Wp 3/78
PostanowienieIzba Cywilna1978-10-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania sądowego, oparty na oświadczeniu męża pokrzywdzonej wskazującym na złożenie przez nią fałszywych zeznań, może być skutecznie oparty na art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., jeśli nie przedstawiono prawomocnego wyroku skazującego pokrzywdzoną za fałszywe zeznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania, uznając, że ujawnienie dowodu wskazującego na fałszywe zeznanie świadka po uprawomocnieniu się orzeczenia nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. W takiej sytuacji właściwą podstawą prawną jest art. 474 § 1 pkt 1 lit. a k.p.k., jednakże wymaga to spełnienia dodatkowych warunków formalnych, w tym przedstawienia prawomocnego wyroku skazującego świadka za fałszywe zeznania lub innego orzeczenia stwierdzającego niemożność wydania skazującego wyroku.Stan faktyczny
Obrońca skazanego Krzysztofa Zygmunta S. złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowy dowód w postaci oświadczenia męża pokrzywdzonej. Oświadczenie to miało wskazywać, że pokrzywdzona złożyła fałszywe zeznania, które były jedynym bezpośrednim dowodem popełnienia przez skazanego przestępstwa. Mąż pokrzywdzonej potwierdził treść oświadczenia przesłuchany w charakterze świadka.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk W. Sieracki. Sędziowie: płk J. Juszczak (sprawozdawca), ppłk E. Zawiłowski.Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk R. Rulewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Krzysztofa Zygmunta S., skazanego prawomocnie wyrokiem Wojskowego Sądu Okręgowego N. z dnia 10 stycznia 1978 r. w związku z wyrokiem Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 1978 r. za popełnienie przestępstwa określonego w art. 11 § 1 k.k. w związku z art. 168 § 1 k.k. w zbiegu z art. 156 § 1 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i degradacji, po rozpoznaniu w dniu 16 października 1978 r. wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania sądowego i po wysłuchaniu prokuratora oraz obrońcy skazanegooddalił wniosek o wznowienie postępowania sądowego w sprawie Krzysztofa Zygmunta S.Uzasadnienie faktyczne(...) Obrońca w swym wniosku o wznowienie postępowania sądowego na podstawie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. wywodzi, że po prawomocnym skazaniu Krzysztofa Zygmunta S. ujawniony został nowy dowód nie znany sądom obu instancji, a wskazujący na to, iż skazany nie popełnił przestępstwa przewidzianego w art.11 § 1 k.k. w związku z art. 168 § 1 k.k. Tym nowym dowodem jest według obrońcy załączone do wniosku o wznowienie postępowania sądowego oświadczenie męża pokrzywdzonej - Antoniego B. Z treści tego oświadczenia wynika, że pokrzywdzona Krystyna B. złożył w sprawie Krzysztofa Zygmunta S. zeznanie niezgodne z prawdą i na podstawie tego zeznania, będącego jedynym bezpośrednim dowodem popełnienia czynu określonego w art. 11 § 1 k.k. w związku z art. 168 § 1 k.k., Krzysztof Zygmunt S. skazany został za to przestępstwo.Antoni B. przesłuchany w trybie art. 89 k.p.k. potwierdził treść swego oświadczenia załączonego do wniosku obrońcy o wznowienie postępowania sądowego. Zeznania Antoniego B. w istocie swej sprowadzają się do pomówienia Krystyny B. o złożenie fałszywych zeznań w sprawie Krzysztofa Zygmunta S., a więc o popełnienie przestępstwa, które mogło mieć wpływ na treść zapadłych w sprawie skazanego orzeczeń. W tej sytuacji podstawy prawnej wniosku o wznowienie postępowania sądowego nie może stanowić art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., na który powołuje się obrońca skazanego.Jeżeli bowiem po uprawomocnieniu się orzeczenia ujawni się nowy nie znany przedtem sądowi dowód wskazujący na to, że orzeczenie zapadło na podstawie fałszywego zeznania, to w takim wypadku podstawę prawną wniosku o wznowienie postępowania sądowego może stanowić tylko art. 474 § 1 pkt 1 lit. a k.p.k. Aby jednak wniosek taki był skuteczny, muszą zaistnieć warunki wymienione w art. 475 § 1 k.p.k., a takich w niniejszej sprawie brak. W szczególności obrońca wbrew treści art. 475 § 2 k.p.k. w swym wniosku nie wskazał wyroku skazującego Krystynę B. za złożenie fałszywych zeznań w sprawie Krzysztofa Zygmunta S. Nie wskazał również innego orzeczenia zapadłego w postępowaniu karnym, stwierdzającego niemożność wydania skazującego wyroku.Z przytoczonych wyżej motywów wynika, że w sprawie niniejszej brak formalnych podstaw do wznowienia postępowania sądowego, i dlatego Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- II KZ 176/73 1973-01-09Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na twierdzeniu o fałszywych zeznaniach świadka, powinien zostać uwzględniony, jeśli nie ustalono prawomocnym orzeczeniem popełnienia przestępstwa przez świadka lub inne osoby…
- IV KO 2/21 2021-04-28Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o złożeniu fałszywych zeznań przez pokrzywdzonych, może być oparty na podstawie wznowienia z art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., jeśli nie zostało wydane prawom…
- IV KO 32/16 2016-07-28Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu, że pokrzywdzona dopuściła się przestępstwa składania fałszywych zeznań, może być skutecznie oparty na podstawie art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k. (ujawnienie…
- I KZ 52/78 1978-07-07Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na twierdzeniu, że świadkowie złożyli fałszywe zeznania, może być uwzględniony bez prawomocnego wyroku skazującego świadków za składanie fałszywych zeznań?
- IV KO 65/15 2016-02-09Czy wniosek o wznowienie postępowania oparty na twierdzeniu o fałszywych zeznaniach pokrzywdzonej, które nie zostało poparte prawomocnym wyrokiem skazującym za składanie fałszywych zeznań, spełnia przesłanki z art. 540 §…
Powołane przepisy
art. 11 § 1 KKart. 168 § 1 KKart. 156 § 1 KKart. 474 § 1 pkt 2art.11 § 1 KKart. 89 KPKart. 474 § 1 pkt 1art. 475 § 1 KPKart. 475 § 2 KPK§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.