II SAB/Wr 126/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. i J. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie wykonania osobnego podejścia wodociągowego (zainstalowanie wodomierza) w budynku przy ul. G. [...] w W. p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] skarżące zwróciły się do Gminy W. o umożliwienie połączenia instalacji wodociągowej w budynku stanowiącym współwłasność skarżących i Gminy, w sposób opisany na załączonym szkicu – umożliwiający skarżącym zainstalowanie osobnego wodomierza dla części budynku stanowiącej własność (odrębny lokal) skarżących. W piśmie z dnia [...] skarżące wezwały Prezydenta Miasta W. do usunięcia naruszenia prawa i rozstrzygnięcia wniosku w sprawie pozwolenia na wykonanie osobnego podejścia wodociągowego (zainstalowanie wodomierza). W uzasadnieniu podkreśliły, że szkic wpięcia do istniejącego przyłącza wodociągowego został uzgodniony z W. Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji zaś zarządca budynku z ramienia Gminy w 1999r. odciął dopływ wody do lokalu skarżących. W skardze na bezczynność wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu skarżące domagały się zobowiązania Prezydenta Miasta W. do wydania decyzji administracyjnej rozstrzygającej wniosek z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podał, że wniosek skarżących przekazał do załatwienia zarządcy budynku (Miejski Zarząd Budynków Sp. z o.o. w W.), który nie wyraził zgody na proponowane rozwiązanie techniczne oraz wskazał jako właściwe do załatwienia sprawy W. Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w W. Organ nie miał natomiast podstaw do rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające (Dz. U. nr 153, poz. 1271) rozpoznanie nin. sprawy nastąpiło w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, dalej w skrócie p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 p.s.a. sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydania decyzji administracyjnej lub postanowień albo innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy zgodnie z administracyjnym prawem materialnym, procesowym lub ustrojowym obowiązany był wydać jeden z podanych wyżej aktów lub dokonać określonej przez to prawo czynności, lecz nie dochował terminu załatwienia danej sprawy (por. odnośnie decyzji art. 35-37 k.p.a.). Nie ma zatem bezczynności organu, gdy prawo administracyjne nie zawiera normy upoważniającej właściwy organ do działania w jednej z form określonych w tym przepisie. Żądanie strony uzasadniające dla jego rozstrzygnięcia zastosowanie norm prawnych spoza dziedziny prawa administracyjnego, nie stanowi podstawy do wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 k.p.a. Dotyczy to w szczególności żądania o charakterze cywilnoprawnym (patrz wyrok NSA z 26.02.1992r. sygn. akt I SA 1408/91 Wokanda 1992 nr 2 s. 26, glosa Zbigniewa Janowicza do tego wyroku Przegląd Sądowy 1995 nr 4 s. 92/99 oraz Barbara Adamiak KPA Komentarz do art. 61 k.p.a.). Postępowanie wszczęte byłoby od początku nieważne, a jego zakończenie uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji (por. cyt. Komentarz do art. 104 kpa). Gdy organem tym jest organ gminy, nie można dopatrywać się podstawy prawnej jego działania w sprawie nie należącej do prawa administracyjnego w przepisach ustawy ustrojowej (ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591), gdyż zgodnie z art. 6 tej ustawy do właściwości gminy należą sprawy publiczne, zatem nie sprawy prywatne o charakterze cywilnoprawnym (por. Andrzej Szewc, Ustawa o samorządzie gminnym – komentarz wyd. 2000 s. 55-59), zaś w ramach spraw administracyjnych właściwość organów gminy wyznaczają przepisy prawa materialnego administracyjnego. W omawianym przypadku wymagało rozważenia, czy sąd administracyjny powinien orzec o bezzasadności skargi na bezczynność (patrz wyrok NSA z dnia 8.05.1996r. sygn. akt III SAB 38/95 Monitor Podatkowy 1997 nr 11 s. 344) czy raczej stwierdzić wyłączenie w ogóle właściwości tego sądu i orzec o niedopuszczalności skargi (patrz uchwała NSA w ONSA 2001 z. 2 poz. 2 z cytowanym w uzasadnieniu orzecznictwem sądowoadministracyjnym oraz uzasadnienie uchwały 7 sędziów SN sygn. akt III ZP 37/97 OSNAP 1998 z. 7 poz. 200). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego bądź jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W ocenie tut. Sądu, gdy po zgłoszeniu żądania przez skarżącego do organu gminy, organ ten nie był kompetentny do wszczęcia postępowania administracyjnego i władny do podjęcia jakiegokolwiek aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, nie było dopuszczalne rozstrzyganie na skutek skargi przez sąd administracyjny czy organ ten dopuścił się bezczynności, skoro ewentualne naruszenie uprawnień skarżącego o charakterze cywilnoprawnym podlegało nie sądowoadministracyjnej kontroli działalności administracji publicznej lecz należało do właściwości sądu powszechnego. Rozstrzyganie o zasadności bądź bezzasadności skargi jest dopuszczalne jedynie w ramach właściwości sądu administracyjnego. Budziło ponadto wątpliwość, czy skarżący wyczerpał środki zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.s.a., skoro domagając się wydania przez organ gminy decyzji administracyjnej zamiast zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 w związku z art. 17 k.p.a.), wniósł środek prawny w postaci żądania usunięcia naruszenia prawa. W sprawie spornej przez skarżącego nie miało miejsca uznanie się przez sąd powszechny za niewłaściwy, co zgodnie z art. 58 § 4 p.s.a. wyłączałoby możność odrzucenia skargi przez sąd administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.s.a. Jak wynikało z akt dołączonych przez organ, skarżące oraz gmina tworzą tzw. małą wspólnotę mieszkaniową w rozumieniu art. 6 i art. 19 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903), przy czym podmioty te nie ustanowiły umownego zarządu (art. 18 tej ustawy), skarżące nie wykonują obowiązków przewidzianych w art. 12 ust. 2 i art. 13 ust. 1 powołanej ustawy oraz nie współdziałają w podejmowaniu i realizacji czynności zarządzania nieruchomością wspólną zgodnie z przepisami wskazanymi w art. 19 ustawy. Wniosek skierowany przez skarżące do Gminy jako członka wspólnoty mieszkaniowej budynku przy ul. G. [...] w W. dotyczył zagadnienia cywilnoprawnego z zakresu zarządu nieruchomością wspólną i nie mógł być rozstrzygnięty decyzją administracyjną. W ustawie z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę (Dz. U. nr 72, poz. 747) również nie ma podstawy z zakresu prawa administracyjnego do podejmowania w tej sprawie czynności przez jakikolwiek organ administracji publicznej (patrz w szczególności przepisy art. 5 ust. 2, art. 6, ust. 6, art. 15 i art. 27 tej ustawy należące do prawa cywilnego). Mając powyższe na uwadze oraz zgodnie z powołaną podstawą prawną, orzeczono jak na wstępie.