II PZ 36/73
PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1973-09-14
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie przez powoda oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania, może prowadzić do uchylenia tego postanowienia i merytorycznego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że cofnięcie przez powoda oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania nie prowadzi do uchylenia tego postanowienia. Zrzeczenie się roszczenia jest czynnością prawa materialnego, a jego ważność nie zależy od zgody jednostki nadrzędnej, jeśli zostało złożone przez osoby uprawnione do reprezentowania przedsiębiorstwa. Uchylenie postanowienia umarzającego postępowanie nie zniweczy skutków oświadczenia o zrzeczeniu się roszczenia.Stan faktyczny
Powodowe Zakłady dochodziły od pozwanych zapłaty tytułem wyrównania niedoboru. Następnie powodowe Zakłady zrzekły się dochodzonych roszczeń. Sąd Wojewódzki umorzył postępowanie w sprawie w związku z cofnięciem pozwu. Powodowe Zakłady złożyły zażalenie, w którym cofnęły swoje oświadczenie o zrzeczeniu się roszczeń i domagały się merytorycznego rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodowych Zakładów na postanowienie Sądu Wojewódzkiego o umorzeniu postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN K. Zieliński.Sędziowie SN: W. Glabisz, T. Szymanek (spraw.).SentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 14 września 1973 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Dolnośląskich Zakładów Tworzyw Sztucznych w O. przeciwko J.S. i M.D. o zapłatę na skutek zażalenia powodowych Zakładów na postanowienie Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 1973 r. sygn. akt II C 142/72postanawia:oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktycznePowodowe Zakłady dochodzą od pozwanych po 177.610 zł tytułem wyrównania niedoboru ujawnionego w magazynie powierzonym ich pieczy.Pozwani nie uznali powództwa.W piśmie procesowym (...) powodowe Zakłady zrzekły się roszczeń dochodzonych od pozwanych niniejszym pozwem.Sąd Wojewódzki w związku z cofnięciem pozwu umorzył postępowanie w sprawie, uznawszy tę czynność za zgodną z prawem i zasadami współżycia społecznego.Powodowe Zakłady zaskarżyły postanowienie powyższe zażaleniem.W uzasadnieniu tegoż zażalenia powodowe Zakłady cofają swoje oświadczenie woli w przedmiecie zrzeczenia się roszczeń oraz domagają się uchylenia tegoż postanowienia i przekazanie sprawy do merytorycznego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Powodowe Zakłady w uzasadnieniu zażalenia nie powołują żadnej z wymienionych wyżej przesłanek, prowadzących do unicestwienia skutków złożonego przez nie oświadczenia woli w przedmiocie zrzeczenia się roszczeń, a Sąd Wojewódzki z urzędu (art. 381 k.p.c.) nie znalazł - na co wskazuje także treść uzasadnienia zaskarżanego postanowienia - podstaw do uznania tego oświadczenia za nieważne lub sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.Zrzeczenie się roszczenia przez powodowy Zakład nie nastąpiło pod warunkiem zaakceptowania tej czynności przez jednostkę nadrzędną, a zatem dla ważności tej czynności nie ma istotnego znaczenia fakt, czy Zjednoczenie Przemysłu Tworzyw Sztucznych "E." w G. zaakceptuje oświadczenie woli powodowych Zakładów. Brak zgody Zjednoczenia na akceptację oświadczenia woli powodowych Zakładów o zrzeczeniu się roszczenia nie prowadzi do unicestwienia skutków tej czynności, skoro oświadczenie to w imieniu - przedsiębiorstwo złożyły osoby uprawnione do reprezentowania go na zewnątrz.Pozwane Zakłady władne są co najwyżej cofnąć swoje oświadczenie procesowe zmierzające do umorzenia postępowania sądowego, ale uchylenie postanowienia umarzającego postępowanie w sprawie nie zniweczy skutków oświadczenia woli o zrzeczeniu się roszczenia, do którego stosuje się przepisy prawa materialnego.Z tych przyczyn i na podstawie art. 387 w związku z art. 397 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- I CSK 252/10 2011-02-11Czy cofnięcie pozwu i zrzeczenie się roszczenia, które wywołało skutki procesowe i materialnoprawne w postaci umorzenia postępowania, może być skutecznie uchylone z powodu błędu lub podstępu po uprawomocnieniu się postan…
- V CSK 342/18 2019-11-20Czy cofnięcie pozwu ze zrzeczeniem się roszczenia po spełnieniu świadczenia przez pozwanego, który kwestionował zasadność żądania, prowadzi do umorzenia postępowania, czy też sąd powinien wydać merytoryczne rozstrzygnięc…
- I CZ 26/08 2008-04-01Czy cofnięcie zażalenia przez powoda skutkuje umorzeniem postępowania zażaleniowego?
- III CZ 247/22 2022-10-27Czy cofnięcie zażalenia przez powodów skutkuje umorzeniem postępowania zażaleniowego?
- II CZ 37/20 2021-05-26Czy cofnięcie zażalenia na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w związku z zawarciem ugody pozasądowej, skutkuje umorzeniem postępowania zażaleniowego?
Powołane przepisy
art. 381 KPCart. 387art. 397 § 2 KPC§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.