II PZ 46/64

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1964-09-23

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo strony, która uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych i powołuje się na ciężkie warunki materialne w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków rewizji, powinno być traktowane jako wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pismo strony, która uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych i powołuje się na ciężkie warunki materialne w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków rewizji, powinno być traktowane jako wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Nierozpoznanie takiego wniosku stanowiło podstawę do uchylenia postanowienia o odrzuceniu rewizji.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki odrzucił rewizję Jana B. z powodu niewykonania zarządzenia o uzupełnieniu braków rewizji, w tym wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia. Jan B. w odpowiedzi na wezwanie, powołując się na ciężkie warunki materialne, oświadczył, że nie pokryje "kosztów rewizyjnych". Pozwany był już wcześniej zwolniony od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego o odrzuceniu rewizji.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN M. Piekarski.Sędziowie: K. Wieruszewski, A. Krzętowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 23 września 1964 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Gminnej Spółdzielni "S." w N. przeciwko Janowi B. i in. o odszkodowanie na skutek zażalenia Jana B. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w O. z dnia 12 czerwca 1964 r.uchyla zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneZaskarżonym postanowieniem Sąd Wojewódzki odrzucił rewizję Jana B. od wyroku tego Sądu z 30.04.1962 r. na podstawie art. 374 k.p.c., ze względu na niewykonanie zarządzania Przewodniczącego z 16.05.1964 r. co do uzupełnienia braków rewizji, w której pozwany nie przytoczył i nie wskazał wartości przedmiotu zaskarżenia; odpis tego zarządzenia doręczony został B. w dniu 21.05.1964 r. i ponownie w dniu 2.06.1964 r.Zażalenie na to postanowienie jest uzasadnione.W odpowiedzi na pierwsze z wezwań o uzupełnienie braków rewizji, które doręczone zostało pozwanemu w dniu 21.05.1964 r., pozwany nadesłał w dniu 26.05.1964 r. pismo, w którym powołując się na swe ciężkie warunki materialne oświadczył, że nie będzie mógł pokryć "kosztów rewizyjnych". Ponieważ pozwany B. uzyskał już uprzednio zwolnienie od kosztów sądowych (postanowienie z 2.06.1962 r.), właściwe rozumienie treści pisma pozwanego z 26.05.1962 r. nakazywało w myśl art. 137 § 1 k.p.c. potraktowanie tego pisma jako wniosku o ustanowienie dlań adwokata z urzędu.Koszty rewizyjne bowiem, o jakich mowa w tym piśmie, dotyczyć mogły tylko wydatku na sprawiające pozwanemu istotne trudności opracowania żądanego przez Sąd Wojewódzki uzupełnienia braków rewizji, sporządzonej osobiście przez pozwanego i wskazującej jego nieporadność, wynikała zarówno z nieznajomości podstawowych przepisów formalnych, jak i z braku dostatecznego zorientowania się w zakresie meritum sprawy.Z uwagi na nierozpoznanie wniosku o ustanowienie dla pozwanego w myśl przepisu art. 115 § 1 pkt 2 k.p.c. adwokata z urzędu, brak było podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia, wobec czego z mocy art. 384 i 394 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 374 KPCart. 137 § 1 KPCart. 115 § 1 pkt 2 KPCart. 384§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.