II SA/Lu 1075/02
WyrokWSA w Lublinie2004-01-28
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Jerzy Drwal, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w przedmiocie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, jeśli zainteresowany podmiot nie został prawidłowo zawiadomiony o terminie sesji, na której rozpatrywano jego zarzuty?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w przedmiocie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, jeśli zainteresowany podmiot nie został prawidłowo zawiadomiony o terminie sesji, na której rozpatrywano jego zarzuty. Niewłaściwe zawiadomienie uniemożliwia faktyczny udział w procesie planistycznym, co stanowi naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i skutkuje stwierdzeniem nieważności uchwały na podstawie art. 27 ust. 1 tej ustawy oraz art. 147 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W.K. złożył zarzuty do projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczące poszerzenia dróg dojazdowych ingerujących w jego działkę. Rada Miejska nie uwzględniła zarzutów, powołując się na cele publiczne i konieczność zapewnienia równego traktowania nieruchomości sąsiadujących. Skarżący w skardze do sądu administracyjnego zarzucił naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wskazując na brak prawidłowego zawiadomienia o terminie sesji, na której rozpatrywano jego zarzuty, co uniemożliwiło mu udział w dyskusji. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej i orzeczono, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono koszty postępowania na rzecz skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (spr.), Sędziowie NSA Jerzy Drwal /asesor WSA/, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant St. Sekr. Magdalena Flis, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Rady Miejskiej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały 2. orzeka, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku 3. zasądza na rzecz W. K. od Rady Miejskiej 10 zł /dziesięć/ złotych kosztów postępowania.
Zaskarżoną uchwałą Rada Miejska nie uwzględniła zarzutu złożonego przez W. K. do projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego L. (obszar zachodni) część I, wskazując jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (jednolity tekst: Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 24 ust. 3 i art. 25 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (jednolity tekst: Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz uchwałę Rady Miejskiej Nr 413/XXXIX/96 z dnia 21 listopada 1996 r.
Motywy zaskarżonej uchwały są następujące:
Przedmiotem zarzutu złożonego w dniu [...] kwietnia 2002 r. przez W.K. dotyczącego ustaleń planistycznych dla działki nr 2/3 obręb 74, ark. 5 położonej w L. przy ul. [...] jest kwestionowanie w ponownie wyłożonym do publicznego wglądu, projekcie I części zmiany planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w granicach miasta L. (obszar zachodni) poszerzenie dróg dojazdowych wytyczonych od strony północnej i północno - zachodniej powyższej działki. W. K. wnosił o powrót do pierwotnie wyłożonej wersji I części projektu zmian planów obowiązujących w granicach miasta. Jednocześnie proponował poszerzenie ciągu komunikacyjnego od strony północnej działki na ciąg komunikacji pieszej lub inny prosty przebieg ciągu na odcinku od ul. [...] do ul. [...].
W wyniku wprowadzenia zmian do I części przedmiotowego projektu, podlegającego ponownemu wyłożeniu, nastąpiło naruszenie interesu prawnego skarżącego poprzez ingerencję zaplanowanych ciągów komunikacyjnych w granice nieruchomości stanowiącej jego własność.
Zgodnie z art. 2.1 i 4.1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonywane jest w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego i należy do zadań własnych gminy.
Zgodnie z art. 10 ust.1 pkt. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym gmina ma prawo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego określone tereny przeznaczać na cele publiczne.
Ponadto z art. 25 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że w przedstawionym do uchwalenia projekcie mogą być dokonywane zmiany, o ile zachodzi taka konieczność, a także w przypadku uwzględnienia protestów i zarzutów.
Droga dojazdowa obok działki skarżącego wytrasowana została na cel publiczny w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.).
Teren, na którym znajduje się nieruchomość skarżącego dotychczas przeznaczony był na działalność rolną bez prawa do zabudowy. W wyniku zmian wprowadzonych do obowiązujących ustaleń planistycznych w omawianym obszarze, uzyskał on status terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Konsekwencją zmiany statusu przedmiotowego terenu jest konieczność wyznaczenia nowego układu komunikacyjnego oraz wyznaczenie terenów do infrastrukturalnej obsługi urbanizowanego obszaru, następstwem, czego była zmiana granic przebiegu dróg dojazdowych zlokalizowanych obok działki skarżącego.
Uwzględnienie postulatów skarżącego uznane zostało za nie możliwe
w zakresie przekształcenia północnego ciągu komunikacyjnego w ciąg pieszy,
z uwagi na zdezintegrowanie w takim przypadku wytrasowanego układu komunikacyjnego na obszarze, na którym położona jest nieruchomości W.K.. Podniesiono jednocześnie, że przebieg zaprojektowanego układu komunikacyjnego oparty jest na zasadzie równego traktowania, co oznacza, że prowadzenie drogi, która została zlokalizowana na granicy własności powoduje zajęcie równego pasa terenu z każdej z sąsiadującej z sobą nieruchomości.
Za nie możliwą do zrealizowania uznano również propozycję przeprowadzenia ciągu północno - zachodniego zgodnie z wnioskiem skarżącego, gdyż wiązałoby się to z istotną ingerencją we własność innych podmiotów.
Reasumując uznano, że nie jest możliwy powrót do sugerowanego przez skarżącego rozwiązania będącego przedmiotem pierwotnie wyłożonej części projektu zmian planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w granicach miasta L.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. K. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 2 pkt. 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż Rada Miejska nie zawiadomiła go o terminie sesji Rady Miejskiej, na której rozpatrywano protesty i zarzuty, w sposób umożliwiającym mu wzięcie udziału w dyskusji na temat zgłoszonych zarzutów i protestów, naruszając w ten sposób postanowienia art. 18 ust. 2 pkt. 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący podniósł również, że w praktyce zasada równości, na którą powołała się Rada Miejska doprowadziła do zmniejszenia o 1/3 powierzchni działki, przy czym kształt trapezu, jaki ma jego działka przy uwzględnieniu wymogów prawa budowlanego w praktyce niemal uniemożliwia na niej wznoszenie zabudowy jednorodzinnej.
Rada Miejska w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie odwołując się do motywów zaskarżonej uchwały.
Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
W myśl art. 3 §1 pierwszej z wymienionych ustaw sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne. Natomiast zgodnie z art. 97 §1 Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W świetle powołanych powyżej przepisów prawa do rozpoznania sprawy niniejszej właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie.
Rozpatrując skargę Sąd zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Zaskarżona uchwała jest w całości nieważna.
Zawiadomienie o terminie sesji Rady Miasta , na którym rozpatrywano protesty i zarzuty, skarżący otrzymał w dniu 6 czerwca 2003 r. w godzinach popołudniowych, gdy sesja zaplanowana została na ten sam dzień na godzinę 9.30. Dyskusja dotycząca protestów i zarzutów wniesionych do projektu zmiany planów zaplanowana została przed sesją Rady Miasta .
Tym samym skarżący pozbawiony został faktycznej możliwości ochrony swoich praw poprzez udział w dyskusji nad wniesionymi protestami i zarzutami.
Działanie takie narusza dyspozycję art. 18 ust.2 pkt. 9 ustawy
o zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie, z którym Rada Miasta zobowiązana była "do ogłoszenia, w sposób określony w pkt. 1 (przytoczonego przepisu), o terminie sesji, na której rada gminy (Rada Miasta w przedmiotowym przypadku) rozpatrzy nie uwzględnione protesty i zarzuty, zawiadamiając o tym imiennie zainteresowanych".
Punkt 1 art. 18 ust.2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje, co najmniej 21 dniowy termin jaki ma upłynąć od powiadomienia o terminie sesji mieszkańców gminy, w tym imiennie zainteresowanych rozpatrzeniem protestów
i zarzutów do dnia jej odbycia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 1996 r., sygnatura akt SA/Wr 2767/95).
Szczegółowe określenie procedury uchwalania planów zagospodarowania przestrzennego oraz jego zmiany służyć ma ochronie prawa obywateli przy wykonywaniu przez gminy władztwa planistycznego. Ustawodawca zagwarantował rzeczywistą a nie pozorną ochronę poprzez ściśle unormowaną w art. 18 ust. 2 pkt 1 do 14 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym procedurę oraz skutek jej niezachowania określony w art. 27 ust.1 ustawy (stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy).
Regulacja art. 18 ustawy ma na celu zapewnienie rzeczywistej a nie pozornej ochrony praw obywateli. Rzeczywista ochrona praw zainteresowanych może mieć miejsce w przypadku zapewnienia im faktycznego udziału w procesie wprowadzania zmian do planu zagospodarowania przestrzennego.
Wymóg ten nie będzie spełniony, jeżeli zainteresowane osoby zostaną pozbawione udziału w sesji rady gminy, na której rozpatrywane mają być ich zarzuty. Brak zawiadomienia stanowi naruszenie art. 18 ust.2 pkt. 9 ustawy i skutkuje nieważnością uchwały (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
w Warszawie Ośrodek zamiejscowy w Białymstoku z dnia 4 października 2002 r., sygnatura akt SA/Bk 472/2002).
Faktyczne uniemożliwienie skarżącemu wzięcia udziału w sesji Rady Miasta w dniu 6 czerwca 2002 r., kiedy to została podjęta uchwała o odrzuceniu zgłoszonych przez niego zarzutów, poprzez niezgodne z procedurą zawiadomienie go o terminie sesji, nie czyni zadość wymaganiom art. 18 ust.2 pkt. 9 ustawy
o zagospodarowaniu przestrzennym.
Z tych względów wobec naruszenia procedury związanej z zawiadamianiem osób imiennie zainteresowanych rozpatrzeniem protestów i zarzutów, należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości na podstawie art. 147 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) i art. 27 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (jednolity tekst: Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło