VI KO 26/64

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski.Sędziowie: J. Zembaty, W. Dąbrowski (sprawozdawca).Prokurator Generalnej Prokuratury: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława K. oskarżonego z art. 55 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1959 r. o hodowli, ochronie zwierząt łownych i prawie łowieckim (Dz. U. Nr 36, poz. 226), po wysłuchaniu wniosku prokuratora, uchwalił na przedstawioną w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Katowicach-Ośrodek Zamiejscowy w Częstochowie jako rewizyjny postanowieniem z dnia 16 czerwca 1964 r. do rozstrzygnięcia następującą kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy sprawca będący członkiem Polskiego Związku Łowieckiego i członkiem określonego koła łowieckiego, wkraczając na sąsiedni obwód łowiecki i strzelając tam do zająca, odpowiada z art. 55 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 226) jako uprawiający kłusownictwo, czy też, posiadając uprawnienia do wykonywania polowania, odpowiada jedynie przed sądem Polskiego Związku Łowieckiego w myśl § 73 pkt 1 statutu PZŁ?"udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneZ punktu widzenia społeczno-gospodarczego polowanie - w myśl przepisu art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1959 r. o hodowli, ochronie zwierząt łownych i prawie łowieckim (Dz. U. Nr 36, poz. 226) - jest jednym ze sposobów planowego gospodarowania zwierzyną łowną zgodnie z potrzebami gospodarki narodowej i ochrony przyrody.Natomiast pod względem technicznym polowanie - w rozumieniu art. 1 ust. 4 cytowanej ustawy - sprowadza się do tropienia, ścigania, strzelania oraz łowienia sposobami dozwolonymi zwierzyny żywej w celu wejścia w jej posiadanie. Samo więc strzelanie do żywej zwierzyny łownej w celu jej przywłaszczenia, chociażby bez jej rzeczywistego przywłaszczenia, wyczerpuje pod względem przedmiotowym, jak z powyższego wynika, techniczne pojęcie polowania w rozumieniu wspomnianej ustawy łowieckiej.Podstawową jednostką terytorialną, na jakie podzielony jest obszar Państwa Polskiego w celu umożliwienia polowania w wyżej podanym znaczeniu, jest obwód łowiecki, dla którego właściwe prezydium powiatowej rady narodowej zatwierdza corocznie plan hodowlany.Łowiecki plan hodowlany dla całej powierzchni terytorialnej Państwa Polskiego wchodzi do ogólnonarodowego planu gospodarczego (art. 14 ust. 1, art. 20 ust. 1 i art. 21 ust. 1 i 3 powyższej ustawy).Plan hodowlany każdego obwodu łowieckiego ustala m. in. odstrzał zwierzyny, jaki został zaprojektowany w danym roku na każdy obwód (art. 21 pkt 3 wspomnianej wyżej ustawy).Dlatego też zgodnie z przepisem art. 30 ust. 1 tejże ustawy polowanie w obwodzie łowieckim może być wykonywane wyłącznie w ramach planu hodowlanego. Okoliczność ta w myśl postanowień § 9 pkt 3 statutu zrzeszenia "Polski Związek Łowiecki" powoduje, że każde koło łowieckie jest odpowiedzialne za hodowlę i ochronę zwierzyny na terenie dzierżawionego przez siebie obwodu łowieckiego (Mon. Pol. z dnia 2 listopada 1959 r. Nr 91, poz. 492).Odpowiednio do takiego unormowania zasad łowiectwa musiało nastąpić ścisłe określenie warunków polowania, które by chroniły przed dokonywaniem odstrzałów zwierzyny nie objętych planem hodowlanym w danym obwodzie łowieckim. Stąd też w myśl art. 9 ustawy polowanie może być wykonywane przez członków koła łowieckiego wyłącznie w obwodzie łowieckim wydzierżawionym danemu kołu (§ 9 ust. 1 zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 15 października 1959 r. - M. P. Nr 91, poz. 492), przy czym polujący musi się wykazać posiadaniem dowodu członkostwa Polskiego Związku Łowieckiego łącznie z zezwoleniem na posiadanie broni myśliwskiej lub innym dokumentem uprawniającym do jej posiadania oraz upoważnieniem wydanym: w obwodach wydzierżawionych - przez dzierżawcę, a w obwodach nie wydzierżawionych - przez zarządcę obwodu łowieckiego (art. 30 ust. 2 ustawy) na wykonanie ściśle określonego polowania.Wymienione dokumenty tylko łącznie uprawniają do polowania. Jeżeli więc członek Polskiego Związku Łowieckiego poluje umyślnie w danym obwodzie łowieckim bez takiego uprawnienia, to postępuje "nie posiadając uprawnień do wykonywania polowania" w rozumieniu art. 55 pkt 7 wymienionej we wstępie ustawy.Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że spośród znanych sposobów polowania na zające: a) ławą (tyralierą myśliwską), b) na pomyka (pojedynczo - z podchodu), c) z pojazdu, d) na zasiadkę, e) w kotły, f) pędzeniami, g) z psami gończymi - w Polsce dozwolony jest obecnie jedynie zbiorowy sposób polowania w postaci pędzeń, z tym jednak zastrzeżeniem wynikającym z zarządzeń Naczelnej Rady Łowieckiej P.Z.Ł., że w żadnym wypadku nie wolno strzelać do zajęcy w kotlinach (legowiskach) i że polowanie na zające pędzeniami dopuszczalne jest z udziałem co najmniej 6 myśliwych, czyli w postaci polowania zbiorowego.Polowanie więc na zające z udziałem mniejszej liczby myśliwych niż sześciu nie jest dozwolone. Żaden zatem członek Polskiego Związku Łowieckiego nie jest uprawniony do polowania sposobem niedozwolonym, do jakiego zalicza się polowanie na zające sposobem "na pomyka" (pojedynczo - z podchodu).W tych warunkach druga część postawionego do rozstrzygnięcia pytania prawnego, w której mowa jest o rzekomym posiadaniu przez oskarżonego Stanisława K. uprawnienia do polowania na zające, jest nieporozumieniem, albowiem - jak z powyższego wynika - Stanisław K., jako członek Polskiego Związku Łowieckiego, nie mógł polować na zające sposobem niedozwolonym ("na pomyka").Z zestawienia przepisów art. 9 i 30 ust. 1, 2 i 3 ustawy łowieckiej wynika, że w polowaniach mogą brać udział wyłącznie członkowie zrzeszenia "Polski Związek Łowiecki" oraz uprawnieni goście zagraniczni na podstawie specjalnego zezwolenia wydanego w tym celu przez Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego. Inne więc osoby poza wyżej wymienionymi nie mają prawa uczestniczyć w polowaniach.Wszystko to w związku z postawionym na wstępie pytaniem prawnym prowadzi do odpowiedzi, że członek zrzeszenia pn. "Polski Związek Łowiecki", będąc jednocześnie członkiem określonego koła łowieckiego wchodzącego w skład tego zrzeszenia, podlega odpowiedzialności karnej na podstawie art. 55 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1959 r. o hodowli, ochronie zwierząt łownych i prawie łowieckim (Dz. U. Nr 36, poz. 226), jeśli nie posiadając uprawnień do polowania, strzela w celu przywłaszczenia do żywej zwierzyny łownej w cudzym obwodzie łowieckim.Mając więc na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na postawione wyżej pytanie prawne udzielił odpowiedzi jak wyżej.