I KZ 34/89

PostanowienieIzba Karna1989-10-03

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, w przypadku gdy zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., podlega przepisom ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich, czy też przepisom Kodeksu postępowania karnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, nawet w przypadku gdy zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., jest uregulowane wyłącznie w art. 27 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Przepis ten jednoznacznie stanowi, że pobyt nieletniego w schronisku można przedłużyć na okres nieprzekraczający dalszych 3 miesięcy, a przepisy Kodeksu postępowania karnego, w tym art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k., nie mają w tym zakresie zastosowania.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki uznał się niewłaściwym do orzekania w sprawie przedłużenia pobytu Grzegorza N. w schronisku dla nieletnich, przekazując sprawę do Sądu Rejonowego. Prokurator Wojewódzki zaskarżył to postanowienie w części dotyczącej Grzegorza N., podejrzanego o zbrodnię z art. 148 § 1 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie prokuratora.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. dotyczące przedłużenia czasu pobytu w schronisku dla nieletnich.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Cieślak.Sędziowie: J. Ostaś, T. Rink (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: B. Kijok.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Grzegorza N., podejrzanego z art. 148 § 1 k.k., po rozpoznaniu zażalenia Prokuratora Wojewódzkiego w W. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 1 marca 1989 r. co do przedłużenia czasu pobytu w schronisku dla nieletnich i po wysłuchaniu wniosku Prokuratora postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w W. postanowieniem z dnia 1 marca 1989 r. uznał się niewłaściwym w sprawie o przedłużenie okresu pobytu w schronisku dla nieletnich wobec Grzegorza N. i Moniki R. - ze względu na to, że wyłącznie właściwy do orzekania w tym zakresie jest Sąd Rejonowy - Wydział V Rodzinny dla Nieletnich w W.Postanowienie to zaskarżył Prokurator Wojewódzki w W. w części dotyczącej nieletniego Grzegorza N., podejrzanego o zbrodnie określone w art. 148 § 1 k.k. (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarzut podniesiony w zażaleniu Prokuratora nie jest trafny.Artykuł 10 pkt 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. Nr 35, poz. 228) w zw. z art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k. nie ma zastosowania względem nieletniego, co do którego zachodzą podstawy do orzeczenia kary na podstawie art. 9 § 2 k.k., a postępowanie zostało wszczęte przed ukończeniem przez nieletniego 18 lat. Zastosowanie środka w postaci umieszczenia nieletniego w schronisku dla nieletnich oraz przedłużenie pobytu nieletniego w tym schronisku zostało uregulowane w art. 27 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Z przepisu tego w zestawieniu z art. 29 § 2 i art. 42 § 3 tej ustawy wynika, że o umieszczeniu nieletniego w schronisku dla nieletnich na okres do 3 miesięcy orzeka sędzia rodzinny lub prokurator, natomiast o przedłużeniu pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich, i to na okres nie przekraczający dalszych 3 miesięcy, orzeka sąd rodzinny w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. Na postanowienie wydane w tej kwestii przez sąd rodzinny przysługuje zażalenie do sądu wojewódzkiego, ale z ograniczeniem przewidzianym w art. 29 § 2 powołanej ustawy.Przedłużenie pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich ponad okres przewidziany w art. 27 § 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. Nr 35, poz. 228) jest niedopuszczalne.Stanowisko takie wynika z jednoznacznego sformułowania art. 27 § 3 tej ustawy, a mianowicie ze stwierdzenia, że pobyt nieletniego w schronisku można przedłużyć na okres nie przekraczający dalszych 3 miesięcy.Artykuł 27 powołanej ustawy nie może być rozpatrywany w kontekście powołanych w zażaleniu przepisów: art. 18 pkt 1 tej ustawy w zw. z art. 222 § 2 pkt 2 k.p.k., ponieważ przedłużenie okresu zastosowania środka w postaci umieszczenia nieletniego w schronisku dla nieletnich zostało całościowo i jednoznacznie uregulowane w art. 27 powołanej ustawy.Zasadność takiej wykładni art. 27 tej ustawy wynika dodatkowo z jej art. 99 § 1 ust. 1 lit. a, d i o, wyłączającego stosowanie przepisów kodeksu postępowania karnego w sprawach, o których mowa w art. 9 § 2 k.k., a postępowanie wszczęto przed ukończeniem przez nieletniego 18 lat (...).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 148 § 1 KKart. 222 § 2 pkt 2 KPKart. 9 § 2 KKart. 27art. 29 § 2art. 42 § 3art. 27 § 3art. 18 pkt 1art. 99 § 1 ust. 1§ 1§ 2 pkt 2§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.