I SA/Wr 671/98

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę Marka P. na decyzję Izby Skarbowej w (...) z dnia 19 lutego 1998 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1993 r. Przedmiotem skargi Marka P. jest decyzja Izby Skarbowej w L. z dnia 19 lutego 1998 r. (...), którą utrzymano w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w G. z dnia 26 listopada 1997 r. (...) w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1993 r. W decyzji tej stwierdzono, że w wyniku przeprowadzonej kontroli w zakresie prawidłowości zapisów zawartych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów Urząd Skarbowy w G. stwierdził, iż skarżący zawyżył koszty uzyskania przychodu o kwotę 1.887,60 zł poprzez zaewidencjonowanie bezpośrednio w koszty działalności następujących wydatków: - zakup jednostki 386 S x 16.HDD 40, mysz dextra, podkładka pod mysz w łącznej kwocie 9.300.000 st. zł, - zakup monitora SVGA color w kwocie 5.700.000 st. zł, - zakup drukarki Seikoshna 1900 układ EPROM PL w kwocie 3.800.000 st. zł, - opłata podatku dochodowego 76.000 st. zł. W związku z powyższym organ I instancji w dniu 26 listopada 1997 roku wydał decyzję określającą skarżącemu zobowiązanie w podatku dochodowym za 1993 rok w kwocie 74.401.000 st. zł /po denominacji 7.440,10 zł/. Podstawą do określenia wyższego podatku dochodowego było nie uznanie niektórych wydatków za koszt uzyskania przychodu, a tym samym naruszenie przepisu art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. W odwołaniu od tej decyzji organu I instancji skarżący wskazywał, że każde z ww. urządzeń może być wykorzystywane jako samodzielne do np. notebooka lub laptopa. Ponadto zwrócił uwagę, że przy przyjęciu stanowiska organu podatkowego należało naliczyć za okres używania spornych składników majątku odpisy amortyzacyjne. W zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji Izba Skarbowa stwierdziła, że Urząd Skarbowy słusznie zakwestionował koszty związane z zakupem wymienionych urządzeń. Minister Finansów w par. 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 marca 1992 r. w sprawie składników majątkowych uznawanych za środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, zasad i stawek ich amortyzacji oraz trybu i terminów aktualizacji wyceny środków trwałych /Dz.U. nr 30 poz. 130 ze zm./ za środki trwałe uznaje poszczególne kompletne i zdatne do użytku w momencie przyjęcia do użytkowania maszyny, urządzenia, których cena zakupu jest wyższa niż 10.000.000 st. zł, a okres użytkowania przekracza rok. Jak wynika z materiału dowodowego w dniu 27 lutego 1993 r. skarżący zakupił zestaw komputerowy o wartości 18.800.000 st. zł. A zatem w myśl par. 2 ust. 1 cytowanego rozporządzenia zakupione urządzenia są środkiem trwałym i podlegaj odpisom amortyzacyjnym, których zgodnie z treści par. 7 tegoż rozporządzenia dokonuje się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przyjęto je w użytkowanie. Odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych o czym mówi par. 8 dokonuje się przy zastosowaniu rocznych stawek amortyzacyjnych określonych w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia, zwanym wykazem. Wobec przedstawionych faktów słusznie organ podatkowy I instancji uznał, iż poniesione wydatki na zakup wskazanych urządzeń nie są kosztem uzyskania przychodu co wynika jednoznacznie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dalej w decyzji tej stwierdzono, że Izba Skarbowa nie kwestionuje, iż drukarka i monitor mogą być wykorzystywane do notebooka lub laptopa, lecz w żaden sposób nie wpływa to na uznanie zakupionego zestawu komputerowego za środek trwały. Nie wynika również z akt podatkowych by na wyposażeniu Biura Usług Technicznych był laptop lub notebook. Organ odwoławczy stwierdził również, że zgodnie z par. 7 ust. 4 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 marca 1992 r. odpisy amortyzacyjne od ujawnionych środków trwałych nie objętych ewidencją oraz korekty odpisów amortyzacyjnych dokonanych w nieprawidłowej wysokości mogą nastąpić wyłącznie za rok obrotowy, w którym wypadki te ujawniono. Dlatego też, za zasadne uznać należy ustalenie podstaw opodatkowania w wysokości innej /wyższej/ od zeznanej, a w konsekwencji wymierzenie wyższego podatku, ponieważ przeprowadzone postępowanie wykazało, iż złożone zeznanie, stosownie do treści art. 168 par. 1 Kpa jest nierzetelne. W skardze na tą decyzję skarżący wnosząc o jej uchylenie zarzucił naruszenie par. 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 marca 1992 r. w sprawie składników majątkowych uznawanych za środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, zasad i stawek ich amortyzacji oraz trybu i terminów aktualizacji wyceny środków trwałych /Dz.U. nr 30 poz. 130 ze zm./ przez nie uzasadnione przyjęcie, że nabyte sporne składniki majątku stanowią jeden obiekt inwentarzowy i są środkami trwałymi. Skarżący podniósł w skardze te same okoliczności co w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu między stronami są dwa zagadnienia: kwalifikacji dla celów podatku dochodowego zakupu składników majątku stanowiących tzw. zespół komputerowy oraz możliwości naliczania przez organ podatkowy za podatnika odpisów amortyzacyjnych od składników majątku nie uznanych przez niego za środki trwałe. Zgodnie z obowiązującym w 1993 r. par. 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 marca 1992 r. w sprawie składników majątkowych uznawanych za środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, zasad i stawek ich amortyzacji oraz trybu i terminów aktualizacji wyceny środków trwałych /Dz.U. nr 30 poz. 130 ze zm./ za środki trwałe uznaje się poszczególne kompletne i zdatne do użytku w momencie przyjęcia do użytkowania. maszyny, urządzenia, środki transportu, budynki, budowle oraz ich części składowe stanowiące odrębne nieruchomości itp. i inne przedmioty majątkowe przeznaczone do wykorzystania na własne potrzeby jednostki, których cena zakupu lub koszt wytworzenia, a w razie nabycia w drodze darowizny ich wartość rynkowa - są wyższe niż 10.000.000 st. zł, a okres użytkowania przekracza rak. Dany obiekt uznany zatem może być za środek trwały jeżeli jest kompletny i zdatny do użytku zgodnie z jego przeznaczeniem. Stosownie do rodzaju 491 obowiązującej wówczas Klasyfikacji Rodzajowej Środków Trwałych "obiektem może być cały zespół służący do przetwarzania informacji złożonej z jednostki centralnej i podłączonych do niej fizycznie jednostek zewnętrznych względnie poszczególna maszyna i urządzenie do przetwarzania informacji wydzielone w osobne jednostki". W świetle powyższego jeżeli z konkretnych okoliczności faktycznych wynika, że podatnik nabył składniki majątku w postaci jednostki centralnej, klawiatury, myszy, monitora i drukarki, które mogą być użytkowane zgodnie ze swoim przeznaczeniem w przypadku jedynie ich wzajemnego połączenia w ramach zestawu komputerowego - nie ma podstaw, aby każdy z tych składników z osobna mógł stanowić wydzieloną jednostkę stanowiącą środek trwały w rozumieniu par. 2 ust. 1 ww. rozporządzenia, gdyż jedynie ich wzajemne skonfigurowanie czyni, że spełniona zostaje przesłanka ich kompletności i zdatności do użytku. Inaczej kształtowałaby się sytuacja gdyby np. w przypadku drukarki okazałoby się w konkretnych okolicznościach, że istnieje możliwość jej współpracy z różnymi zestawami komputerowymi, którymi dysponuje podatnik lub gdy podatnik wykorzystuje drukarkę jako jednostkę odbiorczą współpracującą z zespołami komputerów działających w sieci. Jeżeli bowiem okoliczności faktyczne wskazują, że drukarka może współpracować z różnymi komputerami podatnika należy uznać, że jest ona obiektem kompletnym i zdatnym do użytku niezależnie od podłączenia do konkretnego komputera, nie stanowiąc urządzenia peryferyjnego żadnego z nich. Zdatność do użytku nie jest zatem w takim przypadku zdeterminowana współpracą z jednym komputerem. Można zatem stwierdzić, że w przypadku gdy z okoliczności faktycznych wynika, że użytkowanie nabytej przez podatnika drukarki zdeterminowane jest współpracą jedynie z jednym zespołem komputerowym wówczas drukarka ta stanowiąc urządzenie peryferyjne tegoż zespołu komputerowego nie może być przez niego uznana za środek trwały. Tym samym koszt nabycia drukarki ulepszającej tenże zespół komputerowy podwyższa jego wartość jako środka trwałego. Ponieważ okoliczności faktyczne rozpoznawanej sprawy wskazują, że podatnik dysponował jedynie jednym zespołem komputerowym /nie stwierdzono na jego wyposażeniu żadnego notebooka lub laptopa/, właściwe było przyjęcie przez organy skarbowe, że wszystkie zakupione przez niego składniki majątku stanowią jeden kompletny i zdatny do użytku środek trwały w postaci zespołu komputerowego wraz z drukarką. Nie jest również zasadny zarzut, że w przypadku odmiennego zakwalifikowania dokonanych przez podatnika zakupów i zaliczenia przez organ podatkowy nabytych składników majątku do środków trwałych, organ ten powinien naliczyć odpisy amortyzacyjne stanowiące koszty uzyskania przychodów. Trafnie w takim przypadku organ odwoławczy powołał się na dyspozycję par. 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 marca 1992 r., w sprawie składników majątkowych (...) stanowiącą, że odpisy amortyzacyjne od ujawnionych środków trwałych, nie objętych ewidencją, oraz korekty odpisów amortyzacyjnych dokonanych w nieprawidłowej wysokości mogą nastąpić wyłącznie za rok obrotowy, w którym wypadki te ujawniono. Ponieważ adresat tej normy nie jest jednoznacznie określony uznać należy, że jest nim zarówno podatnik, jak i organ podatkowy. Tym samym jeżeli organ podatkowy w toku postępowania ujawni środek trwały nie objęty przez podatnika ewidencją, a tym samym nie amortyzowany przez podatnika, nie ma podstawy do dokonywania odpisów amortyzacyjnych za lata podatkowe poprzedzające rok ujawnienia tegoż środka trwałego. Należy w takim przypadku stwierdzić, że ustalanie wartości początkowej środka trwałego oraz wybór metody dokonywania od niego odpisów amortyzacyjnych należy do prerogatyw podatnika. W takim przypadku podatnik w roku podatkowym ujawnienia takiego środka trwałego przez organ podatkowy ma możliwość ujęcia go w ewidencji środków trwałych, ustalenia wartości początkowej i dokonywania od niego odpisów amortyzacyjnych według przyjętej przez siebie metody, oczywiście w ramach obowiązujących przepisów prawa. W świetle powyższego zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją, decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa. Z tych też względów na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia, 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę jako niezasadną oddalono.