I KZ 34/89
PostanowienieIzba Karna1989-10-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, w przypadku gdy zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., podlega przepisom ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich, czy też przepisom Kodeksu postępowania karnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, nawet w przypadku gdy zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., jest uregulowane wyłącznie w art. 27 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Przepis ten jednoznacznie stanowi, że pobyt nieletniego w schronisku można przedłużyć na okres nieprzekraczający dalszych 3 miesięcy, a przepisy Kodeksu postępowania karnego, w tym art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k., nie mają w tym zakresie zastosowania.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki uznał się niewłaściwym do orzekania w sprawie przedłużenia pobytu Grzegorza N. w schronisku dla nieletnich, przekazując sprawę do Sądu Rejonowego. Prokurator Wojewódzki zaskarżył to postanowienie w części dotyczącej Grzegorza N., podejrzanego o zbrodnię z art. 148 § 1 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie prokuratora.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. dotyczące przedłużenia czasu pobytu w schronisku dla nieletnich.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Cieślak.Sędziowie: J. Ostaś, T. Rink (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: B. Kijok.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Grzegorza N., podejrzanego z art. 148 § 1 k.k., po rozpoznaniu zażalenia Prokuratora Wojewódzkiego w W. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 1 marca 1989 r. co do przedłużenia czasu pobytu w schronisku dla nieletnich i po wysłuchaniu wniosku Prokuratora postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w W. postanowieniem z dnia 1 marca 1989 r. uznał się niewłaściwym w sprawie o przedłużenie okresu pobytu w schronisku dla nieletnich wobec Grzegorza N. i Moniki R. - ze względu na to, że wyłącznie właściwy do orzekania w tym zakresie jest Sąd Rejonowy - Wydział V Rodzinny dla Nieletnich w W.Postanowienie to zaskarżył Prokurator Wojewódzki w W. w części dotyczącej nieletniego Grzegorza N., podejrzanego o zbrodnie określone w art. 148 § 1 k.k. (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarzut podniesiony w zażaleniu Prokuratora nie jest trafny.Artykuł 10 pkt 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. Nr 35, poz. 228) w zw. z art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k. nie ma zastosowania względem nieletniego, co do którego zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., a postępowanie zostało wszczęte przed ukończeniem przez nieletniego 18 lat. Zastosowanie środka w postaci umieszczenia nieletniego w schronisku dla nieletnich oraz przedłużenie pobytu nieletniego w tym schronisku zostało uregulowane w art. 27 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Z przepisu tego w zestawieniu z art. 29 § 2 i art. 42 § 3 tej ustawy wynika, że o umieszczeniu nieletniego w schronisku dla nieletnich na okres do 3 miesięcy orzeka sędzia rodzinny lub prokurator, natomiast o przedłużeniu pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, i to na okres nie przekraczający dalszych 3 miesięcy, orzeka sąd rodzinny w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. Na postanowienie wydane w tej kwestii przez sąd rodzinny przysługuje zażalenie do sądu wojewódzkiego, ale z ograniczeniem przewidzianym w art. 29 § 2 powołanej ustawy.Przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich ponad okres przewidziany w art. 27 § 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. Nr 35, poz. 228) jest niedopuszczalne.Stanowisko takie wynika z jednoznacznego sformułowania art. 27 § 3 tej ustawy, a mianowicie ze stwierdzenia, że pobyt nieletniego w schronisku można przedłużyć na okres nie przekraczający dalszych 3 miesięcy.Artykuł 27 powołanej ustawy nie może być rozpatrywany w kontekście powołanych w zażaleniu przepisów: art. 18 pkt 1 tej ustawy w zw. z art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k., ponieważ przedłużenie okresu zastosowania środka w postaci umieszczenia nieletniego w schronisku dla nieletnich zostało całościowo i jednoznacznie uregulowane w art. 27 powołanej ustawy.Zasadność takiej wykładni art. 27 tej ustawy wynika dodatkowo z jej art. 99 § 1 ust. 1 lit. a, d i o, wyłączającego stosowanie przepisów kodeksu postępowania karnego w sprawach, o których mowa w art. 9 § 2 k.k., a postępowanie wszczęto przed ukończeniem przez nieletniego 18 lat (...).
Powiązane orzeczenia
- IV KZ 168/80 1980-11-21Czy wniosek o przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich na okres ponad 6 miesięcy, w sytuacji gdy art. 158 § 3 k.p.k. z 1928 r. został uchylony, powinien być rozpatrywany na podstawie art. 222 § 2 pkt 2…
- I KO 3/23 2023-03-03Czy w przypadku przedłużenia przez sąd okręgowy pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, na podstawie art. 47 ust. 4 ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich, w sytuacji gdy postępowanie karne toczy się wed…
- VI KZP 19/79 1980-01-23Czy pobyt nieletniego w zakładzie poprawczym po prawomocnym wyroku skazującym na karę pozbawienia wolności stanowi przesłankę "powrotu do przestępstwa" w rozumieniu art. 60 § 1 k.k.?
- II KR 29/89 1989-03-09Czy zastosowanie art. 9 § 3 k.k. i art. 6 pkt 3 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich jest dopuszczalne wobec sprawcy, który popełnił czyn po ukończeniu 18. roku życia?
- IV KK 153/21 2021-05-12Czy naruszenie przepisów o obligatoryjnym udziale obrońcy nieletniego oraz o obligatoryjnym nadzwyczajnym złagodzeniu kary dla nieletniego, przy zastosowaniu trybu skazania bez rozprawy, stanowi bezwzględną podstawę uchy…
Powołane przepisy
art. 148 § 1 KKart. 222 § 2 pkt 2 KPKart. 9 § 2 KKart. 27art. 29 § 2art. 42 § 3art. 27 § 3art. 18 pkt 1art. 99 § 1 ust. 1§ 1§ 2 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.