T-416/25

WYROK SĄDU (czwarta izba) z dnia 10 czerwca 2026 r.(*) Prawo instytucjonalne – Przepisy dotyczące zwrotu kosztów i diet posłów do Parlamentu – Dodatek na zatrudnienie asystentów parlamentarnych – Odzyskanie nienależnie wypłaconych kwot – Ciężar dowodu – Przedawnienie W sprawie T‑416/25 Robert Jarosław Iwaszkiewicz, zamieszkały we Wrocławiu (Polska), którego reprezentował H. Kubik, adwokat, strona skarżąca, przeciwko Parlamentowi Europejskiemu, który reprezentowali A. Parry i M. Kazek, w charakterze pełnomocników, strona pozwana, SĄD (czwarta izba), w składzie: G. De Baere, prezes, J. Svenningsen (sprawozdawca) i R. Meyer, sędziowie, sekretarz: V. Di Bucci, uwzględniając pisemny etap postępowania, uwzględniając to, że w terminie trzech tygodni od doręczenia stronom powiadomienia o zamknięciu pisemnego etapu postępowania nie wpłynął wniosek o przeprowadzenie rozprawy, i postanowiwszy, na podstawie art. 106 § 3 regulaminu postępowania przed Sądem, o wydaniu rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi z pominięciem ustnego etapu postępowania, wydaje następujący Wyrok 1        W skardze opartej na art. 263 TFUE skarżący, Robert Jarosław Iwaszkiewicz, wnosi o stwierdzenie nieważności, po pierwsze, decyzji sekretarza generalnego Parlamentu Europejskiego z dnia 25 kwietnia 2025 r., w drodze której ten ostatni stwierdził istnienie wierzytelności na rzecz Parlamentu Europejskiego w wysokości 43 822,71 EUR, odpowiadającej kwotom nienależnie wypłaconym z tytułu kosztów zatrudnienia asystentów parlamentarnych, i nakazał odzyskanie tych kwot (zwanej dalej „zaskarżoną decyzją”), oraz po drugie, dotyczącej tych kwot noty debetowej dyrektora generalnego ds. finansowych nr 7050000735 z tego samego dnia (zwanej dalej „notą debetową”). Okoliczności powstania sporu 2        Skarżący był członkiem Parlamentu od 1 lipca 2014 r. do 1 lipca 2019 r. 3        W dniu 15 grudnia 2015 r. na wniosek skarżącego Parlament zatrudnił A w roli akredytowanego asystenta parlamentarnego (zwanego dalej „AAP”) skarżącego, w celu wspierania go poprzez wykonywanie obowiązków administracyjnych i sekretarskich oraz ewentualnie obowiązków redakcyjnych i doradczych. Zatrudnienie A trwało wówczas od dnia 21 grudnia 2015 r., a odpowiadająca temu umowa wygasła w dniu 31 grudnia 2016 r. Parlament pokrył tytułem dodatku na pomoc parlamentarną wszystkie koszty poniesione przez skarżącego w związku z zatrudnieniem A jako AAP w łącznej kwocie 43 822,71 EUR. 4        W dniu 15 maja 2016 r. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (zwany dalej „OLAF‑em”) wszczął dochodzenie w sprawie skarżącego i w dniu 26 września 2016 r. zakres tego dochodzenia rozszerzono o ewentualne nieprawidłowości finansowe dotyczące szeregu AAP, w tym A. 5        W dniu 13 lutego 2017 r. OLAF poinformował skarżącego o wszczęciu powyższego dochodzenia. 6        W dniu 4 maja 2020 r. OLAF przekazał Parlamentowi sporządzony przez siebie raport końcowy (zwany dalej „raportem OLAF‑u”), w którym stwierdził, że zatrudnienie A było fikcyjne. 7        Pismem z dnia 18 lutego 2025 r. sekretarz generalny Parlamentu poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie odzyskania kwoty w wysokości 43 822,71 EUR, odpowiadającej kosztom poniesionym przez skarżącego w związku z zatrudnieniem A jako AAP. W tym samym piśmie sekretarz generalny Parlamentu wezwał skarżącego do przedstawienia uwag i dowodu na pracę wykonaną przez A jako AAP. 8        W dniu 17 marca 2025 r. skarżący przedstawił uwagi. Wskazał, że od momentu zatrudnienia A upłynęło ponad 10 lat i że w konsekwencji nie ma on już wiadomości elektronicznych ani innych dowodów wykonanej przez A pracy. Skarżący dodał, że to Parlament posiada dane dotyczące dostępu do budynków Parlamentu przez cały okres obowiązywania umowy o pracę A. 9        W dniu 25 kwietnia 2025 r. sekretarz generalny Parlamentu wydał zaskarżoną decyzję, która została oparta na dwóch podstawach odzyskania. Pierwsza podstawa odzyskania dotyczyła nieprzestrzegania zasadniczego warunku bezpośredniej pomocy w pomieszczeniach Parlamentu Europejskiego przewidzianego w art. 5a warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej (zwanych dalej „WZIP”). W tym względzie sekretarz generalny Parlamentu stwierdził, że skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na faktyczne zamieszkiwanie A w Brukseli (Belgia) przez cały okres obowiązywania tej umowy o pracę, w którym to okresie obecność A w budynkach Parlamentu była rzadka i nie ma dowodów na to, iż w dniach tej obecności skarżący faktycznie korzystał z bezpośredniej pomocy A. Druga podstawa odzyskania dotyczyła braku dowodu pracy świadczącego o tym, że w okresie obowiązywania umowy o pracę świadczenie przez A niezbędnej pomocy bezpośrednio związanej z wykonywaniem mandatu poselskiego skarżącego miało miejsce. 10      W tym samym dniu dyrektor generalny ds. finansów Parlamentu wystawił notę debetową wzywającą skarżącego do zapłaty żądanej kwoty. 11      Zaskarżona decyzja i nota debetowa zostały doręczone skarżącemu w dniu 30 kwietnia 2025 r. Żądania stron 12      Skarżący wnosi do Sądu o: –        stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji; –        stwierdzenie nieważności noty debetowej; –        zasądzenie od Parlamentu na rzecz skarżącego wszelkich nienależnie potrąconych kwot, powiększonych o odsetki ustawowe od dnia potrącenia do dnia wypłaty salda; –        obciążenie Parlamentu kosztami postępowania. 13      Parlament wnosi do Sądu o: –        oddalenie skargi; –        obciążenie skarżącego kosztami postępowania. Co do prawa W przedmiocie żądania trzeciego 14      W odniesieniu do trzeciego żądania skarżącego należy zauważyć, że ma ono na celu zasądzenie przez Sąd od Parlamentu na rzecz skarżącego wszelkich nienależnie potrąconych kwot, powiększonych o odsetki ustawowe od dnia potrącenia do dnia wypłaty salda W tym względzie wystarczy przypomnieć, że w ramach kontroli legalności na podstawie art. 263 TFUE Sąd nie jest właściwy do wydawania nakazów wobec instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii Europejskiej (zob. podobnie postanowienie z dnia 26 października 1995 r., Pevasa i Inpesca/Komisja, C‑199/94 P i C‑200/94 P, EU:C:1995:360, pkt 24 i przytoczone tam orzecznictwo; zob. także podobnie wyrok z dnia 25 września 2018 r., Szwecja/Komisja, T‑260/16, EU:T:2018:597, pkt 104 i przytoczone tam orzecznictwo). Wynika stąd, że żądanie trzecie należy odrzucić z powodu braku właściwości. W przedmiocie żądań pierwszego i drugiego 15      Na poparcie skargi wnoszący odwołanie podniósł pięć zarzutów, dotyczących: zarzut pierwszy – naruszenia zasady pewności prawa i art. 41 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „Kartą”), zarzut drugi – naruszenia art. 41 ust. 2 Karty, zarzut trzeci – błędnej interpretacji definicji AAP, zarzut czwarty – błędnej interpretacji pojęcia obowiązku zamieszkiwania przez AAP w miejscu zatrudnienia w rozumieniu art. 20 Regulaminu pracowniczego urzędników Unii Europejskiej (zwanego dalej „regulaminem pracowniczym”), zarzut piąty, podniesiony pomocniczo – naruszenia zasady proporcjonalności. W przedmiocie zarzutu pierwszego, dotyczącego naruszenia zasady pewności prawa i art. 41 ust. 1 Karty 16      Skarżący podnosi, że zaskarżona decyzja i nota debetowa zostały mu doręczone po upływie rozsądnego terminu, który jest odmienny od terminu przedawnienia należności Unii wobec osób trzecich regulowanego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2024/2509 z dnia 23 września 2024 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii (Dz.U. 2024/2509, zwanego dalej „rozporządzeniem finansowym”), co stanowi naruszenie zasad pewności prawa i dobrej administracji zapisanych w art. 41 ust. 1 Karty. 17      W tym względzie skarżący twierdzi, że ten rozsądny termin powinien był rozpocząć bieg wcześniej niż 4 maja 2020 r., będącym dniem przekazania Parlamentowi raportu końcowego OLAF‑u, ponieważ Parlament wiedział co najmniej od roku 2016 o dochodzeniu prowadzonym względem skarżącego przez OLAF. Ponadto zdaniem skarżącego Parlament posiadał w tym okresie dowody pozwalające wyliczyć kwotę otrzymaną przez A, dane dotyczące dostępu A do budynków Parlamentu i wiadomości elektroniczne wysyłane przez A podczas wykonywania obowiązków AAP oraz wiadomości elektroniczne skarżącego. 18      Skarżący utrzymuje, że skoro Parlament dysponował tymi informacjami, powinien był, przy zachowaniu należytej staranności, zainicjować kontrolę ex post zgodnie z art. 66 akapit pierwszy zdanie pierwsze obowiązującego wówczas rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 (Dz.U. 2012, L 298, s. 1). 19      Zdaniem skarżącego Parlament dysponuje zatem od roku 2017 dokumentami potwierdzającymi umożliwiającymi identyfikację danej należności jako pewnej, o określonej wartości i wymagalnej lub mógłby dysponować takimi dokumentami potwierdzającymi, gdyby działał z należytą starannością, co powodowało rozpoczęcie biegu rozsądnego terminu. Ustalenie należności powinno było nastąpić najpóźniej w dniu 18 kwietnia 2018 r., który jest datą wydania decyzji Parlamentu Europejskiego (UE) 2018/1309 w sprawie absolutorium z wykonania budżetu ogólnego Unii Europejskiej za rok budżetowy 2016, sekcja I – Parlament Europejski (Dz.U. 2018, L 248, s. 1). 20      Zdaniem skarżącego termin nakazania odzyskania należności upłynął zatem najpóźniej w dniu 18 kwietnia 2023 r., skutkiem czego wydanie zaskarżonej decyzji i wystawienie noty debetowej ponad dwa lata później nastąpiło po terminie. 21      Parlament nie zgadza się z argumentami skarżącego. 22      Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem poszanowanie zasady rozsądnego terminu wyrażonej w art. 41 ust. 1 Karty jest wymagane we wszystkich wypadkach, w których, w braku odpowiednich przepisów w tym względzie, zasady pewności prawa lub ochrony uzasadnionych oczekiwań stoją na przeszkodzie temu, aby instytucje Unii mogły działać bez ograniczeń czasowych (zob. podobnie wyrok z dnia 10 października 2014 r., Marchiani/Parlement, T‑479/13, niepublikowany, EU:T:2014:866, pkt 82). 23      Tymczasem w niniejszej sprawie w dniu wydania zaskarżonej decyzji i wystawienia noty debetowej obowiązywało i miało zastosowanie rozporządzenie finansowe, zgodnie z jego art. 280, przewidującym rozpoczęcie stosowania w dniu 30 września 2024 r. 24      W tym względzie należy przypomnieć, że w regulacji obowiązującej przed rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2018/1046 z dnia 18 lipca 2018 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii, zmieniającym rozporządzenia (UE) nr 1296/2013, (UE) nr 1301/2013, (UE) nr 1303/2013, (UE) nr 1304/2013, (UE) nr 1309/2013, (UE) nr 1316/2013, (UE) nr 223/2014 i (UE) nr 283/2014 oraz decyzję nr 541/2014/UE, a także uchylającym rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012 (Dz.U. 2018, L 193, s. 1) nie przewidziano żadnego terminu na wysłanie noty debetowej dłużnikowi. 25      I tak w wyroku z dnia 13 listopada 2014 r., Nencini/Parlament (C‑447/13 P, EU:C:2014:2372), na który powołuje się skarżący, Trybunał zastosował zasadę dochowania rozsądnego terminu przy ocenie terminu na wysłanie noty debetowej dłużnikowi. 26      Jednakże wspomniana regulacja została zmieniona przez wprowadzenie przepisów zawartych w art. 98 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia 2018/1046, przejętych w tym samym artykule rozporządzenia finansowego, zgodnie z którym urzędnik zatwierdzający przesyła notę debetową natychmiast po ustaleniu należności i nie później niż w terminie pięciu lat od momentu, w którym instytucja Unii mogła – w normalnych okolicznościach – dochodzić swojej wierzytelności. 27      W tych okolicznościach należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma już potrzeby stosowania zasady dochowania rozsądnego terminu przy ocenie terminu, w którym wysłano skarżącemu notę debetową. Należy natomiast ustalić, czy zgodnie ze wspomnianym przepisem Parlament przesłał skarżącemu notę debetową, po pierwsze, natychmiast po ustaleniu należności, i po drugie, w przewidzianym prawem terminie pięciu lat począwszy od momentu, w którym Parlament mógł dochodzić swojej wierzytelności. 28      W odniesieniu do tego pierwszego terminu należy stwierdzić, że nota debetowa została wysłana skarżącemu w tym samym dniu, co ustalenie należności w zaskarżonej decyzji. W tych okolicznościach można uznać, że zgodnie z art. 98 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia finansowego wymóg, w myśl którego nota debetowa musi zostać przesłana natychmiast po ustaleniu należności, został spełniony. 29      Co do drugiego terminu, strony nie zgadzają się odnośnie do momentu, w którym Parlament mógł dochodzić swojej wierzytelności w rozumieniu art. 98 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia finansowego. Skarżący podnosi bowiem co do zasady, że punkt wyjścia do obliczenia tego terminu powinien był zostać wyznaczony na wcześniejszą datę – przed przekazaniem raportu końcowego OLAF‑u w dniu 4 maja 2020 r. 30      W tym względzie, zgodnie z orzecznictwem, instytucja Unii zwykle może dochodzić swojej należności od dnia, w którym instytucja ta dysponuje dokumentami umożliwiającymi identyfikację danej należności jako pewnej, o określonej wartości i wymagalnej lub w którym mogłaby dysponować takimi dokumentami potwierdzającymi, gdyby działała z należytą starannością (zob. podobnie i analogicznie wyroki: z dnia 14 czerwca 2016 r., Marchiani/Parlament, C‑566/14 P, EU:C:2016:437, pkt 103, z dnia 11 września 2024 r., CQ/Trybunał Obrachunkowy, T‑386/19, EU:T:2024:613, pkt 95). 31      Należy zatem ustalić datę, w której Parlament dysponował lub mógłby dysponować dokumentami potwierdzającymi umożliwiającymi identyfikację rozpatrywanej należności i czy raport końcowy OLAF‑u mógł mieć znaczenie w tym zakresie. 32      W tym kontekście należy przypomnieć, że zgodnie z art. 1 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczącego dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (Dz.U. 2013, L 248, s. 1) OLAF prowadzi dochodzenia administracyjne w instytucjach, organach, urzędach i agencjach ustanowionych traktatami lub na ich podstawie w celu zwalczania nadużyć finansowych, korupcji oraz wszelkiej innej nielegalnej działalności na szkodę interesów finansowych Unii, zwane „dochodzeniami wewnętrznymi”. 33      Co więcej, nawet jeśli rozporządzenie finansowe nie przewiduje zawieszenia ani przerwania biegu okresu przedawnienia przez akt wydany w szczególności przez OLAF, który dotyczy dochodzenia, należy uwzględnić szczególną rolę i uprawnienia przyznane OLAF‑owi na mocy przepisów prawa Unii (zob. podobnie wyrok z dnia 11 września 2024 r., CQ/Trybunał Obrachunkowy, T‑386/19, EU:T:2024:613, pkt 99). 34      Należy również zauważyć, że art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2013 przewiduje, iż „[dopóki OLAF] prowadzi dochodzenie wewnętrzne, zainteresowane instytucje, organy, urzędy lub agencje nie wszczynają równoległych dochodzeń dotyczących tych samych faktów, chyba że wspólnie z Urzędem postanowiono inaczej”. 35      Z powyższego wynika, że co do zasady okoliczność, iż Parlament powziął wiadomość o wszczęciu dochodzenia przez OLAF, nie pociąga sama w sobie obowiązku zainicjowania przez tę instytucję kontroli ex post zgodnie z art. 66 ust. 6 akapit pierwszy zdanie pierwsze rozporządzenia nr 966/2012 na podstawie ciążącego na nim obowiązku staranności. Jakakolwiek odmienna wykładnia prowadziłaby bowiem do nałożenia na instytucje obowiązku wprowadzania systematycznie kontroli ex post, gdy dowiadują się one o wszczęciu dochodzenia przez OLAF, co byłoby sprzeczne z brzmieniem art. 66 ust. 6 akapit pierwszy zdanie drugie tego rozporządzenia, który przewiduje, że „[k]ontrole takie mogą być przeprowadzane na wybranych próbach w zależności od występującego ryzyka”, a nie że takie kontrole są inicjowane, gdy OLAF postanawia wszcząć dochodzenie. 36      Co więcej, z uwagi na kompetencje OLAF‑u w niniejszym przypadku, nawet w ramach możliwej kontroli ex post, Parlament nie mógłby dysponować niektórymi dowodami określonymi w zaskarżonej decyzji. Dotyczy to w szczególności danych ze źródeł spoza Parlamentu dotyczących kwestii faktycznego zamieszkiwania przez A w miejscu zatrudnienia przez cały okres obowiązywania umowy o pracę, zgodnie z wymogami tej umowy oraz art. 20 regulaminu pracowniczego. 37      Dopiero bowiem w momencie przekazania raportu końcowego OLAF‑u w maju 2020 r., w którym mowa o wymianie informacji z gminą Schaerbeek (Belgia), wskazanej przez A jako jego miejsce zamieszkania, Parlament powziął wiadomość o dowodach podających w wątpliwość to, czy warunek dotyczący zamieszkania w miejscu zatrudnienia, mianowicie w Brukseli, był faktycznie spełniony w odniesieniu do całego okresu obowiązywania tej umowy i czy tym samym Parlament mógł dochodzić swojej należności (zob. podobnie wyroki: z dnia 14 czerwca 2016 r., Marchiani/Parlament, C‑566/14 P, EU:C:2016:437, pkt 107; z dnia 28 listopada 2018 r., Le Pen/Parlament, T‑161/17, niepublikowany, EU:T:2018:848, pkt 159). 38      Wniosku tego nie podważa argument, zgodnie z którym Parlament mógł dochodzić swojej należności od roku 2017, ze względu na to, że dysponował wiadomościami elektronicznymi skarżącego i wiadomościami elektronicznymi A. Zgodnie z art. 4 decyzji 2005/684/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 28 września 2005 r. w sprawie przyjęcia statutu posła do Parlamentu Europejskiego (Dz.U. 2005, L 262, s. 1) wiadomości elektroniczne, które poseł wysłał lub otrzymał, nie są dokumentami Parlamentu, a zatem należą do samego posła. 39      Co więcej, z pkt 2 zaskarżonej decyzji wynika – która to okoliczność nie została zakwestionowana przez skarżącego – że wiedział on o polityce przechowywania wiadomości elektronicznych polegającej na tym, że wiadomości elektroniczne posłów i każdego innego użytkownika są automatycznie usuwane po upływie okresu ich przechowywania, wynoszącego co do zasady 90 dni. 40      Oznacza to, że Parlament nie był zobowiązany do przechowywania wiadomości elektronicznych A i skarżącego. Do tego ostatniego, na którym spoczywa ciężar udowodnienia rzeczywistego charakteru kosztów zatrudnienia asystentów parlamentarnych, ich niezbędności oraz ich bezpośredniego związku z wykonywaniem przez niego mandatu (zob. podobnie wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 42 i przytoczone tam orzecznictwo), należało bowiem przechowywanie tych wiadomości elektronicznych, aby móc wykazać pracę wykonaną przez jego AAP w ramach postępowania prowadzonego przez OLAF i w postępowaniu w sprawie odzyskania należności wszczętym przez sekretarza generalnego Parlamentu Europejskiego. 41      Co do okoliczności, na którą zwrócił uwagę skarżący, że Parlament był w posiadaniu danych dotyczących dostępu A do budynków Parlamentu, należy wskazać, iż zgodnie z orzecznictwem sama fizyczna obecność AAP w pomieszczeniach Parlamentu, nawet należycie wykazana i niezależnie od jej częstotliwości, nie może wystarczyć do wykazania faktycznego wykonywania zadań zgodnie z art. 33 decyzji Prezydium Parlamentu Europejskiego z dnia 19 maja i 9 lipca 2008 r. ustanawiającej przepisy wykonawcze do Statutu posła do Parlamentu Europejskiego (Dz.U. 2009, C 159, s. 1) (zwane dalej „przepisami wykonawczymi do Statutu posła”). Wymagane jest ponadto wykazanie, że w związku z tą obecnością realizowane były zadania związane z wykonywaniem mandatu parlamentarnego (zob. podobnie wyrok z dnia 14 lipca 2021 r., Arnautu/Parlament, T‑740/20, niepublikowany, EU:T:2021:444, pkt 98 i przytoczone tam orzecznictwo). 42      Tym samym nawet gdyby przyjąć, że Parlament dysponował tymi danymi przez cały okres obowiązywania umowy A, nie pozwoliłby one same w sobie Parlamentowi na dochodzenie wierzytelności jako pewnej, wyrażonej w kwocie pieniężnej i wymagalnej w ramach kontroli ex post zainicjowanej na podstawie art. 66 ust. 6 akapit pierwszy zdanie pierwsze rozporządzenia nr 966/2012. 43      Z uwagi na powyższe okoliczności, wbrew twierdzeniom skarżącego, przed przekazaniem raportu końcowego OLAF‑u w dniu 4 maja 2020 r. Parlament nie dysponował dokumentami potwierdzającymi umożliwiającymi identyfikację danej wierzytelności jako pewnej, wyrażonej w kwocie pieniężnej i wymagalnej i nie mógłby dysponować takimi dokumentami przy zachowaniu należytej staranności w rozumieniu orzecznictwa, o którym mowa w pkt 30 powyżej. 44      To w dniu 4 maja 2020 r. rozpoczął zatem bieg pięcioletni termin wyznaczony w art. 98 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia finansowego. 45      W związku z powyższym, chociaż godne ubolewania jest to, że Parlament czekał niemal do upływu tego terminu, aby nakazać odzyskanie wierzytelności przysługującej mu względem skarżącego, wierzytelność ta nie uległa jeszcze przedawnieniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. 46      Zarzut pierwszy należy zatem oddalić. W przedmiocie zarzutów drugiego, trzeciego i czwartego, opartych na naruszeniu art. 41 ust. 2 Karty, błędnej interpretacji definicji obowiązków AAP i pojęcia obowiązku zamieszkiwania przez wspomnianych asystentów w miejscu zatrudnienia w rozumieniu art. 20 regulaminu pracowniczego 47      W zarzutach drugim, trzecim i czwartym, które należy rozpatrzyć łącznie, skarżący podnosi zasadniczo dwie grupy argumentów. 48      W pierwszej kolejności skarżący twierdzi, że chociaż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem to do posłów, którzy wnoszą o pokrycie przez Parlament kosztów pomocy osobistych współpracowników, należy udowodnienie rzeczywistego charakteru usług świadczonych przez asystentów, to ze względu na przekroczenie przez Parlament rozsądnego terminu na nakazanie odzyskania tych kosztów uzasadnione jest odwrócenie ciężaru dowodu. I tak, zdaniem skarżącego, ze względu na nieprzedstawienie mu dokumentów potwierdzających dotyczących A Parlament naruszył prawo skarżącego do obrony przewidziane w art. 41 ust. 2 Karty. 49      W tym względzie wystarczy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skarżącego i jak wynika z pkt 45 powyżej, zaskarżona decyzja i nota debetowa zostały mu doręczone w pięcioletnim terminie przewidzianym w art. 98 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia finansowego. Argument ten należy zatem oddalić, ponieważ opiera się on na błędnym założeniu, że zaskarżona decyzja i nota debetowa zostały mu doręczone po terminie. 50      W drugiej kolejności skarżący utrzymuje, że wyprowadziwszy wniosek o fikcyjnym charakterze umowy A, sekretarz generalny Parlamentu dokonał błędnej oceny dowodów przedstawionych przez OLAF w przedmiocie miejsca zamieszkania A, obecności tej osoby w biurach Parlamentu i jej korespondencji elektronicznej. 51      Po pierwsze, skarżący podnosi, że w pkt 17 zaskarżonej decyzji sekretarz generalny doszedł do błędnego wniosku, iż miejscem zamieszkania A w okresie od 21 grudnia 2015 r. do 14 lutego 2016 r. nie była Bruksela. Ponadto skarżący twierdzi, że rozumowanie sekretarza generalnego oznacza obecność A w Brukseli od dnia 15 lutego 2016 r. Wreszcie skarżący utrzymuje, że OLAF potwierdził zamieszkiwanie A w Brukseli w okresie od 22 czerwca do 31 grudnia 2016 r. I tak, zdaniem skarżącego, wbrew temu, co uznał sekretarz generalny Parlamentu w zaskarżonej decyzji, przewidziany w umowie warunek dotyczący zamieszkania w miejscu zatrudnienia był przez A spełniony. 52      Skarżący podnosi również, że opierając się na błędnej interpretacji pojęcia „zamieszkania” określonego w art. 20 regulaminu pracowniczego, sekretarz generalny Parlamentu w zaskarżonej decyzji przypisał nadmierne znaczenie okoliczności zamieszkiwania przez A w Brukseli w rzeczywistości dopiero od czerwca 2016 r., aby dojść do wniosku, że warunki przewidziane w umowie AAP nie były przez A spełnione. 53      Po drugie, skarżący podnosi, że w badanym przez OLAF okresie, trwającym od dnia 5 września do dnia 24 listopada 2016 r., obecność A w pomieszczeniach Parlamentu wynosiła co najmniej połowę tego okresu. Zdaniem skarżącego powinno to było skłonić sekretarza generalnego Parlamentu do wyciągnięcia wniosku, że między tymi dwiema datami zadania przewidziane w umowie były rzeczywiście przez A wykonywane. 54      Po trzecie, skarżący twierdzi, że zaskarżona decyzja opiera się na błędnej interpretacji definicji obowiązków AAP w rozumieniu art. 33 ust. 1 i 2 przepisów wykonawczych do Statutu posła, ponieważ rozumowanie leżące u podstaw tej decyzji polega na uznaniu, iż takie obowiązki AAP nie były faktycznie przez A wykonywane, a to ze względu na brak pracy na komputerze i wysyłania wiadomości elektronicznych. 55      W tym względzie skarżący utrzymuje, że ani art. 33 ust. 1 i 2 przepisów wykonawczych do Statutu posła, ani umowa o pracę A nie zawierały wymogu, aby praca ta była wykonywana na komputerze lub polegała na wysyłaniu wiadomości elektronicznych. 56      W każdym razie skarżący twierdzi, że przez A wykorzystywany był komputer innych asystentów współpracujących ze skarżącym oraz komputer innego posła. Ponadto skarżący podnosi, że faktycznie obowiązki AAP były przez A wykonywane poprzez uczestnictwo w imieniu skarżącego w spotkaniach w Parlamencie oraz przygotowanie i analizę szeregu dokumentów. 57      Parlament nie zgadza się z argumentami skarżącego. 58      W tym względzie należy przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem dany poseł powinien wykazać rzeczywisty charakter usług świadczonych przez asystentów na rzecz Parlamentu (zob. podobnie wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 40 i przytoczone tam orzecznictwo). 59      W przypadku kontroli związanej z wykorzystaniem kosztów pomocy parlamentarnej dany poseł musi zatem być w stanie udowodnić, że otrzymane kwoty zostały wykorzystane na pokrycie wydatków rzeczywiście poniesionych i wynikających całkowicie i wyłącznie z zatrudnienia jednego lub kilku asystentów, jak przewidują art. 33 i 34 przepisów wykonawczych do Statutu posła (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo). 60      W tym kontekście poseł powinien w szczególności przedstawić dokumenty potwierdzające, które są związane z działalnością AAP, a zatem je przechowywać, nawet w braku wyraźnego obowiązku w tym zakresie wynikającego z prawa Unii (zob. podobnie wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo). 61      W związku z tym w takiej sytuacji to na stronie skarżącej, a nie na Parlamencie, spoczywa ciężar udowodnienia rzeczywistego charakteru kosztów zatrudnienia asystentów parlamentarnych, ich niezbędności oraz ich bezpośredniego związku z wykonywaniem przez danego posła mandatu (zob. wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 42 i przytoczone tam orzecznictwo). 62      W niniejszym przypadku w odniesieniu do, po pierwsze, argumentów dotyczących zamieszkania A w miejscowości zatrudnienia, które odnoszą się do pierwszej podstawy odzyskania opartej na nieprzestrzeganiu zasadniczego warunku bezpośredniej pomocy w pomieszczeniach Parlamentu, należy zauważyć z jednej strony, że art. 5a WZIP stanowi, iż AAP jest zatrudniony „aby świadczyć w pomieszczeniach Parlamentu […] w jednym z jego trzech miejsc pracy bezpośrednią pomoc”, a z drugiej strony, że umowa A przewidywała wykonywanie obowiązków AAP w Brukseli i tam zamieszkiwanie, zgodnie z art. 20 regulaminu pracowniczego, mającym zastosowanie w drodze analogii do AAP na podstawie art. 127 WZIP. 63      W tym względzie należy przede wszystkim stwierdzić, że w pkt 17 zaskarżonej decyzji sekretarz generalny Parlamentu ograniczył się do wskazania, iż skarżący nie przedstawił żadnego dowodu na obecność A w Brukseli w okresie od 21 grudnia 2015 r. do 14 lutego 2016 r. Następnie w pkt 18 tej decyzji sekretarz generalny zauważył również, że chociaż istniała umowa najmu przez A mieszkania w gminie Schaerbeek z dnia 15 lutego 2016 r., to A nie można było zastać podczas jedenastu kontroli przeprowadzonych przez policję w okresie od 5 kwietnia do 26 kwietnia 2016 r., jak wynika z raportu końcowego OLAF‑u, oraz że zameldowanie A w tej gminie nastąpiło dopiero w dniu 22 czerwca 2016 r. Wreszcie w pkt 21 zaskarżonej decyzji sekretarz generalny stwierdził, że skarżący nie przedstawił dowodów wystarczających do wykazania zamieszkiwania przez A w Brukseli „przez cały okres obowiązywania umowy o pracę”. 64      I tak wbrew temu, co twierdzi skarżący, w zaskarżonej decyzji sekretarz generalny Parlamentu słusznie stwierdził, że dowód na zamieszkiwanie przez A w Brukseli przez cały czas trwania umowy o pracę nie został przedstawiony, pomimo obowiązku w tym zakresie przewidzianego w umowie o pracę A i w mającym zastosowanie regulaminie pracowniczym. 65      Ponadto należy zauważyć, że w pkt 20 zaskarżonej decyzji sekretarz generalny Parlamentu stwierdził również brak posiadania przez A stanowiska pracy i komputera i logowanie się do swojego konta informatycznego jedynie sporadycznie. W tym względzie należy stwierdzić, że skarżący nie podważa tych wniosków. 66      W związku z tym należy oddalić argumenty skarżącego dotyczące zamieszkania A w miejscu zatrudnienia odnoszące się do pierwszej podstawy odzyskania, dotyczącej nieprzestrzegania zasadniczego warunku bezpośredniej pomocy w pomieszczeniach Parlamentu, przewidzianego w art. 5a WZIP. 67      Co się tyczy, po drugie, argumentu, że obecność A w pomieszczeniach Parlamentu wykazuje, iż zadania przewidziane w umowie były przez A wykonywane, który to argument dotyczy zarówno pierwszej, jak i drugiej podstawy odzyskania, wystarczy przypomnieć, że z pkt 41 powyżej wynika, iż zgodnie z orzecznictwem sama fizyczna obecność AAP w pomieszczeniach Parlamentu, nawet należycie udowodniona i niezależnie od jej częstotliwości, nie może być wystarczająca do udowodnienia faktycznego wykonywania zadań zgodnie z art. 33 przepisów wykonawczych do Statutu posła ani do wykazania „bezpośredniej pomocy w pomieszczeniach Parlamentu”. 68      W związku z tym należy oddalić argument skarżącego, który odnosi się zarówno do pierwszej podstawy odzyskania, dotyczącej nieprzestrzegania zasadniczego warunku bezpośredniej pomocy w pomieszczeniach Parlamentu, jak i do drugiej podstawy odzyskania, dotyczącej braku dowodu pracy. 69      Co się tyczy, po trzecie, argumentów odnoszących się do błędnej interpretacji pojęcia „pomocy parlamentarnej”, które dotyczą drugiej podstawy odzyskania, należy przede wszystkim przypomnieć, że z art. 33 przepisów wykonawczych do Statutu posła, zatytułowanego „Pokrycie kosztów pomocy parlamentarnej”, a w szczególności z jego ust. 2, wynika, że Parlament może pokryć wyłącznie koszty odpowiadające niezbędnej pomocy bezpośrednio związanej z wykonywaniem mandatu poselskiego. 70      Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ponieważ pojęcie „pomocy parlamentarnej” nie wchodzi w zakres uznania posłów, ci ostatni nie mogą żądać zwrotu kosztów niemających związku z zatrudnieniem lub korzystaniem z usług świadczonych przez takich asystentów (zob. wyrok z dnia 8 września 2021 r., Griesbeck/Parlament, T‑10/21, niepublikowany, EU:T:2021:542, pkt 39 i przytoczone tam orzecznictwo). 71      W tym kontekście rzeczywisty charakter pracy AAP można wykazać na podstawie licznych konkretnych dowodów, takich jak kalendarze spotkań lub działalności AAP, sporządzone i wymienione przez AAP – w szczególności z jego posłem – wiadomości elektroniczne oraz dokumenty przygotowane przez AAP, w tym w formie elektronicznej (zob. podobnie wyrok z dnia 24 marca 2021 r., Bennahmias/Parlament, T‑798/19, niepublikowany, EU:T:2021:158, pkt 69 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 14 lipca 2021 r., Rochefort/Parlament, T‑172/20, niepublikowany, EU:T:2021:439, pkt 47 i przytoczone tam orzecznictwo). 72      W tym względzie należy stwierdzić, że argument skarżącego, zgodnie z którym nieprawidłowe jest rozumowanie leżące u podstaw zaskarżonej decyzji służące uznaniu, iż obowiązki AAP nie były przez A wykonywane ze względu na brak pracy na komputerze i wysyłania wiadomości elektronicznych, wynika z błędnego rozumienia zaskarżonej decyzji. 73      Prawdą jest bowiem, że z orzecznictwa przytoczonego w pkt 71 powyżej wynika, iż skarżący miał swobodę wykazania rzeczywistego charakteru pracy A na podstawie licznych dowodów, które nie ograniczały się do przedstawienia wiadomości elektronicznych lub korzystania z komputera. Jednakże druga podstawa odzyskania, przywołana w zaskarżonej decyzji, w szczególności w jej pkt 31 i 32, opiera się na stwierdzeniu, że skarżący nie przedstawił żadnego dowodu w celu wykazania rzeczywistego charakteru pracy jego AAP zgodnie z art. 33 przepisów wykonawczych do Statutu posła, a nie na braku korzystania przez A z komputera i wysyłania wiadomości elektronicznych. 74      Co się tyczy z jednej strony argumentu dotyczącego korzystania przez A z komputerów innych kolegów oraz komputera innego posła, wystarczy stwierdzić, że liczba przypadków logowania się przez A na własne konto informatyczne była sporadyczna i nie może świadczyć, w braku innych dowodów w tym zakresie, o rzeczywistej pracy związanej z mandatem skarżącego. 75      Z drugiej strony argument skarżącego dotyczący uczestnictwa w jego imieniu w spotkaniach w Parlamencie oraz przygotowaniu i przeanalizowaniu przez A szeregu dokumentów, jest zwykłym twierdzeniem, które nie jest poparte żadnym dowodem. 76      Argumenty te, które odnoszą się do drugiej podstawy odzyskania, dotyczącej braku dowodu pracy, należy zatem oddalić. 77      W konsekwencji należy oddalić wszystkie te argumenty, a także zarzuty drugi, trzeci i czwarty w całości. Zarzut piąty, oparty na naruszeniu zasady proporcjonalności 78      Pomocniczo skarżący podnosi, że z zaskarżonej decyzji i noty debetowej wynika naruszenie zasady proporcjonalności. 79      W tym względzie, z uwagi na dowody zgromadzone przez OLAF, skarżący twierdzi, że obowiązki AAP były faktycznie wykonywane przez A co najmniej przez połowę okresu obowiązywania umowy o pracę, skutkiem czego sekretarz generalny Parlamentu nie powinien był nakazać zwrotu całości kosztów pokrytych przez Parlament z tytułu tej umowy. 80      Parlament kwestionuje twierdzenie skarżącego. 81      Należy stwierdzić, że założenie, na którym zasadniczo skarżący oparł ten zarzut, a mianowicie to, iż ze względu na zamieszkiwanie A w Brukseli od dnia 22 czerwca 2016 r. i wchodzenie przez A do budynków Parlamentu obowiązki AAP były faktycznie przez A wykonywane, nie może zostać uwzględnione. 82      Wystarczy bowiem przypomnieć, że z pkt 62 i 67 powyżej wynika, iż z jednej strony warunek zamieszkiwania przez A w Brukseli obowiązywał przez cały okres obowiązywania umowy o pracę i w każdym wypadku skarżący nie udowodnił rzeczywistego charakteru pracy A, a z drugiej strony sama obecność w pomieszczeniach Parlamentu nie pozwala na ustalenie faktycznego wykonywania przez A zadań związanych z wykonywaniem mandatu skarżącego. 83      Zarzut ten należy zatem oddalić. W przedmiocie wniosków o przeprowadzenie środków dowodowych 84      Skarżący wnosi do Sądu o zobowiązanie Parlamentu do przekazania informacji, o wejściach A do wszystkich budynków Parlamentu i o wyjściach z nich przez cały okres obowiązywania ich umowy AAP i do przedstawienia dokumentów dotyczących wewnętrznych kontroli złożonych przez niego wniosków o zwrot kosztów związanych z zatrudnieniem A jako AAP, w tym korespondencji wewnętrznej dotyczącej zawiadomienia OLAF‑u i wyliczeń wysokości kwoty należnej do zwrotu. 85      W odniesieniu do wniosków o przeprowadzenie środków dowodowych przedłożonych przez stronę sporu należy jednak przypomnieć, że to wyłącznie do Sądu należy ocena ewentualnej konieczności uzupełnienia materiału dowodowego zgromadzonego w rozpatrywanych przez niego sprawach (zob. podobnie wyroki: z dnia 21 listopada 2024 r., UG/Komisja, C‑546/23 P, EU:C:2024:975, pkt 127; z dnia 22 listopada 2023 r., Del Valle Ruíz i in./SRB, T‑302/20, T‑303/20 i T‑307/20, EU:T:2023:735, pkt 215). 86      Tymczasem należy zauważyć, że informacje zawarte w aktach sprawy wystarczają do tego, aby Sąd mógł wydać orzeczenie. 87      W tym względzie należy stwierdzić, że w odniesieniu do informacji odnoszących się do dostępu A do budynków Parlamentu z pkt 67 powyżej wynika, iż informacje te nie są wystarczające do wykazania faktycznego wykonywania zadań zgodnie z art. 33 przepisów wykonawczych do Statutu posła. 88      Podobnie przedstawienie wszystkich dokumentów dotyczących wewnętrznych kontroli wniosków o zwrot kosztów związanych z zatrudnieniem A jako AAP nie ma zatem znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, ponieważ dokumenty te nie są związane z żadnym z podniesionych przez skarżącego zarzutów. 89      W związku z tym należy oddalić złożone przez skarżącego wnioski o przeprowadzenie środków dowodowych. 90      Z całości powyższych rozważań wynika, że skargę należy oddalić w całości. W przedmiocie kosztów 91      Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania przed Sądem kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. 92      Ponieważ skarżący przegrał sprawę, należy – zgodnie z żądaniem Parlamentu – obciążyć go kosztami postępowania. Z powyższych względów SĄD (czwarta izba) orzeka, co następuje: 1)      Skarga zostaje oddalona. 2)      Robert Jarosław Iwaszkiewicz zostaje obciążony kosztami postępowania. De Baere Svenningsen Meyer Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 10 czerwca 2026 r. Sekretarz Prezeska V. Di Bucci S. Kingston *      Język postępowania: polski.