T-499/20
WyrokTSUE2025-04-30CELEX: 62020TJ0499ECLI:EU:T:2025:429
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) 2015/63, dotyczący wyłączenia niektórych zobowiązań z obliczania składek ex ante na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, jest zgodny z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59/UE, art. 16 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej oraz zasadą proporcjonalności, a także czy decyzja SRB stosująca ten przepis i mająca wsteczne działanie narusza zasadę pewności prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Komisja dysponowała szerokim zakresem uznania przy przyjmowaniu rozporządzenia delegowanego 2015/63, a skarżąca nie wykazała, że art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia jest dotknięty oczywistym błędem, nadużyciem władzy lub przekroczeniem granic uprawnień. Wyjątki od zasady uwzględniania wszystkich zobowiązań przy obliczaniu składek ex ante należy interpretować zawężająco, a skarżąca nie spełniła warunków dla wyłączenia jej zobowiązań, ponieważ nie wykazała wystarczających gwarancji pokrycia ekspozycji finansowych ani porównywalności swojej sytuacji z sytuacjami grup czy IPS. Sąd stwierdził również, że wsteczne działanie zaskarżonej decyzji było uzasadnione potrzebą zapewnienia ciągłości obowiązku składkowego i stabilności systemu finansowego, a skarżąca nie miała uzasadnionych oczekiwań co do zwolnienia z tego obowiązku, co oznacza, że nie doszło do bezpodstawnego wzbogacenia SRB ani naruszenia zasady pewności prawa.Stan faktyczny
Banco Cooperativo Español, S.A. (skarżąca) jest instytucją kredytową świadczącą usługi finansowe dla banków rolnych, które są jej akcjonariuszami. W 1994 r. zawarła z nimi porozumienie w sprawie środków pieniężnych, przewidujące gwarancję pokrycia strat. Jednolita Rada ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB) obliczyła składki ex ante na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRF) za rok 2016 dla skarżącej. Skarżąca kwestionowała nieuwzględnienie w obliczeniach zobowiązań wynikających z jej działalności na rzecz banków rolnych, twierdząc, że mają one niski profil ryzyka i powinny być wyłączone na podstawie art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) 2015/63. Skarżąca wniosła również o odszkodowanie z tytułu odsetek za zwłokę, argumentując bezpodstawne wzbogacenie SRB po stwierdzeniu nieważności wcześniejszych decyzji.Rozstrzygnięcie
1) Skarga zostaje oddalona.
2) Banco Cooperativo Español, S.A. pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Jednolitą Radę ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB).
3) Komisja Europejska pokrywa własne koszty.Pełny tekst orzeczenia
WYROK SĄDU (ósma izba w składzie powiększonym)
z dnia 30 kwietnia 2025 r. (
*1
)
Unia gospodarcza i walutowa – Unia bankowa – Jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektórych firm inwestycyjnych (SRM) – Jednolity fundusz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRF) – Decyzja SRB w sprawie obliczenia składek ex ante za rok 2016 – Wyłączenie określonych zobowiązań z obliczania składek ex ante – Artykuł 5 ust. 1 lit. a), b) i f) rozporządzenia delegowanego (UE) 2015/63 – Zarzut niezgodności z prawem – Zasada niedziałania prawa wstecz – Odpowiedzialność pozaumowna – Wystarczająco istotne naruszenie normy prawnej przyznającej uprawnienia jednostkom – Bezpodstawne wzbogacenie
W sprawie T‑499/20
Banco Cooperativo Español, S.A., z siedzibą w Madrycie (Hiszpania), którą reprezentowali adwokaci D. Sarmiento Ramírez-Escudero oraz J. Beltrán de Lubiano Sáez de Urabain,
strona skarżąca,
przeciwko
Jednolitej Radzie ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB), którą reprezentowała C. De Falco, w charakterze pełnomocnika, którą wspierali adwokaci B. Meyring, F. Fernández de Trocóniz Robles, T. Klupsch oraz S. Ianc,
strona pozwana,
popieranej przez
Komisję Europejską, którą reprezentowali D. Triantafyllou, A. Steiblytė oraz P. Němečková, w charakterze pełnomocników,
interwenient,
SĄD (ósma izba w składzie powiększonym),
w składzie: A. Kornezov, prezes, D. Petrlík, K. Kecsmár (sprawozdawca), S. Kingston i L. Spangsberg Grønfeldt, sędziowie,
sekretarz: S. Jund, administratorka,
uwzględniając pisemny etap postępowania,
po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 27 czerwca 2024 r.,
wydaje następujący
Wyrok
W swojej skardze skarżąca, Banco Cooperativo Español, S.A., wnosi, po pierwsze, na podstawie art. 263 TFUE, o stwierdzenie nieważności decyzji SRB/ES/2022/79 Jednolitej Rady ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB) z dnia 7 grudnia 2022 r. w sprawie cofnięcia decyzji SRB/ES/2020/16 SRB z dnia 19 marca 2020 r. dotyczącej obliczenia składek ex ante za rok 2016 w odniesieniu do Banco Cooperativo Español, SA, Hypo Vorarlberg Bank AG (dawniej Vorarlberger Landes- und Hypothekenbank AG) i Portigon AG na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz w sprawie obliczenia ich składek ex ante za rok 2016 na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (zwanej dalej „zaskarżoną decyzją”) w zakresie, w jakim decyzja ta jej dotyczy, a po drugie, na podstawie art. 268 TFUE, o naprawienie szkody, jaką skarżąca miała ponieść w wyniku tej decyzji.
Okoliczności powstania sporu
W Hiszpanii banki rolne są spółdzielczymi instytucjami kredytowymi, które oferują usługi finansowe na obszarach wiejskich.
Skarżąca jest instytucją kredytową utworzoną w 1990 r. przez niektóre banki rolne, które są jej akcjonariuszami. Skarżąca stoi na czele utworzonej przez nie sieci i oferuje usługi bankowe na rzecz klientów indywidualnych i przedsiębiorstw, wśród których znajdują się między innymi banki rolne. Jedną z głównych usług świadczonych na rzecz banków rolnych jest centralne zarządzanie ich środkami finansowymi.
W tym kontekście skarżąca i banki rolne zawarły w dniu 25 stycznia 1994 r. porozumienie w sprawie środków pieniężnych (zwane dalej „porozumieniem w sprawie środków pieniężnych”), które miało na celu uregulowanie inwestowania przez skarżącą środków pieniężnych banków rolnych na ich rachunek. Z jednej strony porozumienie to przewiduje, że banki rolne przekazują skarżącej środki finansowe w celu ich zainwestowania na rynku międzybankowym lub pieniężnym. Z drugiej strony, jako że skarżąca ponosi we własnym imieniu ryzyko kontrahenta w zakresie wszystkich zainwestowanych funduszy, klauzula 4 wspomnianej umowy zawiera gwarancję pokrycia przez banki rolne wszelkich strat lub zobowiązań wynikających z działalności skarżącej na rynku międzybankowym prowadzonej na ich rachunek.
Skarżąca działa również jako pośrednik w celu umożliwienia swoim członkom dostępu do finansowania Europejskiego Banku Centralnego (EBC), uzyskując bezpośrednio finansowanie ze strony EBC i przekazując je bankom rolnym na takich samych warunkach jak te uzyskane od EBC.
Wreszcie w celu uzyskania dostępu do długoterminowych operacji refinansujących proponowanych przez EBC skarżąca i pewna liczba banków rolnych utworzyły grupę, w imieniu której skarżąca uczestniczy w różnych przetargach prowadzonych przez EBC. Skarżąca jest odpowiedzialna za tę grupę i zajmuje się zarządzaniem kwotami, prawami i obowiązkami wynikającymi z takich przetargów i ich podziałem między jej członków.
Ze względu na różne rodzaje działalności, jakie skarżąca podejmuje na rzecz banków rolnych, jej zobowiązania obejmują pewne pozostające do spłaty należności, które pojawiają się również po stronie zobowiązań w bilansie tych banków z tytułu gwarancji udzielonej jej przez te banki w odniesieniu do tej działalności.
W decyzji SRB/ES/SRF/2016/06 z dnia 15 kwietnia 2016 r. w sprawie obliczania składek ex ante na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji za 2016 r. SRB ustaliła, zgodnie z art. 70 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/2014 z dnia 15 lipca 2014 r. ustanawiającego jednolite zasady i jednolitą procedurę restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektórych firm inwestycyjnych w ramach jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 (Dz.U. 2014, L 225, s. 1), wysokość składek ex ante na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRF) (zwanych dalej „składkami ex ante”) za rok 2016 (zwany dalej „okresem składkowym 2016”) w odniesieniu do instytucji objętych art. 2 w związku z art. 67 ust. 4 tego rozporządzenia (zwanych dalej „instytucjami”), w tym do skarżącej.
Decyzją SRB/ES/SRF/2016/13 z dnia 20 maja 2016 r. w sprawie korekty składek ex ante za rok 2016 na rzecz SRF, uzupełniającą decyzję SRB/ES/SRF/2016/06, SRB skorygowała obliczenie składek ex ante instytucji za okres składkowy 2016.
W dniu 19 marca 2020 r. SRB wydała decyzję SRB/ES/2020/16 w sprawie obliczenia składki ex ante skarżącej za okres składkowy 2016 (zwaną dalej „decyzją z dnia 19 marca 2020 r.”), którą cofnęła i zastąpiła decyzje, o których mowa w pkt 8 i 9 powyżej (zwane dalej „pierwotnymi decyzjami”). Zgodnie z motywami 7 i 8 decyzji z dnia 19 marca 2020 r. decyzja ta miała na celu zaradzenie brakom proceduralnym i brakom uzasadnienia pierwotnych decyzji, które Sąd stwierdził w wyrokach z dnia 28 listopada 2019 r.: Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), Hypo Vorarlberg Bank/SRB (T‑377/16, T‑645/16 i T‑809/16, EU:T:2019:823), i Portigon/SRB (T‑365/16, EU:T:2019:824).
W szczególności z pkt 95 i 111 wyroku z dnia 28 listopada 2019 r., Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), wynika, że Sąd stwierdził nieważność pierwszej z pierwotnych decyzji w zakresie, w jakim dotyczyła ona skarżącej, ponieważ wymóg uwierzytelnienia tej decyzji nie został spełniony, a procedura jej przyjęcia została przeprowadzona z oczywistym naruszeniem wymogów proceduralnych dotyczących jej zatwierdzenia przez członków sesji wykonawczej SRB i uzyskania tego zatwierdzenia, który to zarzut Sąd uwzględnił z urzędu. Sąd nie wypowiedział się natomiast w przedmiocie obliczenia kwoty składki ex ante za okres składkowy 2016 skarżącej.
W sprawie, w której zapadł wyrok z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB (C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601), Komisja Europejska i SRB wniosły o uchylenie wyroku z dnia 23 września 2020 r., Landesbank Baden-Württemberg/SRB (T‑411/17, EU:T:2020:435), w którym Sąd stwierdził nieważność decyzji SRB w sprawie obliczenia składek ex ante za rok 2017 w zakresie, w jakim decyzja ta dotyczyła strony skarżącej. W wyroku tym Trybunał uwzględnił odwołanie SRB i Komisji w odniesieniu do wymogu uwierzytelnienia dotyczącego wspomnianej decyzji, lecz stwierdził, że decyzja ta nie została wystarczająco uzasadniona i że zarzut pierwszy podniesiony w pierwszej instancji przez Landesbank Baden-Württemberg był zasadny (wyrok z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB, C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601, pkt 171).
W dniu 7 grudnia 2022 r. SRB przyjęła zaskarżoną decyzję, na mocy której cofnęła i zastąpiła decyzję z dnia 19 marca 2020 r. Zgodnie z motywami 19–22 zaskarżonej decyzji miała ona na celu usunięcie braku uzasadnienia, który SRB stwierdziła w następstwie wyroku z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB (C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601), oraz postanowień z dnia 3 marca 2022 r.: SRB/Portigon i Komisja (C‑664/20 P, niepublikowanego, EU:C:2022:161), a także SRB/Hypo Vorarlberg Bank (C‑663/20 P, niepublikowanego, EU:C:2022:162).
W dniu 2 lutego 2023 r. zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej przez Autoridad de Resolución Ejecutiva (FROB, organ wykonawczy ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, Hiszpania), działający jako krajowy organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nr 806/2014.
Zaskarżona decyzja
Zaskarżona decyzja składa się z części głównej, do której dołączono w odniesieniu do skarżącej pięć załączników.
W głównej części zaskarżonej decyzji w sekcjach 3–10 opisano proces ustalania składek ex ante za okres składkowy 2016, który ma zastosowanie do wszystkich instytucji.
W sekcji 6 zaskarżonej decyzji SRB określiła w szczególności roczny poziom docelowy, o którym mowa w art. 4 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) 2015/81 z dnia 19 grudnia 2014 r. określającego jednolite warunki stosowania rozporządzenia nr 806/2014 w odniesieniu do składek ex ante wnoszonych na rzecz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (Dz.U. 2015, L 15, s. 1), za okres składkowy 2016 (zwany dalej „rocznym poziomem docelowym”).
SRB wyjaśniła, że ustaliła ten roczny poziom docelowy na jedną ósmą 1,05 % kwoty depozytów gwarantowanych, obliczonej na koniec roku, wszystkich instytucji w 2015 r., zgodnie z danymi przekazanymi przez instytucje zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/63 z dnia 21 października 2014 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE w odniesieniu do składek ex ante wnoszonych na rzecz mechanizmów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (Dz.U. 2015, L 11, s. 44).
W sekcji 7 zaskarżonej decyzji SRB opisała metodę, którą należało zastosować do obliczenia składek ex ante za okres składkowy 2016. W tym względzie w motywie 95 wspomnianej decyzji określono, że w tym okresie 60 % składek ex ante obliczono na „podstawie krajowej”, tj. na podstawie danych przekazanych przez instytucje, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności na terytorium danego uczestniczącego państwa członkowskiego (zwanej dalej „podstawą krajową”), zgodnie z art. 103 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiającej ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych oraz zmieniającej dyrektywę Rady 82/891/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE, 2002/47/WE, 2004/25/WE, 2005/56/WE, 2007/36/WE, 2011/35/UE, 2012/30/UE i 2013/36/EU oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 648/2012 (Dz.U. 2014, L 173, s. 190) i zgodnie z art. 4 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Pozostała część składek ex ante (to jest 40 %) została obliczona w oparciu o „podstawę unii bankowej”, czyli na podstawie danych przekazanych przez wszystkie instytucje, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności na terytorium wszystkich państw członkowskich uczestniczących w jednolitym mechanizmie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (SRM) (zwane dalej „podstawą unii” i „uczestniczącymi państwami członkowskimi”) zgodnie z art. 69 i 70 rozporządzenia nr 806/2014 i z art. 4 rozporządzenia wykonawczego 2015/81.
Następnie SRB obliczyła składki ex ante dla instytucji takich jak skarżąca, postępując według następujących głównych etapów.
W pierwszym etapie obliczania składek ex ante SRB określiła, zgodnie z art. 70 ust. 2 akapit drugi lit. a) rozporządzenia nr 806/2014, podstawową składkę roczną każdej instytucji, proporcjonalną do kwoty zobowiązań danej instytucji, z wyłączeniem funduszy własnych i depozytów gwarantowanych, w odniesieniu do łącznych zobowiązań, z wyłączeniem funduszy własnych i depozytów gwarantowanych, wszystkich instytucji, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności na terytorium wszystkich uczestniczących państw członkowskich. Zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 SRB odliczyła niektóre rodzaje zobowiązań od całkowitych zobowiązań instytucji, które należy uwzględnić przy określaniu tej składki.
W drugim etapie obliczania składek ex ante SRB dokonała korekty podstawowej składki rocznej w zależności od profilu ryzyka danej instytucji, zgodnie z art. 70 ust. 2 akapit drugi lit. b) rozporządzenia nr 806/2014. Oceniła ona ten profil ryzyka na podstawie czterech elementów ryzyka, o których mowa w art. 6 rozporządzenia delegowanego 2015/63, składających się ze wskaźników ryzyka. W celu sklasyfikowania instytucji według poziomu ryzyka SRB przede wszystkim ustaliła – w odniesieniu do każdego wskaźnika ryzyka zastosowanego w odniesieniu do okresu składkowego 2016 – przedziały (koszyki), do których przypisano instytucje, zgodnie z pkt 3 tytułu „Krok 2” załącznika I do tego rozporządzenia delegowanego. Instytucjom, które należą do tego samego przedziału, przyporządkowuje się wspólną wartość danego wskaźnika ryzyka, zwaną „wartością zdyskretyzowaną”. Poprzez połączenie wartości zdyskretyzowanych dla każdego ze wskaźników ryzyka SRB obliczyła „mnożnik korekty o profil ryzyka” dla danej instytucji (zwany dalej „mnożnikiem korekty”). W wyniku pomnożenia podstawowej składki rocznej tej instytucji przez właściwy dla niej mnożnik korekty SRB wyliczyła „podstawową składkę roczną skorygowaną o profil ryzyka” dla tejże instytucji.
Następnie SRB zsumowała wszystkie podstawowe składki roczne skorygowane o profile ryzyka, aby obliczyć „wspólny mianownik” stosowany do obliczania udziału w rocznym poziomie docelowym, który ma być wpłacony przez każdą instytucję.
Wreszcie SRB obliczyła składkę ex ante każdej instytucji, dzieląc roczny poziom docelowy między wszystkie instytucje na podstawie istniejącego stosunku między podstawową składką roczną skorygowaną o profil ryzyka z jednej strony a wspólnym mianownikiem z drugiej strony.
Załącznik I do zaskarżonej decyzji zawiera indywidualną notę skarżącej, która zawiera wyniki obliczenia jej składki ex ante. W nocie tej przedstawiono kwotę podstawowej składki rocznej skarżącej oraz wartość jej mnożnika korekty zarówno na podstawie Unii, jak i na podstawie krajowej, wymieniając dla każdego wskaźnika ryzyka numer przedziału, do którego przypisano skarżącą. Ponadto w indywidualnej nocie przedstawiono dane, które są wykorzystywane do obliczania składek ex ante wszystkich zainteresowanych instytucji i które SRB określiła, sumując lub łącząc indywidualne dane wszystkich tych instytucji. Wreszcie nota ta zawiera dane zadeklarowane przez skarżącą w formularzu zgłoszeniowym dotyczące jej składki ex ante i wykorzystane przy obliczaniu tej składki.
Załącznik II zaskarżonej decyzji zawiera dane statystyczne odnoszące się do obliczeń składek ex ante dla każdego z uczestniczących państw członkowskich w formie skrótowej i zbiorczej. Załącznik ten wskazuje w szczególności całkowitą kwotę składek ex ante, które mają uiścić objęte nimi instytucje, odpowiednio dla każdego z tych państw członkowskich. Poza tym załącznik ten wylicza – dla każdego ze wskaźników ryzyka – liczbę przedziałów, liczbę instytucji przypisanych do każdego z tych przedziałów, a także minimalne oraz maksymalne wartości, które wyznaczają te przedziały. W przypadku przedziałów odnoszących się do podstawy krajowej wartości te, ze względów poufności, są pomniejszone lub powiększone o losową kwotę przy zachowaniu pierwotnego podziału instytucji pomiędzy przedziały.
W załącznikach IIIa, IIIb i IVa do zaskarżonej decyzji zbadano uwagi przedstawione przez instytucje inne niż skarżąca w toku procedury konsultacji prowadzonej przez SRB przed wydaniem zaskarżonej decyzji.
W załączniku IVb do zaskarżonej decyzji, zatytułowanym „Ocena uwag wniesionych [przez skarżącą] w ramach konsultacji dotyczących składek ex ante na rzecz [SRF] za 2016 r., która zawiera informacje poufne”, przeanalizowano uwagi przedstawione przez skarżącą w toku procedury konsultacji.
Żądania stron
Skarżąca wnosi w istocie do Sądu o:
–
stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim dotyczy ona skarżącej;
–
tytułem żądania ewentualnego, stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim wywołuje ona skutki z mocą wsteczną od dnia wydania decyzji z dnia 15 kwietnia 2016 r.;
–
zasądzenie od SRB na rzecz skarżącej odszkodowania:
–
w wysokości kwoty odsetek za zwłokę narosłych od kwoty 9933563,47 EUR od dnia 23 czerwca 2016 r. do dnia zapłaty przez SRB należnych kwot, obliczonych według mającej zastosowanie stopy refinansowania EBC, powiększonej o 3,5 punktu procentowego;
–
tytułem żądania ewentualnego, wyłącznie na wypadek, gdyby Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji jedynie w zakresie, w jakim wywołuje ona skutki z mocą wsteczną, w wysokości kwoty odsetek za zwłokę narosłych od kwoty 9933563,47 EUR od dnia 23 czerwca 2016 r. do dnia, od którego zaskarżona decyzja mogła wywoływać skutki, obliczonej według mającej zastosowanie stopy refinansowania EBC, powiększonej o 3,5 punktu procentowego;
–
posiłkowo – w wysokości równowartości zysku, jaki skarżąca osiągnęłaby, gdyby na aukcji w dniu 16 czerwca 2016 r. nabyła dziesięcioletnie obligacje państwa hiszpańskiego o wartości odpowiadającej jej składce ex ante za rok 2016, obliczonego za okres od dnia 23 czerwca 2016 r. do zapłaty przez SRB należnych kwot (lub – w wypadku gdy Sąd uzna, że zaskarżona decyzja co do istoty jest zgodna z prawem, ale że nie może ona wywierać skutków wstecznych – od dnia 23 czerwca 2016 r. do dnia wydania zaskarżonej decyzji);
–
obciążenie SRB kosztami postępowania.
SRB wnosi do Sądu o:
–
tytułem żądania głównego – oddalenie skargi;
–
obciążenie skarżącej kosztami postępowania;
–
tytułem żądania ewentualnego, na wypadek uwzględnienia przez Sąd jednego lub kilku zarzutów, utrzymanie w mocy skutków zaskarżonej decyzji do czasu jej zastąpienia lub co najmniej na okres sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się wyroku stwierdzającego nieważność tej decyzji.
Komisja wnosi do Sądu o:
–
oddalenie skargi;
–
obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Co do prawa
W przedmiocie żądań mających na celu stwierdzenie nieważności
Skarżąca podnosi trzy zarzuty. Zarzut pierwszy dotyczy niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Zarzut drugi, podniesiony na wypadek uwzględnienia przez Sąd zarzutu pierwszego, dotyczy naruszenia art. 103 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2014/59 i art. 70 rozporządzenia nr 806/2014. Zarzut trzeci dotyczy naruszenia zasady pewności prawa.
W piśmie dostosowującym skargę, złożonym na podstawie art. 86 regulaminu postępowania przed Sądem, skarżąca wskazuje, że podtrzymuje całą swoją argumentację przedstawioną w skardze wszczynającej postępowanie, uściślając jednocześnie, że w następstwie cofnięcia i zastąpienia decyzji z dnia 19 marca 2020 r. zaskarżoną decyzją jej żądania należy rozumieć jako dotyczące zaskarżonej decyzji w miejsce decyzji z dnia 19 marca 2020 r.
SRB kwestionuje zasadność trzech podniesionych zarzutów i podważa dopuszczalność zarzutów pierwszego i drugiego.
W przedmiocie dopuszczalności zarzutów pierwszego i drugiego
W zarzucie pierwszym skarżąca kwestionuje zgodność z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, w szczególności ze względu na to, że przepis ten nie wyłączył z obliczania składek ex ante niektórych zobowiązań powstałych w ramach działalności prowadzonej przez nią na rzecz banków rolnych, a w zarzucie drugim powołuje się ona na skutki prawne, jakie należy wyciągnąć z takiej niezgodności z prawem.
SRB utrzymuje zasadniczo, że zarzuty pierwszy i drugi są niedopuszczalne ze względu na brak interesu prawnego, ponieważ skarżąca wnosi do Sądu o stwierdzenie, że przepis, który nie miał zastosowania przy obliczaniu jej składki ex ante za okres składkowy 2016, nie ma zastosowania. Zdaniem SRB z powyższego wynika, że skarżąca nie ma interesu w stwierdzeniu niezgodności z prawem rozpatrywanego przepisu.
Skarżąca kwestionuje argumentację SRB.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zarzut niezgodności z prawem podniesiony w sposób incydentalny na podstawie art. 277 TFUE przy okazji zakwestionowania tytułem żądania głównego zgodności z prawem innego aktu jest dopuszczalny wyłącznie w przypadku, gdy istnieje związek między tym aktem a normą, której zgodność z prawem jest kwestionowana. Ponieważ celem art. 277 TFUE nie jest umożliwienie stronie podważenia stosowania dowolnego aktu o charakterze generalnym na potrzeby dowolnej skargi, zakres zarzutu niezgodności z prawem powinien ograniczać się do tego, co jest niezbędne do rozstrzygnięcia sporu. Wynika stąd, że akt o charakterze generalnym, którego niezgodność z prawem jest podnoszona, musi znajdować zastosowanie – w sposób bezpośredni albo pośredni – w sprawie, która jest przedmiotem skargi, i że musi istnieć bezpośredni związek prawny między zaskarżoną decyzją indywidualną a rozpatrywanym aktem generalnym (wyroki: z dnia 30 kwietnia 2019 r., Wattiau/Parlament,T‑737/17, EU:T:2019:273, pkt 56; z dnia 16 czerwca 2021 r., Krajowa Izba Gospodarcza Chłodnictwa i Klimatyzacji/Komisja, T‑126/19, EU:T:2021:360, pkt 33).
Ponadto zarzut niezgodności z prawem jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy w efekcie może on przynieść korzyść stronie, która go podniosła (zob. wyrok z dnia 6 lipca 2022 r., MZ/Komisja,T‑631/20, EU:T:2022:426, pkt 40 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jednakże z utrwalonego orzecznictwa wynika także, że art. 277 TFUE należy interpretować na tyle szeroko, aby zapewnić osobom pozbawionym możliwości wnoszenia bezpośrednich skarg na wydawane przez instytucje akty o charakterze generalnym skuteczną kontrolę zgodności z prawem tych aktów. Tym samym zakresem stosowania art. 277 TFUE należy objąć akty instytucji, które odegrały rolę w przyjmowaniu decyzji będącej przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności, w tym sensie, że owa decyzja opiera się zasadniczo na tych aktach, nawet jeśli od strony formalnej nie stanowią one jej podstawy prawnej. Ponadto w celu zbadania zarzutu niezgodności z prawem przepisy jednego i tego samego systemu nie mogą być sztucznie rozdzielane (zob. wyrok z dnia 16 czerwca 2021 r., Krajowa Izba Gospodarcza Chłodnictwa i Klimatyzacji/Komisja, T‑126/19, EU:T:2021:360, pkt 34 i przytoczone tam orzecznictwo).
W art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 wymieniono warunki wyłączenia zobowiązań z obliczania składek ex ante. W tym względzie w pkt 18 i 19 załącznika IVb do zaskarżonej decyzji SRB wyjaśniła powody, dla których zobowiązania powstałe w ramach działalności, jaką skarżąca podejmuje na rachunek banków rolnych, nie mogły zostać wyłączone z obliczania składki ex ante skarżącej na podstawie art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
W ramach zarzutu niezgodności z prawem skarżąca podnosi, że gdyby art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 należało interpretować w ten sposób, że nie pozwala on na wyłączenie z obliczania jej składki ex ante zobowiązań takich jak zobowiązania powstałe w ramach działalności prowadzonej przez nią na rachunek banków rolnych, przepis ten naruszałby art. 103 ust. 2 dyrektywy 2014/59, art. 70 ust. 2 i 6 rozporządzenia nr 806/2014, art. 16 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „Kartą”) oraz zasadę proporcjonalności, ponieważ normy te zobowiązywały Komisję do zapewnienia, przy przyjmowaniu wspomnianego rozporządzenia delegowanego, aby system wyłączenia zobowiązań ustanowiony w art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia delegowanego pozwalał na wyłączenie z obliczania składek ex ante takich zobowiązań.
Tak więc gdyby niniejszy zarzut niezgodności z prawem został uwzględniony, do SRB należałoby ponowne zbadanie jej stanowiska dotyczącego wniosku skarżącej o wyłączenie rozpatrywanych zobowiązań z obliczenia jej składki ex ante, a do Komisji – podjęcie środków zapewniających traktowanie tych zobowiązań zgodnie z zasadami wyższej rangi, wskazanymi w pkt 42 powyżej, w razie potrzeby poprzez rozszerzenie zakresu wyłączeń przewidzianych w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
W tych okolicznościach należy stwierdzić, że istnieje bezpośredni związek prawny między zaskarżoną decyzją a art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 i że skarżąca ma interes w ewentualnym stwierdzeniu niezgodności z prawem tego przepisu.
Jest tak tym bardziej z uwagi na to, że przedstawiony w pkt 36 powyżej argument SRB sprowadzałby się do sztucznego podziału przepisów systemu obliczania składek ex ante ustanowionego w rozporządzeniu delegowanym 2015/63 i pozbawienia art. 277 TFUE jego skuteczności (effet utile), ponieważ skarżąca nie miałaby możliwości zakwestionowania zgodności z prawem przepisu przewidującego wyłączenie niektórych zobowiązań z tego obliczenia, jeżeli zarzucana niezgodność z prawem polega nie na istnieniu tego wyłączenia, lecz raczej na warunkach tego wyłączenia (zob. analogicznie wyrok z dnia 16 czerwca 2021 r., Krajowa Izba Gospodarcza Chłodnictwa i Klimatyzacji/Komisja, T‑126/19, EU:T:2021:360, pkt 42).
W świetle powyższego zarzut niedopuszczalności podniesiony przez SRB należy oddalić.
W przedmiocie zarzutu pierwszego, dotyczącego niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63
Zarzut pierwszy, który składa się z trzech części, dotyczy niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 w świetle, po pierwsze, art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59, po drugie, art. 16 Karty, a po trzecie, zasady proporcjonalności.
– W przedmiocie części pierwszej, dotyczącej niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 w świetle art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59
Skarżąca podnosi, że działalność prowadzona przez nią na rachunek banków rolnych jest związana jedynie z niskim poziomem ryzyka, ponieważ korzysta ona z gwarancji ze strony tych banków na podstawie porozumienia w sprawie środków pieniężnych. Komisja powinna była zatem włączyć zobowiązania związane z tą działalnością do zobowiązań, o których mowa w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, który wyłącza niektóre zobowiązania z podstawy obliczania składek ex ante, pod rygorem naruszenia art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59, zobowiązującego ją do przyjęcia aktu delegowanego w celu określenia sposobu, w jaki składki ex ante powinny być dostosowywane do profilu ryzyka instytucji.
Nie przewidując w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 wyłączenia zobowiązań takich jak te opisane w pkt 48 powyżej, Komisja stworzyła sytuację „podwójnego liczenia” zobowiązań związanych z działalnością, jaką skarżąca podejmuje na rzecz banków rolnych, ze względu na to, że banki te uwzględniają również zobowiązania z tytułu gwarancji udzielonej skarżącej w odniesieniu do tej działalności.
Okoliczność, że takie podwójne liczenie zobowiązań może prowadzić do naruszenia art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59, ilustruje fakt, że Komisja przewidziała szereg wyłączeń w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 w celu uniknięcia takiego podwójnego liczenia.
W tym względzie skarżąca opiera się na „oczywistej zbieżności” między z jednej strony niektórymi jej zobowiązaniami powstałymi w ramach działalności prowadzonej przez nią na rachunek banków rolnych a z drugiej strony zobowiązaniami wyłączonymi, po pierwsze, na podstawie art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego 2015/63, dotyczącego zobowiązań wewnątrzgrupowych, po drugie, na podstawie art. 5 ust. 1 lit. b) tego rozporządzenia, dotyczącego zobowiązań stworzonych przez instytucję będącą członkiem instytucjonalnego systemu ochrony (zwanego dalej „IPS”), a po trzecie, na podstawie art. 5 ust. 1 lit. f) tego rozporządzenia, dotyczącego kredytów preferencyjnych.
Zapytana o zakres swojej argumentacji na rozprawie, skarżąca wyjaśniła, że nie podnosi ona naruszenia zasady równego traktowania, lecz odnosi się wyłącznie do niezgodności art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59.
SRB, wspierana przez Komisję, kwestionuje argumentację skarżącej.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych w celu sprecyzowania koncepcji „dostosowywania składek odpowiednio do profilu ryzyka instytucji”.
W kontekście uprawnienia delegowanego w rozumieniu art. 290 TFUE Komisja dysponuje, w ramach wykonywania przyznanych jej kompetencji, szerokim zakresem uznania w szczególności w sytuacji, gdy ma ona obowiązek dokonać złożonych ocen (zob. podobnie wyrok z dnia 11 maja 2017 r., Dyson/Komisja,C‑44/16 P, EU:C:2017:357, pkt 53 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jest tak w przypadku ustalania kryteriów dostosowania składek ex ante do profilu ryzyka zgodnie z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 (wyroki: z dnia 20 grudnia 2023 r., Landesbank Baden-Württemberg/SRB, T‑389/21, EU:T:2023:827, pkt 106; z dnia 20 grudnia 2023 r., Banque postale/SRB, T‑383/21, EU:T:2023:845, pkt 153).
W tym względzie należy przypomnieć, że szczególny charakter tych składek polega, jak wynika z motywów 105–107 dyrektywy 2014/59 i z motywu 41 rozporządzenia nr 806/2014, na zagwarantowaniu, zgodnie z logiką ubezpieczeniową, aby sektor finansowy zapewniał SRM wystarczające środki finansowe, aby SRM mógł wypełniać swoje funkcje, zachęcając jednocześnie do prowadzenia przez dane instytucje mniej ryzykownej działalności (zob. podobnie wyrok z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB, C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601, pkt 113).
W tym kontekście, jak wynika z motywu 114 dyrektywy 2014/59, prawodawca Unii zobowiązał Komisję do doprecyzowania w akcie delegowanym sposobu dokonywania korekty składek ex ante instytucji na rzecz mechanizmów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji proporcjonalnie do ich profilu ryzyka.
W tym samym celu motyw art. 107 dyrektywy 2014/59 precyzuje, że aby zapewnić sprawiedliwe obliczenie składek ex ante na rzecz krajowych mechanizmów finansowania i stworzyć zachętę do prowadzenia mniej ryzykownej działalności, składki te powinny uwzględniać wysokość ryzyka kredytowego, ryzyka utraty płynności i ryzyka rynkowego, na jakie narażone są instytucje.
Wynika z tego, że Komisja miała opracować reguły dokonywania korekty składek ex ante o profil ryzyka instytucji, kierując się dwoma względami, to jest, po pierwsze, uwzględnieniem różnych ryzyk, które generują działania instytucji bankowych, lub szerzej: instytucji finansowych, oraz po drugie, zachęceniem tychże instytucji do prowadzenia mniej ryzykownej działalności.
Tymczasem, jak wynika z dokumentów związanych z przyjęciem rozporządzenia delegowanego 2015/63, w szczególności z dokumentów zatytułowanych „Analiza techniczna Wspólnego Centrum Badawczego celem wsparcia prawodawstwa drugiego stopnia Komisji dotyczącego składek opartych na ryzykach na rzecz (jednolitego) funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji” i „Dokument roboczy służb Komisji: przewidywania w zakresie stosowania zaproponowanej metody obliczania składek do instrumentów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji”, opracowanie takich zasad korekty składek ex ante o profil ryzyka instytucji wymagało złożonych ocen i analiz ze strony Komisji w zakresie, w jakim musiała ona zbadać różne elementy, w świetle których różne rodzaje ryzyka były rozpatrywane w sektorze bankowym i finansowym.
W świetle powyższego Komisja przy przyjmowaniu na podstawie art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 przepisów precyzujących pojęcie „dostosowania składek ex ante w zależności od profilu ryzyka instytucji” dysponowała szerokim zakresem uznania.
W tych okolicznościach, odnosząc się do metody dokonywania korekty podstawowej składki rocznej zgodnie z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59, kontrola sądu Unii musi ograniczać się do zbadania, czy skorzystanie z uprawnienia dyskrecjonalnego przyznanego Komisji nie jest dotknięte oczywistym błędem, nie stanowi nadużycia władzy lub też czy Komisja w sposób oczywisty nie przekroczyła granic tego uprawnienia (zob. podobnie wyrok z dnia 21 lipca 2011 r., Etimine,C‑15/10, EU:C:2011:504, pkt 60).
W konsekwencji do skarżącej należy wykazanie, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 jest dotknięty takimi wadami, ponieważ nie wyłącza on zobowiązań takich jak zobowiązania powstałe w ramach działalności prowadzonej przez skarżącą na rachunek banków rolnych z obliczenia jej składki ex ante.
W pierwszej kolejności, zgodnie z art. 103 ust. 2 dyrektywy 2014/59 i art. 70 ust. 2 rozporządzenia nr 806/2014, każda instytucja podlega co do zasady obowiązkowi uiszczania składek ex ante, a wszystkie jej zobowiązania należy co do zasady uwzględnić przy obliczaniu tych składek, z wyłączeniem funduszy własnych i depozytów gwarantowanych. W związku z tym wszelkie wyjątki od tej zasady, takie jak wyjątki przewidziane w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, należy interpretować w sposób zawężający (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 12 października 2017 r., Kamin und Grill Shop,C‑289/16, EU:C:2017:758, pkt 20 i przytoczone tam orzecznictwo).
Takie podejście odpowiada logice ubezpieczeniowej systemu składek ex ante przypomnianej w pkt 57 powyżej. Zgodnie bowiem z tą logiką wszystkie instytucje, w tym te, w przypadku których prawdopodobieństwo restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji jest rzekomo mniejsze w świetle posiadanych przez nie zobowiązań, odnoszą korzyść ze swoich składek ex ante dzięki stabilności systemu finansowego zapewnionej przez SRF.
Ponadto zgodnie z art. 103 ust. 2 dyrektywy 2014/59 i art. 70 ust. 2 rozporządzenia nr 806/2014 składki ex ante są korygowane o profil ryzyka instytucji. Artykuł 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 przewiduje osiem elementów, które Komisja powinna wziąć pod uwagę przy przyjmowaniu aktu delegowanego, o którym mowa w tym przepisie, w celu sprecyzowania pojęcia „dostosowania składek ex ante w zależności od profilu ryzyka instytucji”. Tymczasem, chociaż wśród tych elementów znajduje się „ekspozycja instytucji na ryzyko”, w związku z czym Komisja była zobowiązana uwzględnić ją przy przyjmowaniu rozporządzenia delegowanego 2015/63, element ten stanowi tylko jedno z ośmiu kryteriów, które Komisja powinna uwzględnić przy opracowywaniu takiego aktu.
Natomiast nic w art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 nie wskazuje na to, że Komisja jest zobowiązana przypisać przeważające znaczenie co najmniej jednemu z elementów wymienionych w tym przepisie, takich jak ekspozycja na ryzyko instytucji. Jednocześnie przepis ten nie wyjaśnia, w jaki sposób Komisja powinna uwzględnić tę ekspozycję.
Ponadto, o ile art. 103 ust. 7 lit. h) dyrektywy 2014/59 przewiduje, że do celów dostosowania składek ex ante w zależności od profilu ryzyka danych instytucji Komisja powinna uwzględnić okoliczność, że instytucja należy do IPS, o tyle ten sam przepis nie wymienia w żaden sposób innych kategorii powiązań handlowych lub umownych, które Komisja powinna uwzględnić w aktach delegowanych, do przyjęcia których jest uprawniona.
W drugiej kolejności skarżąca nie może utrzymywać, że działalność prowadzona przez nią na rzecz banków rolnych cechuje się jedynie niskim poziomem ryzyka.
W tym względzie, co się tyczy analogii dokonanej przez skarżącą z wyłączeniem przewidzianym w art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego 2015/63 w odniesieniu do niektórych zobowiązań wewnątrzgrupowych, należy przede wszystkim zauważyć, że z motywów 8 i 9 tego rozporządzenia wynika, iż obliczenie składek na poziomie indywidualnym prowadziłoby w przypadku grupy do podwójnego liczenia niektórych zobowiązań przy określaniu podstawowej składki rocznej poszczególnych podmiotów należących do grupy, zważywszy, że zobowiązania wynikające z umów zawieranych między podmiotami należącymi do tej samej grupy stanowiłyby część całkowitych zobowiązań, które należy uwzględnić przy ustalaniu podstawowej składki rocznej każdego podmiotu należącego do grupy. W związku z tym w przypadku grup należy doprecyzować określanie podstawowej składki rocznej celem uwzględnienia wzajemnych powiązań między podmiotami grupy i uniknięcia podwójnego liczenia ekspozycji wewnątrzgrupowych. Aby zapewnić równe warunki działania między podmiotami wchodzącymi w skład grupy a instytucjami, które są członkami IPS lub są trwale powiązane z tym samym organem centralnym, instytucje te powinny podlegać takiemu samemu traktowaniu. Do celów obliczania podstawowej składki rocznej podmiotu należącego do grupy zobowiązania ogółem, które należy uwzględnić, nie powinny obejmować zobowiązań wynikających z jakichkolwiek umów zawartych z jakimkolwiek innym podmiotem należącym do tej samej grupy. Wyłączenie to powinno jednak być możliwe wyłącznie w przypadku, gdy każdy z podmiotów należących do grupy ma siedzibę w Unii, jest w pełni objęty tym samym zakresem konsolidacji, podlega odpowiednim scentralizowanym procedurom oceny, pomiaru i kontroli ryzyka oraz gdy nie istnieją obecnie ani nie są przewidywane w przyszłości istotne przeszkody praktyczne lub prawne w odniesieniu do szybkiej spłaty stosownych zobowiązań w terminie ich wymagalności. Zapobiega to nieuwzględnianiu zobowiązań w podstawie obliczania składek ex ante, w przypadku gdy nie ma żadnej gwarancji, że ekspozycje z tytułu pożyczek wewnątrzgrupowych zostaną pokryte w sytuacji pogorszenia sytuacji finansowej grupy.
W tym względzie Trybunał podkreślił, że art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego 2015/63 nie ma na celu całkowitego wyeliminowania wszelkich form podwójnego liczenia zobowiązań i że wyklucza on taką praktykę tylko wtedy, gdy istnieją wystarczające gwarancje, że ekspozycje z tytułu finansowania wewnątrzgrupowego zostaną pokryte w przypadku pogorszenia się kondycji finansowej grupy (wyrok z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca,C‑414/18, EU:C:2019:1036, pkt 94).
W związku z tym powstaje pytanie, czy istnieją wystarczające gwarancje w rozumieniu orzecznictwa, że ekspozycje finansowe zostaną pokryte w przypadku pogorszenia kondycji finansowej sieci składającej się w niniejszym przypadku ze skarżącej i z będących akcjonariuszami banków rolnych. W tym względzie skarżąca opiera się w szczególności na klauzuli 4 porozumienia w sprawie środków pieniężnych, która przewiduje, że banki rolne „zabezpieczają wspólnie wszelkie braki” z jej strony w wyniku inwestycji dokonanych przez nią na rynku międzybankowym za pomocą otrzymanych środków, a także na „stałym i wiążącym” charakterze tego porozumienia.
W tym względzie należy stwierdzić, że rzekomo „stały i wiążący” charakter porozumienia w sprawie środków pieniężnych nie może zostać ustalony poprzez odniesienie do zwykłej okoliczności, zgodnie z którą porozumienie to nie zostało zmienione od 1994 r. Nawet jeśli bowiem wszelkie zmiany porozumienia w sprawie środków pieniężnych podlegają zatwierdzeniu przez Banco de España (bank Hiszpanii), to jednak zgodnie z klauzulą 5 tego porozumienia każdy z banków rolnych może jednostronnie wycofać się z tego porozumienia w drodze pisemnego powiadomienia zarządu skarżącej ze skutkiem od dnia upływu drugiego miesiąca od doręczenia powiadomienia wspomnianemu zarządowi. Natomiast art. 113 ust. 7 lit. f) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 648/2012 (Dz.U. 2013, L 176, s. 1) ustanawia w szczególności obowiązek wypowiedzenia na co najmniej 24 miesiące przed rozwiązaniem porozumienia o utworzeniu IPS.
Ponadto skarżąca potwierdziła na rozprawie, że sieć, którą tworzyła wraz z bankami rolnymi będącymi akcjonariuszami, nie stanowiła w całości tego samego zakresu konsolidacji i nie była przedmiotem odpowiedniej i scentralizowanej procedury oceny, pomiaru i kontroli ryzyka, w związku z czym jej sytuacja różniła się zarówno od sytuacji grup, jak wynika w szczególności z motywu 9 rozporządzenia delegowanego 2015/63, o którym mowa w pkt 71 powyżej, jak i od sytuacji IPS (zob. w szczególności art. 113 ust. 7 rozporządzenia nr 575/2013 i pkt 87 poniżej). Skarżąca nie wyjaśniła, w jaki sposób w braku takiej scentralizowanej konsolidacji i nadzoru możliwe byłoby sprawdzenie i upewnienie się, że środki, którymi dysponują banki rolne, są wystarczające do pokrycia długów będących przedmiotem gwarancji wynikających jej zdaniem z porozumienia w sprawie środków pieniężnych.
W każdym razie SRB słusznie twierdzi, że rozporządzenie delegowane 2015/63 nie przewiduje wyłączenia zobowiązań z obliczania składki ex ante każdej instytucji w każdym konkretnym przypadku z osobna, lecz przewiduje to wyłączenie jedynie w zależności od pewnych kategorii zobowiązań określonych w sposób abstrakcyjny, obiektywny i ogólny. Tymczasem, jak wskazała SRB, a skarżąca temu nie zaprzeczyła, jeżeli w kilku państwach członkowskich istnieją sieci banków rolnych, to warunki umowne i regulacyjne, w których one działają, mogą znacznie różnić się w poszczególnych przypadkach. Argument skarżącej, w zakresie, w jakim opiera się on w szczególności na szczególnych cechach jej indywidualnej sytuacji, wynikającej z porozumienia w sprawie środków pieniężnych, nie może zatem prowadzić do niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
W związku z tym skarżąca nie wykazała, że istniały wystarczające gwarancje, iż ekspozycje finansowe z tytułu działalności prowadzonej przez nią na rzecz banków rolnych zostaną pokryte w przypadku pogorszenia kondycji finansowej sieci składającej się w niniejszym przypadku z niej samej i z banków rolnych będących akcjonariuszami.
W trzeciej kolejności należy zauważyć, że argumenty skarżącej, zgodnie z którymi istnieje „wyraźna zbieżność” między jej sytuacją a sytuacją, o której mowa w art. 5 ust. 1 lit. a), b) lub f) rozporządzenia delegowanego 2015/63, nie mogą zostać uwzględnione.
Po pierwsze, z art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego 2015/63 i z motywu 9 tego rozporządzenia, o których mowa w pkt 71 powyżej, wynika, że zobowiązania wewnątrzgrupowe wynikające z transakcji zawartych przez instytucję z inną instytucją należącą do tej samej grupy mogą zostać wyłączone z obliczania składek ex ante tylko wtedy, gdy spełnione są warunki wymienione w tym artykule.
Pojęcie „grupy” jest zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 26 dyrektywy 2014/59 jako oznaczające „jednostkę dominującą i jej jednostki zależne”. Pojęcia „jednostki zależnej” i „jednostki dominującej” zostały natomiast zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 5 i 6 wspomnianej dyrektywy poprzez odesłanie do art. 4 rozporządzenia nr 575/2013, który odsyła do art. 1 i 2 siódmej dyrektywy Rady 83/349/EWG z dnia 13 czerwca 1983 r. wydanej na podstawie art. 54 ust. 3 lit. g) traktatu w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych (Dz.U. 1983, L 193, s. 1), którym odpowiada w istocie art. 22 ust. 1–5 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/34/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie rocznych sprawozdań finansowych, skonsolidowanych sprawozdań finansowych i powiązanych sprawozdań niektórych rodzajów jednostek, zmieniającej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/43/WE oraz uchylającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG (Dz.U. 2013, L 182, s. 19). Z definicji tych wynika, że stosunek między jednostką dominującą a jednostką zależną zakłada formę kontroli oznaczającej, że jednostka dominująca posiada większość praw głosu wykonywanych przez akcjonariuszy lub wspólników w jednostce zależnej, prawo powoływania lub odwoływania niektórych członków jej zarządu lub też wywiera dominujący wpływ na rzeczoną jednostkę zależną (zob. wyrok z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca,C‑414/18, EU:C:2019:1036, pkt 85, 86).
W tych okolicznościach nie można uznać, że wykazano istnienie takiego stosunku w oparciu o występowanie powiązań gospodarczych wynikających z partnerstwa między kilkoma instytucjami, w sytuacji gdy żadna z nich nie kontroluje innych członków zespołu, jaki tworzy z tymi instytucjami (zob. podobnie wyrok z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca,C‑414/18, EU:C:2019:1036, pkt 87).
W niniejszej sprawie skarżąca przyznała z jednej strony, że żaden z banków rolnych będących akcjonariuszami nie sprawował nad nią rzeczywistej kontroli i nie mógł określać w sposób nakazowy jej sposobu prowadzenia działalności lub strategii zarządzania, a z drugiej strony, że nie kontrolowała ona banków rolnych. W związku z tym skarżąca nie wykazała, że stosunki handlowe i umowne między nią a bankami rolnymi charakteryzowały się tym samym stopniem kontroli, co kontrola grupy w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego 2015/63, jak przyznała na rozprawie.
Co się tyczy kwestionowanego przez skarżącą podwójnego liczenia zobowiązań, Trybunał orzekł już, jak przypomniano w pkt 72 powyżej, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 nie miał na celu wyeliminowania wszelkiej formy podwójnego liczenia zobowiązań (zob. podobnie wyrok z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca,C‑414/18, EU:C:2019:1036, pkt 94). Jednocześnie, jak wskazano w pkt 74 powyżej, skarżąca nie wykazała, że istniały wystarczające gwarancje, iż ekspozycje finansowe zostaną pokryte w przypadku pogorszenia kondycji finansowej sieci, którą tworzy ona wraz z bankami rolnymi będącymi akcjonariuszami.
Ponadto uwzględnienie zasad równego traktowania, niedyskryminacji i proporcjonalności nie może prowadzić do innego wyniku, ponieważ rozporządzenie delegowane 2015/63 wprowadziło rozróżnienie sytuacji charakteryzujących się istotnymi cechami szczególnymi bezpośrednio związanymi z ryzykiem wynikającym z odnośnych zobowiązań (zob. wyrok z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca,C‑414/18, EU:C:2019:1036, pkt 95 i przytoczone tam orzecznictwo).
Poza tym w wyroku z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca (C‑414/18, EU:C:2019:1036), Trybunał orzekł, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 nie przyznaje właściwym organom uprawnień dyskrecjonalnych w zakresie wyłączania niektórych zobowiązań w ramach dostosowania w zależności od ryzyka składek, o których mowa w art. 103 ust. 2 dyrektywy 2014/59, lecz wylicza w sposób szczegółowy warunki, po których spełnieniu dane zobowiązanie jest przedmiotem takiego wyłączenia.
O ile prawdą jest, że pytanie prejudycjalne w wyroku z dnia 3 grudnia 2019 r., Iccrea Banca (C‑414/18, EU:C:2019:1036), nie dotyczyło zgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, o tyle Trybunał, rozważając ramy prawne, które obejmowały w szczególności dyrektywę 2014/59 oraz zasady równego traktowania, niedyskryminacji i proporcjonalności, nie wskazał żadnej podstawy dla szerszej wykładni wyjątków wymienionych w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63. Z wyroku tego wynika zatem, że sposób, w jaki Komisja wykonała przekazane jej w tym względzie uprawnienia, jest zdaniem Trybunału zgodny z art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59.
Po drugie, art. 5 ust. 1 lit. b) rozporządzenia delegowanego 2015/63 dotyczy instytucji, które są członkami IPS w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 8 dyrektywy 2014/59 i które uzyskały zezwolenie właściwego organu na stosowanie art. 113 ust. 7 rozporządzenia nr 575/2013 w drodze umowy zawartej z inną instytucją, która jest członkiem tego samego IPS.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 8 dyrektywy 2014/59 IPS jest uzgodnieniem spełniającym wymogi art. 113 ust. 7 rozporządzenia nr 575/2013. Artykuł 113 ust. 7 rozporządzenia nr 575/2013 definiuje IPS jako „umowne lub ustawowe uzgodnienie w sprawie odpowiedzialności, które chroni te instytucje, a w szczególności gwarantuje ich płynność i wypłacalność w celu uniknięcia upadłości, gdyby okazała się ona konieczna”. To porozumienie dotyczące odpowiedzialności musi spełniać wymienione w tym przepisie kumulatywne przesłanki dotyczące w szczególności odpowiedniego nadzoru ostrożnościowego, dostępności instrumentów monitorowania, klasyfikacji i kontroli ryzyka oraz odpowiadających im możliwości wywierania wpływu, dostępności i możliwości swobodnego transferu lub wykupu funduszy własnych przez kontrahentów, publikacji niektórych sprawozdań skonsolidowanych lub zagregowanych, wymogu, zgodnie z którym członkowie są zobowiązani do powiadomienia o zakończeniu instytucjonalnego systemu ochrony z co najmniej 24-miesięcznym wypowiedzeniem, z wyłączeniem niewłaściwego tworzenia funduszy własnych oraz wystarczająco szerokiego i zasadniczo jednolitego udziału.
W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że w ramach stosunków między nią a bankami rolnymi istnieją obowiązki równoważne z kumulatywnymi obowiązkami nałożonymi przez art. 113 ust. 7 rozporządzenia nr 575/2013.
Po trzecie, to samo dotyczy podnoszonej zbieżności sytuacji skarżącej z sytuacją przewidzianą w art. 5 ust. 1 lit. f) rozporządzenia delegowanego 2015/63, dotyczącego kredytów preferencyjnych udzielanych przez banki rozwoju.
Artykuł 5 ust. 1 lit. f) rozporządzenia delegowanego 2015/63 przewiduje, że przy obliczaniu składek ex ante wyłącza się, „w przypadku instytucji prowadzących działalność polegającą na udzielaniu kredytów preferencyjnych, zobowiązania instytucji pośredniczącej wobec instytucji inicjującej lub innego banku rozwoju lub innej instytucji pośredniczącej oraz zobowiązania pierwotnego banku rozwoju wobec stron zapewniających jego finansowanie w zakresie, w jakim kwota tych zobowiązań odpowiada kredytom preferencyjnym tej instytucji”.
Zgodnie z art. 3 pkt 28 rozporządzenia delegowanego 2015/63 „kredyt preferencyjny” oznacza „kredyt udzielony przez bank rozwoju lub bank pośredniczący na zasadach niekonkurencyjnych i w sposób nienastawiony na zysk w celu wspierania celów polityki publicznej rządu centralnego lub samorządu regionalnego danego państwa członkowskiego”.
W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że w ramach usług bankowych, które oferuje ona w szczególności bankom rolnym (zob. pkt 5 i 6 powyżej), kredyty będące przedmiotem takich usług odpowiadały kredytowi udzielonemu przez bank rozwoju lub bank pośredniczący na zasadach niekonkurencyjnych i w sposób nienastawiony na zysk w celu wspierania celów polityki publicznej rządu centralnego lub samorządu regionalnego danego państwa członkowskiego lub przypominały taki kredyt.
W czwartej kolejności, w zakresie, w jakim skarżąca zarzuca Komisji, że nie pozostawiła SRB zakresu uznania w celu wykluczenia sytuacji przypominających sytuacje wymienione w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, należy przypomnieć, jak wynika z pkt 65 powyżej, że wyłączenia zawarte w tym artykule stanowią wyjątki od zasady, zgodnie z którą należy uwzględnić wszystkie zobowiązania, z wyłączeniem funduszy własnych i depozytów gwarantowanych, w związku z czym art. 5 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia delegowanego należy interpretować w sposób ścisły. W tych okolicznościach Komisji nie można zarzucać, że nie przyznała SRB zakresu uznania pozwalającego jej na rozszerzenie zakresu stosowania wspomnianych wyłączeń.
W piątej kolejności należy oddalić argument skarżącej oparty na okoliczności, że sieci spółdzielni, takie jak ta, której część ona stanowi, stanowią kategorię uznaną w ramach regulacji ostrożnościowych banków, w szczególności rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/61 z dnia 10 października 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do wymogu pokrycia wypływów netto dla instytucji kredytowych (Dz.U. 2015, L 11, s. 1). Chociaż specyfika takich sieci jest uwzględniana w ramach nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami, nie oznacza to, że byłaby ona uwzględniana w równym stopniu w ramach finansowania SRM, ponieważ chodzi o przepisy regulujące inne aspekty sektora bankowego. Przepisy ostrożnościowe mają na celu zapewnienie w szczególności, aby instytucje finansowe działały przy użyciu zasobów wystarczających do ponoszenia ryzyka związanego z ich działalnością finansową, podczas gdy składki na rzecz SRF na podstawie rozporządzenia nr 806/2014 i rozporządzenia delegowanego 2015/63 mają na celu ustanowienie funduszu, który w pewnych okolicznościach może udzielać pomocy w przypadku restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. W tym względzie Komisja wyjaśniła na rozprawie, a skarżąca temu nie zaprzeczyła, że zobowiązania powstałe w kontekście funkcjonowania sieci spółdzielczych nie zostały wyłączone z obliczania składek ex ante na podstawie art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, ponieważ w braku wymogu scentralizowanego nadzoru oraz wystarczającego poziomu przejrzystości i kontroli organy nadzorujące takie sieci nie mogą upewnić się co do kondycji finansowej rozpatrywanych podmiotów ani ich wypłacalności długoterminowej, co odróżnia tę sytuację od sytuacji IPS i grup, jak wynika w istocie z motywu 9 rozporządzenia delegowanego 2015/63, o którym mowa w pkt 71 powyżej.
W świetle powyższego część pierwszą zarzutu pierwszego należy oddalić jako bezzasadną.
– W przedmiocie części drugiej, dotyczącej niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 w świetle art. 16 Karty
Skarżąca utrzymuje, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 narusza art. 16 Karty w zakresie, w jakim ogranicza on w sposób nieproporcjonalny prawo skarżącej do wolności prowadzenia działalności gospodarczej, uniemożliwiając wyłączenie znacznej kwoty zobowiązań ujętych w jej bilansie z podstawy obliczenia jej składki ex ante, bez żadnego związku z jej profilem ryzyka.
SRB, wspierana przez Komisję, kwestionuje argumentację skarżącej.
Ochrona wynikająca z art. 16 Karty obejmuje wolność prowadzenia działalności gospodarczej lub handlowej, swobodę zawierania umów i wolność konkurencji (zob. wyrok z dnia 21 grudnia 2021 r., Bank Melli Iran,C‑124/20, EU:C:2021:1035, pkt 79 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jednakże wolność prowadzenia działalności gospodarczej nie jest uprawnieniem bezwzględnym. Może podlegać różnorodnym ingerencjom władz publicznych, które mają prawo ustanowić w interesie ogólnym ograniczenia w korzystaniu z tej wolności (zob. podobnie wyroki: z dnia 22 stycznia 2013 r., Sky Österreich,C‑283/11, EU:C:2013:28, pkt 45, 46 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 21 grudnia 2021 r., Bank Melli Iran,C‑124/20, EU:C:2021:1035, pkt 80, 81 i przytoczone tam orzecznictwo).
Okoliczność ta znajduje odzwierciedlenie w szczególności w sposobie, w jaki należy oceniać akty Unii w świetle art. 52 ust. 1 Karty (zob. podobnie wyroki: z dnia 22 stycznia 2013 r., Sky Österreich,C‑283/11, EU:C:2013:28, pkt 47; z dnia 21 grudnia 2021 r., Bank Melli Iran,C‑124/20, EU:C:2021:1035, pkt 82).
Zgodnie z art. 52 ust. 1 Karty wszelkie ograniczenia w korzystaniu z praw i wolności chronionych na mocy Karty muszą być przewidziane w ustawie i nie mogą naruszać istoty owych praw i wolności. Z zastrzeżeniem zasady proporcjonalności muszą one być konieczne i rzeczywiście odpowiadać celom interesu ogólnego uznawanym przez Unię lub wynikać z potrzeby ochrony praw i wolności innych osób (wyroki: z dnia 22 stycznia 2013 r., Sky Österreich,C‑283/11, EU:C:2013:28, pkt 48; z dnia 21 grudnia 2021 r., Bank Melli Iran,C‑124/20, EU:C:2021:1035, pkt 83).
W niniejszej sprawie, przy założeniu, że nałożony na skarżącą obowiązek uiszczania składek ex ante bez możliwości skorzystania z wyłączenia niektórych jej zobowiązań z podstawy obliczania podstawowej składki rocznej na podstawie art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 stanowi ingerencję w jej wolność prowadzenia działalności gospodarczej, należy przede wszystkim zauważyć, że przepis ten został przyjęty na podstawie art. 69 i 70 rozporządzenia nr 806/2014 oraz art. 102 i 103 dyrektywy 2014/59, w związku z czym niemożność wyłączenia rozpatrywanych zobowiązań jest przewidziana w ustawie.
Ponadto w odniesieniu do argumentu skarżącej, zgodnie z którym przesłanka dotycząca poszanowania istoty wolności prowadzenia działalności gospodarczej nie jest spełniona, ponieważ składka ex ante, którą skarżąca powinna uiścić, odpowiada około 20 % wyniku finansowego za rok, za który obliczana jest ta składka, należy zauważyć, że nałożony na skarżącą obowiązek uiszczania składek ex ante nie pociąga za sobą dla niej lub, bardziej ogólnie, dla przedsiębiorstw prowadzących działalność handlową żadnego zakazu wykonywania takiej działalności. Ponadto rozpatrywane środki mają charakter tymczasowy, ponieważ mają zastosowanie wyłącznie w okresie początkowym przewidzianym w art. 69 ust. 1 rozporządzenia nr 806/2014. Szanują on zatem istotę wolności prowadzenia działalności gospodarczej (zob. analogicznie wyrok z dnia 12 lipca 2018 r., Spika i in., C‑540/16, EU:C:2018:565, pkt 38).
Ponadto obowiązek wnoszenia składek na rzecz SRF przez dane instytucje realizuje cel leżący w interesie ogólnym, jak wynika z pkt 57 powyżej, a mianowicie zapewnienie, zgodnie z logiką ubezpieczeniową, aby sektor finansowy zapewniał SRM środki finansowe wystarczające do tego, aby mógł on spełniać swoje funkcje, zachęcając jednocześnie do przyjmowania przez dane instytucje mniej ryzykownych sposobów działania.
W świetle celu, o którym mowa w pkt 105 powyżej, do SRB należy pobieranie składek od danych instytucji w celu sfinansowania wdrożenia SRM, który ma na celu wzmocnienie stabilności tych instytucji w uczestniczących państwach członkowskich i zapobieżenie rozprzestrzenianiu się ewentualnych kryzysów do nieuczestniczących państw członkowskich, zgodnie z motywem 12 rozporządzenia nr 806/2014, ułatwiając tym samym funkcjonowanie rynku wewnętrznego jako całości.
Ponadto, co się tyczy proporcjonalnego charakteru, w świetle uznanych przez Unię celów interesu ogólnego, wyłączenia sytuacji skarżącej z hipotez art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, skarżąca utrzymuje, że przepis ten nie uwzględnia szczególnego i konkretnego celu nałożonego przez prawodawcę Unii, zgodnie z którym metoda obliczania powinna odzwierciedlać profil ryzyka każdej instytucji.
W tym względzie należy uściślić, że – jak wynika z pkt 105 powyżej – spoczywający na odnośnych instytucjach obowiązek wnoszenia składek na rzecz SRF ma na celu osiągnięcie celu szerszego niż ten, na który powołuje się skarżąca. To właśnie w ramach tego celu art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 zmierza do zapobieżenia wyłączeniu zobowiązań z podstawy obliczania składek ex ante, w przypadku gdy nie istnieje żadna gwarancja, że odnośne ekspozycje z tytułu finansowania zostaną pokryte w przypadku pogorszenia się sytuacji finansowej danej instytucji lub grupy, do której ona należy.
Ponadto argumentacja podniesiona przez skarżącą nie uwzględnia faktu, że profil ryzyka instytucji jest rozpatrywany nie tylko za pomocą art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, lecz również za pomocą wskaźników ryzyka przewidzianych w art. 6 i 7 wspomnianego rozporządzenia delegowanego, pozwalających w razie potrzeby na uwzględnienie tych aspektów jej funkcjonowania, które wskazują na niski profil ryzyka.
Wreszcie skarżąca nie wykazała, że istniały mniej restrykcyjne środki umożliwiające osiągnięcie zamierzonego celu w równie skuteczny sposób. W świetle analizy zawartej w szczególności w pkt 70–93 powyżej twierdzenie skarżącej, zgodnie z którym Komisja mogła również zdecydować o wyłączeniu zobowiązań takich jak pasywa związane z działalnością, jaką skarżąca podejmuje na rachunek banków rolnych, ponieważ istnieją wystarczające gwarancje na mocy porozumienia w sprawie środków pieniężnych, o którym mowa w pkt 4 powyżej, nie może zostać uwzględnione z powodów przedstawionych w pkt 74–96 powyżej, a w każdym razie nie może wystarczyć do wykazania w szczególności, że dane instytucje są zachęcane, ze względu na to porozumienie, do przyjmowania mniej ryzykownych sposobów działania.
W tych okolicznościach skarżąca nie wykazała, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 jest sprzeczny z art. 16 Karty.
W konsekwencji część drugą zarzutu pierwszego należy oddalić jako bezzasadną.
– W przedmiocie części trzeciej, dotyczącej niezgodności z prawem art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 w świetle zasady proporcjonalności
Skarżąca uważa, że przyjmując art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, Komisja naruszyła zasadę proporcjonalności.
SRB, wspierana przez Komisję, kwestionuje argumentację skarżącej.
W tym względzie należy przypomnieć, że zasada proporcjonalności, będąca jedną z zasad ogólnych prawa Unii, wymaga, aby akty prawne instytucji Unii były odpowiednie do realizacji zgodnych z prawem celów zamierzonych przez dane uregulowanie i nie wykraczały poza to, co jest konieczne do realizacji tych celów, przy czym tam, gdzie istnieje możliwość wyboru spośród większej liczby odpowiednich rozwiązań, należy stosować rozwiązanie najmniej dotkliwe, a wynikające z tego niedogodności nie mogą być nadmierne w stosunku do zamierzonych celów (wyroki: z dnia 4 maja 2016 r., Philip Morris Brands i in., C‑547/14, EU:C:2016:325, pkt 165; z dnia 20 stycznia 2021 r., ABLV Bank/SRB, T‑758/18, EU:T:2021:28, pkt 142; zob. także podobnie wyrok z dnia 8 czerwca 2010 r., Vodafone i in., C‑58/08, EU:C:2010:321, pkt 51).
Z pkt 62 powyżej wynika, że przy przyjmowaniu na podstawie art. 103 ust. 7 dyrektywy 2014/59 przepisów precyzujących pojęcie „dostosowania składek ex ante w zależności od profilu ryzyka instytucji” Komisja dysponowała szerokim zakresem uznania.
W tych okolicznościach, i zgodnie z orzecznictwem (zob. podobnie wyroki: z dnia 16 czerwca 2015 r., Gauweiler i in., C‑62/14, EU:C:2015:400, pkt 80, 81, 91; z dnia 21 grudnia 2022 r., Firearms United Network i in./Komisja, T‑187/21, niepublikowany, EU:T:2022:848, pkt 122, 123 i przytoczone tam orzecznictwo), sprawowana przez Sąd kontrola przestrzegania zasady proporcjonalności powinna ograniczać się do zbadania, czy art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 jest oczywiście nieodpowiedni w stosunku do celu, jaki Komisja zamierza osiągnąć, jeżeli nie wykracza on w sposób oczywisty poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu, lub nie powoduje niedogodności, które są ewidentnie nieproporcjonalne w stosunku do zamierzonego celu.
W pierwszej kolejności, jak wynika z pkt 149 skargi, skarżąca nie kwestionuje, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 jest w stanie przyczynić się do realizacji celu, o którym mowa w pkt 57 powyżej.
W drugiej kolejności, co się tyczy konieczności środka przewidzianego w art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63, należy przypomnieć, że przepis ten wyłącza z podstawy obliczania składek ex ante kwoty ujęte w zobowiązaniach instytucji, które z różnych względów stwarzają mniejsze ryzyko.
W tym względzie z pkt 54–96 powyżej wynika, że zastrzeżenie skarżącej, zgodnie z którym Komisja błędnie wyłączyła z art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 zobowiązania związane z działalnością, jaką skarżąca podejmuje na rzecz banków rolnych, należy oddalić.
W tych okolicznościach Komisja, w świetle szerokiego zakresu uznania, jakim dysponuje, mogła uznać, że aby osiągnąć cel, o którym mowa w pkt 57 powyżej, nie było pożądane wyłączenie z podstawowego obliczenia składek ex ante na podstawie art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 zobowiązań związanych z działalnością, jaką skarżąca podejmuje na rzecz banków rolnych, zasadniczo ze względu na to, że nie istniały wystarczające gwarancje, że ekspozycje skarżącej z tytułu finansowania w ramach działalności prowadzonej przez nią na rachunek banków rolnych zostaną pokryte w przypadku pogorszenia się jej kondycji finansowej. W związku z tym przepis ten nie wykracza w sposób oczywisty poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.
W trzeciej kolejności, jak wynika również z pkt 110 powyżej, skarżąca nie wykazała, że cel, o którym mowa w pkt 57 powyżej, mógłby zostać osiągnięty w równie skuteczny sposób za pomocą mniej restrykcyjnego środka, a mianowicie, w niniejszej sprawie, włączenia w ramach art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 zobowiązań związanych z działalnością, którą skarżąca podejmuje na rzecz banków rolnych.
Ponadto, co się tyczy istnienia ewentualnych niedogodności, które są oczywiście nieproporcjonalne w stosunku do celu, o którym mowa w pkt 57 powyżej, należy stwierdzić, że samo twierdzenie, zgodnie z którym art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63 stwarza zagrożenie dla zadań wykonywanych przez skarżącą wobec banków rolnych i pozbawia ją racji bytu gospodarczego, nie może wystarczyć do wykazania istnienia takich niedogodności. Żaden element akt sprawy nie wskazuje bowiem na to, że misja skarżącej została zagrożona przez fakt, że jej składka ex ante za okres składkowy 2016 została obliczona bez wyłączenia odnośnych zobowiązań, w szczególności zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63.
W tym względzie argumentacja skarżącej nie pozwala zrozumieć powodów, dla których – jak twierdzi – konieczne było poszukiwanie większej spójności między dziedziną nadzoru ostrożnościowego a dziedziną restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. W szczególności skarżąca w żaden sposób nie łączy celu realizowanego przez system składek ex ante z przepisami w dziedzinie nadzoru ostrożnościowego.
W konsekwencji należy oddalić część trzecią zarzutu pierwszego jako bezzasadną, a tym samym oddalić wspomniany zarzut w całości.
W przedmiocie zarzutu drugiego, dotyczącego naruszenia art. 103 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2014/59 i art. 70 rozporządzenia nr 806/2014
W zarzucie drugim skarżąca wnosi do Sądu, na wypadek uwzględnienia zarzutu pierwszego, o wydanie orzeczenia w przedmiocie zaskarżonej decyzji bez uwzględnienia przepisów art. 5 ust. 1 rozporządzenia delegowanego 2015/63. W szczególności zdaniem skarżącej należy orzec w przedmiocie tej decyzji, odnosząc się wyłącznie do kryteriów określonych w odpowiednich przepisach dyrektywy 2014/59 i rozporządzenia nr 806/2014.
Tymczasem, jako że zarzut pierwszy został oddalony, w konsekwencji należy również oddalić zarzut drugi.
W przedmiocie zarzutu trzeciego, opartego na naruszeniu zasady pewności prawa
Skarżąca podnosi, że zaskarżona decyzja narusza zasadę pewności prawa, ponieważ jej sentencja przewiduje, iż decyzja ta wchodzi w życie w dniu 15 kwietnia 2016 r., czyli w chwili, gdy pierwsza z pierwotnych decyzji stała się skuteczna. Zasada pewności prawa sprzeciwia się temu, aby początek okresu ważności aktu został ustalony na dzień poprzedzający jego publikację. W drodze wyjątku akt Unii może mieć moc wsteczną, jeżeli wymaga tego zamierzony cel, jeżeli należycie respektowane są uzasadnione oczekiwania zainteresowanych stron, a jego moc wsteczna wynika jasno z danego przepisu. Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie przesłanki te nie zostały spełnione.
SRB kwestionuje argumentację skarżącej.
Zaskarżona decyzja została przyjęta w dniu 7 grudnia 2022 r. i zgodnie z tym, co przewiduje art. 4 jej sentencji, weszła ona w życie w dniu 15 kwietnia 2016 r., czyli w chwili wejścia w życie pierwszej z pierwotnych decyzji, które same zostały zastąpione, również ze skutkiem od dnia 15 kwietnia 2016 r., decyzją z dnia 19 marca 2020 r., jak wynika z pkt 10 i 13 powyżej. Ta ostatnia ze wskazanych decyzji również weszła w życie w dniu 15 kwietnia 2016 r., zgodnie z art. 3 jej sentencji.
Zgodnie z motywami 19–22 zaskarżonej decyzji miała ona na celu usunięcie braku uzasadnienia decyzji z dnia 19 marca 2020 r., który SRB stwierdziła w następstwie wyroku z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB (C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601), a także postanowień z dnia 3 marca 2022 r.: SRB/Portigon i Komisja (C‑664/20 P, niepublikowanego, EU:C:2022:161) oraz SRB/Hypo Vorarlberg Bank (C‑663/20 P, niepublikowanego, EU:C:2022:162), dotyczących obliczania wysokości składek ex ante za okres składkowy 2017.
Ponadto, jak wynika z motywów 6–8 decyzji z dnia 19 marca 2020 r., decyzja ta została przyjęta w celu usunięcia uchybień proceduralnych i braku uzasadnienia pierwotnych decyzji, które Sąd stwierdził w wyrokach z dnia 28 listopada 2019 r.: Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), Hypo Vorarlberg Bank/SRB (T‑377/16, T‑645/16 i T‑809/16, EU:T:2019:823) i Portigon/SRB (T‑365/16, EU:T:2019:824).
W związku z tym zaskarżona decyzja oraz ww. wyroki i postanowienia nie zmieniły zakresu ciążącego na skarżącej obowiązku uiszczenia składki ex ante za okres składkowy 2016, który to obowiązek został przyjęty w drugiej z pierwotnych decyzji i istniał w odniesieniu do tego okresu składkowego.
Obliczenie składki ex ante skarżącej za okres składkowy 2016 oraz wysokość tej składki były bowiem takie same w drugiej z pierwotnych decyzji, w decyzji z dnia 19 marca 2020 r. i w zaskarżonej decyzji. W tym względzie jedyne nowe elementy wprowadzone w zaskarżonej decyzji znalazły się w szerszym uzasadnieniu obliczenia składki ex ante skarżącej za okres składkowy 2016.
W motywach 188–194 zaskarżonej decyzji SRB przedstawiła powody, dla których ustaliła skutki tej decyzji w czasie w sposób opisany w pkt 130 powyżej. Wyjaśniła ona w szczególności, że postąpiła w ten sposób w celu utrzymania tytułu prawnego, na podstawie którego składki ex ante zainteresowanych instytucji zostały pobrane w okresie składkowym 2016, oraz w celu zachowania ważności obowiązku zapłaty tych składek.
Zgodnie z orzecznictwem zasada pewności prawa stoi na przeszkodzie temu, by początek temporalnego zakresu obowiązywania aktu Unii przypadał przed jego wydaniem, z wyjątkiem sytuacji, gdy w drodze wyjątku wymaga tego zamierzony cel i odbywa się to z należytym poszanowaniem uzasadnionych oczekiwań zainteresowanych podmiotów (zob. podobnie wyroki: z dnia 13 listopada 1990 r., Fedesa i in., C‑331/88, EU:C:1990:391, pkt 45 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 5 września 2014 r., Éditions Odile Jacob/Komisja,T‑471/11, EU:T:2014:739, pkt 102 i przytoczone tam orzecznictwo).
W pierwszej kolejności, co się tyczy kwestii, czy cel, który miał zostać osiągnięty przez zaskarżoną decyzję, wymagał, aby stała się ona skuteczna przed datą jej wydania, należy wziąć pod uwagę kontekst, w jakim decyzja ta została wydana.
W tym względzie z pkt 10–13 powyżej wynika, że wyrok stwierdzający nieważność pierwszej z pierwotnych decyzji oraz wyroki, które doprowadziły do cofnięcia decyzji z dnia 19 marca 2020 r., ani nie uchyliły ciążącego na skarżącej obowiązku uiszczenia składki ex ante za okres składkowy 2016, zgodnie z mającymi zastosowanie ramami prawnymi, ani nie obniżyły kwoty tej składki, czego skarżąca nie kwestionuje.
W tych szczególnych okolicznościach, gdyby SRB nie przyjęła zaskarżonej decyzji ze skutkiem od dnia wejścia w życie pierwszej z pierwotnych decyzji, ta zaskarżona decyzja nie mogłaby wywrzeć skutków w okresie od dnia 15 kwietnia 2016 r. do dnia 7 grudnia 2022 r., w trakcie którego skarżąca byłaby zwolniona z obowiązku wpłaty składek ex ante za okres składkowy 2016, podczas gdy podlegała ona temu obowiązkowi na mocy art. 2, art. 67 ust. 4 oraz art. 69 i 70 rozporządzenia nr 806/2014. Podobnie w tym okresie SRF zostałby pozbawiony, z naruszeniem tych przepisów, środków pochodzących ze składek ex ante skarżącej, co szkodziłoby wykonaniu dyrektywy 2014/59, rozporządzenia nr 806/2014 i rozporządzenia delegowanego 2015/63 (zob. analogicznie wyrok z dnia 15 lipca 2021 r., Komisja/Landesbank Baden-Württemberg i SRB, C‑584/20 P i C‑621/20 P, EU:C:2021:601, pkt 176, 177).
W konsekwencji wydanie zaskarżonej decyzji ze skutkiem od dnia 15 kwietnia 2016 r. miało na celu zapewnienie zbieżności zastosowania zaskarżonej decyzji z momentem, w którym powstał obowiązek zapłaty składki ex ante skarżącej za rok 2016, a tym samym uniknięcie rezultatu sprzecznego z mającymi zastosowanie przepisami. Osiągnięcie takiego zgodnego z prawem celu i interesu publicznego wymaga, aby decyzja ta stała się skuteczna przed dniem jej wydania, a mianowicie w tym samym dniu co zastępowana nią decyzja z dnia 19 marca 2020 r.
W drugiej kolejności nic nie wskazuje na to, by uzasadnione oczekiwania skarżącej lub osób trzecich nie były w okolicznościach niniejszej sprawy należycie respektowane. Skarżąca nie może twierdzić, po pierwsze, że wyrok z dnia 28 listopada 2019 r., Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), wzbudził uzasadnione oczekiwania co do tego, że zaskarżona decyzja nie zacznie obowiązywać przed datą jej wydania, ani po drugie, że wyroki, w których stwierdzono nieważność pierwszej z pierwotnych decyzji i które doprowadziły do cofnięcia decyzji z dnia 19 marca 2020 r., mogły wzbudzić uzasadnione oczekiwania co do tego, że skarżąca będzie zobowiązana do zapłaty składki ex ante za okres składkowy 2016 dopiero od późniejszej daty, gdy zostanie wydana nowa decyzja. Żadna instytucja nie dostarczyła skarżącej dokładnych, bezwarunkowych i spójnych informacji w tym zakresie, co sprawia, że nie zostały spełnione wymagane w tym celu wymogi orzecznictwa (zob. podobnie wyrok z dnia 16 września 2021 r., FVE Holýšov I i in./Komisja, C‑850/19 P, niepublikowany, EU:C:2021:740, pkt 34 i przytoczone tam orzecznictwo) (zob. pkt 133 i 134 powyżej).
Ponadto art. 266 TFUE zobowiązuje instytucję będącą autorem aktu, którego nieważność stwierdzono, jedynie w takim stopniu, w jakim jest to konieczne do zapewnienia wykonania wyroku stwierdzającego nieważność. W tym kontekście ów przepis nakłada na daną instytucję obowiązek zadbania o to, by akt zmierzający do zastąpienia aktu uchylonego nie był dotknięty takimi samymi nieprawidłowościami jak te ustalone w owym wyroku (zob. wyrok z dnia 11 grudnia 2017 r., Léon Van Parys/Komisja,T‑125/16, EU:T:2017:884, pkt 49 i przytoczone tam orzecznictwo). Aby zastosować się do wyroku stwierdzającego nieważność i zapewnić jego pełne wykonanie, instytucja jest zobowiązana do uwzględnienia nie tylko sentencji wyroku, ale również prowadzącego do niej uzasadnienia, które stanowi jej nieodzowne wsparcie, w tym znaczeniu, że jest niezbędne do określenia dokładnego znaczenia tego, co zostało orzeczone w sentencji (zob. podobnie wyrok z dnia 29 listopada 2007 r., Włochy/Komisja, C‑417/06 P, niepublikowany, EU:C:2007:733, pkt 50 i przytoczone tam orzecznictwo).
Wynika z tego, że aby wydać nową decyzję zgodną z uzasadnieniem stanowiącym niezbędne wsparcie sentencji wyroku z dnia 28 listopada 2019 r., Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), SRB była zobowiązana do przestrzegania form, które zostały naruszone w toku procedury przyjęcia spornej decyzji. Okoliczność ta nie mogła wzbudzić u skarżącej jakichkolwiek oczekiwań co do tego, że zaskarżona decyzja nie wywrze skutków w dacie poprzedzającej datę wydania zastąpionej przez nią decyzji lub że sama skarżąca będzie zobowiązana do zapłaty składki ex ante za okres składkowy 2016 dopiero od daty późniejszej, gdy zostanie wydana nowa decyzja (zob. analogicznie wyrok z dnia 11 stycznia 2024 r., Eurobolt i in./Komisja i Stafa Group, C‑517/22 P, EU:C:2024:9, pkt 55, 56 i przytoczone tam orzecznictwo).
Należy zatem zauważyć, że wbrew temu, co twierdzi skarżąca, zaskarżona decyzja nie naruszyła zasady pewności prawa, ponieważ warunki, o których mowa w pkt 136 powyżej, są spełnione, a w niniejszej sprawie SRB miała prawo ustalić początek biegu zaskarżonej decyzji na dzień wcześniejszy niż dzień jej przyjęcia, a mianowicie dzień 15 kwietnia 2016 r., który odpowiada dacie przyjęcia pierwszej z pierwotnych decyzji. To samo dotyczy zresztą decyzji z dnia 19 marca 2020 r.
W świetle powyższego zarzut trzeci należy oddalić jako bezzasadny, a tym samym oddalić przedstawione przez skarżącą żądania stwierdzenia nieważności.
W przedmiocie żądań odszkodowawczych
Skarżąca powołuje się na odpowiedzialność pozaumowną Unii w celu dochodzenia odsetek za zwłokę należnych jej od dnia 23 czerwca 2016 r., czyli od dnia, w którym zapłaciła ona składkę ex ante za okres składkowy 2016 na podstawie pierwszej z pierwotnych decyzji, której nieważność została stwierdzona przez Sąd w zakresie, w jakim dotyczyła ona skarżącej, w wyroku z dnia 28 listopada 2019 r., Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822). Jej zdaniem w szczególności SRB jest zobowiązana do zapłaty tych odsetek, ponieważ nie zwróciła jej składki ex ante od czasu tego stwierdzenia nieważności. Innymi słowy, SRB bezpodstawnie wzbogaciła się. W tych okolicznościach skarżąca opiera swoje roszczenia zarówno na bezpodstawnym wzbogaceniu, jak i na art. 268 i 340 TFUE.
SRB kwestionuje argumentację skarżącej.
Co się tyczy przede wszystkim prawa skarżącej do wniesienia skargi opartej na bezpodstawnym wzbogaceniu, wystarczy przypomnieć, że taka skarga nie jest objęta systemem odpowiedzialności pozaumownej sensu stricto, której powstanie zależy od spełnienia szeregu przesłanek dotyczących bezprawności zachowania zarzucanego Unii, rzeczywistego charakteru szkody oraz istnienia związku przyczynowego między tym zachowaniem a podnoszoną szkodą. Odróżnia się ona od skarg wniesionych na podstawie tego systemu tym, że nie wymaga wykazania bezprawnego zachowania strony pozwanej, czy też w ogóle istnienia zachowania, lecz wyłącznie wykazania wzbogacenia strony pozwanej bez ważnej podstawy prawnej oraz zubożenia skarżącego związanego z tym wzbogaceniem (zob. wyrok z dnia 23 listopada 2022 r., Westfälische Drahtindustrie i in./Komisja, T‑275/20, EU:T:2022:723, pkt 48 i przytoczone tam orzecznictwo).
Taka skarga oparta na bezpodstawnym wzbogaceniu nie może zostać uwzględniona w niniejszej sprawie, ponieważ – jak wskazano w pkt 139–144 powyżej – od dnia 15 kwietnia 2016 r. skarżąca była zobowiązana do zapłaty składki ex ante za okres składkowy 2016 na podstawie art. 2, art. 67 ust. 4 oraz art. 69 i 70 rozporządzenia nr 806/2014 i pozostała do tego zobowiązana w następstwie ogłoszenia wyroku z dnia 28 listopada 2019 r., Banco Cooperativo Español/SRB (T‑323/16, EU:T:2019:822), ponieważ wyrok ten nie skutkował uchyleniem ciążącego na niej obowiązku wnoszenia składek na rzecz SRF za okres składkowy 2016 zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę daty, w których decyzja z dnia 19 marca 2020 r. i zaskarżona decyzja weszły w życie, a mianowicie dzień 15 kwietnia 2016 r., SRB nie miała obowiązku, w celu uniknięcia bezpodstawnego wzbogacenia, zwrócić skarżącej całości lub części jej składki ex ante za rok składkowy 2016.
Ponadto należy przypomnieć, że zgodnie z art. 340 akapit drugi TFUE w dziedzinie odpowiedzialności pozaumownej Unia powinna naprawić, zgodnie z zasadami ogólnymi wspólnymi dla praw państw członkowskich, szkody wyrządzone przez jej instytucje lub jej pracowników przy wykonywaniu ich funkcji.
Zgodnie z orzecznictwem powstanie odpowiedzialności pozaumownej Unii na mocy art. 340 akapit drugi TFUE zależy od łącznego spełnienia szeregu przesłanek, a mianowicie istnienia wystarczająco istotnego naruszenia normy prawnej mającej na celu przyznanie uprawnień jednostkom, rzeczywistego charakteru szkody oraz istnienia związku przyczynowego między naruszeniem obowiązku spoczywającego na autorze aktu a poniesioną przez poszkodowanego szkodą (zob. wyrok z dnia 5 marca 2024 r., Kočner/Europol,C‑755/21 P, EU:C:2024:202, pkt 117 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jeżeli jedna z przesłanek wymienionych w pkt 151 powyżej nie jest spełniona, skargę należy oddalić w całości, bez konieczności badania pozostałych przesłanek powstania odpowiedzialności pozaumownej Unii (zob. wyroki: z dnia 9 września 2008 r., FIAMM i in./Rada i Komisja, C‑120/06 P i C‑121/06 P, EU:C:2008:476, pkt 165 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 21 grudnia 2023 r., United Parcel Service/Komisja,C‑297/22 P, EU:C:2023:1027, pkt 61 i przytoczone tam orzecznictwo).
W niniejszej sprawie, jak wynika z analizy zarzutów przedstawionych na poparcie żądań stwierdzenia nieważności, skarżąca nie wykazała istnienia wystarczająco istotnego naruszenia normy prawnej mającej na celu przyznanie uprawnień jednostkom. W konsekwencji należy również oddalić niniejsze żądania odszkodowawcze w zakresie, w jakim opierają się one na art. 268 i 340 TFUE.
Wniosku tego nie podważają wyroki z dnia 20 stycznia 2021 r., Komisja/Printeos (C‑301/19 P, EU:C:2021:39), i z dnia 11 czerwca 2024 r., Komisja/Deutsche Telekom (C‑221/22 P, EU:C:2024:488), na które powołuje się skarżąca, odpowiednio, w swoich pismach procesowych i na rozprawie.
W pkt 56 wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r., Komisja/Deutsche Telekom (C‑221/22 P, EU:C:2024:488), Trybunał przypomniał, że z orzecznictwa wynika, iż w przypadku gdy kwoty pieniężne zostały pobrane z naruszeniem prawa Unii, czy to przez organ krajowy, czy przez instytucję, organ lub jednostkę organizacyjną Unii, owe kwoty pieniężne powinny zostać zwrócone, a zwrot ten należy powiększyć o odsetki obejmujące cały okres od dnia zapłaty tych kwot pieniężnych do dnia ich zwrotu, co stanowi wyraz ogólnej zasady zwrotu nienależnego świadczenia.
Ponadto, jak orzekł Trybunał w pkt 62 wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r., Komisja/Deutsche Telekom (C‑221/22 P, EU:C:2024:488), i jak wynika zasadniczo z pkt 103 i 104 wyroku z dnia 20 stycznia 2021 r., Komisja/Printeos (C‑301/19 P, EU:C:2021:39), w przypadku gdy instytucja, organ lub jednostka organizacyjna Unii są zobowiązane, zgodnie z art. 266 akapit pierwszy TFUE, do zwrotu określonej kwoty pieniężnej wraz z odsetkami, nie przysługuje im żaden zakres uznania co do stosowności zapłaty tych odsetek, w związku z czym zwykłe naruszenie prawa Unii polegające na odmowie zapłaty wspomnianych odsetek wystarcza do wykazania istnienia wystarczająco istotnego naruszenia tego prawa, które może prowadzić do powstania odpowiedzialności pozaumownej Unii.
Tymczasem w odróżnieniu od strony skarżącej w sprawach zakończonych wyrokami z dnia 20 stycznia 2021 r., Komisja/Printeos (C‑301/19 P, EU:C:2021:39), i z dnia 11 czerwca 2024 r., Komisja/Deutsche Telekom (C‑221/22 P, EU:C:2024:488), w których Trybunał ostatecznie stwierdził, że rozpatrywane wówczas grzywny zostały nienależnie zapłacone, skarżąca pozostawała zobowiązana do zapłaty, od dnia 15 kwietnia 2016 r., składki ex ante obciążającej ją za okres składkowy 2016, na podstawie art. 2, art. 67 ust. 4 oraz art. 69 i 70 rozporządzenia nr 806/2014, której kwota nie została obniżona (zob. pkt 138 i 149 powyżej).
Ponadto, w przeciwieństwie do decyzji rozpatrywanych w sprawach zakończonych wyrokami z dnia 20 stycznia 2021 r., Komisja/Printeos (C‑301/19 P, EU:C:2021:39), i z dnia 11 czerwca 2024 r., Komisja/Deutsche Telekom (C‑221/22 P, EU:C:2024:488), zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja z dnia 19 marca 2020 r. weszły w życie, nie naruszając przy tym zasady pewności prawa (zob. pkt 144 powyżej), w dacie poprzedzającej ich przyjęcie, a mianowicie w dniu15 kwietnia 2016 r., w związku z czym za okres od dnia 23 czerwca 2016 r., czyli od dnia, w którym skarżąca uiściła składkę ex ante za okres składkowy 2016, do dnia wydania jednej z tych decyzji nie były należne żadne odsetki za zwłokę.
SRB nie była zatem zobowiązana do dokonania żadnego zwrotu składek ex ante wraz z odsetkami.
W świetle powyższych rozważań należy oddalić zarzuty odszkodowawcze skarżącej.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ skarżąca przegrała sprawę, należy obciążyć ją jej własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez SRB, zgodnie z żądaniami tej ostatniej.
Zgodnie z art. 138 § 1 regulaminu postępowania Komisja pokrywa własne koszty.
Z powyższych względów
SĄD (ósma izba w składzie powiększonym)
orzeka, co następuje:
1)
Skarga zostaje oddalona.
2)
Banco Cooperativo Español, S.A. pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Jednolitą Radę ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (SRB).
3)
Komisja Europejska pokrywa własne koszty.
Kornezov
Petrlík
Kecsmár
Kingston
Spangsberg Grønfeldt
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 30 kwietnia 2025 r.
Podpisy
(
*1
) Język postępowania: hiszpański.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło