I SA/Gd 321/96

WyrokWSA w Gdańsku1997-09-24

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnik może skorzystać z ulgi mieszkaniowej na rozbudowę budynku, jeśli nie jest jego właścicielem, a jedynie mieszka w nim na podstawie umowy użyczenia z rodzicami, którzy są właścicielami?
Ratio decidendi
Podatnik nie może skorzystać z ulgi przewidzianej w art. 26 ust. 1 pkt 5 lit. 'g' ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych na rozbudowę budynku, jeśli nie posiada do niego tytułu prawnego, nawet jeśli ponosił wydatki na jego rozbudowę w celu poprawy własnych warunków mieszkaniowych. Dla skorzystania z ulgi konieczne jest równoczesne spełnienie warunku poniesienia wydatków na cele mieszkaniowe oraz posiadanie tytułu prawnego do lokalu lub budynku.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatniczki, która mieszkała w domu rodziców na podstawie umowy użyczenia i poniosła wydatki na rozbudowę oraz remont tego budynku. Podatniczka starała się o skorzystanie z ulgi mieszkaniowej przewidzianej w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organy podatkowe odmówiły przyznania ulgi, argumentując brak tytułu prawnego do nieruchomości. Podatniczka zarzuciła naruszenie przepisów Kpa, w tym art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kpa, dotyczące niepełnego zebrania materiału dowodowego i pominięcia twierdzeń strony.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kpa) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organom podatkowym.

Pełny tekst orzeczenia

Nie może skorzystać z ulgi, przewidzianej w art. 26 ust. 1 pkt 5 lit. "g'' ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./, podatnik mieszkający w domu stanowiącym własność jego rodziców, nawet jeśli wydatkowane przez niego kwoty doprowadziły do rozbudowy budynku w celu poprawy wyłącznie jego warunków mieszkaniowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 5 lit. "g" ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. podstawę obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych stanowi dochód po odliczeniu kwoty wydatków poniesionych w roku podatkowym na cele mieszkaniowe podatnika, przeznaczone na rozbudowę budynku na cele mieszkalne. W świetle powyższego przepisu dla uzyskania ulgi konieczne jest równoczesne spełnienie dwóch warunków: wydatkowanie pieniędzy na wskazane w przepisie cele oraz wykazanie, że wydatki te zostały poczynione na lokal lub budynek, do którego podatnikowi przysługuje tytuł prawny. Nie może skorzystać z tej ulgi podatnik mieszkający w domu stanowiącym własność jego rodziców, nawet jeśli wydatkowane przez niego kwoty doprowadziły do rozbudowy budynku w celu poprawy wyłącznie jego warunków mieszkaniowych. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że użytkownikami wieczystymi nieruchomości i właścicielami budynku byli rodzice Hanny M., którzy uzyskali zezwolenie na dokonanie rozbudowy. Zasadne jest w świetle powyższego ustalenie, że wydatkowane przez skarżących kwoty na rozbudowę budynku nie mogą być przez nich odliczone od dochodów uzyskanych w 1992 r. w celu ustalenia podatku należnego. W okolicznościach niniejszej sprawy brak podstaw do uznania, aby skarżący w złożonym przez siebie odwołaniu zawarli informacje stanowiące podstawę ustalenia, że poczynili jedynie wydatki na rozbudowę, nie zaś na remont budynku. Oprócz wyjaśnień dotyczących wydatków z tytułu rozbudowy skarżący w odwołaniu określili również zakres przeprowadzonych prac remontowych. Twierdzenie Hanny M., że protokół z 9 października 1995 r. nie zawiera pełnej informacji o zakresie przeprowadzonych prac znajduje potwierdzenie w piśmie złożonym przez skarżącą w dniu 11.10.1995 r. Pani Hanna M. przedłożyła plany graficzne i szczegółowo wyjaśniła, że remont i rozbudowa stanowiły całość prac mających na celu ujednolicenie bryły budynku. Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 5 lit. "g" powołanej ustawy podatnik może odliczyć od dochodu kwoty wydatkowane na remont i modernizację budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie tytułu prawnego. Organ II instancji prawidłowo ustalił, że skarżący zamieszkiwali w budynku na podstawie umowy użyczenia zawartej z właścicielami. Przedstawione przez podatników rachunki za wykonanie między innymi instalacji c.o., podłączenie pieca, grzejników, zerwanie starych blach, montaż rynien, remont dachu i kominów, wykonanie instalacji wodociągowej nie zostały poddane ocenie pod względem rozróżnienia prac remontowo-modernizacyjnych od prac związanych z rozbudową. Zaniechanie ustaleń w tym zakresie mimo treści uzasadnienia organu I instancji, że podatnicy poczynili wydatki na remont budynku czyni zasadnym zarzut naruszenia art. 77 par. 1 Kpa. Pominięcie zgłaszanych przez stronę w czasie postępowania twierdzeń dotyczących charakteru wydatków nie zostało uzasadnione, trafny jest zarzut naruszenia art. 107 par. 3 Kpa. Pomimo informacji podatników o posiadaniu dalszych rachunków dotyczących prac remontowych organ podatkowy poprzestał na ocenie części materiału zebranego w sprawie. Skarżący dołączyli do skargi jako załącznik numer 8 zestawienie wydatków poniesionych na remont i modernizację budynku. Rozpoznając sprawę organ podatkowy winien uzupełnić postępowanie dowodowe poprzez ustalenie między innymi na podstawie wyjaśnień podatników zakresu przeprowadzonych prac remontowych i poniesionych wydatków potwierdzonych rachunkami. Z tych względów wobec naruszenia art. 77 par. 1 i art. 107 par. 3 Kpa Sąd na mocy art. 22 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 3 i art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło