 18      W uwagach dotyczących wniosku o umorzenie postępowania skarżąca utrzymuje, po pierwsze, że nadal posiada interes prawny w niniejszym postępowaniu, zwłaszcza w celu zachowania prawa do skutecznej ochrony sądowej. W tym względzie przypomina, że niezależnie od wniesienia skargi w niniejszej sprawie w 2005 r., w związku z zarzutem niedopuszczalności podniesionym przez Komisję, i decyzją Sądu, by uznać, niesłusznie, wspomnianą skargę za niedopuszczalną (pkt 6 powyżej), nadal nie jest ona w stanie zapoznać się ze szczegółami decyzji, w której Komisja jednostronnie i nagle rozwiązała umowę. Dodaje, że od wspomnianego rozwiązania umowy w 1999 r. Komisja nie zezwala na dostęp do wszystkich istotnych dokumentów umowy, a w konsekwencji nie jest ona w stanie zrozumieć motywów wspomnianego rozwiązania umowy. Sytuacja ta uniemożliwia jej przedłożenie przed sądem belgijskim, do którego zwróciła się Komisja w celu uzyskania zwrotu pewnej kwoty wypłaconej początkowo w ramach wykonania umowy, wszystkich dokumentów koniecznych do obrony. Ponadto interes prawny skarżącej jest chroniony w ww. w pkt 7 wyroku z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, w którym Trybunał nakazał Sądowi wydanie orzeczenia co do istoty sporu, a nie – umorzenie postępowania. 19      Po drugie, skarżąca wskazuje, że w świetle przepisów regulaminu i orzecznictwa jej żądania i zarzuty podniesione w niniejszej sprawie nie mogą być zmienione, ponieważ nowy akt, na którym opiera się Komisja, nie pochodzi od osoby trzeciej, ale od samej strony pozwanej. A zatem informuje ona Sąd, że postanowiła złożyć skargę mającą za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. 20      Po trzecie, skarżąca wnosi do Sądu o połączenie niniejszej sprawy ze sprawą T‑36/10 (zob. pkt 15 powyżej) w celu zbadania wszystkich zarzutów podniesionych na poparcie tych dwóch skarg. Poza tym wnosi do Sądu o zawieszenie z urzędu, zgodnie z art. 77 lit. d) regulaminu postępowania, tych dwóch zawisłych spraw aż do momentu wydania orzeczenia w przedmiocie skargi o stwierdzenie nieważności, jaką postanowiła wnieść na decyzję z dnia 29 kwietnia 2010 r. (zob. pkt 19 powyżej).  Ocena Sądu 21      Zgodnie z art. 114 § 1 regulaminu postępowania, jeżeli strona tego zażąda, Sąd może rozstrzygnąć o kwestii incydentalnej bez rozpoznawania istoty sprawy. W niniejszej sprawie w świetle wniosku Komisji z dnia 5 maja 2010 r. o umorzenie postępowania w sprawie i uwag skarżącej z dnia 22 czerwca 2010 r. dotyczących tego wniosku Sąd, uznając, że posiada wystarczającą wiedzę na podstawie akt sprawy, uważa, iż należy rozstrzygnąć kwestię incydentalną bez przeprowadzania fazy ustnej postępowania zgodnie z art. 114 §§ 3 i 4 regulaminu postępowania. 22      Po pierwsze, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem każda skarga powinna opierać się na interesie prawnym skarżącego (postanowienia Trybunału: z dnia 18 marca 1987 r. w sprawie 13/86 von Bonkewitz‑Lindner przeciwko Parlamentowi, Rec. s. 1417, pkt 6; z dnia 24 września 1987 r. w sprawie 134/87 Vlachou przeciwko Trybunałowi Obrachunkowemu, Rec. s. 3633, pkt 8). Brak interesu prawnego należy do bezwzględnych przeszkód procesowych, które Sąd może podnieść z urzędu (postanowienie Trybunału z dnia 7 października 1987 r. w sprawie 108/86 D.M. przeciwko Radzie i KES, Rec. s. 3933, pkt 10; wyroki Sądu: z dnia 18 lutego 1993 r. w sprawie T‑45/91 Mc Avoy przeciwko Parlamentowi, Rec. s. II‑83, pkt 22; z dnia 20 września 2000 r. w sprawie T‑261/97 Orthmann przeciwko Komisji, RecFP s. I‑A‑181, II‑829, pkt 31). 23      W niniejszej sprawie należy stwierdzić, że w świetle orzecznictwa przypomnianego w pkt 22 powyżej przekazanie sprawy przez Trybunał do Sądu nie może prowadzić do odstępstwa od zasady, zgodnie z którą Sąd może orzec w przedmiocie wniosku o umorzenie postępowania, który dotyczy bezwzględnej przeszkody procesowej, takiej jak brak interesu prawnego. W konsekwencji należy oddalić argument skarżącej oparty na okoliczności, że w świetle ww. w pkt 7 wyroku z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji Trybunał nakazał Sądowi orzec co do istoty sporu, a nie umorzyć postępowanie. 24      Po drugie, należy przypomnieć, że z orzecznictwa wynika, iż przesłanki dopuszczalności skargi należy oceniać – z zastrzeżeniem odrębnej kwestii utraty interesu prawnego – według stanu istniejącego w momencie wniesienia skargi (zob. wyrok Sądu z dnia 21 marca 2002 r. w sprawie T‑131/99 Shaw i Falla przeciwko Komisji, Rec. s. II‑2023, pkt 29 i przytoczone tam orzecznictwo). Jednakże w interesie prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości leży, by Sąd – bez względu na moment oceny dopuszczalności skargi – stwierdził, iż należy umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli skarżący, który początkowo miał interes prawny, utracił całkowicie interes w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji z powodu zdarzenia zaistniałego po wniesieniu skargi. Aby bowiem skarżący mógł podtrzymywać skargę o stwierdzenie nieważności decyzji, musi cały czas mieć osobisty interes w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji (zob. postanowienie Sądu z dnia 17 października 2005 r. w sprawie T‑28/02 First Data i in. przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II‑4119, pkt 36, 37; wyrok Sądu z dnia 9 lipca 2008 r. w sprawie T‑301/01 Alitalia przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II‑1753, pkt 37). W braku interesu prawnego decyzja Sądu co do istoty nie przynosi mu korzyści (wyrok Trybunału z dnia 7 czerwca 2007 r. w sprawie C‑362/05 P Wunenburger przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. I‑4333, pkt 43; wyrok Sądu z dnia 19 stycznia 2010 r. w sprawach połączonych T‑355/04 i T‑446/04 Co‑Frutta przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II‑1, pkt 44). 25      Poza tym, z przepisów art. 4 ust. 7 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U. L 145, s. 43), na mocy którego wyjątki podane w art. 4 ust. 1–3 mają zastosowanie wyłącznie na okres, przez który ochrona ta jest uzasadniona ze względu na treść dokumentu, wynika, że dana osoba może złożyć nowy wniosek o dostęp do dokumentów, których udostępnienia jej wcześniej odmówiono. Taki wniosek zobowiązuje instytucję do zbadania, czy wcześniejsza odmowa dostępu jest nadal zasadna w kontekście zaistniałej w międzyczasie zmiany sytuacji prawnej lub faktycznej (ww. w pkt 7 wyrok z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, pkt 56, 57). W takich okolicznościach wspomniana instytucja nie może jedynie powołać się na wcześniejsze odmowy dostępu dla uzasadnienia odmowy uwzględnienia wniosków o przyznanie dostępu do wspomnianych dokumentów (ww. w pkt 7 wyrok z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie Internationaler Hilfsfonds przeciwko Komisji, pkt 59). 26      W niniejszej sprawie strony nie kwestionują, że w dniu złożenia skargi zaskarżona decyzja wywierała niekorzystne skutki dla skarżącej, ponieważ zawierała odmowę udostępnienia dokumentów dotyczących umowy. Skarżąca miała więc w tym czasie osobisty interes w stwierdzeniu nieważności spornej decyzji, co doprowadziłoby do ponownego rozpatrzenia przez Komisję jej wniosku o udostępnienie dokumentów. 27      Jednakże jest bezsporne, że w pismach z dnia 28 i 31 sierpnia 2009 r., czyli po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie, skarżąca złożyła ponowny wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących umowy, do których wciąż odmawiano jej dostępu. Zgodnie z orzecznictwem przytoczonym w pkt 25 powyżej ten ponowny wniosek wymagał nowego badania dokumentów, o których mowa. Poza tym Sąd stwierdza, że w odpowiedzi na ten nowy wniosek, a także na pismo skarżącej z dnia 15 października 2009 r., Komisja w swych decyzjach z dnia 9 października 2009 r. i z dnia 29 kwietnia 2010 r. przyznawała skarżącej coraz szerszy, ale nie pełny, dostęp do wspomnianych dokumentów. W szczególności należy podnieść, że zgodnie z orzecznictwem przytoczonym w pkt 25 powyżej decyzja z dnia 29 kwietnia 2010 r. została wydana po rozpatrzeniu nowego wniosku, przy okazji którego Komisja stwierdziła, że wcześniejsza odmowa dostępu do określonych dokumentów nie była już uzasadniona, natomiast pozostawała uzasadniona w odniesieniu do pozostałych dokumentów. 28      A zatem należy stwierdzić, że jakkolwiek w decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. Komisja nie postanowiła wyraźnie o wycofaniu zaskarżonej decyzji, decyzja z dnia 29 kwietnia 2010 r. została wydana w związku z ponownym wnioskiem o udostępnienie przekazanych dokumentów, a wniosek ten skłonił Komisję do zaktualizowania, a nawet odrzucenia przyczyn, które uwzględniła w celu uzasadnienia wcześniejszej odmowy dostępu do wspomnianych dokumentów, tak że decyzja z dnia 29 kwietnia 2010 r. zastąpiła zaskarżoną decyzję w zakresie jej skutków wobec skarżącej (zob. analogicznie wyrok Sądu z dnia 18 września 2008 r. w sprawie T‑47/05 Angé Serrano i in. przeciwko Parlamentowi, niepublikowany w Zbiorze, pkt 88). 29      W takich okolicznościach, po pierwsze, należy zauważyć, że nawet przy założeniu, iż Sąd stwierdzi nieważność zaskarżonej decyzji, Komisja jest w świetle postanowień art. 266 TFUE, jak sama przyznaje (zob. pkt 16 powyżej), zobowiązana do ponownego rozpatrzenia wniosku o przyznanie pełnego dostępu skarżącej do dokumentów umowy. Tymczasem należy stwierdzić, że po ponownym rozpatrzeniu może ona wydać bądź decyzję identyczną do decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r., bądź, w przypadku zmiany sytuacji prawnej lub faktycznej zaistniałej po wydaniu tej ostatniej decyzji, decyzję bardziej korzystną dla skarżącej. 30      Należy także podnieść, że z uwag skarżącej dotyczących wniosku o umorzenie postępowania wynika, że stwierdziła ona, iż nie może po wydaniu przez Komisję decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. dokonać zmian w zakresie jej żądań i zarzutów podniesionych w niniejszej sprawie w celu uwzględnienia wspomnianej decyzji. Natomiast, jak został poinformowany Sąd we wspomnianych uwagach, złożyła ona w sekretariacie Sądu w dniu 9 lipca 2010 r. skargę na podstawie art. 263 TFUE, zarejestrowaną pod numerem sprawy T‑300/10, mającą za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. 31      W świetle ustaleń przedstawionych w pkt 29 i 30 powyżej należy zatem uznać, że nawet gdyby Sąd miał stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, takie stwierdzenie nieważności nie przyniosłoby skarżącej żadnej dodatkowej korzyści w stosunku do tej, jaką może odnieść z ewentualnego stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. w sprawie T‑300/10. 32      Ponadto wbrew temu, co twierdzi w istocie skarżąca, takie stwierdzenie nie narusza jej prawa do skutecznej ochrony sądowej. 33      Na mocy bowiem art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, proklamowanej w dniu 7 grudnia 2000 r. w Nicei (Dz.U. C 364, s. 1), która od wejścia w życie traktatu z Lizbony w dniu 1 grudnia 2009 r. ma na mocy art. 6 ust. 1 akapit pierwszy TFUE taką samą moc prawną jak traktaty, każdy, kogo prawa i wolności zagwarantowane przez prawo Unii zostały naruszone, ma prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem, tak by jego sprawa mogła być rozpatrzona sprawiedliwie, jawnie i w rozsądnym terminie. 34      Tymczasem w niniejszej sprawie należy podnieść, po pierwsze, że z przepisów art. 48 § 2 regulaminu wynika, iż podniesienie nowych zarzutów w toku postępowania jest dozwolone, w przypadku gdy te zarzuty opierają się na okolicznościach prawnych i faktycznych ujawnionych w toku postępowania, a po drugie, że z orzecznictwa nie wynika, by prawo skarżącego do dokonania zmian w zakresie jego żądań i zarzutów, które podniósł w skardze na decyzję, która następnie została zastąpiona nową decyzją, wymagało, by nowy akt lub fakt można było przypisać osobie trzeciej. Z orzecznictwa, które skądinąd przytacza Komisja we wniosku o umorzenie postępowania, wyraźnie bowiem wynika, że, w przypadku gdy decyzja zostaje w toku postępowania zastąpiona decyzją mającą ten sam przedmiot, należy ją uznać za nową okoliczność pozwalającą skarżącemu na dokonanie zmian w zakresie jego żądań i zarzutów. A zatem takie zmiany umożliwiają skarżącemu zachowanie jego interesu prawnego w podtrzymaniu skargi złożonej przed zaistnieniem nowego wydarzenia. Zmuszenie skarżącego do wniesienia nowej skargi byłoby w istocie sprzeczne z zasadą prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości oraz wymogiem skuteczności postępowania. Ponadto niesłuszne byłoby umożliwienie instytucji dokonania zmiany w zaskarżonej decyzji lub zastąpienia jej inną decyzją w celu ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w skardze na tę decyzję, wniesionej do sądu Unii oraz powoływania się w toku postępowania na decyzję zmieniającą lub zastępującą pierwotnie zaskarżoną decyzję w celu pozbawienia drugiej strony postępowania możliwości rozszerzenia początkowych żądań i zarzutów na tę późniejszą decyzję lub przedstawienia uzupełniających żądań i zarzutów wobec niej (wyroki Trybunału: z dnia 3 marca 1982 r. w sprawie 14/81 Alpha Steel przeciwko Komisji, Rec. s. 749, pkt 8; z dnia 14 lipca 1988 r. w sprawie 103/85 Stahlwerke Peine‑Salzgitter przeciwko Komisji, Rec. s. 4131, pkt 11, 12; wyrok Sądu z dnia 3 lutego 2000 r. w sprawach połączonych T‑46/98 i T‑151/98 CCRE przeciwko Komisji, Rec. s. II‑167, pkt 33). 35      W konsekwencji należy stwierdzić, że wbrew temu, co sugeruje skarżąca, po wydaniu decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. miała ona prawo do zaktualizowania swych wniosków i zarzutów podniesionych w niniejszej skardze w celu uwzględnienia wspomnianej decyzji, która, jak stwierdzono w pkt 28 powyżej, zastąpiła zaskarżoną decyzję, lub złożenia skargi na tę decyzję. 36      Jak podniesiono w pkt 30 powyżej, skarżąca złożyła skargę na decyzję z dnia 29 kwietnia 2010 r., tak że rzeczywiście skorzystała z przysługującego jej na podstawie art. 263 TFUE prawa podważenia przed sądem Unii zgodności z prawem tej decyzji. Sprawa skarżącej, czyli niezgodność z prawem, którą podnosi w odniesieniu do odmowy przez Komisję przyznania jej pełnego dostępu do dokumentów dotyczących umowy, będzie zatem mogła być rozpatrzona przez sąd Unii w sposób sprawiedliwy i jawny oraz w rozsądnym terminie od momentu złożenia skargi w tej nowej sprawie. 37      Po drugie, mimo że skarżąca nie przedstawiła w swych uwagach w przedmiocie wniosku o umorzenie postępowania zarzutów w tym zakresie, należy zauważyć, że rozpatrywania niniejszej skargi nie może uzasadnić ani cel uniknięcia powtórzenia zarzucanej niezgodności z prawem, ani cel ułatwienia złożenia ewentualnej skargi odszkodowawczej, ponieważ cele te mogą być osiągnięte w drodze skargi na decyzję z dnia 29 kwietnia 2010 r. (zob. analogicznie wyrok Sądu z dnia 10 grudnia 2010 r. w sprawach połączonych od T‑494/08 do T‑500/08 i T‑509/08 Ryanair przeciwko Komisji, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze, pkt 46 i przytoczone tam orzecznictwo). 38      W świetle całości powyższych rozważań, zgodnie z wymogami prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości i ekonomii procesowej, należy zatem stwierdzić, że po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie skarżąca, w związku z wydaniem decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r. i wniesieniem skargi o stwierdzenie nieważności tej decyzji (zob. pkt 30 powyżej), utraciła osobisty interes w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji. Skarga w niniejszej sprawie, jako skierowana przeciwko zaskarżonej decyzji, stała się zatem bezprzedmiotowa. 39      W konsekwencji, bez konieczności zastosowania środka organizacji postępowania w postaci pytania do skarżącej, czy zamierza zaktualizować żądania i zarzuty podniesione w niniejszej sprawie, zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie i w sprawie T‑36/10, badania, czy należy połączyć obydwie sprawy, a wreszcie dokonywania oceny dopuszczalności nowego zarzutu podniesionego przez skarżącą w piśmie z dnia 20 lipca 2010 r. (zob. pkt 12 powyżej), należy umorzyć postępowanie w przedmiocie skargi w niniejszej sprawie.  W przedmiocie kosztów 40      Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 87 § 6 regulaminu postępowania, jeżeli sprawa nie kończy się wydaniem wyroku, rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów leży w granicach swobodnego uznania Sądu. 41      W niniejszej sprawie należy przede wszystkim stwierdzić, że skarżąca, zgodnie z przysługującym jej prawem, postanowiła złożyć ponowny wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących umowy, do których poprzednio odmówiono jej dostępu, tak że Komisja w świetle swego obowiązku zbadania, czy wcześniejsza odmowa dostępu nadal jest uzasadniona wobec zmiany sytuacji prawnej lub fatycznej zaistniałej w międzyczasie (zob. orzecznictwo przytoczone w pkt 25 powyżej), wydała decyzję z dnia 29 kwietnia 2010 r., która, jak stwierdzono w pkt 28 powyżej, zastąpiła zaskarżoną decyzję. 42      Ponadto, jak podniesiono w pkt 30 powyżej, skarżąca, niezależnie od orzecznictwa przypomnianego w pkt 34 powyżej, błędnie stwierdziła, że nie może dokonać zmian w zakresie swych żądań i zarzutów podniesionych w niniejszej sprawie w celu uwzględnienia decyzji z dnia 29 kwietnia 2010 r., co umożliwiłoby jej zachowanie interesu prawnego w niniejszej sprawie. Poza tym postanowiła ona wnieść skargę na podstawie art. 263 TFUE na tę ostatnią decyzję, co, jak stwierdzono w pkt 38 i 39 powyżej, doprowadziło do utraty przez nią interesu prawnego w niniejszej sprawie. 43      W takich okolicznościach należy obciążyć skarżącą jej własnymi kosztami, a także kosztami poniesionymi przez Komisję. Z powyższych względów SĄD (czwarta izba) postanawia, co następuje: 1)      Należy umorzyć postępowanie w sprawie żądań Internationaler Hilfsfonds eV mających na celu stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej z dnia 14 lutego 2005 r. w sprawie oddalenia wniosku o udostępnienie dokumentów dotyczących umowy LIEN 97‑2011. 2)      Internationaler Hilfsfonds zostaje obciążona własnymi koszami, a także kosztami poniesionymi przez Komisję. Sporządzono w Luksemburgu w dniu 21 września 2011 r. Sekretarz          Prezes E. Coulon          I. Pelikánová * Język postępowania: niemiecki.

© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło