I PZP 15/79

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN St. Rejman (sprawozdawca). Sędziowie SN: E. Jachczyk, J. Knap.SentencjaSąd Najwyższy, z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, W. Grocholi, w sprawie z wniosku Stanisława C. przeciwko Spółdzielni Kółek Rolniczych w G. o przywrócenie do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach postanowieniem z dnia 29 marca 1979 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych"Czy zgodny jest z przepisami prawa skład terenowej komisji odwoławczej do spraw pracy, która pod przewodnictwem asesora sądowego rozpatrzyła sprawę pracowniczą"uchwalił:Asesor sądowy może być wybrany przez radę narodową, na wniosek prezesa sądu wojewódzkiego, przewodniczącym składu orzekającego komisji odwoławczej do spraw pracy.Uzasadnienie faktyczneKomisja odwoławcza do spraw pracy rozpatruje sprawy w składzie, któremu przewodniczy sędzia sądu rejonowego lub sądu wojewódzkiego (art. 268 § 1 k.p.).Przewodniczącego komisji odwoławczej do spraw pracy, przewodniczących składów orzekających i innych członków komisji wybierają rady narodowe gmin, miast i dzielnic, których obszar jest objęty właściwością tych komisji (art. 265 § 1 k.p.). Kandydatów zaś zgłasza prezes sądu wojewódzkiego spośród sędziów tego sądu lub sądu rejonowego (§ 49 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 października 1974 r. w sprawie komisji rozjemczych oraz komisji odwoławczych do spraw pracy - tekst jedn.: Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 183). Zagadnienie prawne, jakie nasunęło się Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyłoniło się w sprawie, której przewodniczącym rozprawy komisji odwoławczej do spraw pracy był asesor sądowy, któremu Minister Sprawiedliwości powierzył pełnienie czynności sędziowskich. Jego bowiem Prezes Sądu Wojewódzkiego przedstawił jako kandydata na przewodniczącego składu orzekającego tej komisji. Zdaniem Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych obowiązujące przepisy nie dają jednak podstawy do zgłoszenia takiego wniosku przez Prezesa Sądu Wojewódzkiego z uwagi na specyficzną pozycję asesora sądowego w aparacie wymiaru sprawiedliwości. Rada narodowa nie powinna więc była wybrać go na przewodniczącego składu orzekającego komisja odwoławczej do spraw pracy, ponieważ przepisy przewidują na tym stanowisku sędziego. Pogląd ten nie jest trafny. W myśl art. 135 § 2 prawa o ustroju sądów powszechnych Minister Sprawiedliwości może powierzyć asesorowi sądowemu - na określony czas - pełnienie czynności sędziowskich i wówczas w zakresie orzekania podlega on tylko ustawie. W takim przypadku asesor sądowy posiada w zasadzie pełnię uprawnień sędziowskich. Orzekając w sądzie rejonowym przewodniczy na rozprawie w składzie ławniczym. Nie ma więc żadnych uzasadnionych podstaw do twierdzenia, że nie może on - z uwagi na brak kwalifikacji - przewodniczyć składowi orzekającemu komisji odwoławczej do spraw pracy. Ograniczenie takie musiałoby wynikać z przepisu, którego jednak nie ma. Asesor sądowy może być delegowany do pracy w okręgowym sądzie pracy i ubezpieczeń społecznych. Powierzenie mu przez Ministra Sprawiedliwości pełnienia czynności sędziego w tym sądzie też nie doznałoby żadnych ograniczeń, gdyby przepis art. 18 § 4 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych wyraźnie nie stanowił, że nie może on przewodniczyć na rozprawach. To samo odnosi się do sędziów sądów rejonowych delegowanych do sądu wojewódzkiego (art. 26 § 2 prawa o ustroju sądów powszechnych).Sędziowie sądów powszechnych delegowani do zastępczego pełnienia obowiązków sędziego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych mają również wszelkie uprawnienia sędziego tego sądu. Jedyny wyjątek przewidziany w ustawie dotyczy przewodnictwa przez sędziego sądu rejonowego w sprawach rozpoznawanych przez ten sąd w składzie trzech sędziów i dwóch ławników (art. 18 § 3 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych).Wobec tego więc, że asesor sądowy, któremu Minister Sprawiedliwości powierzył czasowo pełnienie obowiązków sędziowskich w zakresie orzekania, ma wszelkie uprawnienia sędziego, jeżeli ograniczenia w tym zakresie nie wynikają z konkretnego przepisu, należało na postawione pytanie prawne udzielić odpowiedzi twierdzącej.