VI KO 47/61
PostanowienieIzba Karna1961-10-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnictwo udzielone przez członka rodziny oskarżonego, mimo braku przesłanek określonych w art. 77 k.p.k., uprawnia adwokata do prowadzenia sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił odpowiedzi na postawione przez Sąd Wojewódzki pytanie prawne, uznając, że nie wymaga ono obecnie zasadniczej wykładni prawa. Wskazano, że dopuszczalna jest konwalidacja czynności procesowych obrońcy, który w chwili ich podjęcia nie miał formalnego upoważnienia, jeśli uzyskał zatwierdzenie strony ex post. Potwierdzono, że oskarżony może potwierdzić wolę obrony przez adwokata, nawet jeśli pierwotne pełnomocnictwo nie spełniało wymogów formalnych.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Kielcach postawił Sądowi Najwyższemu pytanie prawne dotyczące ważności pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi przez członka rodziny oskarżonego, mimo braku spełnienia przesłanek z art. 77 k.p.k. W analizowanej sprawie adwokat złożył pełnomocnictwo podpisane przez siostrę oskarżonego, a następnie wniósł rewizję. Na rozprawie rewizyjnej oskarżony oświadczył, że jego wolą było, aby ten adwokat go bronił.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić odpowiedzi na postawione przez Sąd Wojewódzki w Kielcach pytanie prawne, uznając, że nie wymaga ono obecnie zasadniczej wykładni prawa.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Dorsz.Sędziowie: T. Krokosz, Z. Nyczaj (sprawozdawca).Prokurator: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Kazimierza M. oskarżonego z art. 236 § 1 k.k., po wysłuchaniu wniosku prokuratora, na podstawie art. 390 § 2 k.p.k. postanowił na postawione przez Sąd Wojewódzki w Kielcach pytanie prawne:"Czy pełnomocnictwo udzielone przez członka rodziny oskarżonego, mimo braku przesłanek określonych w art. 77 k.p.k., uprawnia adwokata do prowadzenia sprawy?" odmówić odpowiedzi, gdyż pytanie nie wymaga obecnie zasadniczej wykładni prawa.Uzasadnienie faktyczneW postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 20 lipca 1953 r. II KZ 45/53 (OSN 70/53) wyjaśniono już, że upoważnienie do założenia rewizji udzielone adwokatowi przez żonę oskarżonego nie pociąga za sobą pozostawienia rewizji bez rozpoznania, jeżeli oskarżony stawił się na rozprawę z tym właśnie obrońcą i stwierdził w ten sposób, że pełnomocnictwo to wydane zostało zgodnie z jego wolą.Poza tym - w myśl wpisanych do księgi zasad prawnych, a więc wiążących Sąd Najwyższy orzeczeń powiększonego składu Sądu Najwyższego z dnia 1 kwietnia 1931 r. II K 112/31 (Zb. O. 142/31) oraz z dnia 13 czerwca 1931 r. II 2 K 274/31 (Zb. O. 204/31) - pełnomocnictwo może być przedstawione sądowi dodatkowo i po upływie terminu do wniesienia środka odwoławczego, pod warunkiem jedynie, by nastąpiło przed wydaniem zarządzenia co do przyjęcia tego środka (obecnie - art. 368 k.p.k.). Podobnie nieformalistyczne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale Całej Izby Karnej z dnia 14 listopada 1931 r. (Zb. O. poz. 377/31), wskazując, że upoważnienie do obrony powinno nastąpić w zasadzie w postaci określonej w art. 86 k.p.k. (obecna numeracja), sąd może jednak "poprzestać na innej formie, którą uzna za wystarczającą".Jak z powyższego wynika, dopuszczalna jest konwalidacja czynności procesowych obrońcy, który w chwili przedsięwzięcia tych czynności nie miał upoważnienia, a uzyskał ich zatwierdzenie przez stronę ex post.Jeśli chodzi o sprawę niniejszą, to podkreślić trzeba, że autor rewizji, adwokat Mieczysław Z., po złożeniu Sądowi Powiatowemu pełnomocnictwa podpisanego przez siostrę oskarżonego sporządził zażalenie na postanowienie o zastosowaniu środka zapobiegającego, a po wyroku I instancji wniósł o doręczenie mu odpisu tego wyroku z uzasadnieniem, następnie zaś (niezależnie od innego obrońcy) złożył rewizję, którą prezes Sądu Powiatowego przyjął. Na rozprawie rewizyjnej oskarżony oświadczył, że "po wyroku w Sądzie Powiatowym w Busku Zdroju spotkał się z obrońcą, adwokatem Mieczysławem Z. w Krakowie, i jego wolą było, aby adwokat Mieczysław Z. bronił go".W świetle powyższych wywodów należało uznać, że pytanie Sądu Wojewódzkiego nie odpowiada warunkom określonym w art. 390 § 1 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- III KZ 50/14 2014-09-25Czy pełnomocnictwo udzielone adwokatowi wyłącznie do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania uprawnia go do wniesienia zażalenia na zarządzenie odmawiające przyjęcia tego wniosku?
- V KO 87/22 2022-09-26Czy w sytuacji, gdy oskarżona jest sędzią sądu miejscowo właściwego, a oskarżyciel prywatny jest adwokatem czynnie prowadzącym kancelarię w tym samym obszarze właściwości, a strony są małżeństwem toczące między sobą licz…
- V KZ 2/20 2020-01-22Czy osoba niebędąca stroną postępowania, która przedstawiła pełnomocnictwo notarialne, może skutecznie złożyć wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego?
- II KO 109/21 2021-12-08Czy okoliczności związane z zawodową przeszłością oskarżonego jako adwokata, który wielokrotnie występował przed sądem jako obrońca, a świadkami w sprawie są osoby przez niego reprezentowane, stanowią uzasadnienie do prz…
- IV KO 57/15 2015-08-26Czy powiązania rodzinne i zawodowe oskarżonego z pracownikami wymiaru sprawiedliwości uzasadniają przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 236 § 1 KKart. 390 § 2 KPKart. 77 KPKart. 368 KPKart. 86 KPKart. 390 § 1 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.