IV KZ 168/80

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia R. Młynkiewicz (sprawozdawca). Sędziowie: S. Pawelec, A. Żylewicz.Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Tuszyńska.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Janusza K., oskarżonego z art. 148 § 1 k.k., po rozpoznaniu zażalenia prokuratora Wojewódzkiego w S. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w S. z dnia 11 września 1980 r. nie uwzględniające wniosku o przedłużenie pobytu w schronisku dla nieletnich oskarżonego Janusza K. i po wysłuchaniu wniosku prokuratorapostanowił uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Wojewódzkiemu w S. do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 11 września 1980 r. Sąd Wojewódzki w S. nie uwzględnił wniosku prokuratora o przedłużenie na okres ponad 6 miesięcy pobytu w schronisku nieletniego Janusza K., podejrzanego z art. 148 § 1 k.k.Nie wdając się w ocenę merytorycznej trafności wniosku, Sąd Wojewódzki wyraził pogląd prawny, że wniosek ten nie może być uwzględniony, gdyż stoi temu na przeszkodzie art. 481 k.p.k. z 1928 r.Postanowienie to zaskarżył zażaleniem Prokurator Wojewódzki w S., zarzucając obrazę art. III pkt 1 przep. wprow. k.p.k. i art. 1 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 grudnia 1969 r. o utrzymaniu w mocy na okres przejściowy niektórych przepisów prawa karnego (Dz. U. Nr 37, poz. 311) przez wyrażenie błędnego poglądu prawnego, że podstawę przedłużenia zatrzymania w schronisku nieletniego stanowi art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r., podczas gdy w rzeczywistości właściwa interpretacja powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że sporne kwestie reguluje art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k.Postanowieniem z dnia 6 października 1980 r. Sąd Wojewódzki w S., nie uwzględniając zażalenia prokuratora, przekazał go do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.W motywach tego postanowienia Sąd Wojewódzki, polemizując z poglądem prawnym prokuratora, wskazał, że aczkolwiek proponowana przez niego interpretacja art. 481 k.p.k. z 1928 r. jest możliwa, to jednak jest niedopuszczalna, gdyż w istocie jest wykładnią rozszerzającą na niekorzyść podejrzanego.Zdaniem Sądu Wojewódzkiego w S., art. 481 § 3 i 4 k.p.k. z 1928 r. stawia wyraźne granice czasowe pobytu nieletniego w schronisku, podczas gdy powołany przez prokuratora przepis art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k. dopuszcza możliwość przedłużenia okresu stosowania tego środka na czas oznaczony, niezbędny do ukończenia śledztwa.Wreszcie Sąd ten stwierdził, że interpretacja taka jest niedopuszczalna i z tego względu, że zawarta w art. 481 § 4 (zdanie in fine) k.p.k. z 1928 r. delegacja ustawowa nie ma znaczenia, skoro powołany w niej art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r. został uchylony.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Postanowienie Sądu Wojewódzkiego w S. jest niesłuszne.Podzielając pogląd prawny wyrażony przez Prokuratora Wojewódzkiego w S., zauważyć należy, co następuje:Dotyczący sytuacji procesowej nieletnich art. III pkt 1 przep. wprow. k.p.k. uchylił kodeks postępowania karnego z 1928 r., z wyjątkiem jego art. 402-424 i 474-495 oraz przepisów wprowadzających ten kodeks.Ustawa z dnia 22 grudnia 1969 r. o utrzymaniu w mocy na okres przejściowy niektórych dotychczasowych przepisów prawa karnego (Dz. U. Nr 37, poz. 311) zachowała (art. 1 § 1 pkt 2) moc obowiązującą art. 474-495 k.p.k. z 1928 r. oraz inne przepisy tego kodeksu dotyczące nieletnich do czasu odrębnego uregulowania sprawy zapobiegania i zwalczania demoralizacji oraz przestępczości nieletnich.Sporny problem przedłużenia pobytu nieletniego w schronisku na czas ponad 6 miesięcy reguluje art. 481 § 4 (zdanie in fine) k.p.k. z 1928 r., wskazujący na odpowiednie stosowanie w tej sytuacji art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r.Ze względu na to, że powołane dotąd przepisy wprowadzające kodeks postępowania karnego uchyliły moc obowiązującą art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r., który nie może być traktowany jako przepis dotyczący nieletnich, przeto - zgodnie z dyspozycją art. V tych przepisów - w omawianej sytuacji ma zastosowanie - jako odpowiadający art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r. - art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k., na który powołuje się swoim wniosku Prokurator Wojewódzki w S.W tej zaś sytuacji organem upoważnionym do przedłużenia czasu pobytu nieletniego w schronisku na okres ponad 6 miesięcy jest sąd wojewódzki.Za trafnością zażalenia przemawia również treść art. XI przep. wprow. k.p.k., który w razie wątpliwości nakazuje stosowanie przepisów obowiązującego kodeksu postępowania karnego.Z powyższych względów zaskarżone postanowienie uchylono i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi Wojewódzkiemu w S.