IV K 16/51

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia T. Cyprian; Sędziowie: G. Auscaler (sprawozdawca), J. Haber; Prokurator: J. Markowicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Władysława K. osk. z art. 255 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Generalnego Prokuratora rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z dnia 28 czerwca 1951 r., na podstawie art. 375, 394-396, 383 pkt 2, art. 388 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i oskarżonego Władysława K. od przypisanego mu tym wyrokiem zarzutu popełnienia przestępstwa uniewinnił.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z dnia 28 czerwca 1951 r. osk. K. został skazany na podstawie art. 255 k.k. na karę dziewięciu miesięcy aresztu i grzywnę za to, że w prośbie skierowanej do Ministerstwa Sprawiedliwości zarzucił Wiceprokuratorowi G. niedopełnienie obowiązków oskarżyciela publicznego w sprawie toczącej się przed b. Sądem Okręgowym w Kielcach przeciwko Wandzie K., oskarżonej o współpracę z Niemcami, oraz kierowanie się zemstą wobec uwięzionej Józefy K.Wyrok powyższy zaskarżony został rewizją nadzwyczajną Generalnego Prokuratora R.P. Rewizja nadzwyczajna wnosi o uniewinnienie oskarżonego, gdyż czyn jego nie zawiera znamion przestępstwa przewidzianego w art. 255 k.k., a to dlatego, że zarzuty swe skierował do władzy powołanej do czuwania nad prawidłowym tokiem wymiaru sprawiedliwości, a więc działał w ramach art. 228 § 1 k.p.k., a w działaniu jego nie można dopatrzyć się złej wiary.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna. Sąd Wojewódzki w wyroku ustalił, iż oskarżony nie zarzucił prokuratorowi faktów zmyślonych, lecz wyciągnął tylko z tych faktów błędne wnioski. Natomiast dalsze rozumowanie Sądu, iż oskarżony miał świadomość, że wnioski te zniesławiają prokuratora i przez to popełnił przestępstwo przewidziane w art. 255 § 1 k.k., jest niesłuszne.Przestępstwa z art. 255 § 1 k.k. dopuścić się można jedynie umyślnie.Zarzucenie innej osobie faktów zniesławienia w przekonaniu, że fakty te są prawdziwe, oraz w dobrej wierze, że zarzut ten służy interesom publicznym - stanowi działanie w błędzie co do istoty czynu, co z mocy art. 20 § 1 k.k. wyłącza umyślność działania, a więc w związku z art. 13 k.k. uniemożliwia pociągnięcie do odpowiedzialności z art. 255 k.k.Inaczej mówiąc, dobra wiara co do prawdziwości poczynionych zarzutów i przekonanie o przysłużeniu się tą droga interesowi publicznemu wyłącza możliwość popełnienia przestępstwa przewidzianego w art. 255 k.k. nawet wówczas, gdy fakty te okazały się przedmiotowo niezgodne z prawdą. Oczywiście dobra wiara nie wyłącza możliwości popełnienia przez ten czyn innego przestępstwa ściganego z urzędu.Takie stanowisko sprzeczne jest wprawdzie z judykaturą przedwojenną, ale odpowiada w zupełności podstawom ustrojowym Polski Ludowej, która przywiązuje zasadnicze znaczenie do krytyki, ułatwia tę krytykę każdemu obywatelowi, a nie będąc sprzeczna z powołanymi przepisami k.k. daje podstawy do odrzucenia wybitnie burżuazyjnej judykatury przedwojennej, zmierzającej do hamowania krytyki.Skoro w konkretnym przypadku, jak wynika z powołanego ustępu wyroku Sądu Wojewódzkiego, oskarżony działał w dobrej wierze (na co wskazuje to, że zwrócił się do Nadzoru Prokuratorskiego, co szczególnie świadczy, iż był przekonany o tym, że zarzuty jego służą interesowi publicznemu) nie może być mowy o popełnieniu przezeń przestępstwa przewidzianego w art. 255 k.k.