III UZP 12/86

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN S. Perestaj. Sędziowie SN: A. Szczurzewski (sprawozdawca), Z. Stypułkowska.SentencjaSąd Najwyższy z udziałem prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, I. Kaszczyszyn, w sprawie z wniosku Edwarda H. przeciwko Północnej Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych w G. o wzrost kolejowej emerytury po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni postanowieniem z dnia 7 stycznia 1986 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy nauczycielowi uprawnionemu do kolejowej emerytury przysługuje dodatek określony w art. 89 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19 ze zm)?"podjął następującą uchwałę:Przewidziany w art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19 ze zm.) dodatek do emerytury przysługuje temu tylko nauczycielowi, który pobiera emeryturę na podstawie przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.Uzasadnienie faktycznePółnocna Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych w G. decyzją z dnia 10 września 1985 r. przyznała wnioskodawcy żądaną przez niego emeryturę kolejową oraz 10% wzrost podstawy jej wymiaru.Decyzją zaś z dnia 15 października 1985 r. pozwany organ rentowy nie uwzględnił żądania wnioskodawcy o wzrost przyznanej mu emerytury z 15% podstawy jej wymiaru według zasad określonych w art. 89 ust. 1 ustawy z z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19 ze zm.).W odwołaniu wnioskodawca domagał się zmiany zaskarżonej decyzji i uwzględnienia jego roszczenia, powołując się przy tym, że przez cały okres zatrudnienia na kolei był nauczycielem mianowanym w Technikum Kolejowym w B. i otrzymywał wynagrodzenie na podstawie przepisów dotyczących nauczycieli.W związku z tym odwołaniem nasunęły się Sądowi Wojewódzkiemu w Gdańsku - Sądowi Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w Gdyni poważne wątpliwości, którym dał wyraz w przedstawionym Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnieniu prawnym.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy, udzielając odpowiedzi na przedstawione pytanie, zważył, co następuje:W sprawie niesporne jest, że wnioskodawca w latach 1965-1985 był zatrudniony w charakterze nauczyciela w Technikum Kolejowym Ministerstwa Komunikacji w B. Z tytułu tego zatrudnienia pobierał wynagrodzenie na podstawie przepisów dotyczących nauczycieli.W sprawie niesporne jest także, że wnioskodawcy przyznano - zgodnie z jego wnioskiem - kolejową emeryturę wraz z 10% wzrostem podstawy jej wymiaru, przewidzianą w przepisach ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin (Dz. U. Nr 23, poz. 99).Przepis art. 1 powołanej ustawy stanowi, że na jej podstawie przysługuje m.in. - poza prawem do świadczeń emerytalno-rentowych pracownikom kolejowym i członkom ich rodzin - także prawo do dodatków do emerytury i renty, zasiłku pogrzebowego i pobytu w domu pomocy społecznej. Dodatki te przysługują na zasadach i w wysokości określonej w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, tj. w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.).Z mocy przepisu art. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. do kolejowej emerytury i kolejowej renty przysługuje także dodatek kombatancki oraz dodatek z tytułu tajnego nauczania, na zasadach i w wysokości określonej w odrębnych przepisach.Poza wymienionymi wyżej dodatkami - określonymi w odrębnych przepisach - do kolejowych emerytur i rent innych dodatków, przewidzianych w innych aktach prawnych, przepisy ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. nie przewidują.W szczególności zaś nie odsyłają do przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19 ze zm.).Należy też zauważyć, że żaden z polskich systemów emerytalno-rentowych nie dopuszcza - poza określonymi wyjątkami - przyznawania świadczeń emerytalno-rentowych bądź dodatków do tych świadczeń lub ich wzrostu na podstawie przepisów dwóch lub więcej odrębnych aktów prawnych.Przeciwnie z art. 39 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin wyraźnie wynika, że tylko w sprawach nie unormowanych tą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. Problem wzrostu emerytury kolejowej został unormowany w art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin (Dz. U. Nr 23, poz. 99), co wyłącza stosowanie innych przepisów w tej mierze.Z treści zaś przepisów rozdziału 11 powołanej wyżej ustawy - Karta Nauczyciela jednoznacznie wynika, że określony w art. 89 tej ustawy dodatek przysługuje tylko tym nauczycielom, którzy uprawnieni są do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.Z powyższych względów Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi jak w sentencji uchwały.