Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń.
UstawaDz.U. 1971 nr 12 poz. 114ELI: DU/1971/114
Powołania w orzecznictwie i interpretacjach: 43308 (sądy administracyjne: 31483 · Sąd Najwyższy: 11458 · interpretacje podatkowe: 367)
Spis przepisów
art. 1§ 1. Odpowiedzialności za wykroczenie podlega ten tylko, kto popełnia czyn społecznie szko…art. 2§ 1. Jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia wykroczenia…art. 2a§ 1. Jeżeli według nowej ustawy czyn objęty prawomocnym wyrokiem skazującym za przestępstw…art. 3§ 1. Na zasadach określonych w niniejszej ustawie odpowiada ten, kto popełnił wykroczenie…art. 4§ 1. Wykroczenie uważa się za popełnione w czasie, w którym sprawca działał lub zaniechał…art. 6§ 1. Wykroczenie umyślne zachodzi wtedy, gdy sprawca ma zamiar popełnienia czynu zabronion…art. 7§ 1. Nieświadomość tego, że czyn jest zagrożony karą, nie wyłącza odpowiedzialności, chyba…art. 9§ 1. Jeżeli czyn wyczerpuje znamiona wykroczeń określonych w dwóch lub więcej przepisach u…art. 10§ 1. Jeżeli czyn będący wykroczeniem wyczerpuje zarazem znamiona przestępstwa, orzeka się…art. 10a§ 1. Jeżeli czyn będący wykroczeniem, za które wymierzono karę lub środek karny, stanowi,…art. 11§ 1. Odpowiada za usiłowanie, kto w zamiarze popełnienia czynu zabronionego swoim zachowan…art. 14§ 1. Odpowiedzialność za podżeganie i pomocnictwo zachodzi wtedy, gdy ustawa tak stanowi i…art. 16§ 1. Nie popełnia wykroczenia, kto działa w celu uchylenia bezpośredniego niebezpieczeństw…art. 17§ 1. Nie popełnia wykroczenia, kto, z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego…art. 20§ 1. Kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc. § 2. W czasie odbywania kary ograniczenia…art. 21§ 1. Obowiązek określony w art. 20 § 2 pkt 2 polega na wykonywaniu nieodpłatnej kontrolowa…art. 22Wymierzając karę ograniczenia wolności, organ orzekający może zobowiązać ukaranego do: 1)…art. 23§ 1. Jeżeli ukarany uchyla się od odbywania kary ograniczenia wolności lub wykonania nałoż…art. 24§ 1. Grzywnę wymierza się w wysokości od 20 do 5000 złotych, chyba że ustawa stanowi inacz…art. 25§ 1. Jeżeli egzekucja grzywny okazała się bezskuteczna lub z okoliczności sprawy wynika, ż…art. 26Nie można wymierzyć kary aresztu lub zastępczej kary aresztu, jeżeli warunki osobiste spra…art. 27§ 1. Od zastępczej kary aresztu lub wykonywania pracy, o której mowa w art. 25 § 1, sprawc…art. 28§ 1. Środkami karnymi są: 1) zakaz prowadzenia pojazdów; 2) przepadek przedmiotów; 3) nawi…art. 29§ 1. Zakaz prowadzenia pojazdów wymierza się w miesiącach lub latach, na okres od 6 miesię…art. 30§ 1. Przepadek przedmiotów obejmuje narzędzia lub inne przedmioty, które służyły lub były…art. 31§ 1. Podanie orzeczenia o ukaraniu do publicznej wiadomości w szczególny sposób orzeka się…art. 32Nawiązkę orzeka się na rzecz pokrzywdzonego w wypadkach przewidzianych w przepisach szczeg…art. 33§ 1. Organ orzekający wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych prz…art. 34Okoliczności wpływające na wymiar kary i środka karnego uwzględnia się tylko co do osoby,…art. 36§ 1. Naganę można orzec wtedy, gdy ze względu na charakter i okoliczności czynu lub właści…art. 37Jeżeli wykroczeniem o charakterze chuligańskim została wyrządzona szkoda, można orzec nawi…art. 37a(uchylony)art. 38§ 1. Ukaranemu co najmniej dwukrotnie za podobne wykroczenia umyślne, który w ciągu dwóch…art. 39§ 1. W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można – biorąc pod uwagę charak…art. 41W stosunku do sprawcy czynu można poprzestać na zastosowaniu pouczenia, zwróceniu uwagi, o…art. 42§ 1. Wykonanie kary aresztu można warunkowo zawiesić, jeżeli ze względu na okoliczności po…art. 43Warunkowego zawieszenia wykonania kary nie stosuje się do sprawcy, który: 1) w ciągu 2 lat…art. 44§ 1. Sąd, który orzekł karę aresztu zarządza wykonanie kary, jeżeli ukarany w okresie prób…art. 45§ 1. Karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w…art. 46§ 1. Ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnie…art. 47§ 1. Czynem zabronionym jest zachowanie o znamionach określonych w ustawie karnej. § 2. Pr…art. 48Przepisy części ogólnej Kodeksu wykroczeń stosuje się do wykroczeń przewidzianych w innych…art. 49§ 1. Kto w miejscu publicznym demonstracyjnie okazuje lekceważenie Narodowi Polskiemu, Rze…art. 49a§ 1. Kto wbrew przepisom przekracza granicę Rzeczypospolitej Polskiej, podlega karze grzyw…art. 50a§ 1. Kto w miejscu publicznym posiada nóż, maczetę lub inny podobnie niebezpieczny przedmi…art. 51§ 1. Kto krzykiem, hałasem, alarmem lub innym wybrykiem zakłóca spokój, porządek publiczny…art. 52§ 1. Kto bierze udział w zgromadzeniu, posiadając przy sobie broń, materiały wybuchowe, wy…art. 52bKto zużywa olej opałowy do celów napędowych, podlega karze grzywny do 500 zł.art. 55Kto kąpie się w miejscu, w którym jest to zabronione, podlega karze grzywny do 250 złotych…art. 56§ 1. Kto bez wymaganego zgłoszenia zbiórki publicznej lub niezgodnie ze zgłoszeniem zbiórk…art. 57§ 1. Kto: 1) organizuje lub przeprowadza zbiórkę ofiar na uiszczenie grzywny orzeczonej za…art. 58§ 1. Kto, mając środki egzystencji lub będąc zdolny do pracy, żebrze w miejscu publicznym,…art. 601§ 1. Kto wykonuje działalność gospodarczą bez wymaganego zgłoszenia do ewidencji działalno…art. 602(uchylony)art. 603§ 1. Kto prowadzi sprzedaż na terenie należącym do gminy lub będącym w jej zarządzie poza…art. 61§ 1. Kto przywłaszcza sobie stanowisko, tytuł lub stopień albo publicznie używa lub nosi o…art. 63§ 1. Kto bez złożenia pisemnego wniosku o dokonanie wpisu do rejestru przedsiębiorców tele…art. 63a§ 1. Kto umieszcza w miejscu publicznym do tego nieprzeznaczonym ogłoszenie, plakat, afisz…art. 63b§ 1. Kto umieszcza reklamę, o której mowa w art. 4 pkt 23 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o…art. 64(uchylony) Rozdział IX Wykroczenia przeciwko instytucjom państwowym, samorządowym i społec…art. 65§ 1. Kto umyślnie wprowadza w błąd organ państwowy lub instytucję upoważnioną z mocy ustaw…art. 66§ 1. Kto: 1) chcąc wywołać niepotrzebną czynność, fałszywą informacją lub w inny sposób wp…art. 66aOsoba, wobec której wykonuje się karę, środek karny lub środek zabezpieczający, w systemie…art. 66b§ 1. Kto nie stosuje się do wydanego przez: 1) Policję, na podstawie art. 15aa ust. 1 usta…art. 67§ 1. Kto umyślnie uszkadza lub usuwa ogłoszenie wystawione publicznie przez instytucję pań…art. 68§ 1. Kto bez właściwego zamówienia wyrabia pieczęć, godło lub znak instytucji państwowej,…art. 69Kto umyślnie niszczy, uszkadza, usuwa lub w inny sposób czyni bezskutecznymi znaki umieszc…art. 70§ 1. Kto, będąc niezdolny do czynności, której nieumiejętne wykonanie może wywołać niebezp…art. 71Kto przez wadliwe wykonanie urządzeń lub uczynienie ich niezdatnymi do funkcjonowania zgod…art. 72Kto wbrew swemu obowiązkowi nie dokonuje odpowiedniego zabezpieczenia miejsca niebezpieczn…art. 73Kto wbrew swemu obowiązkowi nie zawiadamia odpowiedniego organu lub osoby o wiadomym mu ni…art. 74§ 1. Kto niszczy, uszkadza, usuwa lub czyni nieczytelnymi znaki lub napisy ostrzegające o…art. 75§ 1. Kto bez zachowania należytej ostrożności wystawia lub wywiesza ciężkie przedmioty alb…art. 76Kto rzuca kamieniami lub innymi przedmiotami w pojazd mechaniczny będący w ruchu, podlega…art. 77§ 1. Kto nie zachowuje zwykłych lub nakazanych środków ostrożności przy trzymaniu zwierzęc…art. 78Kto przez drażnienie lub płoszenie doprowadza zwierzę do tego, że staje się niebezpieczne,…art. 79§ 1. Kto wbrew swemu obowiązkowi zaniecha oświetlenia miejsc dostępnych dla publiczności,…art. 80§ 1. Kto: 1) przejeżdża pojazdem lub konno albo przepędza zwierzę gospodarskie przez wał p…art. 81Kto niszczy lub uszkadza urządzenia służące do ochrony brzegów wód morskich lub śródlądowy…art. 82§ 1. Kto dokonuje czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się, utr…art. 82a§ 1. Kto w razie powstania pożaru nie dopełnia obowiązku określonego w przepisach o ochron…art. 82bKto: 1) będąc właścicielem, użytkownikiem wieczystym albo zarządcą obiektu zbiorowej ochro…art. 83§ 1. Kto nieostrożnie obchodzi się z materiałami wybuchowymi, łatwo zapalnymi lub substanc…art. 84Kto wbrew obowiązkowi nie oznacza w sposób odpowiadający wymaganiom i łatwo dostrzegalny,…art. 85§ 1. Kto samowolnie ustawia, niszczy, uszkadza, usuwa, włącza lub wyłącza znak, sygnał, ur…art. 85a§ 1. Kto narusza przepisy dotyczące sposobu znakowania dróg wewnętrznych, podlega karze gr…art. 86§ 1. Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, nie zachowując na…art. 86aKto, kierując rowerem, hulajnogą elektryczną lub urządzeniem transportu osobistego albo po…art. 86b§ 1. Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, prowadząc pojazd…art. 87§ 1. Kto, znajdując się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, prow…art. 88Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu prowadzi pojazd bez wym…art. 89Kto, mając obowiązek opieki lub nadzoru nad małoletnim do lat 7, dopuszcza do przebywania…art. 91Kto zanieczyszcza drogę publiczną lub na tej drodze pozostawia pojazd lub inny przedmiot a…art. 92§ 1. Kto nie stosuje się do znaku lub sygnału drogowego albo do sygnału lub polecenia osob…art. 92a§ 1. Kto, prowadząc pojazd, nie stosuje się do ograniczenia prędkości określonego ustawą l…art. 93§ 1. Prowadzący pojazd, który, uczestnicząc w wypadku drogowym, nie udziela niezwłocznej p…art. 94§ 1. Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu prowadzi pojazd me…art. 95§ 1. Kto prowadzi na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu pojazd, n…art. 95aKto posługuje się dowodem rejestracyjnym zawierającym dane o spełnieniu przez pojazd wymag…art. 96§ 1. Właściciel, posiadacz, użytkownik lub prowadzący pojazd, który na drodze publicznej,…art. 96a§ 1. Kto, nie będąc do tego uprawnionym, posiada w pojeździe urządzenia stanowiące obowiąz…art. 96bKto, nie będąc do tego uprawnionym, posługuje się kartą parkingową, o której mowa w art. 8…art. 96cKto nie przestrzega zakazu wjazdu do strefy czystego transportu podlega karze grzywny do 5…art. 96dKto, działając w imieniu podmiotu uprawnionego, o którym mowa w art. 80s ust. 2 ustawy z d…art. 98Kto, prowadząc pojazd poza drogą publiczną, strefą zamieszkania lub strefą ruchu, nie zach…art. 99§ 1. Kto: 1) (uchylony) 2) niszczy lub uszkadza drogę publiczną lub drogę w strefie zamies…art. 100Kto: 1) zaorywa lub w inny sposób zwęża pas drogowy lub pas przydrożny, 2) włóczy po drodz…art. 101Kto uchyla się od obowiązku oczyszczania i usuwania z odcinków dróg publicznych o twardej…art. 102Kto uchyla się od obowiązku utrzymania w należytym stanie zjazdów z dróg publicznych do pr…art. 103Kto bez ważnej przyczyny uchyla się od nałożonego obowiązku świadczeń osobistych lub rzecz…art. 103a(uchylony) Rozdział XII Wykroczenia przeciwko osobieart. 105§ 1. Kto przez rażące naruszenie obowiązków wynikających z władzy rodzicielskiej dopuszcza…art. 106Kto, mając obowiązek opieki lub nadzoru nad małoletnim do lat 7 albo nad inną osobą niezdo…art. 107a§ 1. Kto, włączając się bez uprawnienia w transmisję danych prowadzoną przy użyciu systemu…art. 108Kto szczuje psem człowieka, podlega karze ograniczenia wolności, grzywny albo karze nagany…art. 109§ 1. Kto: 1) zanieczyszcza wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, lub 2) dostarcza wod…art. 110Kto zatrudnia przy pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażen…art. 111§ 1. Kto nie dopełnia obowiązku zapewnienia należytego stanu sanitarnego, zwłaszcza w zakr…art. 112(uchylony)art. 113Kto nie zachowuje należytej czystości przy świadczeniu usług w zakładach żywienia zbiorowe…art. 114Kto odmawia udzielenia organowi służby zdrowia wyjaśnień mogących mieć znaczenie dla wykry…art. 115§ 1. Kto, pomimo zastosowania środków egzekucji administracyjnej, nie poddaje się obowiązk…art. 116§ 1. Kto, wiedząc o tym, że: 1) jest chory na gruźlicę, chorobę weneryczną lub inną chorob…art. 117§ 1. Kto, mając obowiązek utrzymania czystości i porządku w obrębie nieruchomości, nie wyk…art. 118§ 1. Kto: 1) dokonuje uboju zwierzęcia bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkam…art. 119§ 1. Kto kradnie lub przywłaszcza sobie cudzą rzecz ruchomą, jeżeli jej wartość nie przekr…art. 120§ 1. Kto w celu przywłaszczenia dopuszcza się wyrębu drzewa w lesie albo kradnie lub przyw…art. 121§ 1. Kto, pomimo nieuiszczenia dwukrotnie nałożonej na niego kary pieniężnej określonej w…art. 122§ 1. Kto nabywa mienie, wiedząc o tym, że pochodzi ono z kradzieży lub z przywłaszczenia,…art. 123§ 1. Kto z nienależącego do niego ogrodu bezprawnie zabiera w nieznacznej ilości owoce, wa…art. 124§ 1. Kto cudzą rzecz umyślnie niszczy, uszkadza lub czyni niezdatną do użytku, jeżeli szko…art. 125Kto w ciągu dwóch tygodni od dnia znalezienia cudzej rzeczy albo przybłąkania się cudzego…art. 126§ 1. Kto zabiera w celu przywłaszczenia, przywłaszcza sobie albo umyślnie niszczy lub uszk…art. 127§ 1. Kto samowolnie używa cudzej rzeczy ruchomej, podlega karze grzywny albo nagany. § 2.…art. 128§ 1. Kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej urządza grę hazardową albo użycza do niej…art. 129§ 1. Kto: 1) wyrabia, posiada lub nabywa wytrychy, jeżeli nie trudni się zawodem, w którym…art. 130§ 1. Przepisów art. 119, art. 122 i art. 124 nie stosuje się: 1) (uchylony) 2) jeżeli prze…art. 131Przepisy art. 119, 122 i 124 stosuje się również w razie popełnienia wykroczenia za granic…art. 132(uchylony)art. 133§ 1. Kto nabywa w celu odprzedaży z zyskiem bilety wstępu na imprezy artystyczne, rozrywko…art. 134§ 1. Kto przy sprzedaży towaru lub świadczeniu usług oszukuje nabywcę co do ilości, wagi,…art. 135Kto, zajmując się sprzedażą towarów w przedsiębiorstwie handlu detalicznego lub w przedsię…art. 136§ 1. Kto z towarów przeznaczonych do sprzedaży umyślnie usuwa utrwalone na nich oznaczenie…art. 137§ 1. (uchylony) § 2. Kierownik punktu sprzedaży detalicznej lub zakładu gastronomicznego,…art. 138a(uchylony)art. 138b§ 1. Kto, będąc zobowiązany na mocy orzeczenia sądu do zaniechania wykorzystywania lub do…art. 138c§ 1. Kto w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa zawiera z konsumentem umowę o kr…art. 138d§ 1. Kto, podejmując zadania przewodnika górskiego na określonym obszarze górskim wprowadz…art. 139(uchylony)art. 139a§ 1. Kto w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa: 1) zawiera z konsumentem umowę…art. 139c§ 1. Kto w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa przyjmuje od konsumenta płatność…art. 142Kto natarczywie, narzucając się lub w inny naruszający porządek publiczny sposób, proponuj…art. 143§ 1. Kto ze złośliwości lub swawoli utrudnia lub uniemożliwia korzystanie z urządzeń przez…art. 144§ 1. Kto na terenach przeznaczonych do użytku publicznego niszczy lub uszkadza roślinność…art. 145§ 1. Kto zanieczyszcza lub zaśmieca obszar kolejowy lub miejsca dostępne dla publiczności,…art. 146§ 1. Kto nie dopełnia w terminie obowiązku zgłoszenia w urzędzie stanu cywilnego faktu uro…art. 147(uchylony)art. 147a§ 1. Kto wykonuje działalność leczniczą lub prowadzi zakład leczniczy dla zwierząt bez wym…art. 148§ 1. Kto: 1) dokonuje w nienależącym do niego lesie wyrębu gałęzi, korzeni lub krzewów, ni…art. 149Kto nabywa gałęzie, korzenie, krzewy lub pniaki wiedząc o tym, że pochodzą one z wykroczen…art. 150§ 1. Kto uszkadza nienależący do niego ogród warzywny, owocowy lub kwiatowy, drzewo owocow…art. 151§ 1. Kto pasie zwierzęta gospodarskie na nienależących do niego gruntach leśnych lub rolny…art. 152§ 1. Kto niszczy lub użytkuje kosodrzewinę znajdującą się na siedliskach naturalnych w gór…art. 153§ 1. Kto w nienależącym do niego lesie: 1) wydobywa żywicę lub sok brzozowy, obrywa szyszk…art. 154§ 1. Kto na nienależącym do niego gruncie leśnym lub rolnym: 1) wydobywa piasek, margiel,…art. 155§ 1. Kto na gruncie leśnym lub rolnym niszczy lub uszkadza urządzenia melioracyjne, podleg…art. 156§ 1. Kto na nienależącym do niego gruncie leśnym lub rolnym niszczy zasiewy, sadzonki lub…art. 157§ 1. Kto wbrew żądaniu osoby uprawnionej nie opuszcza lasu, pola, ogrodu, pastwiska, łąki…art. 158§ 1. Właściciel lub posiadacz lasu, który dokonuje wyrębu drzewa w należącym do niego lesi…art. 159Kto, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi w zakresie ochrony lasów, nie wykonuje zabiegów za…art. 160§ 1. Kto, działając bez wymaganego zezwolenia, zmienia las na uprawę rolną, podlega karze…art. 161Kto, nie będąc do tego uprawniony albo bez zgody właściciela lub posiadacza lasu, wjeżdża…art. 162§ 1. Kto w lasach zanieczyszcza glebę lub wodę albo wyrzuca do lasu kamienie, odpady, złom…art. 163Kto w lesie rozgarnia ściółkę i niszczy grzyby lub grzybnię, podlega karze grzywny albo ka…art. 164Kto wybiera jaja lub pisklęta, niszczy lęgowiska lub gniazda ptasie albo niszczy legowiska…art. 165Kto w lesie, w sposób złośliwy, płoszy albo ściga, chwyta, rani lub zabija dziko żyjące zw…art. 166Kto w lesie puszcza luzem psa, poza czynnościami związanymi: 1) z polowaniem, 2) ze szkole…Źródło: Internetowy System Aktów Prawnych — ISAP (isap.sejm.gov.pl), pozyskano 12.07.2026.