§ 26

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 września 2002 r. w sprawie sposobu badania zwierząt rzeźnych i mięsa tych zwierząt oraz mięsa zwierząt łownych.

Dz.U. 2002 nr 155 poz. 1296NOT_IN_FORCE
Znaczenie przepisu (AI)
Przepis określa szczegółowy sposób badania po ubojowym zwierząt rzeźnych (bydła, trzody chlewnej, owiec, kóz, koni) oraz zwierząt łownych (jeleni, danieli), obejmując oględziny tusz, narządów wewnętrznych oraz specjalistyczne badania laboratoryjne (np. pod kątem BSE, czeroniaka-miśaków) w celu oceny przydatności mięsa do spożycia.

Treść przepisu

§ 26. Rozporzàdzenie wchodzi w˝ycie po up∏ywie14 dni od dnia og∏oszenia.Minister Rolnictwa iRozwoju Wsi: J. KalinowskiDziennik Ustaw Nr 155—10056—Poz. 1296————————————1)Minister Rolnictwa iRozwoju Wsi kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — rolnictwo na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozpo-rzàdzenia Prezesa Rady Ministrów zdnia 29 marca 2002 r. wsprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra RolnictwaiRozwoju Wsi (Dz. U. Nr 32, poz. 305). Dziennik Ustaw Nr 155—10057—Poz. 1296Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i RozwojuWsi z dnia 11 wrzeÊnia 2002 r. (poz. 1296)Za∏àcznik nr 1WZÓR Dziennik Ustaw Nr 155—10058—Poz. 1296 Dziennik Ustaw Nr 155—10059—Poz. 1296Za∏àcznik nr 2WZÓR Dziennik Ustaw Nr 155—10060—Poz. 1296 1. Badanie byd∏a oraz jeleni idanieli utrzy-mywanych wwarunkach fermowych powy˝ejszeÊciu tygodni ˝ycia obejmuje:1) ogl´dziny tuszy ze szczególnym uwzgl´dnieniemwykrwawienia, ˝ó∏taczki, wodnicy, inwazji paso˝yt-niczych, zmian wyst´pujàcych przy syndromiemi´sa bladego, mi´kkiego, wodnistego (PSE)imi´sa czerwonego, twardego, suchego (DFD);wuzasadnionych przypadkach naci´cie dost´p-nych w´z∏ów ch∏onnych;2) ogl´dziny g∏owy oraz jamy gard∏owej, naci´cie w´-z∏ów ch∏onnych zagard∏owych, mi´Êni ˝waczy,mi´Êni skrzyd∏owych, wykonanie dwóch naci´çmi´Êni zewn´trznych ˝uchwy równolegle do skrzy-d∏a ˝uchwy oraz jednego naci´cia mi´Êni we-wn´trznych ˝uchwy wzd∏u˝ ich p∏aszczyzny, ogl´-dziny iomacywanie j´zyka po wczeÊniejszym jegouwolnieniu, pozwalajàcym na szczegó∏owe ogl´-dziny jamy ustnej igard∏a, usuni´cie migda∏ków;3) badanie tchawicy; ogl´dziny iomacywanie p∏uciprze∏yku, naci´cie w´z∏ów ch∏onnych tchawiczno--oskrzelowych iÊródpiersiowych, przeci´cie tcha-wicy ig∏ównych pni oskrzelowych wzd∏u˝ ich prze-biegu, naci´cie ka˝dego p∏uca od strony grzbieto-wej poprzecznie do osi d∏ugiej wpo∏owie d∏ugoÊcip∏uca, awrazie potrzeby wjednej trzeciej dolnejp∏uca;4) ogl´dziny worka osierdziowego iserca, przeci´ciejednym pod∏u˝nym ci´ciem obydwu komór sercaiprzegrody mi´dzykomorowej;5) ogl´dziny przepony;6) ogl´dziny iomacywanie wàtroby oraz w´z∏ówch∏onnych wàtrobowych, naci´cie dwukrotne po-wierzchni trzewnej p∏ata lewego wàtroby prosto-padle do przewodów ˝ó∏ciowych oraz naci´cie pro-wadzone przez p∏at prawy obok p∏ata ogoniastegowzd∏u˝ przewodów ˝ó∏ciowych; wuzasadnionychprzypadkach naci´cie w´z∏ów ch∏onnych wàtrobo-wych;7) ogl´dziny przewodu pokarmowego, trzustki, krezkiiw´z∏ów ch∏onnych znajdujàcych si´ wkrezce orazje˝eli to konieczne ich omacywanie inaci´cie;8) ogl´dziny oraz, je˝eli to konieczne, omacywanieiprzeci´cie Êledziony;9) ogl´dziny nerek po wy∏uszczeniu ztorebki t∏uszczo-wej iotoczki, awrazie potrzeby naci´cie nerek iw´-z∏ów ch∏onnych nerkowych;10) ogl´dziny op∏ucnej iotrzewnej;11) ogl´dziny narzàdów p∏ciowych;12) ogl´dziny oraz, je˝eli to konieczne, omacywanieinaci´cie wymienia iprzynale˝nych w´z∏ów ch∏on-nych; ukrów obie po∏owy wymienia przecina si´d∏ugim ci´ciem poprowadzonym wtaki sposób,aby zatoki mleczne oraz w´z∏y ch∏onne wymieniazosta∏y naci´te, przy czym nie jest to konieczne, je-Êli wymi´ nie jest przeznaczone do spo˝ycia przezludzi;13) badanie laboratoryjne byd∏a powy˝ej 30 miesiàca˝ycia wkierunku gàbczastej encefalopatii byd∏a(BSE);14) ogl´dziny kana∏u kr´gowego byd∏a wwieku powy-˝ej 12 miesiàca ˝ycia wcelu stwierdzenia, czy usu-ni´to zniego rdzeƒ kr´gowy, opon´ twardà oraztkank´ t∏uszczowà.2. Badanie byd∏a oraz jeleni idanieli utrzy-mywanych wwarunkach fermowych poni˝ejszeÊciu tygodni ˝ycia obejmuje:1) ogl´dziny tuszy ze szczególnym uwzgl´dnieniemwykrwawienia, ˝ó∏taczki, wodnicy, inwazji paso˝yt-niczych iinnych;2) ogl´dziny g∏owy ijamy gard∏owej, naci´cie w´z∏ówch∏onnych pozagard∏owych, omacywanie j´zyka,usuni´cie migda∏ków;3) ogl´dziny p∏uc, tchawicy iprze∏yku, omacywaniep∏uc, zbadanie inaci´cie w´z∏ów ch∏onnych tcha-wiczno-oskrzelowych iÊródpiersiowych;4) ogl´dziny worka osierdziowego iserca, przeci´cieserca pod∏u˝nym ci´ciem dla otwarcia komór orazprzeci´cie pod∏u˝nie przegrody mi´dzykomoro-wej;5) ogl´dziny przepony;6) ogl´dziny iomacywanie wàtroby oraz w´z∏ówch∏onnych wàtrobowych itrzustkowych oraz je˝elito konieczne, naci´cie wàtroby oraz przynale˝nychw´z∏ów ch∏onnych;7) ogl´dziny przewodu pokarmowego, krezki, w´z∏ówch∏onnych ˝o∏àdkowych ikrezkowych oraz je˝eli tokonieczne, ich naci´cie;8) ogl´dziny oraz, je˝eli to konieczne, omacywanieÊledziony;9) ogl´dziny nerek oraz, je˝eli to konieczne, naci´cienerek iw´z∏ów ch∏onnych nerkowych;10) ogl´dziny op∏ucnej iotrzewnej;11) ogl´dziny iomacywanie okolic p´powiny oraz sta-wów, awprzypadku wàtpliwoÊci naci´cie okolicp´powiny iotwarcie stawów;12) wprzypadku wàtpliwoÊci mo˝na dokonaç dalszychnaci´ç ibadaƒ odpowiednich cz´Êci cia∏a zwierz´-Dziennik Ustaw Nr 155—10061—Poz. 1296Za∏àcznik nr 3SZCZEGÓ¸OWY SPOSÓB BADANIA POUBOJOWEGO BYD¸A, ÂWI¡, OWIEC, KÓZ, ZWIERZÑTJEDNOKOPYTNYCH ORAZ JELENI IDANIELI UTRZYMYWANYCH WWARUNKACH FERMOWYCH cia, jeÊli sà one niezb´dne do podj´cia ostatecznejoceny;13) je˝eli wykonanie naci´ç w´z∏ów ch∏onnych (pla-sterkowanie) jest obowiàzkowe, to liczba naci´çnie powinna byç mniejsza ni˝ 3.3. Badanie Êwiƒ obejmuje:1) ogl´dziny tuszy;2) ogl´dziny g∏owy ijamy gard∏owej, badanie inaci´-cie w´z∏ów ch∏onnych ˝uchwowych; ogl´dziny ja-my ustnej, gard∏a oraz j´zyka, usuni´cie migda∏-ków;3) ogl´dziny p∏uc, tchawicy iprze∏yku, omacywaniep∏uc oraz nacinanie w´z∏ów ch∏onnych tchawiczno--oskrzelowych iÊródpiersiowych, przeci´cie tcha-wicy ig∏ównych pni oskrzelowych wzd∏u˝ ich prze-biegu, naci´cie p∏uc poprzecznie do ich osi w1/3dolnej; naci´cia te nie sà konieczne, je˝eli p∏uca niesà przeznaczone do spo˝ycia przez ludzi;4) ogl´dziny worka osierdziowego iserca, przeci´cieserca pod∏u˝nym ci´ciem wcelu otworzenia komóroraz przeci´cie pod∏u˝nie przegrody mi´dzykomo-rowej;5) ogl´dziny przepony;6) ogl´dziny wàtroby oraz w´z∏ów ch∏onnych wàtro-bowych itrzustkowo-dwunastniczych, omacywa-nie wàtroby oraz jej w´z∏ów ch∏onnych;7) ogl´dziny przewodu pokarmowego, krezki, w´z∏ówch∏onnych ˝o∏àdkowych ikrezkowych, omacywa-nie w´z∏ów ch∏onnych ˝o∏àdkowych ikrezkowychoraz, je˝eli to konieczne, ich naci´cie;8) ogl´dziny oraz, je˝eli to konieczne, omacywanieÊledziony;9) ogl´dziny nerek oraz, je˝eli to konieczne, naci´cienerek iw´z∏ów ch∏onnych nerkowych;10) ogl´dziny op∏ucnej iotrzewnej;11) ogl´dziny narzàdów p∏ciowych;12) ogl´dziny iomacywanie wymienia iprzynale˝nychw´z∏ów ch∏onnych, naci´cie w´z∏ów ch∏onnychwymieniowych umacior;13) wprzypadku wàtpliwoÊci mo˝na dokonaç dalszychnaci´ç ibadaƒ odpowiednich cz´Êci cia∏a zwierz´-cia, je˝eli sà one niezb´dne do podj´cia ostatecznejoceny;14) je˝eli wykonanie naci´ç w´z∏ów ch∏onnych (pla-sterkowanie) jest obowiàzkowe, to liczba naci´ç(plasterkowanie) nie powinna byç mniejsza ni˝ 3.4. Badanie owiec ikóz obejmuje:1) ogl´dziny tuszy;2) ogl´dziny g∏owy po zdj´ciu skóry oraz wprzypad-ku wàtpliwoÊci badanie jamy ustnej, gard∏a, j´zykaiw´z∏ów ch∏onnych pozagard∏owych oraz przyusz-niczych; badanie to nie jest konieczne, je˝eli g∏owawraz zj´zykiem imózgiem nie b´dzie przeznaczo-na do spo˝ycia przez ludzi;3) ogl´dziny p∏uc, tchawicy iprze∏yku, omacywaniep∏uc oraz w´z∏ów ch∏onnych tchawiczno-oskrzelo-wych iÊródpiersiowych oraz, je˝eli to konieczne,naci´cie tych narzàdów oraz przynale˝nych do nichw´z∏ów ch∏onnych;4) ogl´dziny worka osierdziowego iserca oraz, je˝elito konieczne, jego przeci´cie izbadanie;5) ogl´dziny przepony;6) ogl´dziny wàtroby oraz w´z∏ów ch∏onnych wàtro-bowych itrzustkowo-dwunastniczych, ogl´dzinyiomacywanie wàtroby oraz jej w´z∏ów ch∏onnychtrzustkowo-dwunastniczych, naci´cie ˝o∏àdkowejcz´Êci wàtroby wcelu zbadania przewodów wàtro-bowych;7) ogl´dziny przewodu pokarmowego, krezki, w´z∏ówch∏onnych ˝o∏àdkowych ikrezkowych;8) ogl´dziny oraz, je˝eli to konieczne, omacywanieÊledziony;9) ogl´dziny nerek oraz, je˝eli to konieczne, naci´cienerek iw´z∏ów ch∏onnych nerkowych;10) ogl´dziny op∏ucnej iotrzewnej;11) ogl´dziny narzàdów p∏ciowych;12) ogl´dziny wymienia wraz zw´z∏ami ch∏onnymi;13) ogl´dziny iomacywanie okolic p´powiny oraz sta-wów um∏odych zwierzàt oraz, je˝eli to konieczne,naci´cie okolicy p´powiny iotwarcie stawów;14) ogl´dziny kana∏u kr´gowego owiec ikóz wwiekupowy˝ej 12 miesiàca ˝ycia wcelu stwierdzenia, czyusuni´to zniego rdzeƒ kr´gowy, opon´ twardàoraz tkank´ t∏uszczowà, je˝eli wtrakcie obróbki po-ubojowej dokonano przepo∏owienia tuszy;15) wprzypadku wàtpliwoÊci mo˝na dokonaç dalszychnaci´ç ibadaƒ odpowiednich cz´Êci cia∏a zwierz´-cia, je˝eli sà one niezb´dne do podj´cia ostatecznejoceny;16) je˝eli wykonanie naci´cia w´z∏ów ch∏onnych (pla-sterkowanie) jest obowiàzkowe, to liczba naci´çnie powinna byç mniejsza ni˝ 3.5. Badanie koni, os∏ów iich mieszaƒcówobejmuje:1) ogl´dziny tuszy;2) ogl´dziny g∏owy po uwolnieniu j´zyka iods∏oni´ciujamy gard∏owej oraz, je˝eli to konieczne, naci´ciew´z∏ów ch∏onnych zagard∏owych bocznych iprzy-Êrodkowych, ˝uchwowych oraz ogl´dziny b∏onyÊluzowej przegrody nosowej, usuni´cie migda∏-ków;Dziennik Ustaw Nr 155—10062—Poz. 1296 3) ogl´dziny p∏uc, tchawicy iprze∏yku, omacywaniep∏uc, naci´cie izbadanie w´z∏ów tchawiczno--oskrzelowych iÊródpiersiowych, przeci´cie tcha-wicy ig∏ównych pni oskrzelowych wzd∏u˝ ich prze-biegu, przeci´cie p∏uc poprzecznie do ich osi wdol-nej 1/3 d∏ugoÊci, przy czym naci´cia te nie sà ko-nieczne, je˝eli p∏uca nie sà przeznaczone do spo˝y-cia przez ludzi;4) ogl´dziny worka osierdziowego iserca, przeci´ciepod∏u˝nie mi´Ênia sercowego oraz przegrody mi´-dzykomorowej;5) ogl´dziny przepony;6) ogl´dziny iomacywanie wàtroby oraz w´z∏ówch∏onnych wàtrobowych itrzustkowo-dwunastni-czych oraz, je˝eli to konieczne, naci´cie wàtrobyiprzynale˝nych w´z∏ów ch∏onnych;7) ogl´dziny przewodu pokarmowego, krezki, w´z∏ówch∏onnych ˝o∏àdkowych ikrezkowych oraz, je˝eli tokonieczne, naci´cie tych w´z∏ów;8) ogl´dziny oraz je˝eli to konieczne omacywanie Êle-dziony;9) ogl´dziny nerek oraz, je˝eli to konieczne, ich naci´-cie wraz zw´z∏ami ch∏onnymi;10) ogl´dziny op∏ucnej iotrzewnej;11) ogl´dziny narzàdów p∏ciowych ogierów iklaczy;12) ogl´dziny iomacywanie wymienia iprzynale˝nychw´z∏ów ch∏onnych oraz, je˝eli to konieczne, naci´-cie w´z∏ów ch∏onnych pachwinowych powierz-chownych;13) ogl´dziny iomacywanie okolic p´powiny oraz sta-wów m∏odych zwierzàt oraz, je˝eli to konieczne,naci´cie okolicy p´powiny, otwarcie stawów;14) zbadanie wszystkich siwych ibia∏ych koni wkierun-ku wyst´powania czerniako-mi´saków wmi´-Êniach iw´z∏ach ch∏onnych, poprzez wykonanieg∏´bokich ci´ç pod ∏opatkami poni˝ej chrzàstki ∏o-patkowej, zbadanie wy∏uszczonych ztorebki nerekpoprzez wykonanie naci´cia przez ca∏y mià˝sz or-ganu;15) wprzypadku wàtpliwoÊci, mo˝na dokonaç dalszychnaci´ç ibadaƒ odpowiednich cz´Êci cia∏a zwierz´-cia, je˝eli sà one niezb´dne do podj´cia ostatecznejoceny;16) je˝eli wykonanie naci´ç w´z∏ów ch∏onnych (pla-sterkowanie) jest obowiàzkowe, to liczba naci´çnie powinna byç mniejsza ni˝ 3.Dziennik Ustaw Nr 155—10063—Poz. 1296Za∏àcznik nr 4METODY BADANIA NA W¸OÂNIEI. Badanie kompresorowe1. Sprz´t iodczynniki:1) trychinoskop opowi´kszeniu 50 x i 80—100 x;2) kompresor sk∏adajàcy si´ zdwóch p∏ytek szklanych,zktórych jedna jest podzielona na równe obszary;3) ma∏e zakrzywione no˝yczki;4) pinceta, nó˝ do wycinania próbek;5) ma∏e ponumerowane pojemniki do oddzielnegoprzechowywania próbek;6) zakraplacz;7) kwas octowy iroztwór wodorotlenku potasu do roz-jaÊniania zwapnieƒ lub zmi´kczania suszonegomi´sa.2. Pobieranie próbek:1) wprzypadku ca∏ych tusz pobiera si´ przynajmniejjednà próbk´ owielkoÊci orzecha laskowego zobuodnóg przepony na odcinku przejÊcia cz´Êci mi´-Êniowej wÊci´gnistà;2) je˝eli jest tylko jedna odnoga przepony, pobiera si´jednà próbk´ owielkoÊci orzecha laskowego;3) wprzypadku braku obu odnóg przepony, pobierasi´ dwie próbki oprzybli˝onej wielkoÊci orzecha la-skowego zcz´Êci ˝ebrowej lub mostkowej przepo-ny lub te˝ zmi´Êni oko∏oj´zykowych, ˝uchwowychlub brzusznych;4) wprzypadku cz´Êci tuszy pobiera si´ zka˝dej cz´-Êci zró˝nych miejsc, wmiar´ mo˝liwoÊci po∏o˝o-nych wokolicy koÊci iÊci´gien, trzy próbki mi´Êniszkieletowych, owielkoÊci orzecha laskowego.3. Metoda:1) je˝eli sà obie odnogi przepony, zka˝dej odnogi wy-cina si´ po 7 skrawków owielkoÊci ziarna owsa —∏àcznie 14 skrawków, aje˝eli jest jedna odnogaprzepony, wycina si´ zniej 14 skrawków zró˝nychmiejsc;2) wprzypadku ca∏ych tusz próbki pobiera si´ zcz´Êci˝ebrowej lub mostkowej przepony, mi´Êni oko∏oj´-zykowych, ˝uchwowych lub mi´Êni brzusznych;wycina si´ 14 skrawków owielkoÊci ziarna owsazka˝dej próbki, ∏àcznie 28;3) skrawki Êciska si´ mi´dzy p∏ytkami szklanymi wta-ki sposób, aby mo˝na by∏o przez przygotowanydiapozytyw odczytaç normalny druk;4) je˝eli mi´so próbek do badania jest suche istare,preparaty zmi´kcza si´ wmieszance osk∏adzie jed-na cz´Êç roztworu wodorotlenku potasu idwie cz´-Êci wody przez 10 do 20 minut przed rozpocz´ciembadania; 5) zka˝dej próbki pobranej zcz´Êci tuszy (elementumi´snego) wycina si´ po 8 skrawków owielkoÊciziarna owsa, ∏àcznie 24 skrawki;6) je˝eli uzyskane wyniki badania nie sà jednoznacz-ne, badanie kontynuuje si´ na wi´kszej liczbie pró-bek za pomocà wi´kszych powi´kszeƒ lub pod mi-kroskopem lub metodà wytrawiania;7) badanie przeprowadza si´ przy powi´kszeniu 30—40x, wczasie nie krótszym ni˝ 5 minut, przyczym wprzypadku próbek zast´pczych, pobranychzcz´Êci ˝ebrowej lub mostkowej przepony, mi´Ênioko∏oj´zykowych, ˝uchwowych lub mi´Êni brzusz-nych przeprowadza si´ je przez przynajmniej10minut; minimalny czas ustalony na badania niezawiera czasu koniecznego do pobierania próbekiprzygotowywania preparatów;8) badajàcy nie powinien sprawdziç wi´cej ni˝840skrawków dziennie; wwyjàtkowych przypad-kach dopuszcza si´ zbadanie do 1050 skrawkówdziennie.II. Metoda wytrawiania1. Sprz´t imateria∏:1) nó˝ do pobierania próbek;2) ma∏e ponumerowane pojemniki zzamkni´ciem, doprzechowywania próbek, wrazie koniecznoÊci dopowtórzenia badania;3) cieplarka;4) 2—3-litrowy rozdzielacz szklany ze statywem, gu-mowy przewód ∏àczàcy, klamry do mocowaniaprzewodu ∏àczàcego;5) sito plastikowe (oÊrednicy ok. 18 cm ioÊrednicyotworów ok. 1 mm);6) gaza;7) ma∏a sto˝kowa kolba ze szczelnym zamkni´ciem;8) zlewka szklana;9) rozdrabniacz mi´sa;10) stereomikroskop (powi´kszenie 15—40 x) zodpo-wiednim êród∏em Êwiat∏a;11) p∏yn wytrawiajàcy sporzàdzony wnast´pujàcy spo-sób: 10 gpepsyny (1 200 u/g; 80 u/gFIP), 5 ml HCI(przynajmniej 37%), dope∏niony do obj´toÊci1lwodà.2.Pobieranie próbek:1) wprzypadku ca∏ych tusz, pobiera si´ próbk´ owa-dze co najmniej 20 gzodnogi przepony wmiejscujej przejÊcia wcz´Êç Êci´gnistà;2) wprzypadku braku odnóg przepony, pobiera si´próbki owadze co najmniej 20 gzcz´Êci ˝ebrowejlub mostkowej przepony, zmi´Êni oko∏oj´zyko-wych, mi´Êni ˝uchwowych lub zmi´Êni brzusz-nych;3) wprzypadku cz´Êci tuszy pobiera si´ próbk´ owa-dze co najmniej 20 gzmi´Êni szkieletowych, je˝elito mo˝liwe bez t∏uszczu, zmiejsc po∏o˝onych bliskokoÊci lub Êci´gien.3. Metoda:1) dla badania ∏àcznej próbki mi´sa z10 Êwiƒ przygo-towuje si´ po 10 gzka˝dej pojedynczej próbki 20-gramowej, apozosta∏e 10 gzatrzymuje si´ nawypadek, gdyby dodatkowe badanie pojedynczejpróbki okaza∏o si´ konieczne;2) 10 próbek, ka˝da owadze 10 g, ∏àczy si´ wjednàpróbk´, którà si´ rozdrabnia wrozdrabniaczu mi´-sa (zotworami Êrednicy 2 mm) irozmieszcza si´luêno na sicie wyÊcielonym warstwà gazy, którenast´pnie umieszcza si´ na lejku na∏o˝onym narozdzielacz po∏àczony przewodem gumowymzma∏à sto˝kowà kolbà, rozdzielacz nape∏nia si´ dokraw´dzi p∏ynem wytrawiajàcym do momentu,wktórym materia∏ badany nie zostanie przykryty;proporcje materia∏u poddanego badaniu do p∏ynuwytrawiajàcego wynoszà wprzybli˝eniu 1:20 do1:30;3) po 18—20 godzinach inkubacji wtemperaturze37—39°Cod∏àcza si´ sto˝kowà kolb´, po czym, poostro˝nym odciàgni´ciu cieczy sklarowanej nadosadem, osad znajdujàcy si´ wkoƒcówce kolbyostro˝nie przenosi si´ na p∏ytk´, anast´pnie badana obecnoÊç w∏oÊni za pomocà stereomikroskopuopowi´kszeniu 20—40-krotnym;4) wprzypadku pozytywnego lub niepewnego wynikupróbki ∏àcznej bada si´ pozosta∏e pojedyncze prób-ki, ka˝dà zosobna po dodaniu do nich dalszych 20gpróbek zmi´sa ka˝dej Êwini, lub wwypadku cz´-Êci tusz, po dodaniu 20 gpróbki zmi´sa ka˝dej cz´-Êci, zgodnie zust. 2.III. Metoda wytrawiania prób zbiorczych1. Sprz´t iodczynniki:1) nó˝ ipinceta do pobierania próbek;2) rozdrabniacz mi´sa zotworami oÊrednicy od 2 do3 mm;3) kolba Erlenmeyera opojemnoÊci 3 ml zkorkiem gu-mowym lub bawe∏nianowe∏nianym;4) rozdzielacz sto˝kowy oddzielajàcy opojemnoÊci2000 ml;5) statyw od∏ugoÊci ok. 28 cm z80 cm korpusem;6) pierÊcieƒ oÊrednicy 10 lub 11 cm przymocowanydo statywu;7) uchwyt zp∏askimi zaciskami (23 x40 mm), przymo-cowany do statywu zpodwójnà z∏àczkà;Dziennik Ustaw Nr 155—10064—Poz. 1296 8) sito (ooczkach 177 mikronów) ozewn´trznej Êred-nicy 11 cm zsiatkà mosi´˝nà lub ze stali nierdzew-nej;9) plastikowy lejek zwewn´trznà Êrednicà nie mniej-szà ni˝ 12 cm;10) stereomikroskop (powi´kszenie 15—40x) zodpo-wiednim êród∏em Êwiat∏a lub trychinoskop ze sto-∏em poziomym;11) wprzypadku stosowania trychinoskopu: rynienkado liczenia larw opojemnoÊci ok. 60—65 cm3, wy-konana zakrylowych p∏ytek ogruboÊci 3 mm wtensposób, ˝e podzielone na pola dno rynienki ma wymiary 180 x 40 mm; boki majà wymiary 230 x 20mm, aszczyty — 40 x 20 mm; dno iszczy-ty rynienki umieszcza si´ pomi´dzy jej bokami, cotworzy dwa uchwyty na koƒcach; dno rynienki po-winno byç podwy˝szone 7—9 mm od podstawy ra-my utworzonej przez boki iszczyty;12) p∏ytki Petriego oÊrednicy 9 cm, wprzypadku u˝y-wania stereomikroskopu, podzielone od spodu napola 10 x10 mm;13) kalibrowane 100 ml szklane cylindry;14) kwas solny ost´˝eniu 37%;15) pepsyna omocy 1:10000 NF (Narodowy Recepta-riusz USA) odpowiadajàcej 1:12.500 BP (Farmako-pea Brytyjska) lub 2000 FIP (Mi´dzynarodowa Fe-deracja Farmacji);16)tace odpowiednie do zgromadzenia 50 lub 100prób;17) waga odok∏adnoÊci do 0,1 g.2. Pobieranie próbek:1) wprzypadku ca∏ych tusz pobiera si´ próbk´ owa-dze oko∏o 2 gzodnóg przepony wprzejÊciu wcz´ÊçÊci´gnistà;2) wprzypadku braku odnóg przepony pobiera si´próbk´ owadze oko∏o 2 gzcz´Êci ˝ebrowej lubmostkowej przepony, zmi´Êni oko∏oj´zykowychlub ˝uchwowych lub zmi´Êni brzusznych;3) wprzypadku kawa∏ków mi´sa pobiera si´ próbk´owadze oko∏o 2 gzmi´Êni szkieletowych, omo˝li-wie najmniejszej zawartoÊci t∏uszczu, wmiar´ mo˝-liwoÊci zmiejsca wpobli˝u koÊci lub Êci´gien.3. Metoda:1) tworzenie próby zbiorczej ze 100 próbek:a) próbk´ owadze oko∏o 1 gpobiera si´, zka˝dejzpojedynczych próbek pobranych zmi´sa100Êwiƒ, anast´pnie umieszcza si´ je wroz-drabniaczu mi´sa,b) rozdrobnione mi´so umieszcza si´ wtrzylitrowejkolbie Erlenmeyera razem z7 gpepsyny, 2 lwo-dy podgrzanej do temperatury 40—41°Ci25 mlst´˝onego kwasu solnego, anast´pnie wstrzàsasi´ tà mieszankà wcelu rozpuszczenia pepsyny;zasadowoÊç roztworu powinna wynosiç 1,5—2,0 pH,c) dla u∏atwienia wytrawiania kolb´ Erlenmeyeraumieszcza si´ wcieplarce otemperaturze 40—41°Cna oko∏o 4 godziny; wtym czasie kol-b´ regularnie wstrzàsa si´ co najmniej 2 razy nagodzin´,d) roztwór po wytrawieniu przefiltrowuje si´ przezsito do rozdzielacza opojemnoÊci 2 lipozosta-wia na stojaku przynajmniej przez 1 godzin´,e) uzyskany p∏yn oobj´toÊci oko∏o 45 ml przelewasi´ do kalibrowanego cylindra, anast´pnie roz-dziela si´ na trzy p∏ytki Petriego, po 15 ml na ka˝-dà p∏ytk´, której dno jest podzielone na kwadra-ciki 10 x10 mm,f) ka˝dà p∏ytk´ Petriego bada si´ przez 1 minut´ naobecnoÊç larw pod stereomikroskopem,g) przy stosowaniu rynienek do liczenia larw uzy-skany p∏yn równo rozdziela si´ na dwie rynienkiibada si´ pod trychinoskopem; p∏yn bada si´niezw∏ocznie,h) je˝eli p∏yn jest m´tny lub nie zosta∏ zbadanywczasie 30 minut od jego uzyskania, oczyszczasi´ go wnast´pujàcy sposób:— 45 ml pozyskanego p∏ynu przelewa si´ do ka-librowanego cylindra ipozostawia na 10 mi-nut,— po up∏ywie tego czasu poprzez zassanie odej-muje si´ 30 ml supernatantu, apozosta∏e15ml uzupe∏nia si´ do 45 ml wodà,— po up∏ywie kolejnych 10 minut ponownie30ml supernatantu usuwa si´, apozosta∏e15ml przelewa si´ na p∏ytk´ Petriego lub narynienk´ do liczenia larw,i) kalibrowany cylinder op∏ukuje si´ 10 ml wody,anast´pnie przelewa si´ jà na p∏ytk´ Petriegolub na rynienk´ do liczenia larw;2) tworzenie próby zbiorczej zmniej ni˝ 100 próbek:a) je˝eli jest 15 lub mniej ni˝ 15 pojedynczych pró-bek, mogà byç one dodane do próby zbiorczejibada si´ je razem,b) je˝eli bada si´ wi´cej ni˝ 15, amniej ni˝ 100 pró-bek, obj´toÊç p∏ynu wytrawiajàcego zmniejszasi´ proporcjonalnie;3) wprzypadku pozytywnego lub wàtpliwego wynikubadania próby zbiorczej:a) dalsze 20 gpróbki pobiera si´ od ka˝dej Êwini,zgodnie zust. 2,b) 20 gpróbki od ka˝dej Êwini ∏àczy si´ ibada me-todà okreÊlonà wpkt 1 i2,c) próbki z20 Êwiƒ po 5 Êwiƒ ka˝da bada si´ wspo-sób okreÊlony wlit. aib,d) je˝eli wpróbie zbiorczej od 5 Êwiƒ wykryto w∏o-Ênie, pobiera si´ próbki owadze 20 g, zgodniezust. 2.Dziennik Ustaw Nr 155—10065—Poz. 1296 IV. Metoda mechanicznie wspomaganego wytrawia-nia próby zbiorczej (technika sedymentacji)1. Sprz´t iodczynniki:1) nó˝ ino˝yczki;2) tace zponumerowanymi polami na 50 prób mi´sa,po 2 gka˝da;3) stomacher 3 500 thermomodel;4) plastikowe torebki do stomachera;5) sto˝kowe rozdzielacze opojemnoÊci 2 lzaopatrzo-ne wteflonowe zatyczki;6) statywy, pierÊcienie, zaciski;7) sito ootworach 177 mikronów, Êrednicy zewn´trz-nej 11 cm isiatka ze stali nierdzewnej;8) lejki owewn´trznej Êrednicy nie mniejszej ni˝ 12 cmdo stabilizacji sit;9) 100 ml szklane, kalibrowane cylindry;10) 25 ml rozdzielacz;11) zlewki opojemnoÊci 3 l;12) ∏y˝ka lub szklany pr´t do mieszania roztworuwzlewce;13) plastikowe: strzykawka iw´˝yk do odsysania;14) miarka opojemnoÊci 6 g;15) termometr odok∏adnoÊci ± 0,5°Ciozakresie od1do 100°C;16) elektryczny potrzàsacz zodejmowanà g∏owicà (wi-brator);17) minutnik pracujàcy wprzedzia∏ach 1 minuty;18) trychinoskop zpoziomym pulpitem lub stereomi-kroskop zodpowiednim êród∏em Êwiat∏a;19) rynienka do liczenia larw wykonana wsposób okre-Êlony wcz´Êci III ust. 1 pkt 11, je˝eli stosowany jesttrychinoskop;20) p∏ytki Petriego oÊrednicy 9 cm podzielone odspodu na pola badaƒ owymiarach 10 x10 mm;21) 17,5% roztwór kwasu solnego;22) pepsyna odpowiadajàca wymaganiom okreÊlonymwcz´Êci III ust. 1 pkt 15;23) 10 lpojemniki do dekontaminacji formalinà sprz´-tu ipozosta∏ego p∏ynu wytrawiajàcego;24) waga odok∏adnoÊci do 0,1 g.2. Próbki pobiera si´ wsposób okreÊlonywcz´ÊciIII ust. 2.3. Metoda:1) sposób wytrawiania:a) próba zbiorcza ze 100 próbek:— stomacher powinien byç zaopatrzony wpo-dwójnà plastikowà torebk´ iurzàdzenie doutrzymania temperatury 40—41°C,— 1,5 lwody podgrzanej do temperatury 32—35°Cprzelewa si´ do wewn´trznej toreb-ki plastikowej inast´pnie wod´ podgrzewasi´ do temperatury 40—41°C,— 25 ml 17,5% kwasu solnego dodaje si´ do wo-dy wstomacherze,— nast´pnie dodaje si´ 100 próbek owadze1gka˝da (otemperaturze 25—30°C), pobra-nych zka˝dej indywidualnej próby zgodniezust. 2,— na koƒcu dodaje si´ 6 gpepsyny,— zawartoÊç stomachera odstawia si´ na 25 mi-nut,— nast´pnie torebk´ wyjmuje si´ ze stomache-ra, ap∏yn wytrawiajàcy filtruje si´ przez sitodo 3 lzlewki,— plastikowà torebk´ przep∏ukuje si´ 100 ml wo-dy, anast´pnie przez sito przelewa si´ jà dofiltratu wzlewce,b) próba zbiorcza z∏o˝ona zmniej ni˝ 100 próbek:— stomacher powinien byç zaopatrzony wpo-dwójnà plastikowà torebk´ iurzàdzenie doutrzymania temperatury 40—41°C,— p∏yn wytrawiajàcy sporzàdza si´ przez wy-mieszanie ok. 1,5 lwody, 25 ml 17,5% kwasusolnego i6 gpepsyny przy zachowaniu tem-peratury 40—41°C,— zp∏ynu wytrawiajàcego odmierza si´ 15 ml na 1gpróbki it´ iloÊç p∏ynu zpróbkami1gotemperaturze 25—30°Cprzenosi si´ dowewn´trznej torebki,— wod´ otemperaturze 41°Cprzelewa si´ do ze-wn´trznej torebki, tak aby ca∏kowita obj´toÊçwobu torebkach wynosi∏a 1,5 l,— zawartoÊç stomachera odstawia si´ na 25 mi-nut,— nast´pnie torebk´ wyjmuje si´ ze stomache-ra, ap∏yn wytrawiajàcy filtruje si´ przez sitodo 3 lzlewki,— plastikowà torebk´ przep∏ukuje si´ w100 mlwody, którà nast´pnie przelewa si´ przez sitodo filtratu wzlewce;2) oddzielanie larw metodà sedymentacji:a) lód owadze 300—400 gwp∏atkach, ∏uskach lubpokruszony dodaje si´ do p∏ynu wytrawiajàce-go, doprowadzajàc jego obj´toÊç do 2 l, ana-st´pnie p∏yn ten miesza si´ do rozpuszczenia lo-du, przy czym wprzypadku mniejszej próbyzbiorczej, okreÊlonej wpkt 1 wlit. b, iloÊç loduodpowiednio zmniejsza si´,Dziennik Ustaw Nr 155—10066—Poz. 1296 b) wych∏odzony p∏yn wytrawiajàcy przenosi si´ do2 lrozdzielacza, wyposa˝onego wwibrator,c) sedymentacja trwa 30 minut, przy czym wirowa-nie odbywa si´ wsposób przerywany, tj. 1 minu-ta wirowania i1 minuta przerwy,d) po 30 minutach wirowania, 60 ml sedymentuprzenosi si´ niezw∏ocznie do 100 ml kalibrowa-nego cylindra,e) 60 ml sedymentu odstawia si´ na co najmniej10minut, anast´pnie supernatant odsysa si´,pozostawiajàc 15 ml do badania na obecnoÊçlarw,f) do odsysania stosuje si´ plastikowà strzykawk´po∏àczonà zplastikowym przewodem,g) pozosta∏e 15 ml przelewa si´ do rynienki do li-czenia larw lub dwu p∏ytek Petriego ibada si´pod trychinoskopem lub stereomikroskopem,h) p∏yn wytrawiajàcy bada si´ niezw∏ocznie,i) je˝eli p∏yn wytrawiajàcy jest m´tny lub nie zosta∏zbadany wczasie 30 minut, po jego sporzàdze-niu:— 60 ml próbk´ koƒcowà przelewa si´ do kali-browanego cylindra ipozostawia na 10 mi-nut,— po up∏ywie 10 minut odsysa si´ 45 ml super-natantu, apozosta∏e 15 ml uzupe∏nia si´ wo-dà do obj´toÊci 45 ml,— po up∏ywie nast´pnych 10 minut odsysa si´30 ml supernatantu, apozosta∏e 15 ml przele-wa si´ na p∏ytk´ Petriego lub rynienk´ doprzeprowadzania badania,j) kalibrowany cylinder przep∏ukuje si´ 10 ml wo-dy, którà nast´pnie dodaje si´ do rynienki lubp∏ytki Petriego;3) wprzypadkach pozytywnych lub wàtpliwych wyni-ków post´puje si´ wsposób okreÊlony wcz´Êci IIIust. 3 pkt 3.V. Metoda mechanicznie wspomaganego wytrawia-nia próbki zbiorczej (technika izolacji filtrowej)1. Oprócz sprz´tu iodczynników wymie-nionych wcz´Êci IV wust. 1 u˝ywa si´:1) litrowego rozdzielacza (Gelmana) wyposa˝onegowuchwyt filtru (Êrednica 45 mm);2) p∏ytek filtrów oÊrednicy 45 mm ka˝da sk∏adajàcychsi´ zokràg∏ej siatki ze stali nierdzewnej zoczkamioÊrednicy 35 mikronów;3) dwóch gumowych pierÊcieni gruboÊci 1 mm,oÊrednicy zewn´trznej 45 mm iwewn´trznej38mm, zumieszczonà pomi´dzy nimi okràg∏àsiatkà, umocowanà do nich dwusk∏adnikowym kle-jem odpowiednim dla tych materia∏ów;4) zlewki Erlenmeyera opojemnoÊci 3 lzaopatrzonejwboczny w´˝yk do odsysania;5) pompy filtrujàcej;6) plastikowych torebek opojemnoÊci co najmniej80ml ka˝da;7) sprz´tu do zgrzewania torebek;8) renniny omocy 1:1 500 000 jednostek Soxleta na 1g.2. Próbki pobiera si´ wsposób okreÊlonywcz´ÊciIII ust. 2.3. Metoda:1) do wytrawiania stosuje si´ metod´ okreÊlonàwcz´Êci IV ust. 3 pkt 1;2) odddzielanie larw przez filtrowanie:a) lód owadze 300—400 gwp∏atkach, ∏uskach lubpokruszony dodaje si´ do p∏ynu wytrawiajàce-go, doprowadzajàc jego obj´toÊç do 2 l, przyczym wprzypadku mniejszej próby zbiorczejiloÊç lodu odpowiednio zmniejsza si´,b) p∏yn wytrawiajàcy miesza si´ do czasu rozpusz-czenia lodu,c) nast´pnie p∏yn ten pozostawia si´ co najmniej na3 minuty,d) rozdzielacz (Gelmana) zaopatrzony wuchwytip∏ytk´ filtrujàcà umieszcza si´ wzlewce Erlen-meyera po∏àczonej zpompà filtrujàcà,e) p∏yn wytrawiajàcy przelewa si´ do rozdzielacza(Gelmana), anast´pnie filtruje; pod koniec filtro-wania przechodzenie p∏ynu wytrawiajàcegoprzez filtr mo˝e byç wspomagane zasysaniemzpompy filtrujàcej, przy czym zasysanie przery-wa si´, zanim filtr stanie si´ suchy, tj. kiedy 2 do5 ml p∏ynu pozostaje wrozdzielaczu,f) po zakoƒczeniu filtrowania p∏ynu wytrawiajàce-go dysk filtru wyjmuje si´ iumieszcza si´ wto-rebce opojemnoÊci 80 ml razem z15—20 ml roz-tworu renniny, który sporzàdza si´ przez doda-nie 2 grenniny do 100 ml wody; filtry nie mogàbyç u˝ywane, jeÊli nie sà zupe∏nie czyste, filtrównieoczyszczonych nie suszy si´, oczyszcza si´ jeprzez pozostawienie wroztworze renniny nanoc; przed u˝yciem filtry myje si´ wÊwie˝ymroztworze renniny zu˝yciem stomachera,g) torebk´ plastikowà zgrzewa si´ dwukrotnieiumieszcza wstomacherze pomi´dzy wewn´trz-nà izewn´trznà torebkà,h) stomacher pozostawia si´ na 3 minuty niezale˝-nie od tego, czy pracuje na pe∏nej, czy niepe∏nejpróbie zbiorczej,i) po 3 minutach torebk´ plastikowà zdyskiem fil-tru iroztworem renniny wyjmuje si´ ze stoma-chera iotwiera no˝yczkami, p∏yn przelewa si´ dorynienki do liczenia larw lub na p∏ytki Petriego,atorebk´ przep∏ukuje si´ 5—10 ml wody, któràprzelewa si´ do rynienki do badania pod trychi-noskopem lub na py∏ki Petriego do badania podstereomikroskopem,j) p∏yn bada si´ niezw∏ocznie;3) wprzypadku pozytywnych lub wàtpliwych wyni-ków post´puje si´ wsposób okreÊlony wcz´Êci IIIust. 3 pkt 3.Dziennik Ustaw Nr 155—10067—Poz. 1296 VI. Metoda wytrawiania próby zbiorczej zzastosowa-niem metody magnetycznego mieszania1. Sprz´t iodczynniki:1) nó˝ ino˝yczki do sporzàdzania próbek;2) tace zoznaczonymi 50 polami do przetrzymywaniapróbek owadze 2 gka˝da;3) rozdrabniacz mi´Êni;4) mieszad∏a magnetyczne, zp∏ytkà otemperaturzeregulowanej termostatem ipokrytymi teflonempr´tami mieszajàcymi, od∏ugoÊci ok. 5 cm;5) rozdzielacze sto˝kowe opojemnoÊci 2 l;6) statywy, pierÊcienie, uchwyty;7) sito osiatce ze stali nierdzewnej zoczkami 177 mi-kronów oÊrednicy zewn´trznej 11 cm;8) lejki oÊrednicy wewn´trznej nie mniejszej ni˝12cm, do umieszczenia sit;9) zlewka opojemnoÊci 3 l;10) kalibrowane cylindry opojemnoÊci ok. 50 ml lubcylindry wirówkowe;11) trychinoskop zpoziomym pulpitem lub stereomi-kroskop zodpowiednim êród∏em Êwiat∏a,12) rynienka do liczenia larw, wykonana wsposóbokreÊlony wcz´Êci III ust. 1 pkt 11, je˝eli stosowa-ny jest trychinoskop;13) p∏ytki Petriego oÊrednicy 9 cm, podzielone odspodu na pola 10 x10 mm, je˝eli stosowany jeststereomikroskop;14) folia aluminiowa;15) kwas solny 25%;16) pepsyna odpowiadajàca wymaganiom okreÊlonymwcz´Êci III ust. 1 pkt 15;17) woda podgrzana do temperatury 46—48°C;18) 10 lpojemniki do dekontaminacji formalinà sprz´-tu ipozosta∏ego p∏ynu wytrawiajàcego;19) waga zdok∏adnoÊcià do 0,1 g.2. Próbki pobiera si´ wsposób okreÊlonywcz´ÊciIII ust. 2.3. Metoda:1) tworzenie próby zbiorczej ze 100 próbek:a) zpojedynczych 100 próbek pobiera si´ próbkiowielkoÊci 1 g,rozdrabnia si´ je wrozdrabnia-czu,b) rozdrobnione mi´so przenosi si´ do 3-litrowejzlewki, dodaje si´ 10 gpepsyny, 2 lwody pod-grzanej do temperatury 46—48°Coraz 16 mlkwasu solnego,c) wcelu oddzielenia przyczepionych skrawkówmi´Êni wk∏adk´ mieszajàcà rozdrabniacza nie-zw∏ocznie wk∏ada si´ do zlewki zp∏ynem wytra-wiajàcym,d) pr´cik mieszajàcy umieszcza si´ wzlewce, któràprzykrywa si´ folià aluminiowà,e) po umieszczeniu zlewki na podgrzanej p∏ytcegrzewczej mieszad∏a magnetycznego rozpoczy-na si´ proces mieszania, przed jego rozpocz´-ciem sprawdza si´, czy mieszad∏o utrzymuje sta-∏à temperatur´ 44—46°Coraz uzyskuje maksy-malne wirowanie p∏ynu,f) p∏yn wytrawiajàcy miesza si´ 30 minut, po czymwy∏àcza si´ mieszad∏o, ap∏yn przelewa si´ przezsito do rozdzielacza sedymentacyjnego,g) p∏yn wrozdzielaczu odstawia si´ na 30 minut,h) po 30 minutach p∏yn zosadem wiloÊci 40 mlszybko przelewa si´ do kalibrowanego cylindralub cylindra wirówki,i) próbk´ 40 ml pozostawia si´ na 10 minut, ana-st´pnie odsysa si´ 30 ml supernatantu, pozosta-wiajàc 10 ml,j) pozosta∏e 10 ml osadu przelewa si´ do rynienkilub p∏ytki Petriego,k) nast´pnie cylinder przep∏ukuje si´ 10 ml wody,którà dodaje si´ do rynienki lub p∏ytki Petriegoiniezw∏ocznie bada si´ pod trychinoskopem lubstereomikroskopem,l) je˝eli badanie nie zosta∏o przeprowadzonewczasie 30 minut, supernatant oczyszcza si´wsposób nast´pujàcy:— koƒcowà prób´ 40 ml przelewa si´ do kalibro-wanego cylindra ipozostawia na 10 minut,— 30 ml supernatantu usuwa si´ pozostawiajàc10 ml, który uzupe∏nia si´ wodà do 40 ml,— po up∏ywie kolejnych 10 minut 30 ml super-natantu odsysa si´ pozostawiajàc 10 ml dobadania na p∏ytce Petriego lub rynience,— cylinder przep∏ukuje si´ 10 ml wody, którà do-daje si´ do p∏ytki Petriego lub rynienki ipod-daje badaniu,m) je˝eli osad wczasie badania jest m´tny, prób´przelewa si´ do kalibrowanego cylindra, uzu-pe∏nia si´ do 40 ml wodà; nast´pnie post´pujesi´ wsposób okreÊlony wlit. k;2) próba zbiorcza sk∏adajàca si´ zmniej ni˝ 100 pró-bek:a) wrazie potrzeby nie wi´cej ni˝ 15 próbek 1-gra-mowych dodaje si´ do próby zbiorczej z∏o˝onejze 100 próbek ibada si´ razem, zgodnie zpkt 1,b) wi´cej ni˝ 15 próbek bada si´ jako oddzielnà pró-b´ zbiorczà,c) dla prób z∏o˝onych znie wi´cej ni˝ 50 próbek, ob-j´toÊç p∏ynu wytrawiajàcego redukuje si´ do 1 l;3) wprzypadku pozytywnych lub wàtpliwych wyni-ków post´puje si´ wsposób okreÊlony wcz´Êci IIIust. 3 pkt 3.Dziennik Ustaw Nr 155—10068—Poz. 1296 Dziennik Ustaw Nr 155—10069—Poz. 1296Za∏àcznik nr 5WZÓR I. Ocena mi´sa byd∏a, Êwiƒ, owiec, kóz, zwierzàt jed-nokopytnych oraz jeleni, danieli utrzymywanychwwarunkach fermowych1. Za niezdatne do spo˝ycia uznaje si´:1) mi´so, pochodzàce od zwierz´cia, uktórego stwier-dzono jednà znast´pujàcych chorób:a) pryszczyc´,b) p´cherzykowe zapalenie jamy ustnej,c) chorob´ p´cherzykowà Êwiƒ,d) ksi´gosusz,e) pomór ma∏ych prze˝uwaczy,f) zaraz´ p∏ucnà byd∏a,g) guzowatà chorob´ skóry byd∏a albo klinicznà po-staç bia∏aczki byd∏a,h) goràczk´ doliny Rift albo goràczk´ Q,i) chorob´ niebieskiego j´zyka,j) osp´ owiec ikóz,k) afrykaƒski pomór koni,l) afrykaƒski pomór Êwiƒ,m) klasyczny pomór Êwiƒ,n) wàglik,o) gàbczastà encefalopati´ byd∏a,p) ogólnà actinobaciloz´, promienic´, gruêlic´ albouogólnione zapalenie w´z∏ów ch∏onnych,r) szelestnic´,s) nosacizn´,t) wÊcieklizn´,u) t´˝ec albo botulizm,w) klinicznà postaç salmonellozy,z) klinicznà postaç brucelozy,za) ró˝yc´ Êwiƒ,zb) klinicznà postaç leptospirozy Êwiƒ, byd∏a, owiecikóz,zc) posocznic´, ropnic´, toksemi´ albo wiremi´,zd) w∏oÊnic´, sarkocystoz´, wàgrzyc´ wywo∏anàprzez C. cellulosae lub C. bovis (powy˝ej 10 wà-grów wtuszy ijej narzàdach);2) mi´so ze zwierzàt wykazujàcych ostre zmiany cho-robowe przy zapaleniu oskrzeli ip∏uc, zapaleniuop∏ucnej, zapaleniu otrzewnej, zapaleniu macicy,zapaleniu wymienia, zapaleniu stawów, zapaleniuosierdzia, zapaleniu jelit oraz zapaleniu mózguiopon mózgowych, potwierdzone szczegó∏owymbadaniem, aje˝eli to mo˝liwe — uzupe∏nione ba-daniem mikrobiologicznym oraz badaniem pozo-sta∏oÊci Êrodków farmaceutycznych, przy czym, je-˝eli wyniki tych badaƒ b´dà ujemne, tusza mo˝ebyç uznana za zdatnà do spo˝ycia po wczeÊniej-szym usuni´ciu cz´Êci niezdatnych do spo˝ycia;3) mi´so ze zwierzàt:a) nienarodzonych,b) m∏odych, je˝eli jest zbyt wodniste,c) wykazujàcych objawy wychudzenia lub zaawan-sowanej anemii,d) wykazujàcych liczne guzy, ropnie lub rany wró˝-nych miejscach tuszy lub narzàdów wewn´trz-nych,e) które reagowa∏y dodatnio lub wàtpliwie wteÊcienabruceloz´, tak˝e wprzypadku, gdy nie zosta-∏y stwierdzone zmiany wwymieniu, uk∏adzierozrodczym oraz we krwi;4) cz´Êci tuszy zwylewami krwotocznymi, ograniczo-nymi ropniami lub zlokalizowanymi zanieczyszcze-niami;5) narzàdy wewn´trzne ze zmianami chorobowymipochodzenia zakaênego, paso˝ytniczego lub urazo-wego;6) mi´so wykazujàce cechy zaparzenia (kwaÊna prze-nikliwa fermentacja);7) cz´Êci tuszy iposzczególne narzàdy wewn´trznezprzynale˝nymi do nich w´z∏ami ch∏onnymi, je˝elizawierajà ogniska zapalne serowaciejàce lub rop-ne, przy czym zmiany te nie sà uogólnione albozwiàzane zwychudzeniem iznajdujà si´ na po-wierzchni tuszy, narzàdu wewn´trznego lub ww´ê-le ch∏onnym;8) mi´so pochodzàce zwyci´cia okolicy k∏ucia po-wsta∏ego wcelu wykrwawienia zwierz´cia; po wy-ci´ciu okolicy rany;9)tusze, których narzàdy wewn´trzne nie zosta∏ypoddane badaniu poubojowemu;10) mi´so ze zwierzàt, którym podawano substancjeniedozwolone, produkty, które mogà spowodo-waç, ˝e mi´so b´dzie szkodliwe dla zdrowia ludzi,substancje przyspieszajàce dojrzewanie mi´sa;11) mi´so zawierajàce pozosta∏oÊci substancji dodat-kowych dozwolonych, pozosta∏oÊci Êrodków far-maceutycznych, wtym antybiotyków, pestycydówlub innych substancji szkodliwych dla zdrowia lu-dzi, wprzypadku gdy przekraczajà one dozwolonypoziom okreÊlony odr´bnymi przepisami;12) p∏uca Êwiƒ zanieczyszczone treÊcià pokarmowà lubzalane wodà do oparzania;13) mi´so, które wydziela zapach p∏ciowy, moczowy,rybny, tranowy lub inny spowodowany ÊrodkamiDziennik Ustaw Nr 155—10070—Poz. 1296Za∏àcznik nr 6SZCZEGÓ¸OWY SPOSÓB OCENY MI¢SA leczniczymi lub odka˝ajàcymi, je˝eli smak lub za-pach wyst´puje przy próbie gotowania lub piecze-nia wykonanej po up∏ywie 24 godzin od chwili ubo-ju zwierz´cia;14) mi´so wykazujàce cechy rozk∏adu gnilnego;15) mi´so wprzypadku stwierdzenia Êmierci naturalnejzwierz´cia lub wprzypadku uboju upozorowanegoalbo na skutek dobicia wagonii;16) mi´so wprzypadku wodnicy ogólnej widocznej poup∏ywie 24 godzin od chwili dokonania uboju;17) mi´so wprzypadku ogólnej ˝ó∏taczki widocznej poup∏ywie 24 godzin od chwili dokonania uboju lubje˝eli próba gotowania lub pieczenia mi´sa wyko-nana po up∏ywie tego czasu wyka˝e odchyleniasmaku lub zapachu;18) narzàdy wewn´trzne lub cz´Êci tuszy ze zmianamigruêliczymi, pochodzàce od zwierzàt, które wyka-zywa∏y wynik dodatni lub wàtpliwy wprzeprowa-dzonej przed ubojem Êródskórnej próbie tuberkuli-nowej, ztym ˝e je˝eli zmiany gruêlicze sà stwier-dzone wy∏àcznie ww´z∏ach ch∏onnych, za niezdat-ne do spo˝ycia nale˝y uznaç narzàd lub cz´Êç tuszy,do których przynale˝à t´ w´z∏y ch∏onne;19) poszczególne narzàdy wewn´trzne zprzynale˝ny-mi do nich w´z∏ami ch∏onnymi, je˝eli tusza lub na-rzàdy wewn´trzne zawierajà ogniska zapalne sero-waciejàce lub ropne, przy czym zmiany te nie sàuogólnione albo zwiàzane zwychudzeniem iznaj-dujà si´ na powierzchni tuszy, narzàdu wewn´trz-nego lub ww´êle ch∏onnym;20) wàtrob´ inerki zwierzàt starszych ni˝ dwa lata, po-chodzàcych zobszarów, naktórych, wwyniku ba-daƒ kontrolnych, stwierdzono ponadnormatywnàzawartoÊç metali ci´˝kich wÊrodowisku;21) p´cherzyk ˝ó∏ciowy;22) krew zwierz´cia, którego mi´so uznane zosta∏o zaniezdatne do spo˝ycia, oraz krew zanieczyszczona,krew techniczna;23) mózg, rdzeƒ przed∏u˝ony irdzeƒ kr´gowy byd∏a,owiec, kóz;24) Êledzion´ byd∏a, owiec ikóz;25) mi´so mechanicznie oddzielone zkr´gos∏upa by-d∏a, owiec, kóz;26) narzàdy p∏ciowe samic isamców;27) oczy, chrzàstkowe cz´Êci przewodu usznego ze-wn´trznego, migda∏ki, tchawic´;28) wymi´ umacior ikrów, jeÊli nie zdj´to znich skóry;29) jelita grube jednokopytnych;30) nieoczyszczone ztreÊci ˝o∏àdki, jelita, prze∏yki ip´-cherze moczowe zzawartoÊcià moczu;31) miejsca iniekcji;32) dolne odcinki koƒczyn, jeÊli nie zdj´to znich skóryiracic;33) zbliznowacone cz´Êci tuszy inarzàdów wewn´trz-nych po wyleczonych procesach zapalnych lubokaleczeniach;34) ca∏à sztuk´ wprzypadku dodatniego wyniku bada-nia laboratoryjnego wkierunku gàbczastej encefa-lopatii byd∏a (BSE);35) ocen´ okreÊlonà wpkt 34 stosuje si´ odpowiedniodo zwierz´cia poddanego ubojowi bezpoÊrednioprzed zwierz´ciem, uktórego badaniem laborato-ryjnym stwierdzono dodatni wynik, oraz do dwóchzwierzàt ubitych po zwierz´ciu zdodatnim wyni-kiem badania laboratoryjnego;36) ca∏à sztuk´ wprzypadku, gdy wykonanie badaƒ la-boratoryjnych wkierunku gàbczastej encefalopatiibyd∏a (BSE) jest niemo˝liwe, azwierz´ wykazywa-∏o objawy wskazujàce na t´ chorob´;37) ca∏à sztuk´ wprzypadku, gdy wykonanie badaƒ la-boratoryjnych wkierunku gàbczastej encefalopatiibyd∏a (BSE) jest niemo˝liwe, azwierz´ nie wykazy-wa∏o objawów chorobowych wskazujàcych na t´chorob´, lecz podlega∏o obowiàzkowi badania la-boratoryjnego (byd∏o powy˝ej 30 miesiàca ˝ycia);38) próbki mi´sa pobrane do badania na w∏oÊnie.2. Za warunkowo zdatne do spo˝ycia uznaje si´mi´so pochodzàce:1) zbyd∏a iÊwiƒ wprzypadku stwierdzenia inwazji wà-grów Cysticercus cellulosae iCysticercus boviswnieznacznym stopniu, tj. do 10 wàgrów wtuszy,g∏owie inarzàdach;2) zniekastrowanych knurów, obojnaków, wn´trówipóênych kastratów Êwiƒ;3) ze zwierzàt poddanych ubojowi na podstawie naka-zu wydanego przez powiatowego lekarza wetery-narii, pochodzàcych zobszaru, na którym stwier-dzono pryszczyc´, chorob´ p´cherzykowà lub kla-syczny pomór Êwiƒ.3. Je˝eli mi´sa warunkowo zdatnego do spo˝ycianie mo˝na poddaç zabiegom uzdatniajàcym, okreÊlo-nym wprzepisach odr´bnych, ocenia si´ je iznakuje ja-ko mi´so niezdatne do spo˝ycia.II. Ocena mi´sa drobiu1. Za niezdatne do spo˝ycia uznaje si´:1) mi´so pochodzàce od zwierz´cia, uktórego stwier-dzono jednà znast´pujàcych chorób:a) influenz´ drobiu (pomór drobiu),b) rzekomy pomór drobiu,c) salmonelloz´,d) choler´,Dziennik Ustaw Nr 155—10071—Poz. 1296 e) ornitoz´,f) char∏actwo,g) wodobrzusze,h) ˝ó∏taczk´,i) aspergiloz´,j) toksoplazmoz´,k) nowotwory z∏oÊliwe;2) mi´so pochodzàce od zwierzàt, których Êmierç na-stàpi∏a zinnych przyczyn ni˝ ubój;3) mi´so ogólnie zanieczyszczone;4) mi´so wykazujàce:a) rozleg∏e uszkodzenia mechaniczne ikrwawe wy-broczyny,b) nieprawid∏owoÊci dotyczàce zapachu, barwy,smaku lub konsystencji,c) zmiany gnilne,d) paso˝yty podskórne lub mi´Êniowe,e) objawy zatrucia,f) bia∏aczk´;5) cz´Êci ubitego zwierz´cia, zmiejscowymi uszkodze-niami mechanicznymi, niewp∏ywajàcymi na jakoÊçzdrowotnà pozosta∏ej cz´Êci tuszy;6) tchawic´, p∏uca, prze∏yk, wole, jelito ip´cherzyk ˝ó∏-ciowy;7) mi´so zawierajàce pozosta∏oÊci substancji biolo-gicznych, chemicznych ileków weterynaryjnych,wprzypadku gdy przekraczajà dozwolony poziomokreÊlony innymi przepisami.2. Za warunkowo zdatne uznaje si´ mi´so pocho-dzàce ze zwierzàt, uktórych podczas badania poubojo-wego stwierdzono zmiany wskazujàce na salmonello-z´, potwierdzone badaniem bakteriologicznym.III. Ocena mi´sa królików inutriiZa mi´so niezdatne do spo˝ycia uznaje si´:1) mi´so, je˝eli badanie potwierdzi, ˝e zwierz´, od któ-rego pochodzi, by∏o dotkni´te chorobà zakaênàprzenoszàcà si´ na ludzi izwierz´ta;2) mi´so wykazujàce:a) ogniska zapalne lub liczne ropnie,b) paso˝yty podskórne lub mi´Êniowe,c) zmiany wskazujàce na zatrucie,d) rozleg∏e uszkodzenia mechaniczne lub krwawewybroczyny,e) nieprawid∏owoÊci dotyczàce zapachu, barwy,smaku lub konsystencji,f) zmiany gnilne;3) mi´so zawierajàce pozosta∏oÊci substancji biolo-gicznych, chemicznych iÊrodków farmaceutycz-nych, wprzypadku gdy przekraczajà dozwolonypoziom okreÊlony innymi przepisami;4) cz´Êci zwierz´cia poddanego ubojowi, wktórychstwierdzono miejscowe urazy mechaniczne niema-jàce wp∏ywu na jakoÊç zdrowotnà tuszy.IV. Ocena mi´sa zwierzàt ∏ownychZa niezdatne do spo˝ycia uznaje si´ mi´so:1) pochodzàce od zwierzàt ∏ownych, których zacho-wanie odbiega∏o od naturalnego, lub ze zwierzàtpochodzàcych zobszarów obj´tych czasowym za-kazem polowaƒ iod∏owów zwierzàt ∏ownych;2) je˝eli badanie po odstrzeleniu zwierz´cia wykaza∏o:a) obecnoÊç w∏oÊni,b) zapalenie stawów, jàder lub jelit,c) liczne guzy lub ropnie,d) zmiany wwàtrobie lub Êledzionie,e) obecnoÊç cia∏ obcych wjamach cia∏a, zw∏aszczaw˝o∏àdku ijelitach lub wp´cherzu moczowym,f) znaczne iloÊci gazu w˝o∏àdku ijelitach, wrazzodbarwieniem narzàdów wewn´trznych,g) zmiany dotyczàce barwy, zapachu, smaku lubkonsystencji,h) zmiany gnilne,i) z∏amania otwarte, je˝eli nie sà bezpoÊredniozwiàzane zpolowaniem,j) wychudzenie,k) ogólny lub umiejscowiony obrz´k,l) inne zmiany chorobowe.Dziennik Ustaw Nr 155—10072—Poz. 1296 Dziennik Ustaw Nr 155—10073—Poz. 1296Za∏àcznik nr 7WZÓR Dziennik Ustaw Nr 155—10074—Poz. 1296 Dziennik Ustaw Nr 155—10075—Poz. 1296WZÓR Dziennik Ustaw Nr 155—10076—Poz. 1296 Dziennik Ustaw Nr 155—10077—Poz. 1296

Źródło: Internetowy System Aktów Prawnych — ISAP (isap.sejm.gov.pl), pozyskano 29.10.2026. · PDF źródłowy