VI KZP 48/83
UchwałaIzba Karna1984-03-13
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie napisu lub rysunku na miejscu do tego nie wyznaczonym, powodujące konieczność poniesienia kosztów przywrócenia do stanu poprzedniego, może wyczerpywać znamiona pojęcia "uszkodzenie mienia" w rozumieniu art. 212 k.k. lub art. 124 k.w.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że "uszkodzenie" mienia w rozumieniu art. 212 k.k. oznacza częściowe naruszenie substancji rzeczy, które powoduje obniżenie jej wartości lub częściową zmianę formy materialnej lub wartości użytkowej. Umieszczenie napisu lub rysunku może być uznane za uszkodzenie, jeśli przywrócenie stanu poprzedniego wymaga naruszenia substancji rzeczy. Jeśli szkoda nie przekracza 2.000 zł, czyn taki stanowi wykroczenie z art. 124 § 1 k.w.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Katowicach przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące tego, czy umieszczenie napisu lub rysunku na miejscu do tego nie wyznaczonym, które powoduje konieczność poniesienia kosztów przywrócenia do stanu poprzedniego, może być uznane za "uszkodzenie mienia" w rozumieniu art. 212 k.k. lub art. 124 k.w.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Szczepański. Sędziowie: H. Szwaczkowski (sprawozdawca), W. Żebrowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Wiktora W., oskarżonego z art. 212 § 1 k.k., po rozpoznaniu przedstawionego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Katowicach - postanowieniem z dnia 7 października 1983 r. - zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy zachowanie się sprawcy polegające na umieszczeniu napisu lub rysunku na miejscu do tego nie wyznaczonym przez właściwy organ, które powoduje konieczność poniesienia kosztów związanych z przywróceniem tego miejsca do stanu poprzedniego, może wyczerpywać znamiona pojęcia <<uszkodzenie mienia>> w rozumieniu art. 212 k.k. lub 124 k.w.?"uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzestępstwo określone w art. 212 k.k. może być popełnione w następujący sposób, a mianowicie: przez a) niszczenie mienia społecznego lub cudzego, b) jego uszkodzenie albo c) czynienie niezdatnym do użytku.Z postanowienia Sądu Wojewódzkiego wynika, że w konkretnym wypadku nie chodzi o wszystkie określenia odnoszące się do sposobu popełnienia tego przestępstwa, lecz o ustalenie znaczenia jednego z nich, a mianowicie "uszkodzenia".Artykuł 212 k.k. podobnie jak inne normy kodeksu karnego używające określenia: "uszkodzenie" (np. art. 127, 220, 269 lub 258 k.k.), nie wyjaśnia wprost jego znaczenia. Zwrot: "kto mienie (...) niszczy, uszkadza lub czyni niezdatnym , do użytku", występujący w art. 212 § 1 k.k., stanowi jednak istotną wskazówkę co do sposobu pojmowania rozważanego określenia i uzasadnia twierdzenie, ze "uszkodzenie" - to, w przeciwieństwie do "zniszczenia", tylko częściowe naruszenie substancji rzeczy W taki sam niemal sposób wyjaśnia się sens wyrazu "uszkodzenie" w słownikach języka polskiego ["zniszczenie częściowe, spowodowanie powstania niewielkiego defektu (...)" - por. np. Słownik Języka Polskiego pod red. M. Szymczaka, PWN 1981, s. 629].Uwzględniając to przy ustaleniu znaczenia określenia "uszkodzenie", użytego w art. 212 k.k., jak i to, że przewidziane w tym przepisie przestępstwo skierowane jest przeciwko mieniu, uznać należy, iż "uszkodzenie" oznacza tu częściowe zniszczenie rzeczy, którego istota polega bądź na zmianie (obniżeniu) jej wartości, bądź na częściowej zmianie jej formy materialnej lub wartości użytkowej w takim stopniu, ze do usunięcia tego uszkodzenia konieczne jest naruszenie substancji rzeczy.Tak rozumiane "uszkodzenie" polegać może między innymi na umieszczeniu napisu lub rysunku na budynku, obiekcie lub innej rzeczy, w okolicznościach podanych w pytaniu, jeżeli następstwem tego będzie pomniejszenie wartości materialnej lub użytkowej przedmiotu działania sprawcy. Sytuacja taka może wystąpić np. wtedy, gdy wykonany napis lub rysunek naruszy formę zewnętrzną budynku, obiektu lub innej rzeczy, a przywrócenie uszkodzonego mienia do stanu poprzedniego wymagać będzie (np. ze względu na rodzaj użytego środka) choćby częściowego naruszenia jego substancji. Jeżeli jednak wysokość szkody nie przekracza 2.000 zł - czyny takie stanowią wykroczenie określone w art. 124 § 1 k.w. W wypadku natomiast, gdy przywrócenie uszkodzonego mienia do stanu poprzedniego nie będzie związane z choćby częściowym naruszeniem jego substancji, działanie sprawcy może wyczerpywać znamiona wykroczenia określonego w art. 63a k.w. (w brzmieniu ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o zmianie niektórych przepisów z zakresu prawa karnego i prawa o wykroczeniach - Dz. U. Nr 44, poz. 203).
Powiązane orzeczenia
- II KK 317/17 2018-02-06Czy uszkodzenie mienia, którego wartość nie przekracza ¼ minimalnego wynagrodzenia, stanowi wykroczenie z art. 124 § 1 k.w., a nie przestępstwo z art. 288 § 1 k.k., jeśli szkoda została naprawiona w ramach gwarancji?
- VI KZP 41/72 1972-10-19Jak należy rozumieć wartość uszkodzonego lub zniszczonego mienia w warunkach art. 212 § 1 k.k., czy obok rzeczywistej szkody powstałej z przestępnego działania sprawcy należy również mieć na względzie korzyści, jakie moż…
- III KK 247/19 2020-07-02Czy umyślne uszkodzenie cudzej rzeczy ruchomej, powodujące szkodę poniżej 500 zł, stanowi wykroczenie, a nie przestępstwo, nawet jeśli jest częścią ciągu przestępstw?
- II CR 27/78 1978-02-22Czy w przypadku uszkodzenia rzeczy, które nie wyłącza możliwości jej naprawy, odszkodowanie może polegać na zobowiązaniu dłużnika do świadczenia wartości nowej rzeczy z zachowaniem prawa do przejęcia rzeczy uszkodzonej?
- II KK 141/16 2016-06-15Czy zniszczenie lub uszkodzenie zamków do drzwi pawilonu, które stały się częścią składową rzeczy (drzwi), może być uznane za przestępstwo zniszczenia cudzej rzeczy (art. 288 § 1 k.k.) lub wykroczenie zniszczenia cudzej…
Powołane przepisy
art. 212 § 1 KKart. 390 § 1 KPKart. 212 KKart. 127art. 124 § 1art. 63a§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 12.07.2026.