III CZP 23/66

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Gross. Sędziowie: J. Ignatowicz, R. Czarnecki (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Józefy S. o rozgraniczenie nieruchomości, po rozpoznaniu zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Opolu postanowieniem z dnia 4 lutego 1966 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 388 k.p.c.:"Czy w sprawie przekazanej Sądowi Powiatowemu przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej (Powiatowe Biuro Geodezji) w trybie art. 7 pkt 3 dekretu z dnia 13 września 1946 r. o rozgraniczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 53, poz. 298) postanowienie Sądu Powiatowego ustalające granice, wydane na posiedzeniu jawnym, powinno być z urzędu doręczone stronom, czy też brak jest podstaw do dokonania takiego doręczenia?"postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Organ do spraw geodezji nie jest uczestnikiem w sprawie o rozgraniczenie przekazanej sądowi na podstawie art. 7 ust. 3 dekretu z dnia 13 września 1946 r. o rozgraniczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 53, poz. 298 z późn. zm.). Uzasadnienie faktyczneGdyby organ do spraw geodezji mógł być uczestnikiem w sprawie o rozgraniczenie przekazanej sądowi na podstawie art. 7 ust. 3 dekretu z dnia 13 września 1946 r. o rozgraniczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 53, poz. 298 z późn. zm.), to z mocy art. 14 k.p.c. należałoby go traktować na równi z "jednostką gospodarki uspołecznionej" w rozumieniu art. 517 w związku z art. 357 § 1 k.p.c., a to sprawiałoby, że stosownie do wspomnianych przepisów sąd doręczałby z urzędu postanowienie o rozgraniczeniu. Toteż zagadnienie prawne przedstawione do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu sprowadza się w istocie do kwestii, czy organ do spraw geodezji może być uczestnikiem w sprawie o rozgraniczenie przekazanej sądowi.Otóż - jak to już wyjaśnił Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 3 stycznia 1956 r. IV CR 1/56 (OSN 1956 r., poz. 60) - w sprawie o rozgraniczenie przekazanej sądowi na podstawie art. 7 ust. 3 dekretu z dnia 13 września 1946 r. "chodzi (...) o zwykłe postępowanie (...), które sąd wszczyna na wniosek osoby zainteresowanej, zgłoszony jednak nie bezpośrednio w sądzie, lecz do organu do spraw geodezji, a oddany sądowi do załatwienia po bezskutecznym usiłowaniu załatwienia go w przewidzianym w ustawie trybie administracyjnym (...). Sąd zatem z chwilą, gdy wpłynie do niego sprawa rozgraniczeniowa (...), znajduje się w takiej samej pozycji, jaką wywołuje wniosek osoby zainteresowanej w sprawie, w której wniosek taki może być zgłoszony bezpośrednio w sądzie". Inaczej mówiąc, sprawa o rozgraniczenie toczy się od nowa według przepisów o postępowaniu nieprocesowym. Dlatego w postępowaniu przed sądem nie ma znaczenia okoliczność, czy postępowanie administracyjne zostało wszczęte przez organ do spraw geodezji z urzędu, czy też na wniosek osoby zainteresowanej.W postępowaniu rozgraniczeniowym przed sądem osobą zainteresowaną jest ten, kogo przepisy o postępowaniu nieprocesowym określają jako zainteresowanego, a zatem w myśl art. 510 § 1 k.p.c. ten, czyich praw dotyczy wynik postępowania rozgraniczeniowego. Z tego względu organ do spraw geodezji ani nie może wziąć udziału w sprawie o rozgraniczenie (art. 510 § 1 k.p.c.), ani też nie może być wezwany przez sąd do udziału w tej sprawie (art. 510 § 2 k.p.c.). Organ do spraw geodezji nie staje się więc uczestnikiem sprawy o rozgraniczenie, a w konsekwencji sąd nie ma też obowiązku doręczania z urzędu postanowienia o rozgraniczeniu (art. 517 w związku z art. 357 § 1 k.p.c.).