I SA/Ka 780/97
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1997-09-08
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opinia statystyczna Głównego Urzędu Statystycznego, wydana na potrzeby ustalenia właściwego grupowania wyrobu, może stanowić dowód w postępowaniu podatkowym, podlegający ocenie organu podatkowego i sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Opinie statystyczne wydane przez właściwą jednostkę autorską lub Główny Urząd Statystyczny na potrzeby ustalenia właściwego grupowania wyrobu mają walor dowodu w postępowaniu podatkowym. Podlegają one ocenie organów podatkowych, a w dalszej kolejności sądu administracyjnego, na podstawie art. 80 Kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia właściwego grupowania wyrobu dla celów podatkowych oraz nałożenia sankcji z tytułu naruszenia obowiązków ewidencyjnych. Strona skarżąca kwestionowała możliwość stosowania ostrzejszych przepisów do wcześniejszych stanów faktycznych oraz dopuszczalność korygowania decyzji w zakresie nałożenia sankcji.Rozstrzygnięcie
Sąd analizuje kwestie dowodowe, stosowanie przepisów prawa w czasie oraz charakter i podstawę nałożenia sankcji podatkowych.Pełny tekst orzeczenia
1. W przypadku trudności w ustaleniu właściwego grupowania, do którego należy zaliczyć dany wyrób jak również w razie sporów między producentem a organami państwowymi względnie innymi zainteresowanymi jednostkami należy zwrócić się o pomoc do właściwej jednostki autorskiej względnie Głównego Urzędu Statystycznego /pkt 4.1.3. Zasad Metodycznych SWW/. Wydane w takim przypadku opinie statystyczne posiadają walor dowodu w postępowaniu podatkowym w związku z czym podlegają jak każdy inny dowód ocenie /art. 80 Kpa/ organów podatkowych, a w dalszej konsekwencji i sądu administracyjnego.
2. Do zaistniałych wcześniej stanów faktycznych nie można stosować później wprowadzonych ostrzejszych przepisów /"lex retro non agit"/.
3. Sankcje wydane na podstawie art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ ustalane są w drodze decyzji organów podatkowych, mających charakter konstytutywny.
Sankcje z art. 27 ust. 5 ustawy są następstwem naruszenia przez podatnika obowiązków ewidencyjnych, o których mowa w art. 27 ust. 4 w zakresie przedmiotu i podstawy opodatkowania /pkt 1/ lub wysokości podatku naliczonego w wyniku czego nastąpiło jego zawyżenie /pkt 2/. Omawiany przepis jest typową normą karną, która składa się z dyspozycji i sankcji. Sankcje te mają przy tym na celu nie tyle wymiar zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, co "ukaranie" podatnika za naruszenie ciążących na nim obowiązków ewidencyjnych. Równocześnie z racji wysokości sankcji mogącej przekraczać zysk osiągnięty przez podatnika, nie sposób uznać jej za podatek. Istotą podatku jest bowiem oddanie Skarbowi Państwa przez podatnika tylko części uzyskanego przysporzenia majątkowego.
4. W sytuacji gdy pierwotna decyzja pierwszoinstancyjna nie zawierała rozstrzygnięcia o sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 1 cyt. ustawy, niedopuszczalne jest korygowanie jej w trybie art. 174 Kpa, gdyż w takiej sytuacji nie może być mowy o tzw. wymiarze uzupełniającym zobowiązania podatkowego, lecz o ustaleniu odrębnego zobowiązania publicznoprawnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło