Rw 1239/82
WyrokIzba Wojskowa1983-01-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd jest uprawniony do odczytania na rozprawie protokołów wyjaśnień oskarżonego złożonych przed organami wymiaru sprawiedliwości lub ścigania państw obcych, jeśli protokoły te nie stanowią zapisków w rozumieniu art. 158 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że obrońca nie miał racji. Zgodnie z art. 334 § 1 k.k., na rozprawie wolno odczytywać protokoły wyjaśnień oskarżonego złożonych w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem. Ustawodawca nie ogranicza tego przepisu do protokołów złożonych przed polskimi organami. Oznacza to, że organy te mogą posiłkować się dowodami z wyjaśnień składanych przez oskarżonego przed organami państw obcych, odczytując te protokoły. Kluczowe jest, aby dokumenty te stanowiły protokoły przesłuchania, a nie zapisków w rozumieniu art. 158 k.p.k.Stan faktyczny
Zbigniew S. i Józef K. zostali skazani nieprawomocnie na kary pozbawienia wolności. Obrońca wniósł rewizję, zarzucając m.in. obrazę art. 334 § 1 k.p.k. przez odczytanie na rozprawie tłumaczenia wyjaśnień oskarżonych zebranych z naruszeniem procedury, gdyż bez tłumaczenia, co miało czynić z nich zapiski niebędące dowodem w myśl art. 158 k.p.k. Oskarżeni złożyli wyjaśnienia przed czechosłowackimi organami ścigania, przyznając się do nielegalnego przekroczenia granicy w celu ucieczki, a następnie złożyli odmienne wyjaśnienia przed polskim sądem.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił rewizji obrońcy i utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Wojskowego Sądu Okręgowego w N.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski. Sędziowie: płk E. Olczak (sprawozdawca), kpt S. Górniak (sędzia s. wojsk. - deleg.).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Rewucki.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 1983 r. na rozprawie sprawy Zbigniewa S. i Józefa K., skazanych nieprawomocnie na podstawie art. 304 § 3 k.k. na kary po 3 lata pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionych przez obrońcę oskarżonych od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 29 listopada 1982 r.rewizji obrońcy nie uwzględnił i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Obrońca oskarżonych w rewizji zarzucił temu wyrokowi m.in. obrazę art. 334 § 1 k.p.k. wskutek odczytania na rozprawie tłumaczenia rzekomych wyjaśnień oskarżonych zebranych z naruszeniem polskiej procedury karnej, bo bez tłumaczenia, które jako zapisek nie mogą stanowić dowodu w myśl art. 158 k.p.k. (...).Na rozprawie rewizyjnej obrońca podtrzymał zarzut zawarty w jego rewizji i domagał się jej uwzględnienia, a przedstawiciel Naczelnej Prokuratury Wojskowej wniósł o nieuwzględnienie tej rewizji i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja obrońcy nie jest zasadna.Z treści art. 334 § 1 k.k. m.in. wynika, że na rozprawie wolno odczytywać oskarżonemu te protokoły jego wyjaśnień, które złożył poprzednio w charakterze oskarżonego w tej albo w innej sprawie w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem. W przepisie tym ustawodawca nie czyni zastrzeżenia, że dotyczy to tylko protokołów, do których oskarżony złożył wyjaśnienia przed polskimi organami sprawiedliwości lub ścigania. A zatem organy te mają prawo w świetle powołanego art. 334 § 1 k.k. do posiłkowania się dowodami z wyjaśnień składanych przez oskarżonego do protokołów przed organami wymiaru sprawiedliwości lub ścigania państw obcych w drodze odczytywania tych protokołów.Z dokonanych przez przysięgłego - mającego wiadomości specjalne z zakresu języka czeskiego - tłumaczeń dokumentów zawartych w aktach sprawy wynika, że dokumenty te są protokołami przesłuchania Zbigniewa S. i Józefa K. - w charakterze oskarżonych - co do okoliczności nielegalnego przekroczenia przez nich granicy państwowej, a nie są zapiskami w rozumieniu art. 158 k.p.k., o których mowa w rewizji obrońcy.Skoro oskarżony Zbigniew S. w wyjaśnieniach swych, złożonych przed czechosłowackimi organami ścigania do jednego z tych protokołów, jednoznacznie przyznał się do tego, że wespół ze współoskarżonym Józefem K. dokonał przekroczenia granicy polsko-czechosłowackiej w tym celu, aby następnie z terenu Czechosłowacji zbiec do Austrii, a przed polskimi organami wymiaru sprawiedliwości, tj. przed sądem wojskowym, na rozprawie złożył w tej materii zupełnie odmienne wyjaśnienia, to sąd ten był uprawniony, w świetle tego, co wyżej powiedziano, do przeprowadzenia dowodu ze wspomnianych obciążających go wyjaśnień, które złożył przed czechosłowackimi organami powołanymi do ścigania przestępstw (...).
Powiązane orzeczenia
- VI KO 39/61 1961-07-13Czy na podstawie art. 299 § 1 k.p.k. wolno odczytać na rozprawie wyjaśnienia złożone w postępowaniu przygotowawczym przez osobę przesłuchaną w charakterze podejrzanego, gdy osoba ta, zeznając na rozprawie w charakterze ś…
- IV KR 305/85 1985-12-03Czy odczytanie na rozprawie protokołu wyjaśnień oskarżonego złożonych w śledztwie, sporządzonego z naruszeniem wymogów formalnych, stanowi istotne uchybienie procesowe skutkujące koniecznością uchylenia wyroku?
- II KKN 314/01 2003-01-21Czy protokoły zeznań złożonych w postępowaniu przygotowawczym przez świadka, któremu przysługuje prawo odmowy zeznań (art. 182 § 1 k.p.k.), mogą być odczytane na rozprawie na podstawie art. 391 § 1 k.p.k., jeżeli świadko…
- II KR 122/66 1966-10-21Czy odczytanie protokołu zawiadomienia o przestępstwie, złożonego przez osobę, która następnie odmówiła zeznań na rozprawie, jest dopuszczalne na podstawie art. 300 § 1 pkt 1 k.p.k. pomimo zakazu odczytywania zeznań świa…
- VI KZP 28/65 1965-07-02Czy wolno ujawniać na rozprawie wyjaśnienia oskarżonego, których on nie podpisał?
Powołane przepisy
art. 304 § 3 KKart. 334 § 1 KPKart. 158 KPKart. 334 § 1 KK§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.