T-198/03
WyrokTSUE2006-05-30CELEX: 62003TJ0198ECLI:EU:T:2006:136
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja funkcjonariusza ds. przesłuchań Komisji, odrzucająca wniosek przedsiębiorstwa o pominięcie niektórych fragmentów decyzji stwierdzającej naruszenie art. 81 WE i nakładającej grzywny przed jej publikacją, jest aktem zaskarżalnym i czy Komisja ma prawo do publikacji pełnej wersji takiej decyzji, z zastrzeżeniem poszanowania tajemnicy zawodowej i danych osobowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja funkcjonariusza ds. przesłuchań, określająca, czy tekst przeznaczony do publikacji zawiera informacje objęte tajemnicą zawodową lub inną szczególną ochroną, wywołuje wiążące skutki prawne i jest zaskarżalna. Sąd stwierdził, że art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17 nakłada na Komisję obowiązek publikowania decyzji stwierdzających naruszenie lub nakładających grzywnę, niezależnie od tego, czy zawierają one nakaz zaprzestania naruszenia. Ponadto, Sąd orzekł, że art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17 nie ogranicza uprawnienia Komisji do publikowania całego tekstu decyzji, jeśli uzna to za wskazane, pod warunkiem poszanowania tajemnicy zawodowej. Tajemnica zawodowa obejmuje informacje, których ujawnienie może wyrządzić poważną szkodę i które zasługują na obiektywną ochronę, co należy oceniać w świetle interesu ogólnego w przejrzystości działań instytucji. Sąd oddalił zarzuty skarżącej, uznając, że sporne fragmenty nie były objęte tajemnicą zawodową, a rozporządzenie nr 45/2001 nie chroni osób prawnych.Stan faktyczny
Komisja stwierdziła w decyzji z dnia 11 czerwca 2002 r. (COMP/36.571/D-1 – Banki austriackie, „klub Lombard”), że Bank Austria Creditanstalt AG uczestniczył w kartelu z innymi bankami austriackimi w latach 1995-1998 i nałożyła na niego grzywnę. Komisja przekazała bankowi projekt decyzji w wersji bez klauzuli poufności do publikacji. Bank Austria Creditanstalt AG wniosła o pominięcie części dotyczących roku 1994 oraz zastąpienie innych fragmentów. Funkcjonariusz ds. przesłuchań Komisji odrzucił ten wniosek, uznając, że sporna wersja nie zawiera informacji objętych tajemnicą zawodową.Rozstrzygnięcie
1) Skarga zostaje oddalona.
2) Strona skarżąca zostaje obciążona kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sprawa T‑198/03
Bank Austria Creditanstalt AG
przeciwko
Komisji Wspólnot Europejskich
Konkurencja – Postępowanie administracyjne – Publikacja decyzji stwierdzającej naruszenie art. 81 WE i nakładającej grzywny – Ustalanie przez banki austriackie odsetek od salda dodatniego i ujemnego („klub Lombard”) – Oddalenie wniosku o opuszczenie niektórych fragmentów
Wyrok Sądu Pierwszej Instancji (druga izba) z dnia 30 maja 2006 r.
Streszczenie wyroku
1. Skarga o stwierdzenie nieważności – Akty zaskarżalne – Pojęcie – Akty wywołujące wiążące skutki prawne
(art. 230 akapit czwarty WE; rozporządzenie Rady nr 17; decyzja Komisji 2001/462, art. 9 akapit trzeci)
2. Konkurencja – Postępowanie administracyjne – Informacje uzyskane przez Komisję w wyniku stosowania rozporządzenia nr 17 –
Tajemnica zawodowa
(art. 287 WE; rozporządzenie Rady nr 17, art. 19 ust. 2 i art. 20 ust. 2)
3. Skarga o stwierdzenie nieważności – Interes prawny
(art. 230 akapit czwarty WE i art. 287 WE; rozporządzenie Rady nr 17, art. 20)
4. Konkurencja – Reguły wspólnotowe – Naruszenia – Decyzja stwierdzająca naruszenie lub nakładająca grzywnę
(art. 81 ust. 1 WE, art. 82 WE i 83 ust. 2 lit. a) WE; rozporządzenie Rady nr 17, art. 3, 15 ust. 2 i art. 21 ust. 1)
5. Prawo wspólnotowe – Zasady ogólne prawa – Zgodność z prawem
6. Akty instytucji – Jawność
(art. 254 WE i 255 WE; art. 1 UE; rozporządzenie Rady nr 17, art. 21 ust. 1)
7. Konkurencja – Postępowanie administracyjne – Ustalenie informacji chronionych tajemnicą zawodową
(art. 287 WE; rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 45/2001 i nr 1049/2001; rozporządzenie Rady nr 17, art. 20
ust. 2 i art. 21 ust. 2)
8. Konkurencja – Reguły wspólnotowe – Naruszenia – Decyzja stwierdzająca naruszenie lub nakładająca grzywnę
(rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 45/2001 i nr 1049/2001, art. 4; rozporządzenie Rady nr 17, art. 20)
9. Konkurencja – Reguły wspólnotowe – Naruszenia – Decyzja stwierdzająca naruszenie lub nakładająca grzywnę
(rozporządzenie Rady nr 17, art. 2, 3, 6, 7, 8 i 21 ust. 1 i 2)
10. Konkurencja – Grzywny – Decyzja nakładająca grzywny
(rozporządzenie Rady nr 17)
11. Skarga o stwierdzenie nieważności – Zarzuty
(art. 230 akapit czwarty WE; rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 45/2001)
12. Akty instytucji – Akty Komisji – Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji w zakresie ich jawności
1. Akty lub decyzje, które mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności w rozumieniu art. 230 WE, stanowią środki wywołujące
wiążące skutki prawne mogące naruszyć interesy skarżącego poprzez znaczącą zmianę jego sytuacji prawnej.
W tym kontekście art. 9 decyzji 2001/462 w sprawie zakresu uprawnień funkcjonariuszy ds. przesłuchań w niektórych postępowaniach
z zakresu konkurencji ma na celu urzeczywistnienie, na płaszczyźnie proceduralnej, przewidzianej przez prawo wspólnotowe ochrony
informacji, które znajdowały się w posiadaniu Komisji w ramach postępowań w sprawach z zakresu konkurencji. Jego dwa pierwsze
akapity, które odnoszą się do ochrony tajemnic handlowych, dotyczą w szczególności ujawnienia informacji osobom, przedsiębiorstwom
lub związkom przedsiębiorstw dla celów wykonania ich prawa do bycia wysłuchanym w ramach postępowania w sprawie z zakresu
konkurencji. Jeśli zaś chodzi o ujawnienie informacji całej opinii publicznej w drodze ich publikacji w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich, to przepisy te mają zastosowanie jedynie mutatis mutandis, zgodnie z art. 9 akapit trzeci decyzji 2001/462. Prowadzi to
między innymi do tego, że w przypadku gdy funkcjonariusz ds. przesłuchań podejmuje decyzję na podstawie tego przepisu, jest
on zobowiązany czuwać nad poszanowaniem tajemnicy zawodowej w odniesieniu do informacji, które nie wymagają tak szczególnej
ochrony, jak ochrona przyznana tajemnicom handlowym, a w szczególności informacji, które mogą zostać przekazane do wiadomości
osób trzecich uprawnionych do bycia wysłuchanym w ich przedmiocie, lecz których poufny charakter stoi na przeszkodzie ich
ujawnieniu opinii publicznej.
Ponadto zgodnie z tą decyzją na funkcjonariuszu ds. przesłuchań ciąży również obowiązek czuwania nad przestrzeganiem przepisów
rozporządzenia nr 45/2001 o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy
wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych przy wydawaniu na podstawie wyżej wymienionego art. 9 decyzji zezwalającej
na ujawnienie informacji.
Z tego wynika, że gdy funkcjonariusz ds. przesłuchań podejmuje decyzję na podstawie art. 9 akapit trzeci decyzji 2001/462,
nie może się on ograniczyć do zbadania, czy wersja decyzji wydanej na podstawie rozporządzenia nr 17 i przeznaczonej do publikacji
zawiera tajemnice handlowe lub inne informacje korzystające z podobnej ochrony. Musi on również zbadać, czy ta wersja zawiera
inne informacje, które nie mogą zostać ujawnione opinii publicznej, bądź ze względu na przepisy prawa wspólnotowego przyznające
im szczególną ochronę, bądź ze względu na to, że dotyczy ona informacji, które z uwagi na swój charakter są objęte tajemnicą
zawodową. Zatem decyzja funkcjonariusza ds. przesłuchań wywołuje skutki prawne w zakresie, w jakim określa, czy tekst przeznaczony
do publikacji zawiera takie informacje.
(por. pkt 26, 28, 31–34)
2. Artykuł 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 precyzuje, że z ochrony przyznanej przez prawo wspólnotowe informacjom, które znajdowały
się w posiadaniu Komisji w ramach postępowań w sprawach z zakresu konkurencji, korzystają w szczególności informacje uzyskane
na podstawie rozporządzenia nr 17 i ze względu na swój charakter chronione tajemnicą zawodową, która obejmuje obszar szerszy
niż zakres tajemnicy handlowej przedsiębiorstw.
W tym zakresie należy dokonać rozróżnienia między ochroną, jaką trzeba zapewnić informacjom chronionym tajemnicą zawodową
wobec osób, przedsiębiorstw lub związków przedsiębiorstw korzystających z prawa do bycia wysłuchanym w ramach postępowania
w sprawie z zakresu konkurencji, a ochroną, jaką należy zapewnić takim informacjom wobec całej opinii publicznej.
Zobowiązanie urzędników i innych pracowników instytucji do nieujawniania informacji będących w ich posiadaniu, które są objęte
tajemnicą zawodową – wymienione w art. 287 WE i wprowadzone w życie w dziedzinie reguł konkurencji mających zastosowanie do
przedsiębiorstw przez art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 – jest osłabione wobec osób, którym art. 19 ust. 2 tego rozporządzenia
przyznaje prawo do bycia wysłuchanym. Komisja może przekazać takim osobom pewne informacje objęte tajemnicą zawodową, jeżeli
takie przekazanie jest konieczne do prawidłowego przebiegu dochodzenia. Jednakże takie uprawnienie nie obowiązuje w odniesieniu
do tajemnic handlowych, którym zapewnia się szczególnie rozległą ochronę. Natomiast informacje objęte tajemnicą zawodową nie
mogą zostać ujawnione całej opinii publicznej, niezależnie od kwestii, czy chodzi o tajemnice handlowe, czy też inne informacje
poufne.
Konieczność takiego zróżnicowanego traktowania jest uzasadniona tym, że pojęcie tajemnicy handlowej obejmuje informacje, których
wydanie może poważnie naruszyć interesy osoby, która dostarczyła informacje, nie tylko wtedy, gdy zostaną one ujawnione opinii
publicznej, lecz także w przypadku samego ich przekazania podmiotowi trzeciemu.
(por. pkt 28–30)
3. Artykuł 20 rozporządzenia nr 17 i art. 287 WE dotyczące tajemnicy zawodowej służą w szczególności ochronie osób, których dotyczy
postępowanie w sprawie z zakresu konkurencji na podstawie rozporządzenia nr 17, przed szkodą mogącą wyniknąć z ujawnienia
informacji, które Komisja uzyskała w ramach tego postępowania. Stąd przedsiębiorstwo objęte tym postępowaniem ma co do zasady
interes prawny w odniesieniu do decyzji funkcjonariusza ds. przesłuchań dotyczącej publikacji w wersji bez klauzuli poufności
decyzji Komisji nakładającej na nie grzywnę za naruszenie reguł konkurencji.
Opublikowanie pisma w sprawie przedstawienia zarzutów przez osobę trzecią nie ma wpływu na interes prawny tego przedsiębiorstwa.
Nawet przy założeniu, że informacje zawarte w tych dokumentach są identyczne z informacjami znajdującymi się w spornych częściach
decyzji nakładającej grzywny, decyzja ta ma całkiem inne znaczenie niż pismo w sprawie przedstawienia zarzutów. Pismo to ma
na celu umożliwienie zainteresowanym stronom przedstawienia ich punktu widzenia w kwestii tymczasowych ustaleń Komisji w przedmiocie
zarzucanych im czynów. Natomiast decyzja nakładająca grzywny zawiera opis faktów, które Komisja uważa za udowodnione. Zatem
opublikowanie pisma w sprawie przedstawienia zarzutów, niezależnie od tego, jaką szkodę może to wyrządzić zainteresowanym
stronom, nie może pozbawiać adresatów decyzji nakładającej grzywny interesu prawnego w twierdzeniu, że opublikowana wersja
tej decyzji zawiera informacje podlegające ochronie przed ich ujawnieniem opinii publicznej.
Podobnie nie można zaprzeczyć istnieniu interesu prawnego adresata decyzji w jej zakwestionowaniu z tego względu, że została
już ona wykonana, jako że samo stwierdzenie nieważności takiej decyzji może wywołać skutki prawne, w szczególności poprzez
zobowiązanie Komisji do podjęcia środków, które zapewnią wykonanie wyroku Sądu, i poprzez zapobieżenie stosowaniu takiej praktyki
przez Komisję w przyszłości.
Wreszcie fakt, że okoliczności, które skłoniły skarżącego do wystąpienia z wnioskiem o zawieszenie wykonania zaskarżonej decyzji,
już nie istnieją, nie oznacza, że interes prawny w stwierdzeniu nieważności tej decyzji zniknął.
(por. pkt 42–45)
4. Ciążący na Komisji obowiązek publikowania, zgodnie z art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17, decyzji, które wydaje ona na podstawie
art. 3 tego rozporządzenia, jest wiążący w stosunku do wszystkich decyzji stwierdzających naruszenie lub nakładających grzywnę,
przy czym nie trzeba wiedzieć, czy zawierają one również nakaz położenia kresu naruszeniu lub czy taki nakaz jest uzasadniony
w świetle okoliczności konkretnego przypadku.
(por. pkt 58)
5. Zasada legalności jest uznana w prawie wspólnotowym w takim rozumieniu, że sankcja, nawet niemająca charakteru karnego, może
zostać wymierzona jedynie pod warunkiem, że opiera się ona na jasnej i jednoznacznej podstawie prawnej.
W każdym razie z zasady legalności nie można wywieść zakazu publikowania aktów wydanych przez instytucje, w przypadku gdy
ta publikacja nie jest wyraźnie przewidziana w traktatach lub w innym powszechnie obowiązującym akcie. W obecnym stanie prawa
wspólnotowego taki zakaz byłby niezgodny z art. 1 UE, zgodnie z którym w ramach Unii Europejskiej „decyzje podejmowane są
z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady otwartości”.
(por. pkt 68, 69)
6. Zasada otwartości ustanowiona w art. 1 UE, zgodnie z którym „decyzje podejmowane są z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady
otwartości”, znajduje odzwierciedlenie w art. 255 WE, który gwarantuje obywatelom, pod pewnymi warunkami, prawo dostępu do
dokumentów instytucji. Ponadto jest ona wyrażona między innymi w art. 254 WE, który uzależnia wejście w życie niektórych aktów
instytucji od ich publikacji, oraz w licznych przepisach prawa wspólnotowego, które – jak art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17
– zobowiązują instytucje do składania sprawozdania opinii publicznej ze swojej działalności. Zgodnie z tą zasadą oraz w braku
przepisów zarządzających lub zakazujących wyraźnie publikacji uprawnienie instytucji do podawania do wiadomości publicznej
wydawanych przez nie aktów jest regułą, od której istnieją wyjątki z uwagi na to, że prawo wspólnotowe, w szczególności w drodze
przepisów gwarantujących poszanowanie tajemnicy zawodowej, stoi na przeszkodzie ujawnieniu tych aktów lub pewnych informacji,
które są w nich zawarte.
(por. pkt 69)
7. Ani art. 287 WE, ani rozporządzenie nr 17 nie wskazują wyraźnie, jakie informacje – poza tajemnicami handlowymi – są objęte
tajemnicą zawodową. W tym względzie z art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 nie można wywieść, że ma to miejsce w przypadku
wszystkich informacji uzyskanych na podstawie tego rozporządzenia, z wyjątkiem tych, których publikacja jest obowiązkowa na
mocy jego art. 21. Tak jak art. 287 WE, art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17, który wprowadza w życie to postanowienie traktatu
w zakresie reguł konkurencji mających zastosowanie do przedsiębiorstw, stoi na przeszkodzie jedynie ujawnieniu informacji,
„które ze względu na swój charakter chronione są tajemnicą zawodową”.
Aby informacje były objęte – ze względu na swój charakter – tajemnicą zawodową, przede wszystkim konieczne jest, by były one
znane jedynie ograniczonej liczbie osób. Następnie musi chodzić o informacje, których ujawnienie może wyrządzić poważną szkodę
osobie, która ich dostarczyła, lub osobie trzeciej. Wreszcie konieczne jest, by interesy, które mogą zostać naruszone na skutek
ujawnienia informacji, zasługiwały obiektywnie na ochronę. Ocena poufnego charakteru informacji wymaga zatem wyważenia uzasadnionych
interesów, które sprzeciwiają się ich ujawnieniu, oraz interesu ogólnego, który wymaga, by działania instytucji Wspólnoty
miały miejsce z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady otwartości.
Prawodawca wspólnotowy wyważył interes ogólny w przejrzystości działań Wspólnoty i interesy mogące się temu sprzeciwić w różnych
aktach prawa wtórnego, między innymi w rozporządzeniu nr 45/2001 o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych oraz w rozporządzeniu nr 1049/2001
w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji. Wprawdzie pojęcie „tajemnicy zawodowej”
jest ujęte w prawie pierwotnym, jako że figuruje ono w art. 287 WE, jak również prawo wtórne nie może w żadnym przypadku zmieniać
postanowień traktatu, niemniej jednak wykładnia traktatu dokonana przez prawodawcę wspólnotowego w odniesieniu do kwestii,
która nie jest w nim wyraźnie uregulowana, stanowi ważną wskazówkę co do tego, jak powinno być rozumiane dane postanowienie.
Z tego wynika, że w sytuacji gdy takie przepisy prawa wtórnego zakazują ujawnienia informacji opinii publicznej lub wykluczają
dostęp opinii publicznej do dokumentów zawierających informacje, informacje te należy uważać za objęte tajemnicą zawodową.
Natomiast w sytuacji gdy opinia publiczna ma dostęp do dokumentów zawierających pewne informacje, nie można uważać, że informacje
te są objęte – ze względu na swój charakter – tajemnicą zawodową.
(por. pkt 70–72, 74)
8. Jeśli chodzi o publikowanie decyzji Komisji wydanych na podstawie rozporządzenia nr 17, art. 20 tego rozporządzenia zakazuje
– poza ujawnianiem tajemnic handlowych – między innymi publikacji informacji, które są objęte wyjątkami od prawa dostępu do
dokumentów przewidzianymi w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego,
Rady i Komisji lub które są chronione na mocy innych przepisów prawa wtórnego, takich jak rozporządzenie nr 45/2001 o ochronie
osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie
takich danych. Natomiast przepis ten nie stoi na przeszkodzie publikacji informacji, o których opinia publiczna ma prawo dowiedzieć
się w drodze prawa dostępu do dokumentów.
(por. pkt 75)
9. Artykuł 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17 należy interpretować w ten sposób, że ogranicza on nałożony na Komisję w ust. 1 obowiązek
publikowania decyzji –wydanych przez nią na podstawie art. 2, 3, 6, 7 i 8 – do wymienienia zainteresowanych stron i podania
„istotnej treści” tych decyzji w celu ułatwienia zadania Komisji polegającego na informowaniu opinii publicznej o tych decyzjach,
mając na uwadze między innymi wymogi językowe związane z publikacją w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich. Natomiast przepis ten nie ogranicza uprawnienia Komisji do publikowania całego tekstu jej decyzji, jeśli uważa ona to za
wskazane i jeśli pozwalają na to jej zasoby, z zastrzeżeniem poszanowania tajemnicy zawodowej.
Nawet jeśli na Komisji ciąży zatem ogólny obowiązek publikowania jej decyzji jedynie w wersji bez klauzuli poufności, nie
jest konieczne – dla zapewnienia dotrzymania tego obowiązku – interpretowanie art. 21 ust. 2 w ten sposób, że przyznaje on
szczególne prawo adresatom decyzji wydanych na podstawie art. 2, 3, 6, 7 i 8 rozporządzenia nr 17, pozwalając im na sprzeciwianie
się opublikowaniu przez Komisję w Dzienniku Urzędowym (i w razie potrzeby także na stronie internetowej tej instytucji) informacji,
które – choć nie poufne – nie są „istotne” dla zrozumienia sentencji tych decyzji.
Ponadto interes przedsiębiorstwa uczestniczącego w kartelu, by szczegóły jego zachowania o znamionach naruszenia nie zostały
ujawnione opinii publicznej, nie zasługuje na szczególną ochronę, mając na uwadze interes opinii publicznej w jak najpełniejszym
poznaniu powodów, jakimi kierowała się Komisja, interes podmiotów gospodarczych w posiadaniu wiedzy na temat zachowań, które
mogą je narazić na sankcje, oraz interes osób poszkodowanych na skutek naruszenia w poznaniu szczegółów, aby móc dochodzić
w razie potrzeby swych praw wobec ukaranych przedsiębiorstw.
(por. pkt 76–78, 88)
10. Zamieszczenie w decyzji nakładającej grzywny ustaleń faktycznych odnoszących się do kartelu nie może być uzależnione od warunku,
że Komisja jest uprawniona do stwierdzenia związanego z nim naruszenia bądź od warunku, że rzeczywiście stwierdziła ona istnienie
takiego naruszenia. Uzasadnione jest bowiem, że Komisja opisuje w decyzji stwierdzającej naruszenie i nakładającej karę kontekst
faktyczny i historyczny, w który wpisuje się zarzucone zachowanie. To samo odnosi się do publikacji tego opisu, z uwagi na
to, że może on być przydatny do pełnego zrozumienia przez zainteresowaną opinię publiczną powodów wydania takiej decyzji.
W związku z tym do Komisji należy dokonanie oceny, czy zamieszczenie w decyzji takich elementów jest wskazane.
(por. pkt 89)
11. Rozporządzenie nr 45/2001 o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy
wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych ma na celu ochronę osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych.
Osoba prawna nie należy do kręgu osób, których ochronę ma zapewnić to rozporządzenie, i nie może się zatem powoływać na rzekome
naruszenie ustalonych w nim reguł.
(por. pkt 95)
12. Poza obowiązkami w odniesieniu do jawności, które ciążą na Komisji między innymi na mocy rozporządzenia nr 17, dysponuje ona
znacznym zakresem uznania przy dokonywaniu oceny w każdym konkretnym przypadku, w jakim stopniu jej akty mają być jawne. Nie
jest ona w żaden sposób zobowiązana do traktowania aktów tego samego rodzaju w sposób identyczny pod tym względem. W szczególności
zasada równego traktowania nie zakazuje Komisji rozpowszechnienia tekstów, których publikacja w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich jest przewidziana, nawet gdy nie dysponuje ona jeszcze nimi we wszystkich językach urzędowych, z wyprzedzeniem na swojej
stronie internetowej w dostępnych wersjach językowych lub w tej wersji bądź tych wersjach, które są najlepiej znane przez
zainteresowaną opinię publiczną. W tym względzie fakt dysponowania jedynie niektórymi wersjami językowymi stanowi różnicę
wystarczającą do uzasadnienia zróżnicowanego traktowania.
(por. pkt 102)
WYROK SĄDU PIERWSZEJ INSTANCJI (druga izba)
z dnia 30 maja 2006 r.(*)
Konkurencja – Postępowanie administracyjne – Publikacja decyzji stwierdzającej naruszenie art. 81 WE i nakładającej grzywny – Ustalanie przez banki austriackie odsetek od salda dodatniego i ujemnego („klub Lombard”) – Oddalenie wniosku o opuszczenie niektórych fragmentów
W sprawie T‑198/03
Bank Austria Creditanstalt AG, z siedzibą w Wiedniu (Austria), reprezentowany przez adwokatów C. Zschockego i J. Benincę,
strona skarżąca,
przeciwko
Komisji Wspólnot Europejskich, początkowo reprezentowanej przez S. Rating, a następnie przez A. Bouqueta, działających w charakterze pełnomocników, wspieranych
przez adwokatów D. Waelbroecka i U. Zinsmeister, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona pozwana,
mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie nieważności decyzji funkcjonariusza ds. przesłuchań Komisji z dnia 5 maja 2003 r.
dotyczącej publikacji decyzji Komisji z dnia 11 czerwca 2002 r. w sprawie COMP/36.571/D‑l w wersji bez klauzuli poufności
– Banki austriackie („klub Lombard”),
SĄD PIERWSZEJ INSTANCJI
WSPÓLNOT EUROPEJSKICH (druga izba),
w składzie: J. Pirrung, prezes, N. J. Forwood i S. Papasavvas, sędziowie,
sekretarz: K. Andová, administrator,
uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 29 listopada 2005 r.,
wydaje następujący
Wyrok
Ramy prawne
1 Artykuł 3 ust. 1 rozporządzenia Rady nr 17 z dnia 6 lutego 1962 r. pierwszego rozporządzenia wprowadzającego w życie art. [81]
i [82] traktatu (Dz.U. 1962, 13, str. 204) stanowi, że jeśli Komisja stwierdzi naruszenie postanowień art. 81 WE lub art. 82 WE,
„może, w decyzji, zobowiązać odnośne przedsiębiorstwa lub związki przedsiębiorstw do zaniechania naruszenia”.
2 Artykuł 20 rozporządzenia nr 17 dotyczący tajemnicy zawodowej przewiduje, że informacje zebrane na podstawie różnych przepisów
tego rozporządzenia „wykorzystuje się tylko do celów, w których żądano udzielenia informacji lub przeprowadzano kontrolę”
(ust. 1), że Komisja oraz jej urzędnicy i inni pracownicy „są zobowiązani do nieujawniania informacji, uzyskanych w wyniku
stosowania niniejszego rozporządzenia, i które ze względu na swój charakter chronione są tajemnicą zawodową” (ust. 2) oraz
wreszcie, że te dwa pierwsze przepisy „nie sprzeciwiają się publikowaniu przeglądów lub zestawień, które nie zawierają danych
o poszczególnych przedsiębiorstwach lub związkach przedsiębiorstw” (ust. 3).
3 Zgodnie z art. 21 rozporządzenia nr 17 Komisja jest zobowiązana publikować „decyzje wydane na podstawie art. 2, 3, 6, 7 oraz
8” (ust. 1). Artykuł 21 ust. 2 precyzuje, że w publikacji „podaje się strony i istotną treść decyzji” i że „należy uwzględnić
uzasadnione interesy przedsiębiorstw w ochronie ich tajemnic handlowych”.
4 Artykuł 9 decyzji 200l/462/WE, EWWiS Komisji z dnia 23 maja 2001 r. w sprawie zakresu uprawnień funkcjonariuszy ds. przesłuchań
w niektórych postępowaniach z zakresu konkurencji (Dz.U. L 162, str. 21) stanowi, że:
„W przypadku zamiaru ujawnienia informacji, które mogą stanowić tajemnicę handlową przedsiębiorstwa, przedsiębiorstwo to informuje
się pisemnie o takim zamiarze i jego powodach, a także ustala się termin, w którym dane przedsiębiorstwo może dostarczyć wszelkie
uwagi na piśmie.
W przypadku gdy dane przedsiębiorstwo sprzeciwia się ujawnieniu informacji, ale okazuje się, że informacja nie jest chroniona
i dlatego może zostać ujawniona, stwierdza się to w uzasadnionej decyzji, o której powiadamia się to przedsiębiorstwo. Decyzja
określa termin, po którym te informacje zostaną ujawnione. Ten termin nie może być krótszy niż jeden tydzień od daty powiadomienia.
Pierwszy i drugi ustęp stosuje się mutatis mutandis do ujawnienia informacji przez jej opublikowanie w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich”.
Okoliczności faktyczne leżące u podstaw sporu
5 W decyzji z dnia 11 czerwca 2002 r., wydanej w ramach sprawy COMP/36.571/D‑1 – Banki austriackie („klub Lombard”), Komisja
stwierdziła, że od dnia 1 stycznia 1995 r. do dnia 24 czerwca 1998 r. skarżąca uczestniczyła w kartelu wraz z kilkoma innymi
bankami austriackimi (art. 1), za co Komisja postanowiła nałożyć na nią (art. 3) – podobnie jak na inne banki objęte postępowaniem
– grzywnę (zwanej dalej „decyzją nakładającą grzywny”).
6 Pismem z dnia 12 sierpnia 2002 r. Komisja przekazała skarżącej projekt decyzji nakładającej grzywny w wersji bez klauzuli
poufności i poprosiła ją o wyrażenie zgody na opublikowanie tej wersji.
7 W dniu 3 września 2002 r. skarżąca – podobnie jak większość pozostałych zainteresowanych banków – wniosła skargę o stwierdzenie
nieważności decyzji nakładającej grzywny, zarejestrowanej w sekretariacie Sądu pod numerem T‑260/02. W skardze tej skarżąca
nie podważa okoliczności faktycznych stwierdzonych przez Komisję, lecz jedynie wysokość grzywny, która została na nią nałożona.
8 W odpowiedzi na prośbę o wyrażenie zgody na opublikowanie z dnia 12 sierpnia 2002 r. skarżąca zwróciła się do Komisji pismem
z dnia 10 września 2002 r. z wnioskiem o opublikowanie decyzji nakładającej grzywny bez zawartego w części 7 przedstawienia
faktów odnoszących się do roku 1994 oraz o zastąpienie części 8–12 tej decyzji zaproponowanym przez nią tekstem.
9 W dniu 7 października 2002 r. właściwe służby Komisji zorganizowały spotkanie z adwokatami wszystkich adresatów decyzji nakładającej
grzywny. W trakcie tego spotkania nie udało się osiągnąć porozumienia co do wersji, która miała zostać opublikowana, w świetle
zarzutów podniesionych przez skarżącą w piśmie z dnia 10 września 2002 r. Odnosząc się do tej prośby, w dniu 22 października
2002 r. właściwy dyrektor Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji skierował pismo do skarżącej, w którym ponownie przytoczył stanowisko
Komisji w kwestii opublikowania decyzji nakładającej grzywny i przekazał jej tę decyzję w zrewidowanej wersji bez klauzuli
poufności.
10 W dniu 6 listopada 2002 r. skarżąca zwróciła się do funkcjonariusza ds. przesłuchań z prośbą o uwzględnienie jej wniosku z dnia
10 września 2002 r.
11 Uznając, że wniosek ten nie był uzasadniony, pismem z dnia 20 lutego 2003 r. funkcjonariusz ds. przesłuchań przedstawił skarżącej
decyzję nakładającą grzywny w nowej wersji bez klauzuli poufności.
12 Pismem z dnia 28 lutego 2003 r. skarżąca poinformowała, że podtrzymuje swój sprzeciw wobec opublikowania tej wersji bez klauzuli
poufności.
13 Pismem z dnia 5 maja 2003 r. funkcjonariusz ds. przesłuchań, przedkładając decyzję nakładającą grzywny w zrewidowanej wersji
bez klauzuli poufności, postanowił odrzucić sprzeciw skarżącej wobec opublikowania tej decyzji (zwaną dalej „zaskarżoną decyzją”).
Zgodnie z art. 9 akapit trzeci decyzji 2001/462 funkcjonariusz ds. przesłuchań stwierdził, że ta wersja decyzji nakładającej
grzywny (zwanej dalej „sporną wersją”) nie zawiera informacji korzystających z gwarancji poufnego traktowania przewidzianej
przez prawo wspólnotowe.
Przebieg postępowania i żądania stron
14 Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 6 czerwca 2003 r. skarżąca wniosła, na podstawie art. 230 akapit czwarty WE, niniejszą
skargę.
15 Odrębnym pismem złożonym w sekretariacie Sądu w tym samym dniu skarżąca wniosła, tytułem żądania głównego, wniosek o zawieszenie
wykonania zaskarżonej decyzji do czasu wydania orzeczenia co do istoty oraz, tytułem żądania ewentualnego, wniosek zmierzający
do zakazania Komisji publikacji spornej wersji aż do tego momentu. Wniosek ten został odrzucony postanowieniem Prezesa Sądu
z dnia 7 listopada 2003 r. w sprawie T‑198/08 R Bank Austria Creditanstalt przeciwko Komisji, Rec. str. II‑4879. Decyzja nakładająca
grzywny została opublikowana w Dzienniku Urzędowym w dniu 24 lutego 2004 r. (Dz.U. L 56, str. 1).
16 Zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję w odrębnym piśmie złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 22 lipca 2003 r.
został pozostawiony do rozstrzygnięcia w wyroku na podstawie postanowienia drugiej izby Sądu z dnia 30 marca 2004 r.
17 Skarżąca wnosi do Sądu o:
– stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji;
– obciążenie Komisji kosztami postępowania.
18 Komisja wnosi do Sądu o:
– oddalenie skargi;
– obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Co do prawa
19 Skarżąca podnosi sześć zarzutów na poparcie swojej skargi, opartych, odpowiednio, na naruszeniu art. 21 ust. 1 rozporządzenia
nr 17, naruszeniu art. 21 ust. 2 tego rozporządzenia, niezgodności z prawem publikacji części decyzji nakładającej grzywny
odnoszących się do roku 1994, naruszeniu rozporządzenia (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia
2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym
przepływie takich danych (Dz.U. 2001, L 8, str. 1), naruszeniu zasady równego traktowania oraz rozporządzenia Rady nr 1 z dnia
15 kwietnia 1958 r. w sprawie określenia systemu językowego Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Dz.U. 1958, 17, str. 385)
z powodu wcześniejszego opublikowania w internecie w języku niemieckim decyzji nakładającej grzywny oraz wreszcie na naruszeniu
obowiązku uzasadnienia.
20 Z jednej strony, Komisja uważa, że skarga jest niedopuszczalna. Twierdzi ona, po pierwsze, że na zaskarżoną decyzję nie przysługuje
skarga, ponieważ nie wywołuje ona wiążących skutków prawnych mogących naruszyć interesy skarżącej poprzez znaczącą zmianę
jej sytuacji prawnej oraz, po drugie, że skarżąca nie ma interesu prawnego. Po trzecie, uważa ona, że wszystkie zarzuty podniesione
przez skarżącą na poparcie jej skargi są niedopuszczalne, co pociąga za sobą niedopuszczalność całej skargi. Z drugiej strony,
Komisja jest zdania, że w każdym razie zarzuty podniesione przez skarżącą nie są zasadne.
21 W tych okolicznościach należy w pierwszej kolejności zbadać zarzuty niedopuszczalności podniesione przez Komisję i następnie
dopuszczalność i zasadność zarzutów podniesionych przez skarżącą.
W przedmiocie zarzutów niedopuszczalności podniesionych przez Komisję
W przedmiocie istnienia zaskarżalnego aktu
– Argumenty stron
22 Komisja wywodzi z art. 9 decyzji 2001/462 (przytoczonego w pkt 4 powyżej), że decyzję funkcjonariusza ds. przesłuchań można
uznawać za środek wywołujący wiążące skutki prawne mogące naruszyć interesy skarżącej poprzez znaczącą zmianę jej sytuacji
prawnej jedynie w takim zakresie, w jakim decyzja ta zezwala na opublikowanie „tajemnic handlowych” lub innych informacji
korzystających z podobnej ochrony.
23 Uważa ona, że decyzja w kwestii zakresu publikacji aktu w wersji bez klauzuli poufności należy zaś do uprawnień dyskrecjonalnych
Komisji i nie może naruszać sytuacji prawnej adresatów decyzji.
24 Komisja twierdzi, że skarżąca nie wspomniała – ani we wniosku skierowanym do funkcjonariusza ds. przesłuchań, ani w skardze
– o tajemnicy handlowej ani o informacjach korzystających z podobnej ochrony, które miały być zawarte w spornej wersji. Potwierdza
ona, że funkcjonariusz ds. przesłuchań, wydając zaskarżoną decyzję, nie zaprzeczył w żaden sposób poufnemu charakterowi jakichkolwiek
danych i że wobec tego ta decyzja nie może stanowić niekorzystnego aktu.
25 Skarżąca jest zdania, że zaskarżona decyzja wywołuje wobec niej wiążące skutki prawne. Według niej zakres zaskarżonej decyzji
wykracza poza stwierdzenia dotyczące braku tajemnic handlowych w spornej wersji. Podnosi ona, że postępowanie przewidziane
w art. 9 akapity pierwszy i drugi decyzji 2001/462 gwarantuje ochronę tajemnic handlowych, podczas gdy art. 9 akapit trzeci
tej decyzji reguluje – niezależnie od kwestii istnienia tajemnic handlowych – ujawnienie informacji, które mają zostać opublikowane
w Dzienniku Urzędowym.
– Ocena Sądu
26 Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem akty lub decyzje, które mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności w rozumieniu
art. 230 WE, stanowią środki wywołujące wiążące skutki prawne mogące naruszyć interesy skarżącego poprzez znaczącą zmianę
jego sytuacji prawnej (wyrok Trybunału z dnia 11 listopada 1981 r. w sprawie 60/81 IBM przeciwko Komisji, Rec. str. 2639,
pkt 9; wyrok Sądu z dnia 18 grudnia 1992 r. w sprawach połączonych od T‑10/92 do T‑12/92 i T‑15/92 Cimenteries CBR i in. przeciwko
Komisji, Rec. str. II‑2667, pkt 28; postanowienie Sądu z dnia 9 lipca 2003 r. w sprawie T‑219/01 Commerzbank przeciwko Komisji,
Rec. str. II‑2843, pkt 53, oraz wymienione w pkt 15 powyżej postanowienie Sądu w sprawie Bank Austria Creditanstalt przeciwko
Komisji, pkt 31).
27 Wobec powyższego nie można uwzględnić tezy Komisji, zgodnie z którą zaskarżona decyzja, wydana na podstawie art. 9 akapit
trzeci decyzji 2001/462, nie wywołuje wiążących skutków prawnych, ponieważ nie rozstrzyga ona kwestii istnienia tajemnic handlowych
lub innych informacji korzystających z podobnej ochrony.
28 Artykuł 9 decyzji 2001/462 ma na celu urzeczywistnienie, na płaszczyźnie proceduralnej, przewidzianej przez prawo wspólnotowe
ochrony informacji, które znajdowały się w posiadaniu Komisji w ramach postępowań w sprawach z zakresu konkurencji. W tej
kwestii art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 precyzuje, że z takiej ochrony korzystają w szczególności informacje uzyskane
na podstawie rozporządzenia nr 17 i które ze względu na swój charakter chronione są tajemnicą zawodową.
29 Otóż zakres informacji chronionych tajemnicą zawodową rozciąga się ponad tajemnice zawodowe przedsiębiorstw (opinia rzecznika
generalnego Lenza do wyroku Trybunału z dnia 24 czerwca 1986 r. w sprawie 53/85 AKZO Chemie przeciwko Komisji, Rec. str. 1965,
1977). W tym zakresie należy dokonać rozróżnienia między ochroną, jaką trzeba zapewnić informacjom chronionym tajemnicą zawodową
wobec osób, przedsiębiorstw lub związków przedsiębiorstw korzystających z prawa do bycia wysłuchanym w ramach postępowania
w sprawie z zakresu konkurencji, a ochroną, jaką należy zapewnić takim informacjom wobec całej opinii publicznej. Zobowiązanie
urzędników i innych pracowników instytucji do nieujawniania informacji będących w ich posiadaniu, które są objęte tajemnicą
zawodową – wymienione w art. 287 WE i wprowadzone w życie w dziedzinie reguł konkurencji mających zastosowanie do przedsiębiorstw
przez art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 – jest osłabione wobec osób, którym art. 19 ust. 2 tego rozporządzenia przyznaje
prawo do bycia wysłuchanym. Komisja może przekazać takim osobom pewne informacje objęte tajemnicą zawodową, jeżeli takie przekazanie
jest konieczne do prawidłowego przebiegu dochodzenia. Jednakże takie uprawnienie nie obowiązuje w odniesieniu do tajemnic
handlowych, którym zapewnia się szczególnie rozległą ochronę (zob. podobnie wyżej wymieniony wyrok w sprawie AKZO Chemie przeciwko
Komisji, pkt 26–28). Natomiast informacje objęte tajemnicą zawodową nie mogą zostać ujawnione całej opinii publicznej, niezależnie
od kwestii, czy chodzi o tajemnice handlowe czy też inne informacje poufne.
30 O konieczności takiego zróżnicowanego traktowania przypomniano w wyroku Sądu z dnia 18 września 1996 r. w sprawie T‑353/94
Postbank przeciwko Komisji, Rec. str. II‑921, pkt 87, w którym w odniesieniu do pojęcia tajemnicy handlowej uściślono, że
chodzi o informacje, których wydanie może poważnie naruszyć interesy osoby, która dostarczyła informacje, nie tylko wtedy,
gdy zostaną one ujawnione opinii publicznej, lecz także w przypadku samego ich przekazania podmiotowi trzeciemu.
31 Zatem dwa pierwsze akapity art. 9 decyzji 2001/462, które odnoszą się do ochrony tajemnic handlowych, dotyczą w szczególności
ujawnienia informacji osobom, przedsiębiorstwom lub związkom przedsiębiorstw dla celów wykonania ich prawa do bycia wysłuchanym
w ramach postępowania w sprawie z zakresu konkurencji. Jeśli zaś chodzi o ujawnienie informacji całej opinii publicznej w drodze
ich publikacji w Dzienniku Urzędowym, to przepisy te mają zastosowanie jedynie mutatis mutandis, zgodnie z art. 9 akapit trzeci
decyzji 2001/462. Prowadzi to między innymi do tego, że w przypadku gdy funkcjonariusz ds. przesłuchań podejmuje decyzję na
podstawie tego przepisu, jest on zobowiązany czuwać nad poszanowaniem tajemnicy zawodowej w odniesieniu do informacji, które
nie wymagają tak szczególnej ochrony, jak ochrona przyznana tajemnicom handlowym, a w szczególności informacji, które mogą
zostać przekazane do wiadomości osób trzecich uprawnionych do bycia wysłuchanym w ich przedmiocie, lecz których poufny charakter
stoi na przeszkodzie ich ujawnieniu opinii publicznej.
32 Ponadto zgodnie z motywem 9 decyzji 2001/462 „[p]rzy ujawnianiu informacji na temat osób fizycznych należy w szczególności
uwzględniać przepisy rozporządzenia […] nr 45/2001”.
33 Funkcjonariusz ds. przesłuchań jest zatem również zobowiązany czuwać nad przestrzeganiem przepisów tego rozporządzenia, gdy
podejmuje decyzję zezwalającą, na podstawie art. 9 decyzji 2001/462, na ujawnienie informacji.
34 Z tego wynika, że gdy funkcjonariusz ds. przesłuchań podejmuje decyzję na podstawie art. 9 akapit trzeci decyzji 2001/462,
nie może się on ograniczyć do zbadania, czy wersja decyzji wydanej na podstawie rozporządzenia nr 17 i przeznaczonej do publikacji
zawiera tajemnice handlowe lub inne informacje korzystające z podobnej ochrony. Musi on również zbadać, czy ta wersja zawiera
inne informacje, które nie mogą zostać ujawnione opinii publicznej, bądź ze względu na przepisy prawa wspólnotowego przyznające
im szczególną ochronę, bądź ze względu na to, że dotyczy ona informacji, które z uwagi na swój charakter są objęte tajemnicą
zawodową. Zatem decyzja funkcjonariusza ds. przesłuchań wywołuje skutki prawne w zakresie, w jakim określa, czy tekst przeznaczony
do publikacji zawiera takie informacje.
35 Ta wykładnia art. 9 akapit trzeci decyzji 2001/462 jest zgodna z art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17, który stanowi, że „[w]
publikacji […] należy uwzględnić uzasadnione interesy przedsiębiorstw w ochronie ich tajemnic handlowych”. Przepis ten, który
podkreśla szczególną ochronę konieczną w odniesieniu do tajemnic handlowych, nie może być interpretowany w ten sposób, że
ogranicza on ochronę przyznaną przez inne przepisy prawa wspólnotowego, takie jak art. 287 WE, art. 20 ust. 2 rozporządzenia
nr 17 i rozporządzenie nr 45/2001, innym informacjom objętym tajemnicą zawodową.
36 Z powyższego wynika, że zaskarżona decyzja wywołuje wiążące skutki prawne w stosunku do skarżącej, w zakresie w jakim stwierdza
ona, że sporna decyzja nie zawiera informacji podlegających ochronie przed ich ujawnieniem opinii publicznej. Wobec tego należy
odrzucić podniesiony przez Komisję zarzut niedopuszczalności oparty na braku zaskarżalnego aktu.
W przedmiocie interesu prawnego skarżącej
– Argumenty stron
37 Komisja jest zdania, że skarżąca nie ma interesu prawnego w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji.
38 W pierwszej kolejności opiera się ona na powodach, dla których uważa, że decyzja funkcjonariusza ds. przesłuchań nie stanowi
zaskarżalnego aktu.
39 W drugiej kolejności podnosi ona, że decyzja nakładająca grzywny nie zawiera żadnej informacji nieznanej opinii publicznej,
jako że pismo w sprawie przedstawienia zarzutów z dnia 10 września 1999 r. oraz uzupełniające pismo w sprawie przedstawienia
zarzutów z dnia 21 listopada 2000 r. w tej samej sprawie – w wersjach bez klauzuli poufności – zostały podane do publicznej
wiadomości przez osobę trzecią. Komisja podkreśla, że – w odróżnieniu od innych adresatów decyzji nakładającej grzywny – skarżąca
nie wniosła do Sądu skargi na przekazanie tych wersji wspomnianej osobie trzeciej.
40 W trzeciej kolejności, Komisja jest zdania, że skarżąca utraciła interes prawny w stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji
ze względu na publikację spornej wersji w Dzienniku Urzędowym. Utrzymuje ona, że zgodnie z argumentami podniesionymi przez
skarżącą na poparcie jej wniosku o zawieszenie wykonania zaskarżonej decyzji celem niniejszej skargi było opóźnienie publikacji
decyzji nakładającej grzywny tak długo, jak to możliwe, aż do czasu, gdy jej prezes zarządu stanie przed groźbą konsekwencji
karnych udziału skarżącej w kartelu zwanym „klub Lombard”. Ponieważ w międzyczasie postępowania karne przeciwko członkom zarządów
uczestników tego kartelu zostały umorzone, zdaniem Komisji skarżąca straciła wszelkie powody do kwestionowania publikacji
spornej wersji.
41 Skarżąca podważa te argumenty, twierdząc przede wszystkim, że zaskarżona decyzja narusza w wielu względach przepisy mające
na celu ochronę jej indywidualnych interesów. Podnosi ona między innymi, że sporna wersja opiera się na informacjach, które
Komisja uzyskała na podstawie rozporządzenia nr 17 i które są objęte tajemnicą zawodową na podstawie art. 20 tego rozporządzenia
i art. 287 WE.
– Ocena Sądu
42 Celem przepisów dotyczących tajemnicy zawodowej, na które powołała się skarżąca, jest między innymi ochrona osób, których
dotyczy postępowanie w sprawie z zakresu konkurencji na podstawie rozporządzenia nr 17, przed szkodą mogącą wyniknąć z ujawnienia
informacji, które Komisja uzyskała w ramach tego postępowania. Wobec tego nie można zaprzeczyć temu, że skarżąca ma – co do
zasady – interes prawny w odniesieniu do zaskarżonej decyzji.
43 Następnie należy podnieść, że opublikowanie pism w sprawie przedstawienia zarzutów, o których mowa w pkt 39 powyżej, przez
osobę trzecią nie ma wpływu na interes prawny skarżącej. Nawet przy założeniu, że informacje zawarte w tych dokumentach są
identyczne z informacjami znajdującymi się w spornych częściach decyzji nakładającej grzywny, decyzja ta ma całkiem inne znaczenie
niż pismo w sprawie przedstawienia zarzutów. Pismo to ma na celu umożliwienie zainteresowanym stronom przedstawienia ich punktu
widzenia w kwestii tymczasowych ustaleń Komisji w przedmiocie zarzucanych im czynów. Natomiast decyzja nakładająca grzywny
zawiera opis faktów, które Komisja uważa za udowodnione. Zatem opublikowanie pisma w sprawie przedstawienia zarzutów i jego
uzupełnienia, niezależnie od tego, jaką szkodę może to wyrządzić zainteresowanym stronom, nie może pozbawiać adresatów decyzji
nakładającej grzywny interesu prawnego w twierdzeniu, że opublikowana wersja tej decyzji zawiera informacje podlegające ochronie
przed ich ujawnieniem opinii publicznej.
44 W odniesieniu do opublikowania decyzji nakładającej grzywny, które miało miejsce po wniesieniu skargi, należy przypomnieć,
że nie można zaprzeczyć istnieniu interesu prawnego adresata decyzji w jej zakwestionowaniu z tego względu, że została już
ona wykonana, jako że samo stwierdzenie nieważności takiej decyzji może wywołać skutki prawne, w szczególności poprzez zobowiązanie
Komisji do podjęcia środków, które zapewnią wykonanie wyroku Sądu i poprzez zapobieżenie stosowaniu takiej praktyki przez
Komisję w przyszłości (wymieniony w pkt 29 powyżej wyrok Trybunału w sprawie AKZO Chemie przeciwko Komisji, pkt 21; wyrok
Trybunału z dnia 26 kwietnia 1988 r. w sprawie 207/86 Apesco przeciwko Komisji, Rec. str. 2151, pkt 16; wyrok Sądu z dnia
9 listopada 1994 r. T‑46/92 Scottish Football przeciwko Komisji, Rec. str. II‑1039, pkt 14; postanowienie Sądu z dnia 1 lutego
1999 r. w sprawie T‑256/97 BEUC przeciwko Komisji, Rec. str. II‑169, pkt 18).
45 Wreszcie argumentacja Komisji, zgodnie z którą skarżąca, wnosząc niniejszą skargę o stwierdzenie nieważności, miała jedynie
na celu opóźnienie publikacji decyzji nakładającej grzywny, aby zapobiec możliwości wykorzystania informacji zawartych w tej
decyzji w ramach postępowania karnego przeciwko jej prezesowi zarządu, tak iż utraciła ona jakikolwiek interes prawny, po
tym jak austriackie władze sądowe umorzyły to postępowanie, nie jest poparty żadnymi danymi w aktach tej sprawy. W tym względzie
wynika między innymi ze wspomnianego w pkt 15 powyżej postanowienia w sprawie Bank Austria Creditanstalt przeciwko Komisji
(pkt 44–47), że odwołanie do tych postępowań karnych stanowi wyłącznie jeden z elementów powołanych przez skarżącą w celu
wykazania, że spełniona jest przesłanka dotycząca pilnego charakteru zawieszenia wykonania zaskarżonej decyzji. Z jednej strony,
w swoim wniosku o zarządzenie środka tymczasowego skarżąca twierdziła, że zaskarżona decyzja powoduje po jej stronie powstanie
szkody także pod innymi względami. Z drugiej strony, fakt, że okoliczności, które skłoniły skarżącego do wystąpienia z wnioskiem
o zawieszenie wykonania zaskarżonej decyzji, już nie istnieją, nie oznacza, że interes prawny w stwierdzeniu nieważności tej
decyzji zniknął.
46 Wobec tego należy odrzucić również podniesiony przez Komisję zarzut niedopuszczalności oparty na braku interesu prawnego.
W przedmiocie zarzutów podniesionych przez skarżącą
47 Najpierw należy zbadać dwa pierwsze zarzuty skarżącej, oparte na naruszeniu art. 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 17, a następnie,
zarzuty trzeci i szósty, oparte na niezgodności z prawem publikacji opisu faktów dotyczącego 1994 r., potem zarzut czwarty,
oparty na naruszeniu rozporządzenia nr 45/2001, i wreszcie zarzut piąty, oparty na niezgodności z prawem wcześniejszej publikacji
niemieckiego tekstu decyzji nakładającej grzywny.
W przedmiocie zarzutu pierwszego, opartego na naruszeniu art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17
– Argumenty stron
48 Skarżąca podnosi, że decyzja nakładająca grzywny nie należy do decyzji, których publikacja jest obowiązkowa na podstawie art. 21
ust. 1 rozporządzenia nr 17. Twierdzi ona, że zgodnie z tym przepisem jedynie decyzje wydane na podstawie art. 2, 3, 6, 7
i 8 tego rozporządzenia muszą zostać opublikowane oraz że art. 20 rozporządzenia nr 17, dotyczący ochrony tajemnicy zawodowej,
zakazuje publikacji wszystkich innych decyzji wydanych na podstawie tego rozporządzenia. Jej zdaniem przepisy rozporządzenia
nr 17 w przedmiocie ochrony tajemnicy handlowej przez Komisję (art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17) stanowią regułę, zaś przepisy
dotyczące publikacji decyzji (art. 21 rozporządzenia nr 17) – wyjątek.
49 Skarżąca podkreśla, że art. 3 rozporządzenia nr 17 dotyczy decyzji, na podstawie których Komisja zobowiązuje zainteresowane
przedsiębiorstwa do zaniechania stwierdzonego naruszenia. Twierdzi ona, że decyzja nakładająca grzywny nie może być traktowana
tak samo, jak takie decyzje, ponieważ naruszenie ustało, zanim wydano decyzję. Znajdujący się w art. 2 sentencji decyzji nakładającej
grzywny nakaz położenia kresu naruszeniu jest zatem – zdaniem skarżącej – bezprzedmiotowy, a wręcz nieistniejący. Skarżąca
wnioskuje z tego, że publikacja decyzji nakładającej grzywny jest zakazana przez art. 20 rozporządzenia nr 17, i to w całości.
50 Komisja podważa dopuszczalność tego zarzutu, twierdząc, po pierwsze, że publikacja decyzji nakładającej grzywny nie wynika
z zaskarżonej decyzji, lecz z art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17. Po drugie, Komisja zauważa, że skarżąca nie może podnosić
w drodze rozpatrywanej skargi, że nakaz położenia kresu naruszeniu zawarty w art. 2 decyzji nakładającej grzywny jest niezgodny
z prawem z tego względu, że zarzut ten – który nie jest skierowany przeciwko zaskarżonej decyzji, lecz przeciwko decyzji nakładającej
grzywny – został podniesiony zbyt późno. Po trzecie, Komisja twierdzi, że przedstawienie tego zarzutu w skardze nie spełnia
wymogów art. 44 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Sądu.
51 Komisja podnosi, że w każdym razie argument skarżącej nie jest zasadny w świetle prawa z tego względu, że – z jednej strony
– skarżąca twierdzi, że ważny nakaz położenia kresu naruszeniu stanowi warunek sine qua non publikacji decyzji nakładającej
grzywny, nie kwestionując, że decyzja zawiera taki nakaz i – z drugiej strony – utrzymuje, że art. 21 rozporządzenia nr 17
przewiduje odstępstwo od zasady ochrony tajemnicy zawodowej, nie twierdząc, że naruszony został obowiązek ochrony tajemnicy
zawodowej.
– Ocena Sądu
52 Jeśli chodzi o dopuszczalność zarzutu, po pierwsze, z rozważań zawartych w pkt 27–36 powyżej wynika, że argumenty Komisji,
zgodnie z którymi publikacja spornej wersji nie wynika z zaskarżonej decyzji i że skarżąca nie ma interesu prawnego w podważeniu
treści tej wersji, nie są zasadne. Podnosząc bowiem te argumenty, Komisja błędnie zrozumiała rozumowanie skarżącej, którego
celem jest właśnie przedstawienie twierdzenia, że sporna wersja zawiera informacje, które – z uwagi na to, że są objęte tajemnicą
zawodową na podstawie art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17 – nie mogą zostać opublikowane. Tymczasem publikacja spornych fragmentów,
których ujawnieniu skarżąca sprzeciwiła się na tej podstawie, że zawierają one informacje objęte tajemnicą zawodową, wynika
z wydania zaskarżonej decyzji.
53 Po drugie, poprzez twierdzenie, że decyzja zawierająca nakaz położenia kresu naruszeniu, choć naruszenie to już ustało, nie
należy do decyzji, których publikacja jest obowiązkowa na podstawie art. 21 rozporządzenia nr 17, skarżąca kwestionuje nie
tylko zgodność z prawem nakazu znajdującego się w art. 2 decyzji nakładającej grzywny, lecz także wykładnię art. 21 rozporządzenia
nr 17, na której opiera się zaskarżona decyzja. Zarzut skarżącej, rozumiany w ten sposób, nie może zostać odrzucony z tego
powodu, że został podniesiony zbyt późno. Zresztą – ze względów ekonomii procesowej – nie byłoby pożądane uzależnienie dopuszczalności
omawianego zarzutu od wcześniejszego warunku, że adresat decyzji nakładającej grzywny, który chce zakwestionować publikację
tej decyzji, wniósł skargę na zawarty w niej nakaz.
54 Po trzecie, zarzut pierwszy został przedstawiony w skardze w sposób wystarczająco jasny i spójny, jako że umożliwił on Komisji
przygotowanie szczegółowej argumentacji na swoją obronę i Sąd uważa, że jest w stanie orzec w przedmiocie tych zarzutów. Wobec
tego przedstawienie tego zarzutu czyni zadość wymogom art. 44 ust. 1 lit. c) regulaminu.
55 Zarzut pierwszy podniesiony przez skarżącą jest zatem dopuszczalny.
56 W odniesieniu do zasadności tego zarzutu nie można jednak przyjąć wykładni art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17, za którą opowiada
się skarżąca, jakoby przepis ten przewidywał jedynie publikację decyzji zawierających nakaz położenia kresu naruszeniu. Rozporządzenie
nr 17 ma bowiem za przedmiot, jak wynika z motywów oraz z art. 83 ust. 2 lit. a) WE, zapewnienie poszanowania reguł konkurencji
przez przedsiębiorstwa i upoważnienie w tym celu Komisji do zmuszania przedsiębiorstw do zaniechania stwierdzonego naruszenia,
jak również do nakładania grzywien i okresowych kar pieniężnych w przypadku naruszenia. Uprawnienie do wydawania decyzji takiego
rodzaju wiąże się nieodzownie z uprawnieniem do stwierdzania istniejącego naruszenia (wyrok Trybunału z dnia 2 marca 1983 r.
w sprawie 7/82 GVL przeciwko Komisji, Rec. str. 483, pkt 23). Komisja może zatem wydać, na podstawie art. 3 rozporządzenia
nr 17, decyzję ograniczającą się do stwierdzenia naruszenia, które już ustało, pod warunkiem że ma ona w tym uzasadniony interes
(wyżej wymieniony wyrok w sprawie GVL przeciwko Komisji, pkt 24–28). Podobnie, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, Komisja
może nakładać grzywny z tytułu naruszenia, które już ustało (wyrok Trybunału z dnia 15 lipca 1970 r. w sprawie 41/69 ACF Chemiefarma
przeciwko Komisji, Rec. str. 661, pkt 175, i wyrok Sądu z dnia 6 października 2005 r. w sprawach połączonych T‑22/02 i T‑23/02
Sumitomo Chemical i Sumika Fine Chemicals przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. II‑4065, pkt 37, 38 i 131). Jednakże decyzja nakładająca
grzywny wydana na podstawie art. 15 ust. 2 rozporządzenia nr 17 wiąże się niechybnie ze stwierdzeniem naruszenia na podstawie
art. 3 tego rozporządzenia (zob. podobnie wyżej wymieniony wyrok w sprawie arrêt GVL przeciwko Komisji, pkt 23, i wyżej wymieniony
wyrok w sprawie Sumitomo Chemical i Sumika Fine Chemicals przeciwko Komisji, pkt 36).
57 Należy dodać, że zadanie nadzoru, jakie powierza Komisji art. 81 ust. 1 WE i art. 82 WE, nie obejmuje jedynie zadania ścigania
i karania poszczególnych naruszeń, ale obejmuje również obowiązek prowadzenia ogólnej polityki zmierzającej do stosowania
w zakresie konkurencji zasad ustanowionych w traktacie i nadawania takiego kierunku zachowaniom przedsiębiorstw (zob. wyrok
Trybunału z dnia 28 czerwca 2005 r. w sprawach połączonych C‑189/02 P, C‑202/02 P, od C‑205/02 P do C‑208/02 P i C‑213/02 P
Dansk Rørindustri i in. przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. I‑5425, pkt 170). W celu wykonania tego zadania niezbędne jest, by
podmioty gospodarcze były informowane, w drodze publikacji decyzji stwierdzających naruszenia i nakładających grzywny, o zachowaniach,
które doprowadziły do podjęcia represyjnych działań przez Komisję.
58 Z tego wynika, że ciążący na Komisji obowiązek publikowania, zgodnie z art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17, decyzji, które
wydaje ona na podstawie art. 3 tego rozporządzenia, jest wiążący w stosunku do wszystkich decyzji stwierdzających naruszenie
lub nakładających grzywnę, przy czym nie trzeba wiedzieć, czy zawierają one również nakaz położenia kresu naruszeniu lub czy
taki nakaz jest uzasadniony w świetle okoliczności konkretnego przypadku.
59 Z tego wynika, że zarzut pierwszy nie jest zasadny.
W przedmiocie zarzutu drugiego, opartego na naruszeniu art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17
– Argumenty stron
60 Skarżąca powołuje się na zasadę legalności działań administracji, z której wynika, jej zdaniem, że Komisja może wydawać indywidualne
decyzje jedynie na podstawie i zgodnie z normą, która stanowi podstawę prawną jej działania. Twierdzi ona, że zgodnie z art. 21
rozporządzenia nr 17, który stanowi podstawę prawną uzasadniającą publikację decyzji dotyczących stosowania reguł konkurencji,
można opublikować tylko „istotną treść decyzji”. Wywodzi ona ze stosunku między art. 20 rozporządzenia nr 17, który stanowi
regułę, a art. 21 tego rozporządzenia, który jest wyjątkiem (zob. pkt 48 powyżej), że ochrona tajemnicy zawodowej obejmuje
całość decyzji nakładającej grzywny i że ta decyzja nie może zostać opublikowana. Jest ona zatem zdania, że art. 21 rozporządzenia
nr 17 nie może uzasadniać publikacji całego tekstu decyzji nakładającej grzywny.
61 W związku z tym podnosi ona, że w niniejszym przypadku sporna wersja różni się od oryginału jedynie tym, że zostały w niej
usunięte nazwiska pracowników zainteresowanych banków i że nie stanowi to oddania „istotnej treści” decyzji nakładającej grzywny.
Przypomina ona ponadto, że znaczna część informacji znajdujących się w spornej wersji została udostępniona Komisji ze względu
na dobrowolną współpracę ze strony skarżącej.
62 Zarzuca ona Komisji, że odrzuciła bez uzasadnienia przedstawioną przez nią propozycję opublikowania „istotnej treści” decyzji
nakładającej grzywny i tym samym błędnie z punktu widzenia prawa potraktowała całą decyzję w taki sam sposób jak jej istotną
treść.
63 Skarżąca sprzeciwia się argumentacji, zgodnie z którą opublikowanie spornej wersji było konieczne do przedstawienia, przede
wszystkim, charakteru, rozmiaru, zakresu i instytucjonalizacji kartelu, a następnie zilustrowania jego wagi i czasu trwania,
jak również zamiaru popełnienia czynu zabronionego po stronie zainteresowanych stron oraz wreszcie podnoszonej zdolności kartelu
do wyrządzenia szkody wymianie wewnątrz Wspólnoty. Podważa ona, jakoby Komisja miała prawo do realizowania tych celów w drodze
niezgodnej z prawem publikacji decyzji nakładającej grzywny, jako że art. 21 rozporządzenia nr 17 przewiduje wyraźnie wyłącznie
publikację istotnej treści tej decyzji. Pomocniczo twierdzi ona, że powyższe cele można było również osiągnąć poprzez przedstawienie
„istotnej treści” powyższej decyzji.
64 Zdaniem skarżącej art. 20 i 21 rozporządzenia nr 17 pozbawiły Komisję dyskrecjonalnego uprawnienia w odniesieniu do kwestii
wyboru publikacji całego tekstu decyzji bądź istotnej treści tej decyzji. Skarżąca przyznaje, że Komisji przysługuje swoboda
oceny przy określaniu, co stanowi „istotną treść” decyzji, lecz podkreśla, że w niniejszym przypadku żadna decyzja nie została
podjęta w tej kwestii.
65 Wreszcie skarżąca twierdzi, że ewentualna praktyka decyzyjna pozwanej, polegająca na publikowaniu w całości decyzji nakładających
grzywny, jest niezgodna z prawem i nie może uzasadniać zaskarżonej decyzji.
66 Komisja uważa ten zarzut za niedopuszczalny. Co do istoty, twierdzi ona, iż błędna jest teza, że art. 21 ust. 2 rozporządzenia
nr 17 zakazuje publikowania w całości decyzji w wersji bez klauzuli poufności, która opiera się wyłącznie na nieuzasadnionym
wniosku a contrario, jakoby publikacja, do której Komisja nie jest wyraźnie zobowiązana, była niezgodna z prawem. Jej zdaniem
art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17 nie stanowi przepisu mającego na celu ochronę osób, których dotyczy mająca zostać opublikowana
decyzja, lecz wynika z zasady jawności aktów prawnych charakterystycznej dla państwa prawa. Ponadto twierdzi ona, iż w zaskarżonej
decyzji wskazano – wraz z podaniem uzasadnienia – że publikacja spornej wersji jest „konieczna” i zgodna z prawem, ponieważ
wersja ta nie zawiera ani tajemnic handlowych, ani ewentualnych innych informacji poufnych zasługujących na ochronę.
– Ocena Sądu
67 Omawiany zarzut opiera się na błędnym założeniu, jakoby publikacja decyzji wydanej na podstawie rozporządzenia nr 17, która
nie jest obowiązkowa na mocy art. 21 tego rozporządzenia, była niezgodna z prawem.
68 W związku z tym należy podnieść, że zasada legalności powołana przez skarżącą na poparcie jej tezy jest uznana w prawie wspólnotowym
w takim rozumieniu, że sankcja, nawet niemająca charakteru karnego, może zostać wymierzona jedynie pod warunkiem, że opiera
się ona na jasnej i jednoznacznej podstawie prawnej (wyrok Trybunału z dnia 25 września 1984 r. w sprawie 117/83 Könecke,
Rec. str. 3291, pkt 11).
69 W każdym razie z zasady legalności nie można wywieść zakazu publikowania aktów wydanych przez instytucje, w przypadku gdy
ta publikacja nie jest wyraźnie przewidziana w traktatach lub w innym powszechnie obowiązującym akcie. W obecnym stanie prawa
wspólnotowego taki zakaz byłby niezgodny z art. 1 UE, zgodnie z którym w ramach Unii Europejskiej „decyzje podejmowane są
z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady otwartości”. Zasada ta znajduje odzwierciedlenie w art. 255 WE, który gwarantuje
obywatelom, pod pewnymi warunkami, prawo dostępu do dokumentów instytucji. Ponadto jest ona wyrażona między innymi w art. 254 WE,
który uzależnia wejście w życie niektórych aktów instytucji od ich publikacji, oraz w licznych przepisach prawa wspólnotowego,
które – jak art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17 – zobowiązują instytucje do składania sprawozdania opinii publicznej ze swojej
działalności. Zgodnie z tą zasadą – oraz w braku przepisów zarządzających lub zakazujących wyraźnie publikacji – uprawnienie
instytucji do podawania do wiadomości publicznej wydawanych przez nie aktów jest regułą, od której istnieją wyjątki z uwagi
na to, że prawo wspólnotowe, w szczególności w drodze przepisów gwarantujących poszanowanie tajemnicy zawodowej, stoi na przeszkodzie
ujawnieniu tych aktów lub pewnych informacji, które są w nich zawarte.
70 W tym kontekście należy jasno powiedzieć, że ani art. 287 WE, ani rozporządzenie nr 17 nie wskazują wyraźnie, jakie informacje
– poza tajemnicami handlowymi – są objęte tajemnicą zawodową. Wbrew temu, co utrzymuje skarżąca, z art. 20 ust. 2 rozporządzenia
nr 17 nie można wywieść, że ma to miejsce w przypadku wszystkich informacji uzyskanych na podstawie tego rozporządzenia, z wyjątkiem
tych, których publikacja jest obowiązkowa na mocy jego art. 21. Tak jak art. 287 WE, art. 20 ust. 2 rozporządzenia nr 17,
który wprowadza w życie to postanowienie traktatu w zakresie reguł konkurencji mających zastosowanie do przedsiębiorstw, stoi
na przeszkodzie jedynie ujawnieniu informacji, „które ze względu na swój charakter chronione są tajemnicą zawodową”.
71 Aby informacje były objęte – ze względu na swój charakter – tajemnicą zawodową, przede wszystkim konieczne jest, by były one
znane jedynie ograniczonej liczbie osób. Następnie musi chodzić o informacje, których ujawnienie może wyrządzić poważną szkodę
osobie, która ich dostarczyła, lub osobie trzeciej. Wreszcie konieczne jest, by interesy, które mogą zostać naruszone na skutek
ujawnienia informacji, zasługiwały obiektywnie na ochronę. Ocena poufnego charakteru informacji wymaga zatem wyważenia uzasadnionych
interesów, które sprzeciwiają się ich ujawnieniu, oraz interesu ogólnego, który wymaga, by działania instytucji Wspólnoty
miały miejsce z możliwie najwyższym poszanowaniem zasady otwartości.
72 Prawodawca wspólnotowy wyważył interes ogólny w przejrzystości działań Wspólnoty i interesy mogące się temu sprzeciwić w różnych
aktach prawa wtórnego, między innymi w rozporządzeniu nr 45/2001 oraz w rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U.
L 145, str. 43). Wprawdzie pojęcie „tajemnicy zawodowej” jest ujęte w prawie pierwotnym, jako że figuruje ono w art. 287 WE,
jak również prawo wtórne nie może w żadnym przypadku zmieniać postanowień traktatu, niemniej jednak wykładnia traktatu dokonana
przez prawodawcę wspólnotowego w odniesieniu do kwestii, która nie jest w nim wyraźnie uregulowana, stanowi ważną wskazówkę
co do tego, jak powinno być rozumiane dane postanowienie (opinia sędziego Kirschnera pełniącego funkcję rzecznika generalnego
do wyroku Sądu z dnia 10 lipca 1990 r. w sprawie T‑51/89 Tetra Pak przeciwko Komisji, Rec. str. II‑309, II‑312, pkt 34).
73 Należy dodać, że podczas gdy motyw 9 decyzji 2001/462 odwołuje się do rozporządzenia nr 45/2001 (zob. pkt 32 i 33 powyżej),
motyw 10 przewiduje, że „[n]iniejsza decyzja nie narusza ogólnych zasad przyznających lub wykluczających dostęp do dokumentów
Komisji”. Wydając tę decyzję, Komisja nie zamierzała zatem ani ograniczyć, ani rozszerzyć warunków, w jakich opinii publicznej
można udostępnić dokumenty dotyczące stosowania reguł konkurencji oraz zawarte w nich informacje, w porównaniu z tym, co przewidują
te rozporządzenia.
74 Z tego wynika, że w sytuacji gdy takie przepisy prawa wtórnego zakazują ujawnienia informacji opinii publicznej lub wykluczają
dostęp opinii publicznej do dokumentów zawierających informacje, informacje te należy uważać za objęte tajemnicą zawodową.
Natomiast w sytuacji gdy opinia publiczna ma dostęp do dokumentów zawierających pewne informacje, nie można uważać, że informacje
te są objęte – ze względu na swój charakter – tajemnicą zawodową.
75 Jeśli chodzi o publikowanie decyzji Komisji wydanych na podstawie rozporządzenia nr 17, z powyższego wynika, że art. 20 rozporządzenia
nr 17 zakazuje – poza ujawnianiem tajemnic handlowych – między innymi publikacji informacji, które są objęte wyjątkami od
prawa dostępu do dokumentów przewidzianymi w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001 lub które są chronione na mocy innych przepisów
prawa wtórnego, takich jak rozporządzenie nr 45/2001. Natomiast przepis ten nie stoi na przeszkodzie publikacji informacji,
o których opinia publiczna ma prawo dowiedzieć się w drodze prawa dostępu do dokumentów.
76 Następnie należy przypomnieć, że art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 17 nakłada na Komisję obowiązek publikowania decyzji wydanych
przez nią na podstawie art. 2, 3, 6, 7 i 8 tego rozporządzenia. W świetle powyższych rozważań art. 21 ust. 2 rozporządzenia
nr 17 należy interpretować w ten sposób, że ogranicza on ten obowiązek do wymienienia zainteresowanych stron i podania „istotnej
treści” tych decyzji w celu ułatwienia zadania Komisji polegającego na informowaniu opinii publicznej o tych decyzjach, mając
na uwadze między innymi wymogi językowe związane z publikacją w Dzienniku Urzędowym. Natomiast przepis ten nie ogranicza uprawnienia
Komisji do publikowania całego tekstu jej decyzji, jeśli uważa ona to za wskazane i jeśli pozwalają na to jej zasoby, z zastrzeżeniem
poszanowania tajemnicy zawodowej w rozumieniu ustalonym powyżej.
77 Nawet jeśli na Komisji ciąży zatem ogólny obowiązek publikowania jej decyzji jedynie w wersji bez klauzuli poufności, nie
jest konieczne – dla zapewnienia dotrzymania tego obowiązku – interpretowanie art. 21 ust. 2 w ten sposób, że przyznaje on
szczególne prawo adresatom decyzji wydanych na podstawie art. 2, 3, 6, 7 i 8 rozporządzenia nr 17, pozwalając im na sprzeciwianie
się opublikowaniu przez Komisję w Dzienniku Urzędowym (i w razie potrzeby także na stronie internetowej tej instytucji) informacji,
które – choć nie poufne – nie są „istotne” dla zrozumienia sentencji tych decyzji.
78 Ponadto interes przedsiębiorstwa, na które Komisja nałożyła grzywnę za naruszenie prawa konkurencji, by szczegóły zarzucanego
mu zachowania o znamionach naruszenia nie zostały ujawnione opinii publicznej, nie zasługuje na szczególną ochronę, mając
na uwadze interes opinii publicznej w jak najpełniejszym poznaniu powodów, jakimi kierowała się Komisja, interes podmiotów
gospodarczych w posiadaniu wiedzy na temat zachowań, które mogą je narazić na sankcje, oraz interes osób poszkodowanych na
skutek naruszenia w poznaniu szczegółów, aby móc dochodzić w razie potrzeby swych praw wobec ukaranych przedsiębiorstw oraz
możliwość – jaką dysponuje to przedsiębiorstwo – poddania takiej decyzji kontroli sądowej.
79 Wobec tego art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 17 nie ma na celu ograniczenia swobody Komisji w publikowaniu według własnej woli
bardziej kompletnej wersji jej decyzji aniżeli niezbędne minimum oraz zawarcia w niej również informacji, których publikacja
nie jest wymagana, pod warunkiem że ujawnienie tych informacji nie jest niezgodne z ochroną tajemnicy zawodowej.
80 Z tego wynika, że należy odrzucić ten zarzut bez konieczności orzekania przez Sąd w kwestii jego dopuszczalności.
W przedmiocie zarzutu trzeciego, opartego na niezgodnej z prawem publikacji części decyzji nakładającej grzywny dotyczących
roku 1994 oraz w przedmiocie zarzutu szóstego, opartego na naruszeniu obowiązku uzasadnienia
– Argumenty stron
81 Poprzez zarzut trzeci skarżąca utrzymuje, że publikacja części decyzji nakładającej grzywny, które odnoszą się do roku 1994,
jest niezgodna z prawem z tego powodu, że – po pierwsze – Komisja nie była uprawniona do prowadzenia dochodzenia w sprawie
naruszenia popełnionego przez skarżącą w Austrii w 1994 r. oraz – po drugie – sentencja decyzji nakładającej grzywny nie uwzględnia
praktyk stwierdzonych w trakcie 1994 r. W jej opinii ma ona interes prawny w odniesieniu do tego zarzutu, ponieważ te części
decyzji zawierają informacje, które jej dotyczą i które są objęte tajemnicą zawodową.
82 Skarżąca utrzymuje, że w 1994 r. w Austrii to nie art. 81 WE miał zastosowanie, lecz art. 53 Porozumienia o Europejskim Obszarze
Gospodarczym (zwanego dalej „EOG”). Artykuł 56 EOG przyznaje uprawnienie Urzędowi Nadzoru EFTA, a nie Komisji, do kontrolowania
przestrzegania art. 53 EOG, w przypadku gdy zainteresowane przedsiębiorstwa osiągają więcej niż 33 % obrotu w EFTA, co miało
miejsce w przypadku skarżącej. Wywodzi ona z tego, że Komisja nie mogła zastosować rozporządzenia nr 17 do naruszeń art. 53 EOG
popełnionych w 1994 r., ponieważ – po pierwsze – nie miała ona takich kompetencji w stosunku do tego okresu, a – po drugie
– te części przedstawienia faktów zawarte w decyzji nakładającej grzywny, które odnoszą się do roku 1994, nie mają znaczenia
dla sentencji tej decyzji.
83 Skarżąca dodaje, że Komisja nie miała prawa do opublikowania ustaleń faktycznych dotyczących roku 1994, ponieważ uzyskała
ona informacje z tym związane na podstawie art. 11 i 14 rozporządzenia nr 17, oraz że była ona zobowiązana, na mocy art. 287 WE
i art. 20 rozporządzenia nr 17, do zachowania tajemnicy zawodowej. Twierdzi ona, że sporna wersja zawiera informacje poufne,
jako że wymienia ona liczne dokumenty wewnętrzne skarżącej, które Komisja otrzymała na podstawie rozporządzenia nr 17.
84 Poprzez zarzut szósty skarżąca twierdzi, że zaskarżona decyzja narusza art. 253 WE, ponieważ nie podaje ona powodów uzasadniających
opublikowanie fragmentów decyzji nakładającej grzywny, które odnoszą się do roku 1994. Podkreśla ona, że podczas gdy w zaskarżonej
decyzji pojawia się dwukrotnie wzmianka o jej wniosku o zaczernienie tych fragmentów, w decyzji tej Komisja nie zajęła stanowiska
w kwestii tego szczególnego wniosku ani w kwestii argumentacji przytoczonej na jego poparcie i ograniczyła się do udzielenia
odpowiedzi na argument, jakoby tylko „istotna treść” decyzji nakładającej grzywny mogła zostać opublikowana. Skarżąca podkreśla,
że argument ten należy odróżnić od argumentu dotyczącego części decyzji odnoszących się do roku 1994.
85 Komisja kwestionuje dopuszczalność zarzutu trzeciego, twierdząc przede wszystkim, że zastrzeżenia dotyczące niemożności zastosowania
rozporządzenia nr 17 i braku kompetencji Komisji, które odnoszą się do legalności decyzji nakładającej grzywny, zostały wysunięte
zbyt późno. Następnie w odniesieniu do zastrzeżenia dotyczącego znaczenia części decyzji odnoszących się do roku 1994 uważa
ona, że skarżąca nie ma interesu prawnego. Komisja jest zdania, że skarżąca nie ma również interesu prawnego w odniesieniu
do zarzutu szóstego.
86 Komisja twierdzi, że te dwa zarzuty są w każdym razie bezzasadne.
– Ocena Sądu
87 Tak jak zarzut drugi, zarzut trzeci opiera się na błędnym założeniu, jakoby opublikowane mogły zostać jedynie informacje,
których publikacja jest wymagana na mocy art. 21 rozporządzenia nr 17, podczas gdy wszystkie inne informacje uzyskane zgodnie
z rozporządzeniem nr 17 są wyłączone z publikacji.
88 Komisja ma – wręcz przeciwnie – swobodę w publikowaniu całego tekstu swojej decyzji, pod warunkiem że nie zawiera ona informacji
podlegających ochronie tajemnicy zawodowej w rozumieniu ustalonym powyżej w ramach badania zarzutu drugiego.
89 W związku z tym zamieszczenie w decyzji nakładającej grzywny ustaleń faktycznych odnoszących się do kartelu nie może być uzależnione
od warunku, że Komisja jest uprawniona do stwierdzenia związanego z nim naruszenia bądź od warunku, że rzeczywiście stwierdziła
ona istnienie takiego naruszenia. Uzasadnione jest bowiem, że Komisja opisuje w decyzji stwierdzającej naruszenie i nakładającej
karę kontekst faktyczny i historyczny, w który wpisuje się zarzucone zachowanie. To samo odnosi się do publikacji tego opisu,
z uwagi na to, że może on być przydatny do pełnego zrozumienia przez zainteresowaną opinię publiczną powodów wydania takiej
decyzji. W związku z tym do Komisji należy dokonanie oceny, czy zamieszczenie w decyzji takich elementów jest wskazane.
90 W niniejszym przypadku nie można w żadnym razie zaprzeczyć temu, że opis tła historycznego porozumienia wraz z opisem zachowań
mających miejsce w 1994 r. pozwala zilustrować charakter i funkcjonowanie porozumienia i tym samym przyczynia się w przydatny
sposób do zrozumienia decyzji nakładającej grzywny.
91 Jeśli chodzi o zarzut szósty, z powyższych rozważań wynika, że decyzja o zamieszczeniu w spornej wersji elementów dotyczących
roku 1994 nie wymagała szczególnego uzasadnienia.
92 Z tego wynika, że zarzuty trzeci i szósty nie są zasadne. Należy zatem odrzucić te zarzuty bez konieczności orzekania w przedmiocie
ich dopuszczalności.
W przedmiocie zarzutu czwartego, opartego na naruszeniu rozporządzenia nr 45/2001
– Argumenty stron
93 Skarżąca podnosi, że w wielu fragmentach sporna wersja pozwala zidentyfikować osoby fizyczne, które uczestniczyły osobiście
w spotkaniach mających za przedmiot ograniczenie konkurencji. Jej zdaniem opublikowanie tych informacji narusza przepisy rozporządzenia
nr 45/2001. Skarżąca twierdzi, że ma ona prawo do powołania się na to naruszenie rozporządzenia nr 45/2001 we własnym imieniu,
jako że zainteresowane osoby mogą wysunąć pod jej adresem żądania naprawienia szkody oraz że w świetle prawa pracy jest ona
zobowiązana służyć pomocą członkom swojego personelu.
94 Komisja jest zdania, że skarżąca nie ma interesu prawnego w odniesieniu do tego zarzutu z uwagi na brak – choćby tylko podnoszonego
– naruszenia jej własnych praw.
– Ocena Sądu
95 Rozporządzenie nr 45/2001 ma na celu ochronę osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych. Skarżąca, która
jest osobą prawną, nie należy do kręgu osób, których ochronę ma zapewnić to rozporządzenie. Nie może się ona zatem powoływać
na rzekome naruszenie ustalonych w nim reguł (zob. analogicznie wyrok Trybunału z dnia 30 czerwca 1983 r. w sprawie 85/82
Schloh przeciwko Radzie, Rec. str. 2105, pkt 14, i wyrok Trybunału z dnia 7 maja 1991 r. w sprawie C‑69/89 Nakajima przeciwko
Radzie, Rec. str. I‑2069, pkt 49 i 50, jak również opinia rzecznika generalnego Van Gervena do wyroku Trybunału z dnia 15 czerwca
1994 r. w sprawie C‑137/92 P Komisja przeciwko BASF i in., Rec. str. I‑2555, I‑2559, pkt 55 i 56).
96 Argumenty wytoczone przez skarżącą w oparciu o jej rzekome obowiązki wobec jej kierownictwa i pracowników w świetle prawa
austriackiego nie mogą podważyć tego wniosku, zważywszy że chodzi tu o niepoparte dowodami twierdzenia. Argumenty te są zatem
niewystarczające do wykazania istnienia osobistego interesu skarżącej w powołaniu naruszenia rozporządzenia nr 45/2001.
97 Z tego wynika, że należy odrzucić ten zarzut.
W przedmiocie zarzutu piątego, opartego na niezgodności z prawem wcześniejszej publikacji decyzji nakładającej grzywny w języku
niemieckim na stronie internetowej Komisji
– Argumenty stron
98 Skarżąca podnosi, że Komisja obwieściła w zaskarżonej decyzji swój zamiar umieszczenia w internecie spornej wersji w języku
niemieckim. Według niej taka wcześniejsza publikacja w jednym języku jest sprzeczna z zasadą równego traktowania i narusza
system językowy Wspólnot. Jest ona zdania, że szkodzi to jej uzasadnionym interesom, ponieważ fakt opublikowania z wyprzedzeniem
spornej wersji jedynie w języku niemieckim narusza wcześniej i poważniej jej interesy.
99 Komisja uważa, że skarżąca nie udowodniła wystarczająco tego zarzutu oraz nie przedstawiła, w jaki sposób wspomniane naruszenia
prawa wspólnotowego mogły być dla niej niekorzystne.
– Ocena Sądu
100 W zarzucie tym skarżąca podważa inny aspekt zaskarżonej decyzji aniżeli ustalenie treści spornej decyzji, a mianowicie rozpowszechnienie
tej wersji w języku niemieckim w internecie przed jej publikacją w Dzienniku Urzędowym we wszystkich językach oficjalnych.
101 Wcześniejsze rozpowszechnienie decyzji nakładającej grzywny w języku niemieckim na stronie internetowej Komisji nie może jednak
zmienić sytuacji prawnej skarżącej. Wobec tego aspekt zaskarżonej decyzji podważony w tym zarzucie nie stanowi zaskarżalnego
aktu. Skarga jest zatem niedopuszczalna w części go dotyczącej.
102 Ponadto zarzut ten jest w każdym razie bezzasadny. Poza obowiązkami w odniesieniu do jawności, które ciążą na Komisji między
innymi na mocy rozporządzenia nr 17, dysponuje ona znacznym zakresem uznania przy dokonywaniu oceny w każdym konkretnym przypadku,
w jakim stopniu jej akty mają być jawne. Nie jest ona w żaden sposób zobowiązana do traktowania aktów tego samego rodzaju
w sposób identyczny pod tym względem. W szczególności zasada równego traktowania nie zakazuje Komisji rozpowszechnienia tekstów,
których publikacja w Dzienniku Urzędowym jest przewidziana, nawet gdy nie dysponuje ona jeszcze nimi we wszystkich językach
urzędowych, z wyprzedzeniem na swojej stronie internetowej w dostępnych wersjach językowych lub w tej wersji, bądź tych wersjach,
które są najlepiej znane przez zainteresowaną opinię publiczną. W tym względzie fakt dysponowania jedynie niektórymi wersjami
językowymi stanowi różnicę wystarczającą do uzasadnienia zróżnicowanego traktowania.
103 Obowiązek publikowania Dziennika Urzędowego we wszystkich językach urzędowych, określony w art. 5 rozporządzenia nr 1, zmienionym
ostatnio rozporządzeniem Rady (WE) nr 920/2005 z dnia 13 czerwca 2005 r. (Dz.U. L 156, str. 3), nie może zostać naruszony
przez publikację, która nie nastąpiła za pośrednictwem Dziennika Urzędowego.
104 Ponieważ wszystkie zarzuty skarżącej podlegają odrzuceniu, należy oddalić skargę.
W przedmiocie kosztów
105 Zgodnie z art. 87 § 2 regulaminu Sądu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
Ponieważ skarżąca przegrała sprawę, zgodnie z żądaniem pozwanej należy obciążyć ją kosztami postępowania.
Z powyższych względów
SĄD (druga izba)
orzeka, co następuje:
1) Skarga zostaje oddalona.
2) Strona skarżąca zostaje obciążona kosztami postępowania.
Pirrung
Forwood
Papasavvas
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 30 maja 2006 r.
Sekretarz
Prezes
E. Coulon
J. Pirrung
* Język postępowania: niemiecki.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło