Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
UstawaDz.U. 1974 nr 24 poz. 141ELI: DU/1974/141
Powołania w orzecznictwie i interpretacjach: 275192 (Sąd Najwyższy: 112705 · sądy administracyjne: 105095 · interpretacje podatkowe: 57392)
Spis przepisów
art. 1art. 1: Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców.art. 2art. 2: Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru,…art. 3art. 3: Pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej,…art. 3[1]§ 1. Za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa p…art. 4(uchylony)art. 5Jeżeli stosunek pracy określonej kategorii pracowników regulują przepisy szczególne, przep…art. 6(uchylony)art. 7(uchylony)art. 8art. 8: Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospoda…art. 9 § 1art. 9 § 1: Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepi…art. 9 § 2art. 9 § 2: Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminó…art. 9§ 1. Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kode…art. 9[1]§ 1. Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, może być zawarte porozumien…art. 10§ 1. Każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy. Nikomu, z wyjątkiem przypadków określonyc…art. 11art. 11: Nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy, bez względu na p…art. 11[1]art. 11[1]: Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika.art. 11[3]art. 11[3]: Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczeg…art. 11[2]Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków; dot…art. 12(uchylony)art. 13Pracownik ma prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Warunki realizacji tego prawa okre…art. 14Pracownik ma prawo do wypoczynku, który zapewniają przepisy o czasie pracy, dniach wolnych…art. 15Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy.art. 16Pracodawca, stosownie do możliwości i warunków, zaspokaja bytowe, socjalne i kulturalne po…art. 17Pracodawca jest obowiązany ułatwiać pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych.art. 18 § 1art. 18 § 1: Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje s…art. 18 § 2art. 18 § 2: Postanowienia umów i aktów, o których mowa w § 1, mniej korzystne dla pracown…art. 18[3a] § 1art. 18[3a] § 1: Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązan…art. 18[3a] § 4art. 18[3a] § 4: Dyskryminowanie pośrednie istnieje wtedy, gdy na skutek pozornie neutraln…art. 18[3a] § 4[1]art. 18[3a] § 4[1]: Dyskryminowanie istnieje także wtedy, gdy pracownik z jednej lub z kil…art. 18[3c] § 1art. 18[3c] § 1: Pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub…art. 18[3ca] § 1art. 18[3ca] § 1: Osoba ubiegająca się o zatrudnienie na danym stanowisku otrzymuje od pra…art. 18[3d] (brzmienie od 5 listopada 2026 r.) § 1art. 18[3d] (brzmienie od 5 listopada 2026 r.) § 1: Osoba, wobec której pracodawca naruszy…art. 18[3d] (brzmienie od 5 listopada 2026 r.) § 2art. 18[3d] (brzmienie od 5 listopada 2026 r.) § 2: W przypadku wielokrotnego naruszenia w…art. 18[3f] § 1art. 18[3f] § 1: W postępowaniach o naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu,…art. 18[3f] § 2art. 18[3f] § 2: W przypadku uprawdopodobnienia naruszenia zasady równego traktowania w za…art. 18[3g]art. 18[3g]: Pracodawca jest obowiązany systematycznie przeciwdziałać naruszaniu zasady ró…art. 18§ 1. Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje stosunek…art. 18[1]§ 1. Pracownicy i pracodawcy, w celu reprezentacji i obrony swoich praw i interesów, mają…art. 18[2]Pracownicy uczestniczą w zarządzaniu zakładem pracy w zakresie i na zasadach określonych w…art. 18[3]Pracodawcy oraz organy administracji są obowiązani tworzyć warunki umożliwiające korzystan…art. 18[3a]§ 1. Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku…art. 18[3b]§ 1. Za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, z zastrzeżeniem § 2–4, uważa…art. 18[3c]§ 1. Pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o…art. 18[3ca]§ 1. Osoba ubiegająca się o zatrudnienie na danym stanowisku otrzymuje od pracodawcy infor…art. 18[3d]Osoba, wobec której pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma praw…art. 18[3e]§ 1. Skorzystanie przez pracownika z uprawnień przysługujących z tytułu naruszenia przepis…art. 18[3f]§ 1. W postępowaniach o naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, toczących si…art. 18[4]§ 1. Nadzór i kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa…art. 18[5]§ 1. Społeczną kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa…art. 22 § 1art. 22 § 1: Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania prac…art. 22 § 1[1]art. 22 § 1[1]: Zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie…art. 22 § 1[2]art. 22 § 1[2]: Nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy z…art. 22[1] § 1art. 22[1] § 1: Pracodawca żąda od osoby ubiegającej się o zatrudnienie podania danych oso…art. 22[1c] § 1art. 22[1c] § 1: Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracownik…art. 22[1d] § 1art. 22[1d] § 1: Pracodawca nie dopuszcza pracownika do pracy, jeżeli kontrola trzeźwości…art. 22[2] § 1art. 22[2] § 1: Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa pracowników lub och…art. 22§ 1. Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określ…art. 22[1]§ 1. Pracodawca żąda od osoby ubiegającej się o zatrudnienie podania danych osobowych obej…art. 22[1a]§ 1. Zgoda osoby ubiegającej się o zatrudnienie lub pracownika może stanowić podstawę prze…art. 22[1b]§ 1. Zgoda osoby ubiegającej się o zatrudnienie lub pracownika może stanowić podstawę prze…art. 22[1c]§ 1. Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innyc…art. 22[1d]§ 1. Pracodawca nie dopuszcza pracownika do pracy, jeżeli kontrola trzeźwości wykaże obecn…art. 22[1e]§ 1. Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innyc…art. 22[1f]§ 1. Pracodawca nie dopuszcza pracownika do pracy, jeżeli kontrola, o której mowa w art. 2…art. 22[1g]Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrzn…art. 22[1h]Przepisy art. 22[1c]–22[1f] oraz przepisy wydane na podstawie art. 22[1g] stosuje się odpo…art. 22[2]§ 1. Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa pracowników lub ochrony mienia…art. 22[3]§ 1. Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia organizacji pracy umożliwiającej pełne wykorz…art. 23(uchylony)art. 23[1]§ 1. W razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on z m…art. 23[1a]§ 1. Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, nieobjętego układem zbiorow…art. 23[2]Jeżeli przepisy prawa pracy przewidują współdziałanie pracodawcy z zakładową organizacją z…art. 24(uchylony) Rozdział II Umowa o pracę Oddział 1 Zawarcie umowy o pracęart. 25 § 1art. 25 § 1: Umowę o pracę zawiera się na okres próbny, na czas określony albo na czas nie…art. 25 § 2art. 25 § 2: Umowę o pracę na okres próbny zawiera się na okres nieprzekraczający 3 miesię…art. 25[1] § 1art. 25[1] § 1: Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także ł…art. 25§ 1. Umowę o pracę zawiera się na okres próbny, na czas określony albo na czas nieokreślon…art. 25[1]§ 1. Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także łączny okres…art. 26[1] § 1art. 26[1] § 1: Pracodawca nie może zakazać pracownikowi jednoczesnego pozostawania w stos…art. 26Stosunek pracy nawiązuje się w dniu określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy.art. 26[1]§ 1. Pracodawca nie może zakazać pracownikowi jednoczesnego pozostawania w stosunku pracy…art. 27(uchylony)art. 28(uchylony)art. 29 § 1art. 29 § 1: Umowa o pracę określa strony umowy, adres siedziby pracodawcy, a w przypadku…art. 29 § 3art. 29 § 3: Pracodawca informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej: 1) n…art. 29§ 1. Umowa o pracę określa strony umowy, adres siedziby pracodawcy, a w przypadku pracodaw…art. 29[1]§ 1. (uchylony) § 2. Przed wyjazdem pracownika do pracy lub w celu wykonania zadania służb…art. 29[2]§ 1. Zawarcie z pracownikiem umowy o pracę przewidującej zatrudnienie w niepełnym wymiarze…art. 29[3]§ 1. Pracownik zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy może raz w roku kale…art. 29[4]§ 1. Przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę lub jej rozwiązanie bez wypowied…art. 30 § 1art. 30 § 1: Umowa o pracę rozwiązuje się: 1) na mocy porozumienia stron; 2) przez oświadc…art. 30 § 4art. 30 § 4: W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas okre…art. 30§ 1. Umowa o pracę rozwiązuje się: 1) na mocy porozumienia stron; 2) przez oświadczenie je…art. 31(uchylony) Oddział 3 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniemart. 32§ 1. Każda ze stron może rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem. § 2. Rozwiązanie umowy…art. 33(uchylony)art. 33[1](uchylony)art. 34Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na okres próbny wynosi: 1) 3 dni robocze, jeżel…art. 35(uchylony)art. 36 § 1art. 36 § 1: Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony i umowy o pra…art. 36§ 1. Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony i umowy o pracę zawar…art. 36[1]§ 1. Jeżeli wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony lub umo…art. 36[2]W związku z wypowiedzeniem umowy o pracę pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku św…art. 37§ 1. W okresie co najmniej dwutygodniowego wypowiedzenia umowy o pracę dokonanego przez pr…art. 38 § 1art. 38 § 1: O zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas określon…art. 38§ 1.20) O zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas określony lub…art. 39art. 39: Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje niew…art. 40Przepisu art. 39 nie stosuje się w razie uzyskania przez pracownika prawa do renty z tytuł…art. 41art. 41: Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a takż…art. 41[1]§ 1. W razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, nie stosuje się przepisów art…art. 42§ 1. Przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia wynik…art. 43Pracodawca może wypowiedzieć warunki pracy lub płacy pracownikowi, o którym mowa w art. 39…art. 44Pracownik może wnieść odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę do sądu pracy, o którym mow…art. 45 § 1art. 45 § 1: W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony…art. 45§ 1. W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony lub umow…art. 46(uchylony)art. 47[1]art. 47[1]: Odszkodowanie, o którym mowa w art. 45, przysługuje w wysokości wynagrodzenia…art. 47Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrodzenie…art. 48§ 1. Pracodawca może odmówić ponownego zatrudnienia pracownika, jeżeli w ciągu 7 dni od pr…art. 49W razie zastosowania okresu wypowiedzenia krótszego niż wymagany, umowa o pracę rozwiązuje…art. 50§ 1. Jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na okres próbny nastąpiło z naruszeniem p…art. 51§ 1. Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, wlicza się do okresu…art. 52 § 1art. 52 § 1: Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w…art. 52 § 2art. 52 § 2: Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąp…art. 52§ 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie:…art. 53§ 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia: 1) jeżeli niezdolność prac…art. 54(uchylony)art. 55 § 1[1]art. 55 § 1[1]: Pracownik może rozwiązać umowę o pracę w trybie określonym w § 1 także wte…art. 55§ 1. Pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli zostanie wydane orze…art. 56§ 1. Pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przep…art. 57§ 1. Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrod…art. 58Odszkodowanie, o którym mowa w art. 56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wyp…art. 59W razie rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę zawartej na czas określony z naruszenie…art. 60Jeżeli pracodawca rozwiązał umowę o pracę w okresie wypowiedzenia z naruszeniem przepisów…art. 61Do pracownika, któremu przyznano odszkodowanie na podstawie przepisów niniejszego oddziału…art. 61[1]W razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia na p…art. 61[2]§ 1. Odszkodowanie, o którym mowa w art. 61[1], przysługuje w wysokości wynagrodzenia prac…art. 62(uchylony) Oddział 7 Wygaśnięcie umowy o pracęart. 63Umowa o pracę wygasa w przypadkach określonych w kodeksie oraz w przepisach szczególnych.art. 63[1]§ 1. Z dniem śmierci pracownika stosunek pracy wygasa. § 2. Prawa majątkowe ze stosunku pr…art. 63[2]§ 1. Z dniem śmierci pracodawcy umowy o pracę z pracownikami wygasają, z zastrzeżeniem § 3…art. 64(uchylony)art. 65(uchylony)art. 66§ 1. Umowa o pracę wygasa z upływem 3 miesięcy nieobecności pracownika w pracy z powodu ty…art. 67[18]art. 67[18]: Praca może być wykonywana całkowicie lub częściowo w miejscu wskazanym przez…art. 67[24] § 1art. 67[24] § 1: Pracodawca jest obowiązany: 1) zapewnić pracownikowi wykonującemu pracę z…art. 67[25]art. 67[25]: Zapewnienie pracownikowi wykonującemu pracę zdalną przez pracodawcę materiałó…art. 67W razie naruszenia przez pracodawcę przepisów niniejszego oddziału, pracownikowi przysługu…art. 67[19]§ 1. Uzgodnienie między stronami umowy o pracę dotyczące wykonywania pracy zdalnej przez p…art. 67[20]§ 1. Zasady wykonywania pracy zdalnej określa się w zakładowym układzie zbiorowym pracy lu…art. 67[21]§ 1. W przypadku wykonywania pracy zdalnej na podstawie art. 67[19] § 1 pkt 1 informacja,…art. 67[22]§ 1. W przypadku podjęcia pracy zdalnej zgodnie z art. 67[19] § 1 pkt 2 każda ze stron umo…art. 67[23]Odmowa wyrażenia przez pracownika zgody na zmianę warunków wykonywania pracy w przypadku o…art. 67[24]§ 1. Pracodawca jest obowiązany: 1) zapewnić pracownikowi wykonującemu pracę zdalną materi…art. 67[26]§ 1. Na potrzeby wykonywania pracy zdalnej pracodawca określa procedury ochrony danych oso…art. 67[27]Pracownik wykonujący pracę zdalną i pracodawca przekazują informacje niezbędne do wzajemne…art. 67[28]§ 1. Pracodawca ma prawo przeprowadzać kontrolę wykonywania pracy zdalnej przez pracownika…art. 67[29]§ 1. Pracownik wykonujący pracę zdalną nie może być traktowany mniej korzystnie w zakresie…art. 67[30]Pracodawca umożliwia pracownikowi wykonującemu pracę zdalną przebywanie na terenie zakładu…art. 67[31]§ 1. Pracodawca realizuje w stosunku do pracownika w czasie wykonywania przez niego pracy…art. 67[32]W przypadku wykonywania pracy zdalnej wnioski pracownika, dla których przepisy kodeksu lub…art. 67[33]§ 1. Praca zdalna może być wykonywana okazjonalnie, na wniosek pracownika złożony w postac…art. 67[34]Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się także do stosunków pracy nawiązanych na innej p…art. 68§ 1. Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie powołania w przypadkach określonych w odręb…art. 68[1]Powołanie może być poprzedzone konkursem, choćby przepisy szczególne nie przewidywały wymo…art. 68[2]§ 1. Stosunek pracy na podstawie powołania nawiązuje się w terminie określonym w powołaniu…art. 68[3]Jeżeli pracownik powołany na stanowisko w wyniku konkursu pozostaje w stosunku pracy z inn…art. 69Jeżeli przepisy niniejszego oddziału nie stanowią inaczej, do stosunku pracy na podstawie…art. 70§ 1. Pracownik zatrudniony na podstawie powołania może być w każdym czasie – niezwłocznie…art. 71Na wniosek lub za zgodą pracownika pracodawca może zatrudnić go w okresie wypowiedzenia pr…art. 72§ 1. Jeżeli odwołanie nastąpiło w okresie usprawiedliwionej nieobecności w pracy, bieg wyp…art. 73§ 1. Nawiązanie stosunku pracy następuje na podstawie wyboru, jeżeli z wyboru wynika obowi…art. 74Pracownik pozostający w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym ma prawo powrotu do pracy…art. 75Pracownikowi, który nie pozostawał w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym, przysługuje…art. 76Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie mianowania w przypadkach określonych w odrębnych…art. 77[1]art. 77[1]: Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pr…art. 77§ 1. Stosunek pracy między spółdzielnią pracy a jej członkiem nawiązuje się przez spółdzie…art. 77[2]§ 1. Pracodawca zatrudniający co najmniej 50 pracowników, nieobjętych zakładowym układem z…art. 77[3]§ 1. Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla…art. 77[4](uchylony)art. 77[5]§ 1. Pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością…art. 78 § 1art. 78 § 1: Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególno…art. 78§ 1. Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodz…art. 79(uchylony)art. 80art. 80: Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracown…art. 81§ 1. Pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doz…art. 82§ 1. Za wadliwe wykonanie z winy pracownika produktów lub usług wynagrodzenie nie przysług…art. 83§ 1. Normy pracy, stanowiące miernik nakładu pracy, jej wydajności i jakości, mogą być sto…art. 84art. 84: Pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia ani przenieść tego prawa na i…art. 85 § 1art. 85 § 1: Wypłaty wynagrodzenia za pracę dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w sta…art. 85§ 1. Wypłaty wynagrodzenia za pracę dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w stałym i us…art. 86 § 3art. 86 § 3: Wypłata wynagrodzenia jest dokonywana na wskazany przez pracownika rachunek p…art. 86§ 1. Pracodawca jest obowiązany wypłacać wynagrodzenie w miejscu, terminie i czasie określ…art. 87 § 1art. 87 § 1: Z wynagrodzenia za pracę – po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne,…art. 87 § 3art. 87 § 3: Potrącenia mogą być dokonywane w następujących granicach: 1) w razie egzekucj…art. 87[1] § 1art. 87[1] § 1: Wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości: 1) minima…art. 87§ 1. Z wynagrodzenia za pracę – po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, zaliczki…art. 87[1]§ 1. Wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości: 1) minimalnego wynag…art. 88§ 1. Przy zachowaniu zasad określonych w art. 87 potrąceń na zaspokojenie świadczeń alimen…art. 89(uchylony)art. 90W sprawach nieunormowanych w art. 87 i 88 stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępo…art. 91§ 1. Należności inne niż wymienione w art. 87 § 1 i 7 mogą być potrącane z wynagrodzenia p…art. 92 § 1art. 92 § 1: Za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek: 1) choroby lub odosobnienia…art. 92[1] § 1art. 92[1] § 1: Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdoln…art. 92§ 1. Za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek: 1) choroby lub odosobnienia w związ…art. 92[1]§ 1. Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pra…art. 93 § 1art. 93 § 1: W razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobie…art. 93 § 2art. 93 § 2: Wysokość odprawy, o której mowa w § 1, jest uzależniona od okresu zatrudnieni…art. 93§ 1. W razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobierania po…art. 94 pkt 9bart. 94 pkt 9b: pracodawca obowiązany jest przechowywać dokumentację pracowniczą w sposób…art. 94[3] § 1 (brzmienie obowiązujące do 5 listopada 2026 r.)art. 94[3] § 1 (brzmienie obowiązujące do 5 listopada 2026 r.): Pracodawca jest obowiązany…art. 94[3] § 2 (brzmienie obowiązujące do 5 listopada 2026 r.)art. 94[3] § 2 (brzmienie obowiązujące do 5 listopada 2026 r.): Mobbing oznacza działania…art. 94[3] § 2 (nowe brzmienie od 5 listopada 2026 r.)art. 94[3] § 2 (nowe brzmienie od 5 listopada 2026 r.): Mobbing oznacza zachowania polegaj…art. 94[3] § 11 (nowe brzmienie od 5 listopada 2026 r.)art. 94[3] § 11 (nowe brzmienie od 5 listopada 2026 r.): Pracownik, który doznał mobbingu,…art. 94[3a] § 1art. 94[3a] § 1: Pracodawca zatrudniający co najmniej 10 pracowników ustala reguły, proced…art. 94Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 1) zaznajamiać pracowników podejmujących pracę…art. 94[1]Pracodawca udostępnia pracownikom tekst przepisów dotyczących równego traktowania w zatrud…art. 94[2]Pracodawca jest obowiązany informować pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy o:…art. 94[3]§ 1. Pracodawca jest obowiązany przeciwdziałać mobbingowi. § 2. Mobbing oznacza działania…art. 94[3a]§ 1. Pracodawca zatrudniający co najmniej 10 pracowników ustala reguły, procedury oraz czę…art. 94[4]Jeżeli przechowywana dokumentacja pracownicza może stanowić lub stanowi dowód w postępowan…art. 94[5]§ 1. W przypadku ponownego nawiązania stosunku pracy z tym samym pracownikiem w okresie, o…art. 94[6]W przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracodawca wraz ze świadectwem prac…art. 94[7]§ 1. Pracodawca niszczy dokumentację pracowniczą w sposób uniemożliwiający odtworzenie jej…art. 94[8]§ 1. Pracodawca może zmieniać postać, w której prowadzi i przechowuje dokumentację pracown…art. 94[9]§ 1. Pracodawca informuje pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy o: 1) zmianie…art. 94[10]W przypadku nieodebrania poprzedniej postaci dokumentacji pracowniczej zgodnie z art. 94[9…art. 94[11]Dokumentacja pracownicza prowadzona i przechowywana w postaci elektronicznej jest równoważ…art. 94[12]Pracodawca wydaje kopię całości lub części dokumentacji pracowniczej na wniosek: 1) pracow…art. 94[13]Jeżeli obowiązek pracodawcy przeprowadzenia szkoleń pracowników niezbędnych do wykonywania…art. 95(uchylony)art. 96(uchylony)art. 97 § 1art. 97 § 1: W związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obow…art. 97§ 1. W związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obowiązany w…art. 97[1]§ 1. W przypadku niewydania przez pracodawcę świadectwa pracy pracownikowi przysługuje pra…art. 98(uchylony)art. 99§ 1. Pracownikowi przysługuje roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez pracodawcę…art. 100§ 1. Pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do…art. 101[1] § 1art. 101[1] § 1: W zakresie określonym w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić dzi…art. 101[2] § 3art. 101[2] § 3: Odszkodowanie, o którym mowa w § 1, nie może być niższe od 25 % wynagrodz…art. 101(uchylony) Rozdział IIa Zakaz konkurencjiart. 101[1]§ 1. W zakresie określonym w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić działalności ko…art. 101[2]§ 1. Przepis art. 101[1] § 1 stosuje się odpowiednio, gdy pracodawca i pracownik mający do…art. 101[3]Umowy, o których mowa w art. 101[1] § 1 i w art. 101[2] § 1, wymagają pod rygorem nieważno…art. 101[4]Przepisy rozdziału nie naruszają zakazu konkurencji przewidzianego w odrębnych przepisach.…art. 102Kwalifikacje zawodowe pracowników wymagane do wykonywania pracy określonego rodzaju lub na…art. 103(utracił moc)31)art. 103[1]§ 1. Przez podnoszenie kwalifikacji zawodowych rozumie się zdobywanie lub uzupełnianie wie…art. 103[2]§ 1. Urlop szkoleniowy, o którym mowa w art. 103[1] § 2 pkt 1, przysługuje w wymiarze: 1)…art. 103[3]Pracodawca może przyznać pracownikowi podnoszącemu kwalifikacje zawodowe dodatkowe świadcz…art. 103[4]§ 1. Pracodawca zawiera z pracownikiem podnoszącym kwalifikacje zawodowe umowę określającą…art. 103[5]Pracownik podnoszący kwalifikacje zawodowe: 1) który bez uzasadnionych przyczyn nie podejm…art. 103[6]Pracownikowi zdobywającemu lub uzupełniającemu wiedzę i umiejętności na zasadach innych, n…art. 104§ 1. Regulamin pracy ustala organizację i porządek w procesie pracy oraz związane z tym pr…art. 104[1]§ 1. Regulamin pracy, określając prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników związane z por…art. 104[2]§ 1. Regulamin pracy ustala pracodawca w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. §…art. 104[4](uchylony) Rozdział V Nagrody i wyróżnieniaart. 105Pracownikom, którzy przez wzorowe wypełnianie swoich obowiązków, przejawianie inicjatywy w…art. 106(uchylony)art. 107(uchylony) Rozdział VI Odpowiedzialność porządkowa pracownikówart. 108 § 1art. 108 § 1: Za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w pro…art. 108 § 2art. 108 § 2: Za nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bezpieczeństwa i higieny pra…art. 108 § 3art. 108 § 3: Kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwi…art. 108§ 1. Za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w procesie pra…art. 109§ 1. Kara nie może być zastosowana po upływie 2 tygodni od powzięcia wiadomości o naruszen…art. 110O zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie, wskazując rodzaj naruszen…art. 111Przy stosowaniu kary bierze się pod uwagę w szczególności rodzaj naruszenia obowiązków pra…art. 112§ 1. Jeżeli zastosowanie kary nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w ci…art. 113§ 1. Karę uważa się za niebyłą, a odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych pra…art. 113[1](uchylony) DZIAŁ PIĄTY Odpowiedzialność materialna pracowników Rozdział I Odpowiedzialność…art. 114art. 114: Pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pra…art. 115Pracownik ponosi odpowiedzialność za szkodę w granicach rzeczywistej straty poniesionej pr…art. 116Pracodawca jest obowiązany wykazać okoliczności uzasadniające odpowiedzialność pracownika…art. 117§ 1. Pracownik nie ponosi odpowiedzialności za szkodę w takim zakresie, w jakim pracodawca…art. 118W razie wyrządzenia szkody przez kilku pracowników każdy z nich ponosi odpowiedzialność za…art. 119art. 119: Odszkodowanie ustala się w wysokości wyrządzonej szkody, jednak nie może ono prz…art. 120§ 1. W razie wyrządzenia przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowni…art. 121§ 1. Jeżeli naprawienie szkody następuje na podstawie ugody pomiędzy pracodawcą i pracowni…art. 121[1]§ 1. W razie niewykonania ugody przez pracownika, podlega ona wykonaniu w trybie przepisów…art. 122art. 122: Jeżeli pracownik umyślnie wyrządził szkodę, jest obowiązany do jej naprawienia w…art. 123(uchylony) Dziennik Ustaw – 48 – Poz. 1245 Rozdział II Odpowiedzialność za mienie powierzo…art. 124 § 1art. 124 § 1: Pracownik, któremu powierzono z obowiązkiem zwrotu albo do wyliczenia się: 1…art. 124§ 1. Pracownik, któremu powierzono z obowiązkiem zwrotu albo do wyliczenia się: 1) pieniąd…art. 125§ 1. Na zasadach określonych w art. 124 pracownicy mogą przyjąć wspólną odpowiedzialność m…art. 126§ 1. Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zakres i szczegółowe zasady stosowania…art. 127Do odpowiedzialności określonej w art. 124–126 stosuje się odpowiednio przepisy art. 117,…art. 128 § 1art. 128 § 1: Czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy…art. 128§ 1. Czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakład…art. 129 § 1art. 129 § 1: Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w p…art. 129§ 1. Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętni…art. 130§ 1. Obowiązujący pracownika wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, ustala…art. 131 § 1art. 131 § 1: Tygodniowy czas pracy łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać…art. 131§ 1. Tygodniowy czas pracy łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać przecięt…art. 132 § 1art. 132 § 1: Pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin niepr…art. 132§ 1. Pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego…art. 133 § 1art. 133 § 1: Pracownikowi przysługuje w każdym tygodniu prawo do co najmniej 35 godzin ni…art. 133§ 1. Pracownikowi przysługuje w każdym tygodniu prawo do co najmniej 35 godzin nieprzerwan…art. 134 § 1art. 134 § 1: Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika: 1) wynosi co najmniej 6 godzin…art. 134§ 1. Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika: 1) wynosi co najmniej 6 godzin – pracown…art. 135§ 1. Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, może być stosowany sys…art. 136§ 1. Przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawani…art. 137Do pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także pracowników…art. 138§ 1. Przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane (prac…art. 139§ 1. Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, może być stosowany sys…art. 140W przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania p…art. 140[1]§ 1. Rozkład czasu pracy może przewidywać różne godziny rozpoczynania pracy w dniach, któr…art. 141§ 1. Pracodawca może wprowadzić jedną przerwę w pracy niewliczaną do czasu pracy, w wymiar…art. 142Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej pracodawca może usta…art. 142[1]§ 1. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek: 1) pracownika – małżonka albo pracowni…art. 143Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej może być do niego st…art. 144Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej może być do niego st…art. 145§ 1. Skrócenie czasu pracy poniżej norm określonych w art. 129 § 1 dla pracowników zatrudn…art. 146Praca zmianowa jest dopuszczalna bez względu na stosowany system czasu pracy.art. 147W każdym systemie czasu pracy, jeżeli przewiduje on rozkład czasu pracy obejmujący pracę w…art. 148[1] § 1art. 148[1] § 1: Pracownikowi przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy,…art. 148W systemach i rozkładach czasu pracy, o których mowa w art. 135–138, 143 i 144, czas pracy…art. 148[1]§ 1. Pracownikowi przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy, w wymiarze…art. 149§ 1. Pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy pracownika do celów prawidłowego ustalenia…art. 150§ 1. Systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe czasu pracy ustala…art. 151 § 1art. 151 § 1: Praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także pr…art. 151 § 3art. 151 § 3: Liczba godzin nadliczbowych przepracowanych w związku z okolicznościami okre…art. 151[1] § 1art. 151[1] § 1: Za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przy…art. 151[7] § 1art. 151[7] § 1: Pora nocna obejmuje 8 godzin między godzinami 21[00] a 7[00].art. 151[8] § 1art. 151[8] § 1: Pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatek do wyn…art. 151§ 1. Praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykon…art. 151[1]§ 1. Za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje doda…art. 151[2]§ 1.41) W zamian za czas przepracowany w godzinach nadliczbowych pracodawca, na wniosek pr…art. 151[3]Pracownikowi, który ze względu na okoliczności przewidziane w art. 151 § 1 wykonywał pracę…art. 151[4]§ 1. Pracownicy zarządzający w imieniu pracodawcy zakładem pracy i kierownicy wyodrębniony…art. 151[5]§ 1. Pracodawca może zobowiązać pracownika do pozostawania poza normalnymi godzinami pracy…art. 151[6]§ 1. W razie ustania stosunku pracy przed upływem okresu rozliczeniowego pracownikowi przy…art. 151[7]§ 1. Pora nocna obejmuje 8 godzin między godzinami 2100 a 700. § 2. Pracownik, którego roz…art. 151[8]§ 1. Pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatek do wynagrodzenia z…art. 151[9]§ 1. Dniami wolnymi od pracy są niedziele i święta określone w przepisach o dniach wolnych…art. 151[9a](uchylony)art. 151[9b]Ograniczenia w wykonywaniu pracy w placówkach handlowych w niedziele i święta oraz w sobot…art. 151[10]Praca w niedziele i święta jest dozwolona: 1) w razie konieczności prowadzenia akcji ratow…art. 151[11]§ 1. Pracownikowi wykonującemu pracę w niedziele i święta, w przypadkach, o których mowa w…art. 151[12]Pracownik pracujący w niedziele powinien korzystać co najmniej raz na 4 tygodnie z niedzie…art. 152 § 1art. 152 § 1: Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlop…art. 152§ 1. Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczy…art. 153§ 1. Pracownik podejmujący pracę po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął pr…art. 154 § 1art. 154 § 1: Wymiar urlopu wynosi: 1) 20 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej n…art. 154§ 1. Wymiar urlopu wynosi: 1) 20 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat…art. 154[1]§ 1. Do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się…art. 154[2]§ 1. Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązując…art. 155§ 1. Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia: 1)…art. 155[1]§ 1. W roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do ko…art. 155[2]§ 1. Przepis art. 155[1] § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika powracającego do…art. 155[2a]§ 1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie art. 155[1] i 155[2] kalendarzowy miesiąc…art. 155[3]§ 1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie art. 155[1] i 155[2] niepełny dzień urlopu…art. 156(uchylony)art. 157(uchylony)art. 158Pracownikowi, który wykorzystał urlop za dany rok kalendarzowy, a następnie uzyskał w ciąg…art. 159(uchylony)art. 160(uchylony)art. 161Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym…art. 162Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. W takim jednak przypadku co naj…art. 163§ 1. Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca…art. 164§ 1. Przesunięcie terminu urlopu może nastąpić na wniosek pracownika umotywowany ważnymi p…art. 165Jeżeli pracownik nie może rozpocząć urlopu w ustalonym terminie z przyczyn usprawiedliwiaj…art. 166Część urlopu niewykorzystaną z powodu: 1) czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby,…art. 167§ 1. Pracodawca może odwołać pracownika z urlopu tylko wówczas, gdy jego obecności w zakła…art. 167[1]W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący…art. 167[2]Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazan…art. 167[3]Łączny wymiar urlopu wykorzystanego przez pracownika na zasadach i w trybie określonych w…art. 168art. 168: Urlopu niewykorzystanego w terminie ustalonym zgodnie z art. 163 należy pracowni…art. 169(uchylony)art. 170(uchylony)art. 171 § 1art. 171 § 1: W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z…art. 171§ 1. W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu r…art. 172Za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czas…art. 172[1]§ 1. Jeżeli pracodawca na podstawie odrębnych przepisów jest obowiązany objąć pracownika u…art. 173[1] § 1art. 173[1] § 1: Pracownikowi przysługuje w ciągu roku kalendarzowego urlop opiekuńczy, w…art. 173Minister Pracy i Polityki Socjalnej46) określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasad…art. 173[1]§ 1. Pracownikowi przysługuje w ciągu roku kalendarzowego urlop opiekuńczy, w wymiarze 5 d…art. 173[2]Okres urlopu opiekuńczego wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia…art. 173[3]Do pracownika, o którym mowa w art. 173[1] § 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 177…art. 174§ 1.47) Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej, pracodawca…art. 174[1]§ 1.48) Za zgodą pracownika, wyrażoną w postaci papierowej lub elektronicznej, pracodawca…art. 175(uchylony) DZIAŁ ÓSMY Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwemart. 175[1]Ilekroć w przepisach działu jest mowa o: 1) ubezpieczonej – matce dziecka – należy przez t…art. 176§ 1. Kobiety w ciąży i kobiety karmiące dziecko piersią nie mogą wykonywać prac uciążliwyc…art. 177 § 1art. 177 § 1: W okresie ciąży oraz w okresie urlopu macierzyńskiego, a także od dnia złoże…art. 177§ 1. W okresie ciąży oraz w okresie urlopu macierzyńskiego, a także od dnia złożenia przez…art. 178 § 2art. 178 § 2: Pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 8 roku życia nie wo…art. 178§ 1. Pracownicy w ciąży nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani w porze nocnej.…art. 178[1]Pracodawca zatrudniający pracownicę w porze nocnej jest obowiązany na okres jej ciąży zmie…art. 179§ 1. Pracodawca zatrudniający pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią przy pracy w…art. 179[1](uchylony)art. 179[2](uchylony)art. 179[3](uchylony)art. 179[4](uchylony)art. 179[5](uchylony)art. 180 § 1art. 180 § 1: Pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze: 1) 20 tygodni – w przy…art. 180§ 1. Pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze: 1) 20 tygodni – w przypadku uro…art. 180[1]§ 1. W razie urodzenia martwego dziecka lub zgonu dziecka przed upływem 8 tygodni życia, p…art. 180[2]§ 1. Pracownica albo pracownik – ojciec wychowujący dziecko ma prawo bezpośrednio po wykor…art. 181W razie urodzenia dziecka wymagającego opieki szpitalnej pracownica, która wykorzystała po…art. 182[1a] § 1art. 182[1a] § 1: Pracownicy – rodzice dziecka mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu…art. 182[1a] § 4art. 182[1a] § 4: Każdemu z pracowników – rodziców dziecka przysługuje wyłączne prawo do 9…art. 182[3] § 1art. 182[3] § 1: W celu sprawowania opieki nad dzieckiem pracownik – ojciec ma prawo do ur…art. 182W przypadku porzucenia dziecka przez pracownicę lub umieszczenia dziecka, na podstawie orz…art. 182[1](uchylony)art. 182[1a]§ 1. Pracownicy – rodzice dziecka mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania…art. 182[1b](uchylony)art. 182[1c]Urlop rodzicielski jest udzielany jednorazowo albo niewięcej niż w 5 częściach niepóźniej…art. 182[1d]§ 1. Urlop rodzicielski jest udzielany na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej…art. 182[1e]§ 1. Pracownik może łączyć korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pra…art. 182[1f]§ 1. W przypadku łączenia przez pracownika – rodzica dziecka korzystania z urlopu rodzicie…art. 182[1g]Do urlopu rodzicielskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 57 §…art. 182[2](uchylony)art. 182[3]§ 1. W celu sprawowania opieki nad dzieckiem pracownik – ojciec ma prawo do urlopu ojcowsk…art. 182[4](uchylony)art. 183§ 1. Pracownik, który przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem ro…art. 183[1]§ 1. Przy udzielaniu urlopu macierzyńskiego i urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego t…art. 183[2](uchylony)art. 184Za okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, uzupełniające…art. 185§ 1. Stan ciąży powinien być stwierdzony świadectwem lekarskim. § 2. Pracodawca jest obowi…art. 186 § 1art. 186 § 1: Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczeg…art. 186 § 2art. 186 § 2: Wymiar urlopu wychowawczego wynosi do 36 miesięcy. Urlop jest udzielany na o…art. 186§ 1. Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu…art. 186[1](uchylony)art. 186[2]§ 1. W czasie urlopu wychowawczego pracownik ma prawo podjąć pracę zarobkową u dotychczaso…art. 186[3]Pracownik może zrezygnować z urlopu wychowawczego: 1) w każdym czasie – za zgodą pracodawc…art. 186[4]Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach…art. 186[5]Okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od…art. 186[6](uchylony)art. 186[7]§ 1. Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może złożyć pracodawcy wniosek w postaci…art. 186[8]§ 1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożen…art. 186[8a]Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia: 1) treść wniosku o udzi…art. 187§ 1. Pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wl…art. 188 § 1art. 188 § 1: Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przy…art. 188[1] § 1art. 188[1] § 1: Pracownik wychowujący dziecko, do ukończenia przez nie 8 roku życia, może…art. 188§ 1. Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w…art. 188[1]§ 1. Pracownik wychowujący dziecko, do ukończenia przez nie 8 roku życia, może złożyć wnio…art. 189Prawo do zasiłku za czas nieobecności w pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej…art. 189[1]Jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie dziecka są zatrudnieni, z uprawnień określonych w art…art. 190 § 1art. 190 § 1: Młodocianym w rozumieniu kodeksu jest osoba, która ukończyła 15 lat, a nie p…art. 190§ 1. Młodocianym w rozumieniu kodeksu jest osoba, która ukończyła 15 lat, a nie przekroczy…art. 191§ 1. Wolno zatrudniać tylko tych młodocianych, którzy: 1) ukończyli co najmniej ośmioletni…art. 191[1]Osoba, która ukończyła 18 lat w trakcie nauki w ośmioletniej szkole podstawowej, może być…art. 192Pracodawca jest obowiązany zapewnić młodocianym pracownikom opiekę i pomoc, niezbędną dla…art. 193Pracodawca jest obowiązany prowadzić ewidencję pracowników młodocianych. Rozdział II Zawie…art. 194Do zawierania i rozwiązywania z młodocianymi umów o pracę w celu przygotowania zawodowego…art. 195§ 1. Umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego powinna określać w szczególności: 1) ro…art. 196Rozwiązanie za wypowiedzeniem umowy o pracę zawartej w celu przygotowania zawodowego dopus…art. 197§ 1. Pracownik młodociany jest obowiązany dokształcać się do ukończenia 18 lat. § 2. W szc…art. 198Pracodawca jest obowiązany zwolnić młodocianego od pracy na czas potrzebny do wzięcia udzi…art. 199Jeżeli młodociany nie ukończył przygotowania zawodowego przed osiągnięciem 18 lat, obowiąz…art. 200Minister Pracy i Polityki Socjalnej46) w porozumieniu z Ministrem Edukacji Narodowej49) mo…art. 200[1]§ 1. Młodociany może być zatrudniony na podstawie umowy o pracę przy wykonywaniu lekkich p…art. 200[2]§ 1. Pracodawca ustala wymiar i rozkład czasu pracy młodocianego zatrudnionego przy lekkie…art. 201§ 1. Młodociany podlega wstępnym badaniom lekarskim przed przyjęciem do pracy oraz badanio…art. 202§ 1. Czas pracy młodocianego w wieku do 16 lat nie może przekraczać 6 godzin na dobę. § 2.…art. 203§ 1. Młodocianego nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani w porze nocnej. § 1[1…art. 204§ 1. Nie wolno zatrudniać młodocianych przy pracach wzbronionych, których wykaz ustala w d…art. 205§ 1. Młodociany uzyskuje z upływem 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy prawo do urlo…art. 206Przepisy art. 190–205 stosuje się odpowiednio do młodocianych zatrudnionych na podstawie u…art. 207 § 1art. 207 § 1: Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w…art. 207 § 2art. 207 § 2: Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewni…art. 207§ 1. Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie…art. 207[1]§ 1. Pracodawca jest obowiązany przekazywać pracownikom informacje o: 1) zagrożeniach dla…art. 208§ 1. W razie gdy jednocześnie w tym samym miejscu wykonują pracę pracownicy zatrudnieni pr…art. 209(uchylony)art. 209[1]§ 1. Pracodawca jest obowiązany: 1) zapewnić środki niezbędne do udzielania pierwszej pomo…art. 209[2]§ 1. W przypadku możliwości wystąpienia zagrożenia dla zdrowia lub życia pracodawca jest o…art. 209[3]§ 1. Pracodawca jest obowiązany umożliwić pracownikom, w przypadku wystąpienia bezpośredni…art. 210§ 1. W razie gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy i…art. 211Przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązki…art. 212Osoba kierująca pracownikami jest obowiązana: 1) organizować stanowiska pracy zgodnie z pr…art. 213§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewniać, aby budowa lub przebudowa obiektu budowlanego,…art. 214§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewniać pomieszczenia pracy odpowiednie do rodzaju wykon…art. 215Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane maszyny i inne urządzenia techniczne: 1…art. 216§ 1. Pracodawca wyposaża w odpowiednie zabezpieczenia maszyny i inne urządzenia techniczne…art. 217Niedopuszczalne jest wyposażanie stanowisk pracy w maszyny i inne urządzenia techniczne, k…art. 218Przepisy art. 215 i 217 stosuje się odpowiednio do narzędzi pracy. Dziennik Ustaw – 80 – P…art. 219Przepisy art. 215 i 217 nie naruszają wymagań określonych przepisami dotyczącymi maszyn i…art. 220§ 1. Niedopuszczalne jest stosowanie materiałów i procesów technologicznych bez uprzednieg…art. 221§ 1. Niedopuszczalne jest stosowanie substancji chemicznych i ich mieszanin nieoznakowanyc…art. 222§ 1. W razie zatrudniania pracownika w warunkach narażenia na działanie substancji chemicz…art. 222[1]§ 1. W razie zatrudniania pracownika w warunkach narażenia na działanie szkodliwych czynni…art. 223§ 1. Pracodawca jest obowiązany chronić pracowników przed promieniowaniem jonizującym, poc…art. 224§ 1. Pracodawca prowadzący działalność, która stwarza możliwość wystąpienia nagłego niebez…art. 225§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby prace, przy których istnieje możliwość wystą…art. 226art. 226: Pracodawca: 1) ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą…art. 227§ 1. Pracodawca jest obowiązany stosować środki zapobiegające chorobom zawodowym i innym c…art. 228§ 1. Prezes Rady Ministrów powoła, w drodze rozporządzenia, Międzyresortową Komisję do Spr…art. 229 § 1art. 229 § 1: Wstępnym badaniom lekarskim, z zastrzeżeniem § 1[1], podlegają: 1) osoby prz…art. 229 § 4art. 229 § 4: Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia l…art. 229§ 1. Wstępnym badaniom lekarskim, z zastrzeżeniem § 1[1], podlegają: 1) osoby przyjmowane…art. 230§ 1. W razie stwierdzenia u pracownika objawów wskazujących na powstawanie choroby zawodow…art. 231Pracodawca, na podstawie orzeczenia lekarskiego, przenosi do odpowiedniej pracy pracownika…art. 232Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom zatrudnionym w warunkach szczególnie uciąż…art. 233Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie urządzenia higieniczno-sanitar…art. 234 § 1art. 234 § 1: W razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne dział…art. 234§ 1. W razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne działania elim…art. 235[1]art. 235[1]: Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych…art. 235§ 1. Pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zgłosić właściwemu państwowemu inspektorowi s…art. 235[2]Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie j…art. 236Pracodawca jest obowiązany systematycznie analizować przyczyny wypadków przy pracy, chorób…art. 237[3] § 2art. 237[3] § 2: Pracodawca jest obowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie b…art. 237§ 1. Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia: 1) sposób i tryb postępowania przy us…art. 237[1]§ 1. Pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy lub zachorował na chorobę zawodową okr…art. 237[2]Minister Edukacji Narodowej49) jest obowiązany zapewnić uwzględnianie problematyki bezpiec…art. 237[3]§ 1. Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on wymagany…art. 237[4]§ 1. Pracodawca jest obowiązany zaznajamiać pracowników z przepisami i zasadami bezpieczeń…art. 237[5]Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady szko…art. 237[6]§ 1. Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywi…art. 237[7]§ 1. Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie odzież i obuwie roboc…art. 237[8]§ 1. Pracodawca ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia robocze…art. 237[9]§ 1. Pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy bez środków ochrony indywidualnej or…art. 237[10]§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby środki ochrony indywidualnej oraz odzież i o…art. 237[11]§ 1. Pracodawca zatrudniający więcej niż 100 pracowników tworzy służbę bezpieczeństwa i hi…art. 237[11a]§ 1. Pracodawca konsultuje z pracownikami lub ich przedstawicielami wszystkie działania zw…art. 237[12]§ 1. Pracodawca zatrudniający więcej niż 250 pracowników powołuje komisję bezpieczeństwa i…art. 237[13]§ 1. Zadaniem komisji bhp jest dokonywanie przeglądu warunków pracy, okresowej oceny stanu…art. 237[13a]Przedstawiciele pracowników, o których mowa w art. 237[11a] i art. 237[12], są wybierani p…art. 237[14]Organy sprawujące nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi pań…art. 237[15]§ 1. Minister Pracy i Polityki Socjalnej46) w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Sp…art. 242 § 1art. 242 § 1: Pracownik może dochodzić swych roszczeń ze stosunku pracy na drodze sądowej.art. 242§ 1. Pracownik może dochodzić swych roszczeń ze stosunku pracy na drodze sądowej. § 2. Prz…art. 243Pracodawca i pracownik powinni dążyć do polubownego załatwienia sporu ze stosunku pracy. R…art. 244§ 1. W celu polubownego załatwiania sporów o roszczenia pracowników ze stosunku pracy mogą…art. 245W trybie przewidzianym w art. 244 § 3 ustala się: 1) zasady i tryb powoływania komisji; 2)…art. 246Członkiem komisji pojednawczej nie może być: 1) osoba zarządzająca, w imieniu pracodawcy,…art. 247Komisja pojednawcza wybiera ze swego grona przewodniczącego komisji oraz jego zastępców i…art. 248§ 1. Komisja pojednawcza wszczyna postępowanie na wniosek pracownika zgłoszony na piśmie l…art. 249Komisja pojednawcza przeprowadza postępowanie pojednawcze w zespołach składających się co…art. 250(uchylony)art. 251§ 1. Komisja pojednawcza powinna dążyć, aby załatwienie sprawy w drodze ugody nastąpiło w…art. 252Ugodę zawartą przed komisją pojednawczą wpisuje się do protokołu posiedzenia zespołu. Prot…art. 253Niedopuszczalne jest zawarcie ugody, która byłaby sprzeczna z prawem lub zasadami współżyc…art. 254Jeżeli postępowanie przed komisją pojednawczą nie doprowadziło do zawarcia ugody, komisja…art. 255§ 1. W razie niewykonania ugody przez pracodawcę podlega ona wykonaniu w trybie przepisów…art. 256Pracownik może wystąpić do sądu pracy w terminie 30 dni od dnia zawarcia ugody z żądaniem…art. 257Sprawowanie obowiązków członka komisji pojednawczej jest funkcją społeczną. Jednakże człon…art. 258§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić komisji pojednawczej warunki lokalowe oraz środki…art. 259(uchylony)art. 260(uchylony)art. 261(uchylony) Rozdział III Sądy pracyart. 262§ 1. Spory o roszczenia ze stosunku pracy rozstrzygają sądy powszechne, zwane „sądami prac…art. 263(uchylony)art. 264 § 1art. 264 § 1: Odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę wnosi się do sądu pracy w ciągu 21…art. 264 § 2art. 264 § 2: Żądanie przywrócenia do pracy lub odszkodowania wnosi się do sądu pracy w ci…art. 264§ 1. Odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę wnosi się do sądu pracy w ciągu 21 dni od dn…art. 265§ 1. Jeżeli pracownik nie dokonał – bez swojej winy – w terminie czynności, o których mowa…art. 281 § 1art. 281 § 1: Kto, będąc pracodawcą lub działając w jego imieniu: 1) zawiera umowę cywilno…art. 281§ 1. Kto, będąc pracodawcą lub działając w jego imieniu: 1) zawiera umowę cywilnoprawną w…art. 282§ 1.57) Kto, wbrew obowiązkowi: 1) nie wypłaca w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę…art. 283 § 1art. 283 § 1: Kto, będąc odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i higieny pracy albo kieru…art. 283§ 1.59) Kto, będąc odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i higieny pracy albo kierując pr…art. 291 § 1art. 291 § 1: Roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia,…art. 291 § 2art. 291 § 2: Jednakże roszczenia pracodawcy o naprawienie szkody, wyrządzonej przez praco…art. 291§ 1. Roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym…art. 292Po upływie terminu przedawnienia roszczenia ze stosunku pracy ten, przeciwko komu przysług…art. 293Bieg przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na czas trwania prze…art. 293[1]Bieg przedawnienia roszczenia o urlop wypoczynkowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega…art. 294Przedawnienie względem osoby, która nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych albo co…art. 295§ 1. Bieg przedawnienia przerywa się: 1) przez każdą czynność przed właściwym organem powo…art. 296(uchylony)art. 297Minister Pracy i Polityki Socjalnej46) określi w drodze rozporządzenia: 1) sposób ustalani…art. 298(uchylony)art. 298[1]Minister właściwy do spraw pracy w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyza…art. 298[2]Minister Pracy i Polityki Socjalnej46) określi, w drodze rozporządzenia, sposób usprawiedl…art. 298[3](uchylony)art. 299(uchylony) Dziennik Ustaw – 95 – Poz. 1245art. 300art. 300: W sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy stosuje się…art. 301§ 1. Szczególne uprawnienia związane ze stosunkiem pracy osób powołanych do czynnej służby…art. 302[1] § 1art. 302[1] § 1: Do okresu zatrudnienia wlicza się okresy prowadzenia przez osobę fizyczną…art. 302[1] § 2art. 302[1] § 2: Do okresu zatrudnienia wlicza się okresy: 1) wykonywania przez osobę fizy…art. 302Do okresu zatrudnienia wlicza się okres służby w Policji, Urzędzie Ochrony Państwa, Agencj…art. 302[1]§ 1. Do okresu zatrudnienia wlicza się okresy prowadzenia przez osobę fizyczną pozarolnicz…art. 302[2]Wniosek o wydanie zaświadczenia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych składa osoba fizyczna…art. 303§ 1. Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zakres stosowania przepisów prawa prac…art. 304§ 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których…art. 304[1]Obowiązki, o których mowa w art. 211, w zakresie określonym przez pracodawcę lub inny podm…art. 304[2]Do członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i współpracujących z nimi członków ich ro…art. 304[3]Do osób fizycznych prowadzących na własny rachunek działalność gospodarczą stosuje się odp…art. 304[4]Pracodawca jest obowiązany przydzielać niezbędną odzież roboczą i środki ochrony indywidua…art. 304[5]§ 1. Wykonywanie pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko do ukończenia przez nie…art. 305(uchylony)Źródło: Internetowy System Aktów Prawnych — ISAP (isap.sejm.gov.pl), pozyskano 28.10.2026.