T-706/22

PostanowienieTSUE2023-09-20CELEX: 62022TO0706(01)ECLI:EU:T:2023:579

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie nieważności dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2022/2100, która znosi niektóre zwolnienia dla podgrzewanych wyrobów tytoniowych, wniesiona przez producentów tych wyrobów, jest dopuszczalna w świetle przesłanek bezpośredniego i indywidualnego oddziaływania z art. 263 akapit czwarty TFUE?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona dyrektywa delegowana dotyczy skarżących bezpośrednio, ponieważ wpływa na ich sytuację prawną poprzez zakaz wprowadzania do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych o charakterystycznym aromacie i nałożenie nowych wymogów etykietowania, nie pozostawiając państwom członkowskim zakresu uznania w transpozycji. Jednakże, Sąd stwierdził, że skarżące nie wykazały indywidualnego oddziaływania, ponieważ nie znajdują się w sytuacji, która odróżniałaby je od wszelkich innych podmiotów gospodarczych w sposób analogiczny do adresata decyzji. Złożenie oświadczeń, zgłoszeń czy posiadanie zezwoleń na wprowadzanie produktów do obrotu nie indywidualizuje ich, gdyż są to wymogi ogólne i abstrakcyjne, a możliwość określenia liczby podmiotów nie zmienia generalnego charakteru aktu. Ponadto, ekonomiczne skutki aktu, nawet jeśli dotkliwe, nie wystarczają do wykazania indywidualnego oddziaływania.
Stan faktyczny
Skarżące, w tym Nicoventures Trading Ltd, należą do grupy British American Tobacco (BAT), która produkuje i sprzedaje podgrzewane wyroby tytoniowe. Nicoventures Trading sprzedaje te produkty innym spółkom z grupy, które dystrybuują je w czternastu państwach członkowskich. Komisja Europejska przyjęła dyrektywę delegowaną (UE) 2022/2100, która zniosła zwolnienia dla podgrzewanych wyrobów tytoniowych z zakazów dotyczących charakterystycznych aromatów i nałożyła nowe wymogi etykietowania, co miało wejść w życie od 23 października 2023 r. Skarżące wniosły skargę o stwierdzenie nieważności tej dyrektywy, argumentując, że dotyczy ich ona bezpośrednio i indywidualnie.
Rozstrzygnięcie
1) Skarga zostaje odrzucona jako niedopuszczalna. 2) Nie ma potrzeby orzekania w przedmiocie wniosków o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta złożonych przez Republikę Francuską, Radę Unii Europejskiej, Philip Morris Products SA, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member SA, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna SpA, Philip Morris Romania SRL i Philip Morris Ltd. 3) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, zostają obciążone, poza ich własnymi kosztami, kosztami poniesionymi przez Komisję Europejską, z wyjątkiem kosztów związanych z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta. 4) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, Komisja, Republika Francuska, Rada, Philip Morris Products, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna, Philip Morris Romania i Philip Morris pokrywają własne koszty związane z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta. 5) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, ponoszą koszty związane z postępowaniem w przedmiocie środka tymczasowego.

Pełny tekst orzeczenia

POSTANOWIENIE SĄDU (druga izba) z dnia 20 września 2023 r. ( *1 ) Skarga o stwierdzenie nieważności – Zdrowie publiczne – Zniesienie niektórych zwolnień w przypadku podgrzewanych wyrobów tytoniowych – Bezpośrednie oddziaływanie – Brak indywidualnego oddziaływania – Niedopuszczalność W sprawie T‑706/22 Nicoventures Trading Ltd, z siedzibą w Londynie (Zjednoczone Królestwo), oraz pozostałe skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku ( ), które reprezentowali L. Van den Hende, M. Schonberg, J. Penz‑Evren oraz P. Wytinck, adwokaci, strona skarżąca, przeciwko Komisji Europejskiej, którą reprezentowali H. van Vliet, A. Becker oraz F. van Schaik, w charakterze pełnomocników, strona pozwana, SĄD (druga izba), w składzie: A. Marcoulli, prezes, S. Frimodt Nielsen (sprawozdawca) i R. Norkus, sędziowie, sekretarz: V. Di Bucci, uwzględniając pisemny etap postępowania, w szczególności postanowienie z dnia 1 lutego 2023 r. oddalające wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie przyspieszonym złożony przez skarżące, uwzględniając postanowienie z dnia 2 lutego 2023 r., Nicoventures Trading i in./Komisja (T‑706/22 R, niepublikowane, EU:T:2023:39), oddalające wniosek w przedmiocie środków tymczasowych, wydaje następujące Postanowienie W skardze opartej na art. 263 TFUE skarżące, Nicoventures Trading Ltd oraz inne osoby prawne, których nazwy wymieniono w załączniku, wnoszą o stwierdzenie nieważności dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2022/2100 z dnia 29 czerwca 2022 r. zmieniającej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE w odniesieniu do zniesienia niektórych zwolnień w przypadku podgrzewanych wyrobów tytoniowych (Dz.U. 2022, L 283, s. 4; zwanej dalej „zaskarżonym aktem”). Okoliczności powstania sporu Grupa British American Tobacco (zwana dalej „grupą BAT”), do której należą skarżące, produkuje i sprzedaje wyroby tytoniowe, w tym podgrzewane wyroby tytoniowe. Jedna ze skarżących, Nicoventures Trading, została utworzona w 2011 r. w ramach grupy BAT, aby skupić się wyłącznie na opracowywaniu i sprzedaży innowacyjnych produktów niepalnych, wśród których znajdują się podgrzewane wyroby tytoniowe. Nicoventures Trading sprzedaje podgrzewane wyroby tytoniowe z grupy BAT innym spółkom należącym do grupy, wśród których znajdują się pozostałe skarżące. Te ostatnie zapewniają lub mają zamiar zapewnić dystrybucję produktów spółki Nicoventures Trading na rynku czternastu państw członkowskich. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w sprawie produkcji, prezentowania i sprzedaży wyrobów tytoniowych i powiązanych wyrobów oraz uchylająca dyrektywę 2001/37/WE (Dz.U. 2014, L 127, s. 1) reguluje wprowadzanie do obrotu wyrobów tytoniowych. W tym celu zmierza ona do zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich, w szczególności w odniesieniu do składników, etykietowania i opakowania wyrobów tytoniowych. Artykuł 7 ust. 1 i 7 dyrektywy 2014/40 przewiduje, że państwa członkowskie winny zakazać wprowadzania do obrotu wyrobów tytoniowych o charakterystycznym aromacie i wyrobów tytoniowych zawierających środki aromatyzujące w jakichkolwiek ich komponentach. Artykuł 7 ust. 12 wspomnianej dyrektywy, zanim został zmieniony zaskarżonym aktem, zwalniał wyroby tytoniowe inne niż papierosy i tytoń do samodzielnego skręcania papierosów z zakazów, o których mowa w ust. 1 i 7 tego artykułu. Podobnie art. 11 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy, zanim został zmieniony zaskarżonym aktem, przewidywał, że państwa członkowskie mogą zwolnić wyroby tytoniowe do palenia inne niż papierosy, tytoń do samodzielnego skręcania papierosów i tytoń do fajki wodnej z niektórych obowiązków w zakresie etykietowania wyrobów tytoniowych i obowiązkowego umieszczania na opakowaniach niektórych ostrzeżeń, wiadomości informacyjnych i mieszanych ostrzeżeń zdrowotnych. Ponadto art. 7 ust. 12 i art. 11 ust. 6 tej dyrektywy stanowią, że Komisja Europejska przyjmuje akty delegowane w celu zniesienia zwolnień w odniesieniu do konkretnej kategorii wyrobu, jeżeli nastąpi istotna zmiana okoliczności stwierdzona w sporządzonym przez nią sprawozdaniu. W dniu 15 czerwca 2022 r. Komisja opublikowała sprawozdanie stwierdzające istotną zmianę okoliczności w odniesieniu do podgrzewanych wyrobów tytoniowych na podstawie dyrektywy 2014/40. W następstwie tego sprawozdania w dniu 29 czerwca 2022 r. Komisja przyjęła zaskarżony akt. Artykuł 1 zaskarżonego aktu zmienił dyrektywę 2014/40 w zakresie art. 7 ust. 12 i art. 11 ust. 1. Od dnia 23 października 2023 r., czyli od dnia, w którym środki przewidziane w zaskarżonym akcie muszą być transponowane, podgrzewane wyroby tytoniowe nie będą już zwolnione z zakazów dotyczących środków aromatyzujących, o których mowa w art. 7 ust. 1 i 7 dyrektywy 2014/40. Ponadto od tego samego dnia wyroby tytoniowe podgrzewane do palenia, które nie są objęte zakazem, podlegają takim samym ograniczeniom w zakresie umieszczania na opakowaniach jak inne wyroby tytoniowe do palenia, które nie są zwolnione. Żądania stron Skarżące wnoszą do Sądu o: – stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu; – obciążenie Komisji kosztami postępowania. Komisja wnosi do Sądu o: – odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej; – obciążenie skarżących kosztami postępowania. W uwagach w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności skarżące wnoszą do Sądu: – tytułem żądania głównego – o oddalenie zarzutu niedopuszczalności; – tytułem żądania ewentualnego – o pozostawienie zarzutu niedopuszczalności do rozstrzygnięcia w wyroku; – o obciążenie Komisji kosztami postępowania. Co do prawa Zgodnie z art. 130 § 1 i 7 regulaminu postępowania przed Sądem jeżeli strona pozwana o to wnosi, Sąd może rozstrzygnąć w przedmiocie niedopuszczalności skargi lub niewłaściwości Sądu bez rozpatrywania sprawy co do istoty. W niniejszej sprawie, jako że Komisja wniosła o rozstrzygnięcie w przedmiocie niedopuszczalności, Sąd, uznając, że akta sprawy wystarczająco wyjaśniają okoliczności zawisłej przed nim sprawy, postanawia rozstrzygnąć w przedmiocie tego wniosku bez dalszych czynności procesowych. Na poparcie zarzutu niedopuszczalności Komisja podnosi, że zaskarżony akt nie dotyczy skarżących ani bezpośrednio, ani indywidualnie. W przedmiocie przesłanek dopuszczalności skargi Zgodnie z art. 263 akapit czwarty TFUE każda osoba fizyczna lub prawna może wnieść skargę na akty, których jest adresatem lub które dotyczą jej bezpośrednio i indywidualnie, oraz na akty regulacyjne, które dotyczą jej bezpośrednio i nie wymagają środków wykonawczych. Na wstępie należy przypomnieć, że niniejsza sprawa nie jest objęta ostatnią hipotezą przewidzianą w art. 263 akapit czwarty TFUE, na którą zresztą nie powołują się ani skarżące, ani Komisja. Pojęcie „aktu regulacyjnego” w rozumieniu art. 263 akapit czwarty TFUE należy bowiem rozumieć jako oznaczające każdy akt o charakterze generalnym, z wyjątkiem aktów ustawodawczych (zob. podobnie wyrok z dnia 3 października 2013 r., Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada, C‑583/11 P, EU:C:2013:625, pkt 60, 61). W niniejszej sprawie zaskarżony akt, który zawiera środki o charakterze generalnym, takie jak wymienione w pkt 4 i 6 powyżej, i który nie został przyjęty zgodnie z jedną procedur ustawodawczych wymienionych w art. 289 TFUE, jest aktem regulacyjnym w rozumieniu art. 263 akapit czwarty TFUE. Jednakże art. 2 zaskarżonego aktu przewiduje środki wykonawcze, a mianowicie środki transponujące, których przyjęcie należy do państw członkowskich. Zatem niniejsza skarga faktycznie nie jest objęta ostatnią hipotezą przewidzianą w art. 263 akapit czwarty TFUE. Ponadto, jako że skarżące nie są adresatami zaskarżonego aktu, do niniejszej sprawy nie ma także zastosowania pierwsza hipoteza art. 263 akapit czwarty TFUE. Należy zatem ustalić, czy skarżące są objęte drugą hipotezą art. 263 akapit czwarty TFUE, to znaczy, czy zaskarżony akt dotyczy ich bezpośrednio i indywidualnie (zob. podobnie wyrok z dnia 25 lipca 2002 r., Unión de Pequeños Agricultores/Rada, C‑50/00 P, EU:C:2002:462, pkt 35–37 i przytoczone tam orzecznictwo). Ponadto nie kwestionują one, że te dwie przesłanki dotyczące legitymacji procesowej mają zastosowanie do niniejszej skargi. W tym kontekście, co się tyczy argumentu skarżących, zgodnie z którym dopuszczalność skarg wnoszonych na akty regulacyjne należy oceniać w sposób mniej restrykcyjny niż w przypadku innych aktów, który to argument ich zdaniem można wywieść z wyroku z dnia 3 października 2013 r., Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada (C‑583/11 P, EU:C:2013:625), należy zauważyć, że w wyroku tym Trybunał w pkt 57 wyraźnie opiera swoją analizę na kategorii „aktów regulacyjnych niewymagających środków wykonawczych”, w odniesieniu do której przypomniano, że zaskarżony akt nie jest nią objęty. Wbrew temu, co twierdzą skarżące, Trybunał nie wskazał, że analiza przesłanek dopuszczalności skargi o stwierdzenie nieważności w odniesieniu do kategorii aktów regulacyjnych w ogólności powinna być przedmiotem podejścia mniej restrykcyjnego niż w innych przypadkach. Zmiana wprowadzona traktatem z Lizbony w art. 263 akapit czwarty TFUE miała bowiem na celu poddanie kontroli sądowej, w drodze skargi o stwierdzenie nieważności, niektórych aktów o charakterze generalnym mogących regulować sytuację prawną jednostek, podczas gdy jednostki te nie miały przed tą zmianą możliwości zakwestionowania tych aktów ani w drodze skargi bezpośredniej – chyba że spełniona jest przesłanka dotycząca indywidualnego oddziaływania – ani, w braku środków wykonawczych, w drodze pytania prejudycjalnego dotyczącego oceny ważności. Natomiast zmiana ta nie miała wpływu na zakres przesłanek dotyczących legitymacji procesowej osób fizycznych i prawnych w zakresie, w jakim przesłanki te nadal mają zastosowanie (zob. podobnie wyrok z dnia 3 października 2013 r., Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada, C‑583/11 P, EU:C:2013:625, pkt 70, 71). Należy zatem zbadać, czy Komisja zasadnie podnosi, że zaskarżony akt nie dotyczy skarżących ani bezpośrednio, ani indywidualnie. W przedmiocie bezpośredniego oddziaływania Komisja podnosi, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem aby można było uznać, iż zaskarżony akt dotyczy strony skarżącej bezpośrednio w rozumieniu art. 263 TFUE, musi on, po pierwsze, wywierać bezpośredni wpływ na jej sytuację prawną, a po drugie, nie pozostawiać żadnego zakresu uznania adresatom, którzy są zobowiązani do jego wykonania, ponieważ wykonanie to ma charakter czysto automatyczny i musi wynikać z samego uregulowania Unii Europejskiej, bez potrzeby stosowania innych przepisów pośrednich. W pierwszej kolejności – skarżące nie wykazały, że zaskarżony akt ma negatywny wpływ na ich sytuację prawną. W szczególności należy wziąć pod uwagę, że klienci skarżących posiadają już urządzenie grzewcze, które one wprowadzają do obrotu, i że będą mogli nadal wykorzystywać je do konsumpcji podgrzewanych wyrobów tytoniowych, które nie będą zakazane przez zaskarżony akt. Zaskarżony akt nie skutkuje bowiem zakazem podgrzewanych wyrobów tytoniowych, lecz uregulowaniem ich dozwolonych składników i informacji, które powinny być umieszczone na opakowaniach. Tym samym jedynym skutkiem zaskarżonego aktu jest poddanie podgrzewanych wyrobów tytoniowych ogólnym zasadom w zakresie składu i etykietowania, którym podlegają na przykład papierosy i tytoń do samodzielnego skręcania papierosów. W drugiej kolejności Komisja zauważa, że twierdzenia przedstawione przez skarżące w celu wykazania bezpośredniego oddziaływania na nie mają charakter nie prawny, lecz faktyczny. Skarżące podnoszą bowiem prawdopodobieństwo utraty korzyści, lecz nie wykazują, że zaskarżony akt wywiera bezpośredni wpływ na ich sytuację prawną. W trzeciej kolejności – nawet przy założeniu istnienia wpływu zaskarżonego aktu na sytuację prawną skarżących należy stwierdzić jego pośredni charakter. Wszelkie przyszłe skutki, ewentualne i czysto spekulacyjne, wynikają bowiem nie z wejścia w życie zaskarżonego aktu, lecz z decyzji przyjętych przez państwa członkowskie. W niniejszej sprawie zaskarżony akt, aby wywierał wpływ na sytuację prawną skarżących, wymaga środków transpozycji, wobec czego jego wykonanie nie ma charakteru czysto automatycznego wymaganego przez orzecznictwo. W czwartej kolejności – niniejsza sprawa różni się od sprawy, w której zapadł wyrok z dnia 12 lipca 2022 r., Nord Stream 2/Parlament i Rada (C‑348/20 P, EU:C:2022:548). Dyrektywa, której dotyczyła tamta sprawa, reguluje bowiem prawa podmiotów gospodarczych, podczas gdy zaskarżony akt ustanawia normy o charakterze generalnym mające zastosowanie do produktów. Skarżące kwestionują tę argumentację i utrzymują, że zaskarżony akt dotyczy ich bezpośrednio. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem warunek, że będący przedmiotem jej skargi środek musi dotyczyć bezpośrednio osoby fizycznej lub prawnej, wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek, a mianowicie, po pierwsze, by ów środek wywierał bezpośredni wpływ na sytuację prawną tej osoby, i po drugie, by nie pozostawiał on żadnego zakresu uznania swoim adresatom, których obowiązkiem jest go wykonać, gdyż jego wykonanie ma charakter czysto automatyczny i wynika z samego uregulowania Unii, bez stosowania innych przepisów pośrednich (zob. wyrok z dnia 12 lipca 2022 r., Nord Stream 2/Parlament i Rada, C‑348/20 P, EU:C:2022:548, pkt 43 i przytoczone tam orzecznictwo). Skarga o stwierdzenie nieważności przewidziana w art. 263 TFUE może zostać skierowana przeciwko wszelkim przepisom wydanym przez instytucje, bez względu na ich formę, jeżeli tylko przepisy te rodzą wiążące skutki prawne. Aby określić, czy zaskarżony akt wywołuje takie wiążące skutki, należy skupić się na jego istocie i oceniać te skutki na podstawie obiektywnych kryteriów, takich jak treść wspomnianego aktu, z uwzględnieniem, w razie potrzeby, kontekstu jego wydania oraz uprawnień instytucji, która go wydała. A zatem zdolności aktu do wywarcia bezpośrednio wpływu na sytuację prawną danej osoby fizycznej lub prawnej nie można oceniać jedynie w świetle okoliczności, że akt ten ma postać dyrektywy (zob. wyrok z dnia 12 lipca 2022 r., Nord Stream 2/Parlament i Rada, C‑348/20 P, EU:C:2022:548, pkt 62–64 i przytoczone tam orzecznictwo). Każdy akt – bez względu na to, czy ma on charakter regulacyjny, czy inny – może bowiem co do zasady wywierać bezpośrednio wpływ na sytuację prawną osoby fizycznej lub prawnej, niezależnie od tego, czy wymaga on środków wykonawczych, w tym w przypadku dyrektywy – przepisów transponujących. A zatem w przypadku gdy dana dyrektywa wywiera takie skutki, okoliczność, że przepisy transponujące tę dyrektywę zostały wydane lub muszą jeszcze zostać wydane, nie jest jako taka istotna, ponieważ przepisy te nie podważają bezpośredniego charakteru związku istniejącego między tą dyrektywą a tymi skutkami. Jest tak pod warunkiem, że owa dyrektywa nie pozostawia państwom członkowskim żadnego uznania w zakresie poddania danej jednostki owym skutkom (wyrok z dnia 12 lipca 2022 r., Nord Stream 2/Parlament i Rada, C‑348/20 P, EU:C:2022:548, pkt 74). Jak wskazano w pkt 4 i 6 powyżej, zaskarżony akt skutkuje zakazem wprowadzania do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych o charakterystycznym aromacie i poddaniem podgrzewanych wyrobów tytoniowych, które nie mają charakterystycznego aromatu, takim samym wymogom etykietowania jak niektórych innych wyrobów tytoniowych do palenia, a mianowicie papierosów, tytoniu do samodzielnego skręcania papierosów i tytoniu do fajki wodnej. Zgodnie z art. 2 zaskarżonego aktu państwa członkowskie są zobowiązane do przyjęcia środków transpozycji niezbędnych do wdrożenia tych nowych zakazów i obowiązków do dnia 23 października 2023 r. W konsekwencji wpływa to na sytuację prawną podmiotów, które – podobnie jak skarżące – wprowadzają lub zamierzają wprowadzać do obrotu podgrzewane wyroby tytoniowe o charakterystycznym aromacie, ponieważ takie wprowadzanie do obrotu staje się niezgodne z prawem. Podmioty te będą również zobowiązane do umieszczania na opakowaniach wyrobów tytoniowych podgrzewanych do palenia, które nie są zakazane, takich samych ostrzeżeń zdrowotnych jak te, które należy zamieścić na opakowaniach niektórych innych wyrobów tytoniowych do palenia. Skarżące podlegają zatem zakazowi i obowiązkom wynikającym bezpośrednio z zaskarżonego aktu, niezależnie od tego, że akt ten wymaga środków wykonawczych, a mianowicie środków transponujących. Nie należy bowiem łączyć przesłanki, zgodnie z którą akt będący przedmiotem skargi musi dotyczyć skarżącego bezpośrednio, z przesłanką, zgodnie z którą taki akt nie powinien wymagać środków wykonawczych (zob. podobnie wyrok z dnia 12 lipca 2022 r., Nord Stream 2/Parlament i Rada, C‑348/20 P, EU:C:2022:548, pkt 71, 72). Tymczasem w niniejszej sprawie środki transpozycji przewidziane w zaskarżonym akcie są niezbędne jedynie do pełnego stosowania wspomnianych zakazu i obowiązków w prawie państw członkowskich, przy czym państwa te nie dysponują autonomicznymi uprawnieniami dyskrecjonalnymi, ponieważ zaskarżony akt nie pozostawia państwom członkowskim żadnego zakresu uznania w tym względzie. Należy zatem uznać, że zaskarżony akt dotyczy skarżących bezpośrednio. Powyższego wniosku nie jest w stanie podważyć żaden z argumentów podniesionych przez Komisję. Po pierwsze, Komisja rzeczywiście podnosi, że zaskarżony akt nie skutkuje zakazem wprowadzania do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych, lecz jedynie uregulowaniem ich składu poprzez zakazanie stosowania charakterystycznych środków aromatyzujących. W tym względzie wystarczy zauważyć, że skarżące wprowadzają do obrotu podgrzewane wyroby tytoniowe o charakterystycznym aromacie i zostaną pozbawione możliwości czynienia tego po upływie terminu transpozycji określonego w zaskarżonym akcie. Komisja nie może zatem twierdzić, że zaskarżony akt ogranicza się do uregulowania składu tych produktów i nie wpływa na prawa podmiotów gospodarczych. Po drugie, Komisja zauważa, że skarżące przedstawiają argumenty dotyczące raczej wpływu na ich sytuację faktyczną niż na ich sytuację prawną. Jednakże okoliczność, że skarżące powołują się na naruszenie ich sytuacji faktycznej, podnosząc znaczenie podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące dla ich całkowitej sprzedaży, ich udziału w rynku i poczynionych przez nie inwestycji, nie oznacza, że ich sytuacja prawna również nie może doznać uszczerbku. Po trzecie, zdaniem Komisji wpływ zaskarżonego aktu na sytuację prawną skarżących jest co najwyżej pośredni, a to ze względu na to, że przewiduje on środki transpozycji. W tym względzie, jak zauważono w pkt 28 powyżej, zaskarżony akt nie pozostawia państwom członkowskim żadnego zakresu uznania w odniesieniu do zakazu wprowadzania do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące i obowiązku etykietowania podgrzewanych wyrobów tytoniowych, które nie są zakazane. Z powyższego wynika, że podniesiony przez Komisję zarzut niedopuszczalności, zgodnie z którym zaskarżony akt nie dotyczy skarżących bezpośrednio, należy oddalić. W przedmiocie indywidualnego oddziaływania Komisja utrzymuje, że skarżące powinny wykazać, iż zaskarżony akt dotyczy ich indywidualnie. Ponieważ nie są one adresatami tego aktu, zaskarżony akt może dotyczyć ich indywidualnie tylko wtedy, gdy ma on wpływ na ich sytuację ze względu na szczególne dla nich cechy charakterystyczne lub na sytuację faktyczną, która odróżnia je od wszelkich innych osób i w związku z tym indywidualizuje je w sposób podobny jak adresata decyzji. Komisja zaprzecza, jakoby tak było. Skarżące podnoszą, że zaskarżony akt dotyczy ich indywidualnie. W tym względzie twierdzą one, że znajdują się w sytuacji, o której mowa w wyroku z dnia 15 lipca 1963 r., Plaumann/Komisja (25/62, EU:C:1963:17) – podmiotu prawa dotkniętego skutkami ze względu na pewne szczególne dla niego cechy charakterystyczne lub na sytuację, która odróżnia go od wszelkich innych osób i indywidualizuje go w sposób podobny do tego, w jaki indywidualizowany jest adresat decyzji. Ich zdaniem jest tak w przypadku dwóch grup powodów przyjętych w orzecznictwie Trybunału. Po pierwsze, należą one do zamkniętej grupy podmiotów. Po drugie, zaskarżony akt może w istotny sposób wpłynąć na ich pozycję rynkową. O ile co do zasady akty o charakterze generalnym mogą zostać zaskarżone wyłącznie przez skarżących uprzywilejowanych, o których mowa w art. 263 akapity drugi i trzeci TFUE, o tyle takie akty mogą jednak w pewnych okolicznościach dotyczyć indywidualnie niektórych osób fizycznych lub prawnych, a zatem mają względem nich charakter decyzyjny. Ma to miejsce, gdy dany akt dotyczy osoby fizycznej lub prawnej ze względu na szczególne dla niej cechy charakterystyczne lub na sytuację faktyczną, która odróżnia ją od wszelkich innych osób i w związku z tym indywidualizuje ją w sposób podobny jak adresata decyzji (wyrok z dnia 15 lipca 1963 r., Plaumann/Komisja, 25/62, EU:C:1963:17, s. 223; zob. także wyrok z dnia 25 lipca 2002 r., Unión de Pequeños Agricultores/Rada, C‑50/00 P, EU:C:2002:462, pkt 35, 36 i przytoczone tam orzecznictwo). Możliwość określenia z większą lub mniejszą dokładnością liczby czy nawet tożsamości podmiotów prawa, do których dany akt ma w konkretnym momencie zastosowanie, nie pozbawia go charakteru generalnego, a zatem normatywnego, o ile bezsporne jest, że ma on zastosowanie do tych podmiotów ze względu na zaistnienie pewnej obiektywnej sytuacji prawnej lub faktycznej w nim określonej w związku z jego celem (zob. wyrok z dnia 18 maja 1994 r., Codorniu/Rada, C‑309/89, EU:C:1994:197, pkt 18 i przytoczone tam orzecznictwo). Na wstępie należy zauważyć, że o ile skarżące wnoszą o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu w całości, o tyle koncentrują one swoje argumenty na skutkach dla ich sytuacji faktycznej, jakie niesie ze sobą zakaz podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających jeden lub więcej charakterystycznych aromatów. W pierwszej kolejności skarżące twierdzą, że należą do zamkniętej kategorii podmiotów gospodarczych możliwych do zidentyfikowania i faktycznie zidentyfikowanych w chwili przyjęcia zaskarżonego aktu. Kategoria podmiotów gospodarczych, których zaskarżony akt dotyczy indywidualnie, obejmuje te podmioty, które w dniu jego wydania wprowadzały do obrotu lub posiadały zezwolenia na wprowadzanie do obrotu produktów podlegających nowym ograniczeniom. Zdaniem skarżących członkowie tego kręgu mogli zostać zidentyfikowani w chwili wydania zaskarżonego aktu, ponieważ wszyscy oni posiadali zezwolenia na wprowadzanie do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące, które zostały im wydane przez państwa członkowskie, lub złożyli stosowne wnioski. Krąg jest zamknięty, ponieważ ze względu na zakaz dotyczący rozpatrywanych towarów nie będzie on rozszerzany. Ponadto krąg ten jest ograniczony ze względu na niewielką liczbę podmiotów, które są jego członkami, ponieważ obejmuje on jedynie dwie grupy przedsiębiorstw posiadających znaczne udziały w rynku. Wreszcie, wbrew twierdzeniom Komisji, ich sytuacja różni się od sytuacji przedsiębiorstw znajdujących się na wcześniejszym i późniejszym etapie łańcucha produkcji i dystrybucji rozpatrywanych wyrobów. Prawdą jest, że Trybunał dopuścił indywidualne oddziaływanie na osobę prawną, której przysługuje prawo własności intelektualnej, którego szczególnym naruszeniem byłby akt normatywny regulujący ogół podmiotów prawa określonych w sposób ogólny i abstrakcyjny (wyrok z dnia 18 maja 1994 r., Codorniu/Rada, C‑309/89, EU:C:1994:197, pkt 19–23). Podobnie uznano za dopuszczalną skargę na środek o charakterze generalnym wniesioną przez przedsiębiorstwa będące posiadaczami praw nabytych, na przykład ze względu na to, że środek narusza wykonanie obowiązującej umowy (wyrok z dnia 17 stycznia 1985 r., Piraiki‑Patraiki i in./Komisja, 11/82, EU:C:1985:18, pkt 31) lub wyłączne prawa do transmisji, pozwalające na uznanie podmiotów tych praw, które można wyraźnie zidentyfikować w chwili wydania zaskarżonego aktu, za należące do „ograniczonego kręgu” (wyrok z dnia 13 marca 2008 r., Komisja/Infront WM, C‑125/06 P, EU:C:2008:159, pkt 71–77), lub też podważa pozytywną decyzję w sprawie systemu pomocy państwa, z którego korzystali skarżący (wyrok z dnia 27 lutego 2014 r., Stichting Woonpunt i in./Komisja, C‑132/12 P, EU:C:2014:100, pkt 59–63). W celu wykazania, że należą one do ograniczonego kręgu w rozumieniu przytoczonego orzecznictwa, skarżące powołują się zasadniczo na fakt, po pierwsze, że złożyły właściwym organom oświadczenia przewidziane w art. 5 dyrektywy 2014/40 i zgłoszenia przewidziane w art. 19 tej dyrektywy w odniesieniu do podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące, a po drugie, że niektóre z nich uzyskały w państwach członkowskich, które wprowadziły system zezwoleń zgodnie z art. 19 ust. 3 tej samej dyrektywy, zezwolenia na sprzedaż podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące. Nie kwestionując tych okoliczności faktycznych, Komisja uważa, że nie wystarczają one do zindywidualizowania skarżących w sposób analogiczny do adresata decyzji. W tym względzie dyrektywa 2014/40 przewiduje konieczność ustanowienia wspólnego formatu zgłaszania składników wyrobów tytoniowych oraz emisji niektórych substancji toksycznych przez nie uwalnianych (motywy 13–15), a także obowiązek zgłaszania przez producentów i importerów nowatorskich wyrobów tytoniowych, bez uszczerbku dla kompetencji państw członkowskich do wprowadzenia zakazu na wyroby nowatorskie lub udzielania na nie zezwoleń (motyw 34). Zasady te zostały wdrożone w art. 5 i 19 dyrektywy 2014/40. Otóż z wszystkich tych przepisów wynika, że producenci i importerzy mogą wprowadzać do obrotu tylko te wyroby tytoniowe, które spełniają wymogi tej dyrektywy i które były przedmiotem przewidzianych w niej oświadczeń i zgłoszeń, a nawet, w stosownym przypadku, zezwoleń przewidzianych przez państwa członkowskie, które ustanowiły system zezwoleń. Wymogi przewidziane w dyrektywie dotyczą w szczególności, oprócz wskazania składników i wydzielanych substancji, braku zakazanych składników i przekazania wymaganych badań, dotyczących w szczególności toksyczności, właściwości uzależniających, atrakcyjności i wpływu na wzorce konsumpcji danego produktu. Wymogi takie stanowią zatem ogólne i abstrakcyjne kryteria mające zastosowanie do wszystkich podmiotów wprowadzających do obrotu lub mających zamiar wprowadzić do obrotu wyrób tytoniowy. Należy zatem zbadać, czy złożenie wspomnianych oświadczeń i zgłoszeń lub posiadanie tych zezwoleń wystarcza, aby zindywidualizować skarżące lub niektóre z nich w sposób analogiczny do adresata decyzji. Po pierwsze, sama okoliczność, że podmioty, które złożyły oświadczenie lub zgłoszenie lub które posiadały zezwolenie, można było zidentyfikować w chwili wydania zaskarżonego aktu, nie może wystarczyć do wykazania, że akt ten dotyczy ich indywidualnie, jeżeli akt ten znajduje zastosowanie na podstawie ogólnych i abstrakcyjnych względów (zob. wyrok z dnia 16 grudnia 2011 r., Enviro Tech Europe i Enviro Tech International/Komisja, T‑291/04, EU:T:2011:760, pkt 104 i przytoczone tam orzecznictwo), a Komisja nie była zobowiązana do uwzględnienia w sposób szczególny ich sytuacji przy przyjmowaniu zaskarżonego aktu (zob. podobnie wyrok z dnia 2 marca 2010 r., Arcelor/Parlament i Rada, T‑16/04, EU:T:2010:54, pkt 102 i przytoczone tam orzecznictwo). Po drugie, argument, zakwestionowany zresztą przez Komisję, dotyczący niewielkiej liczby przedsiębiorstw, których dotyczy zaskarżony akt, również nie może zostać uwzględniony. Należy bowiem przypomnieć, że przepis o charakterze generalnym może dotyczyć osoby fizycznej lub prawnej indywidualnie tylko wówczas, gdy decyzja ta ma wpływ na jej sytuację ze względu na szczególne dla niej cechy charakterystyczne lub na sytuację faktyczną, która odróżnia ją od wszelkich innych osób i w związku z tym indywidualizuje ją w sposób podobny jak adresata decyzji. Liczba osób fizycznych lub prawnych, których dotyczy taki akt, jest natomiast bez znaczenia (zob. podobnie wyrok z dnia 1 kwietnia 2004 r., Komisja/Jégo‑Quéré, C‑263/02 P, EU:C:2004:210, pkt 43–46 i przytoczone tam orzecznictwo). Po trzecie, wbrew twierdzeniom Komisji, ponieważ zezwolenia udzielone na podstawie dyrektywy 2014/40 dotyczą wprowadzania do obrotu wyrobów tytoniowych spełniających wymogi rzeczonej dyrektywy, nie ulega wątpliwości, że całkowity zakaz sprzedaży podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące wynikający z zaskarżonego aktu nieuchronnie spowoduje podważenie zezwoleń posiadanych przez niektóre ze skarżących. Nie można jednak uznać, że takie zezwolenia charakteryzują i indywidualizują pozycję ich posiadaczy wobec zaskarżonego aktu, tak jakby byli oni jego adresatami. Ponadto wspomniane zezwolenia nie przyznają ich posiadaczom praw porównywalnych z tymi, z których korzystały strony skarżące w sprawach wymienionych w pkt 40 i 41 powyżej. Przede wszystkim bowiem skutki zaskarżonego aktu powstają w ten sam sposób zarówno w odniesieniu do podmiotów, które uzyskały zezwolenie w państwach członkowskich, które ustanowiły zgodnie z art. 19 ust. 3 dyrektywy 2014/40 mechanizm udzielania zezwoleń dla podgrzewanych wyrobów tytoniowych zawierających charakterystyczne środki aromatyzujące, jak i w odniesieniu do podmiotów, które złożyły oświadczenia przewidziane w art. 5 rzeczonej dyrektywy lub zgłoszenia przewidziane w art. 19 tej dyrektywy dla tych samych wyrobów, czy też w odniesieniu do podmiotów, które nie uzyskały jeszcze zezwolenia bądź nie złożyły oświadczenia lub zgłoszenia, lecz które zamierzają wprowadzić do obrotu takie wyroby. Zatem zaskarżony akt nie dotyczy indywidualnie żadnego z podmiotów gospodarczych znajdujących się w tych sytuacjach. Następnie, jak wskazano w pkt 43 powyżej, zezwolenia, oświadczenia lub zgłoszenia odpowiadają obiektywnym wymogom dotyczącym wyrobów tytoniowych takim jak przewidziane w dyrektywie 2014/40, które są określane w sposób ogólny i abstrakcyjny dla wszystkich podmiotów gospodarczych. Wynika z tego, że zezwolenia wydawane przez państwa członkowskie są udzielane bez wyłączności, jedynie na podstawie zgodności produktów, podobnie jak żadna wyłączność nie wynika z oświadczeń czy zgłoszeń dokonanych przez podmioty gospodarcze. Wreszcie dyrektywa 2014/40 przewiduje, że różne akty delegowane mogą określać lub zmieniać warunki wprowadzania do obrotu wyrobów tytoniowych objętych jej zakresem stosowania. Jest tak w szczególności w odniesieniu do uchylenia rozpatrywanego w niniejszej sprawie zwolnienia z art. 7 ust. 12 wspomnianej dyrektywy. Wynika z tego, że zezwoleń na wprowadzanie do obrotu podgrzewanych wyrobów tytoniowych o charakterystycznym aromacie, jakie posiadają niektóre ze skarżących, nie można uznać za nabyte bezterminowo, podobnie jak prawa do wprowadzania do obrotu takich wyrobów na podstawie oświadczenia lub zgłoszenia. Po czwarte, powołana przez skarżące w odpowiedzi na podniesiony przez Komisję zarzut niedopuszczalności okoliczność, że producenci i importerzy podgrzewanych wyrobów tytoniowych o charakterystycznym aromacie nie znajdują się w świetle zaskarżonego aktu w takiej samej sytuacji jak branże znajdujące się na wcześniejszym i późniejszym etapie łańcucha produkcji i dystrybucji, nie ma znaczenia dla kwestii, czy skarżące należą do ograniczonego kręgu w rozumieniu orzecznictwa, o którym mowa w pkt 41 powyżej. W celu wykazania, że zaskarżony akt dotyczy ich indywidualnie, skarżące muszą bowiem wykazać nie to, że zaskarżony akt dotyczy ich w sposób odmienny od innych podmiotów, ale że dotyczy ich ze względu na cechę lub sytuację faktyczną, która jest dla nich specyficzna i wyróżnia je w taki sam sposób jak adresata decyzji (zob. podobnie postanowienie z dnia 12 grudnia 2003 r., Bactria/Komisja, C‑258/02 P, EU:C:2003:675, pkt 34 i przytoczone tam orzecznictwo). Z powyższego wynika, że zezwolenia, oświadczenia i zgłoszenia, na które powołują się skarżące, nie pozwalają wykazać, że zaskarżony akt dotyczy ich indywidualnie. W drugiej kolejności skarżące podnoszą, że zaskarżony akt w istotny sposób narusza ich pozycję konkurencyjną. W tym względzie twierdzą one, że na rynku podgrzewanych wyrobów tytoniowych posiadają niebagatelną część, że wyroby objęte zakazem stanowią bardzo dużą część ich sprzedaży i że poniosły znaczne nakłady inwestycyjne na rozwój omawianych produktów. Nie wystarczy jednak, że dany akt o charakterze generalnym pod względem ekonomicznym dotyczy niektórych podmiotów gospodarczych bardziej niż innych, aby zindywidualizować je względem tych innych podmiotów, w sytuacji gdy zastosowanie tego aktu opiera się na obiektywnie określonej sytuacji (zob. wyrok z dnia 2 marca 2010 r., Arcelor/Parlament i Rada, T‑16/04, EU:T:2010:54, pkt 106 i przytoczone tam orzecznictwo). Ponadto sama okoliczność, że osoba fizyczna lub prawna może stracić istotne źródło dochodów z powodu nowych przepisów, nie dowodzi, że znajduje się ona w szczególnej sytuacji i nie wystarcza do wykazania, że uregulowanie to dotyczy jej indywidualnie, ponieważ osoba ta musi przedstawić dowód na istnienie okoliczności pozwalających uznać, że szkoda, której poniesienie się podnosi, może ją indywidualizować w stosunku do każdego innego podmiotu gospodarczego, którego to uregulowanie dotyczy w taki sam sposób (zob. podobnie postanowienie z dnia 29 czerwca 2006 r., Nürburgring/Parlament i Rada, T‑311/03, niepublikowane, EU:T:2006:179, pkt 65, 66 i przytoczone tam orzecznictwo). Z całości powyższych rozważań wynika, że skarżące nie mają podstaw, by twierdzić, iż zaskarżony akt dotyczy ich indywidualnie, w związku z czym skargę należy odrzucić jako niedopuszczalną. W przedmiocie wniosków o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta Pismami złożonymi w sekretariacie Sądu w dniach, odpowiednio, 16 lutego i 8 marca 2023 r. Rada Unii Europejskiej i Republika Francuska wniosły o dopuszczenie ich do sprawy w charakterze interwenientów popierających żądania Komisji. Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 8 marca 2023 r. Philip Morris Products SA, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member SA, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna SpA, Philip Morris Romania SRL i Philip Morris Ltd wniosły o dopuszczenie ich do sprawy w charakterze interwenientów popierających żądania skarżących. Zgodnie z art. 142 § 2 regulaminu postępowania interwencja staje się bezprzedmiotowa między innymi w razie uznania skargi za niedopuszczalną. Ponieważ w niniejszej sprawie skarga została odrzucona jako niedopuszczalna, nie ma potrzeby orzekania w przedmiocie wniosków o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta. W przedmiocie kosztów W pierwszej kolejności, zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ skarżące przegrały sprawę, należy, poza ich własnymi kosztami, obciążyć je, zgodnie z żądaniem Komisji, poniesionymi przez nią kosztami, z wyjątkiem kosztów związanych z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta. W drugiej kolejności, na podstawie art. 144 § 10 regulaminu postępowania, w razie wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie głównej przed wydaniem rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta składający wniosek o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta i strony główne pokrywają własne koszty związane z postępowaniem w przedmiocie tego wniosku. W niniejszej sprawie skarżące, Komisja, Republika Francuska, Rada, Philip Morris Products, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna, Philip Morris Romania i Philip Morris pokryją własne koszty związane z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta. W trzeciej kolejności, zgodnie z art. 158 § 5 regulaminu postępowania, postanowienie z dnia 2 lutego 2023 r., Nicoventures Trading i in./Komisja (T‑706/22 R, niepublikowane, EU:T:2023:39), kończące postępowanie w przedmiocie zastosowania środka tymczasowego, określiło, że rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nastąpi w orzeczeniu Sądu co do istoty sprawy. Ponieważ skarżące przegrały sprawę zarówno w postępowaniu w przedmiocie środka tymczasowego, jak i w postępowaniu głównym, zgodnie z żądaniem Komisji należy obciążyć je całością kosztów związanych z postępowaniem w przedmiocie środka tymczasowego.   Z powyższych względów SĄD (druga izba) postanawia, co następuje:   1) Skarga zostaje odrzucona jako niedopuszczalna.   2) Nie ma potrzeby orzekania w przedmiocie wniosków o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta złożonych przez Republikę Francuską, Radę Unii Europejskiej, Philip Morris Products SA, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member SA, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna SpA, Philip Morris Romania SRL i Philip Morris Ltd.   3) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, zostają obciążone, poza ich własnymi kosztami, kosztami poniesionymi przez Komisję Europejską, z wyjątkiem kosztów związanych z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta.   4) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, Komisja, Republika Francuska, Rada, Philip Morris Products, Papastratos Cigarettes Manufacturing Company Single Member, Philip Morris Manufacturing & Technology Bologna, Philip Morris Romania i Philip Morris pokrywają własne koszty związane z wnioskami o dopuszczenie do sprawy w charakterze interwenienta.   5) Nicoventures Trading Ltd i pozostałe strony skarżące, których nazwy wymieniono w załączniku, ponoszą koszty związane z postępowaniem w przedmiocie środka tymczasowego.   Sporządzono w Luksemburgu w dniu 20 września 2023 r. Sekretarz V. Di Bucci Prezes A. Marcoulli ( *1 ) Język postępowania: angielski. ( ) Wykaz pozostałych skarżących został załączony jedynie do wersji doręczonej stronom.

© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło