IV PZ 32/83
PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1983-08-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak kontaktu pełnomocnika z mocodawcą z powodu zmiany miejsca pobytu mocodawcy, o czym pełnomocnik nie został powiadomiony, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia czynności procesowej z powodu braku winy strony?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak kontaktu pełnomocnika z mocodawcą z powodu zmiany miejsca pobytu mocodawcy, o czym pełnomocnik nie został powiadomiony, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia czynności procesowej z powodu braku winy strony. Stroną w rozumieniu przepisów o przywróceniu terminu jest także pełnomocnik procesowy, a zaniedbania mocodawcy doprowadzające do uchybienia terminu przez pełnomocnika stanowią przeszkodę do przyjęcia, że uchybienie nastąpiło bez winy.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki odmówił przywrócenia terminu do wniesienia rewizji od wyroku, uznając, że trudności pełnomocnika w skontaktowaniu się z mocodawcą nie uzasadniają braku winy strony. Pełnomocnik argumentował, że mocodawca zmienił miejsce pobytu, o czym go nie powiadomił, przez co korespondencja nie była doręczana i nie posiadał informacji o potrzebie zaskarżenia wyroku. Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Częstochowie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia rewizji.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN S. Rejman.Sędziowie SN: Z. Świeboda (spr.), Z. Zaziemski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 1983 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Przedsiębiorstwa Robót Kolejowych nr X w P. przeciwko Jerzemu M. o odszkodowanie na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Częstochowie z dnia 29 kwietnia 1983 r., sygn. akt I.C. 149/82 postanawia: oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z 29 IV 1983 r. Sąd Wojewódzki w Częstochowie odmówił pozwanemu przywrócenia terminu do wniesienia rewizji od wyroku tegoż Sądu z 12 I 1983 r. Zdaniem Sądu okoliczności podniesione we wniosku o przywrócenie rewizji, a polegające na trudnościach pełnomocnika procesowego - adwokata w skontaktowaniu się z mocodawcą w celu odebrania informacji co do potrzeby zaskarżenia wyroku, nie uzasadniają wymogu ustawowego - nie dokonania czynności procesowej bez winy strony (art. 168 § 1 k.p.c.).W zażaleniu pełnomocnik pozwanego wnosi o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia rewizji.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy rozważył, co następuje:Przywrócenie terminu do podjęcia czynności procesowej może nastąpić na wniosek strony, jeżeli do uchybienia terminu doszło bez jej winy oraz uchybienie terminu pociąga dla strony ujemne skutki procesowe (art. 168 k.p.c.)Pełnomocnik strony przytoczył, dla uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu, okoliczność, iż mocodawca zmienił miejsce pobytu, o czym go nie powiadomił, tak że kierowana do niego korespondencja nie była mu doręczona. Nie posiadał on zatem informacji co do potrzeby zaskarżenia wyroku Powyższe argumenty nie są jednak trafne.Pełnomocnictwem jest umocowanie do działania w cudzym imieniu pochodzące z woli mocodawcy (art. 96 k.c.). Podstawa zatem działania pełnomocnika w imieniu i na rzecz mocodawcy (reprezentowanego) jest wola tego ostatniego. W przypadku pełnomocnictwa procesowego, jeśli mocodawca inaczej nie postanowił, szczegółowy zakres umocowania wynika z samego prawa (art. 91 k.p.c.). Mianowicie pełnomocnictwo procesowe obejmuje z mocy samego prawa umocowanie m.in. do wszystkich łączących się ze sprawą czynności procesowych (art. 91 pkt 1 k.p.c.). Między pełnomocnikiem a mocodawcą istnieje więź wynikająca z udzielonego pełnomocnictwa Stąd też podjęte przez pełnomocnika czynności jako przedstawiciela strony są skuteczne wobec samej strony. Dotyczy to także zaniechania czynności. Z tego stwierdzenia płynie wniosek, że stroną w rozumieniu przepisów o przywróceniu uchybionego terminu jest także pełnomocnik procesowy strony. Uchybienie terminu przez pełnomocnika procesowego z tego powodu, że nie otrzymał on na czas od strony (mocodawcy) informacji o potrzebie podjęcia czynności procesowej nie oznacza, że ta czynność nie dokonana została bez winy strony (pełnomocnika). Ze wspomnianej więzi między pełnomocnikiem a mocodawcą wynika potrzeba takiego ułożenia między tymi podmiotami stosunków prawnych w związku z udzielonym pełnomocnictwem, by ani pełnomocnik, ani sama strona swym działaniem lub zaniechaniem nie doprowadzali do uchybienia terminu. Zaniedbania bowiem mocodawcy (strony) doprowadzające do uchybienia terminu przez pełnomocnika stanowią przeszkodę do przyjęcia, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od pełnomocnika bez winy.Tak więc nie można uznać, by brak u pełnomocnika adresu mocodawcy o aktualnym jego pobycie i niemożliwości udzielenia informacji co do potrzeby wniesienia rewizji przemawiały za stanowiskiem, że niewniesienie rewizji w terminie nastąpiło bez winy (art. 168 § 1 k.p.c.).Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji (art. 387 k.p.c. w zw. z art. 391 § 2 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II CZ 106/17 2018-02-28Czy zaniedbanie pełnomocnika procesowego strony, polegające na niezłożeniu w terminie wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu, nawet jeśli strona nie ponosi winy za to…
- I CZ 102/06 2006-12-01Czy brak pouczenia strony o konieczności należytego uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, gdy strona działała bez zawodowego pełnomocnika, może stanowić podstawę do uwzględnienia…
- V CZ 20/05 2005-04-13Czy zaniechanie czynności procesowej przez pełnomocnika procesowego, nawet usprawiedliwione trudnościami natury psychicznej strony, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie postanow…
- III CZ 28/19 2019-09-25Czy uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia przez pełnomocnika procesowego strony, który nie jest profesjonalistą, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu przez stronę?
- III CZ 6/16 2016-02-25Czy zaniedbanie pełnomocnika procesowego strony lub pracownika jego kancelarii prawnej może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia środka zaskarżenia z powodu braku winy strony?
Powołane przepisy
art. 168 § 1 KPCart. 168 KPCart. 96 KCart. 91 KPCart. 91 pkt 1 KPCart. 387 KPCart. 391 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.