II SAB/Wr 127/03

PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-03-24

Skład orzekający: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udzielenia dotacji na remont części wspólnych budynku, której podstawą są przepisy prawa cywilnego, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. W sytuacji, gdy organ gminy nie jest kompetentny do wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania aktu z zakresu administracji publicznej w sprawie o charakterze cywilnoprawnym, nie można mówić o bezczynności organu w rozumieniu przepisów prawa administracyjnego. Roszczenia o charakterze cywilnoprawnym podlegają kognicji sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżące, właścicielki lokalu i przedstawiające się jako wspólnota mieszkaniowa, zwróciły się do Prezydenta Miasta W. (właściciela pozostałych lokali) o udzielenie dotacji na remont części wspólnych budynku. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, złożyły skargę na bezczynność Prezydenta Miasta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na cywilnoprawny charakter żądania i brak podstaw do udzielenia dotacji.
Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. i J. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie udzielenia przez Gminę W. dotacji na remont części wspólnych budynku przy ul. G. [...] w W. p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. W dniu [...]skarżące jako właścicielki lokalu i przedstawiające siebie jako wspólnotę mieszkaniową zwróciły się do Prezydenta Miasta W. jako właściciela pozostałych lokali o udzielenie dotacji na remonty budynku wspólnoty, których koszt ma wynieść [...], w wysokości [...]. W uzasadnieniu podkreśliły, że gmina ponadto jest gospodarzem miasta i odpowiada za stan substancji mieszkaniowej w mieście, zaś rada miejska może przeznaczać środki budżetowe na remont nawet prywatnych domów, w których lokale objęte są najmem na podstawie decyzji o przydziale. Pismem z dnia [...] skarżące wezwały Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa i rozstrzygnięcia wniosku w sprawie udzielenia dotacji na remont wspólnej części budynku. W dniu [...] skarżące złożyły w Naczelnym Sądzie Administracyjnym Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu skargę na bezczynność Prezydenta Miasta i wniosły o zobowiązanie tego organu do wydania decyzji administracyjnej w sprawie wniosku z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że gmina tworzy ze skarżącymi wspólnotę mieszkaniową małą, właściciele nie powołali zarządu, skarżące nie współdziałają w zarządzie i nie ponoszą żadnych kosztów zarządu, gdy jednocześnie same usiłują występować jako wspólnota. Skarżącym nie przysługuje roszczenie o uzyskanie dotacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające (Dz. U. nr 153, poz. 1271) rozpoznanie nin. sprawy nastąpiło w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, dalej w skrócie p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 p.s.a. sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydania decyzji administracyjnej lub postanowień albo innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy zgodnie z administracyjnym prawem materialnym, procesowym lub ustrojowym obowiązany był wydać jeden z podanych wyżej aktów lub dokonać określonej przez to prawo czynności, lecz nie dochował terminu załatwienia danej sprawy (por. odnośnie decyzji art. 35-37 k.p.a.). Nie ma zatem bezczynności organu, gdy prawo administracyjne nie zawiera normy upoważniającej właściwy organ do działania w jednej z form określonych w tym przepisie. Żądanie strony uzasadniające dla jego rozstrzygnięcia zastosowanie norm prawnych spoza dziedziny prawa administracyjnego, nie stanowi podstawy do wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 k.p.a. Dotyczy to w szczególności żądania o charakterze cywilnoprawnym (patrz wyrok NSA z 26.02.1992r. sygn. akt I SA 1408/91 Wokanda 1992 nr 2 s. 26, glosa Zbigniewa Janowicza do tego wyroku Przegląd Sądowy 1995 nr 4 s. 92/99 oraz Barbara Adamiak KPA Komentarz do art. 61 k.p.a.). Postępowanie wszczęte byłoby od początku nieważne, a jego zakończenie uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji (por. cyt. Komentarz do art. 104 kpa). Gdy organem tym jest organ gminy, nie można dopatrywać się podstawy prawnej jego działania w sprawie nie należącej do prawa administracyjnego w przepisach ustawy ustrojowej (ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591), gdyż zgodnie z art. 6 tej ustawy do właściwości gminy należą sprawy publiczne, zatem nie sprawy prywatne o charakterze cywilnoprawnym (por. Andrzej Szewc, Ustawa o samorządzie gminnym – komentarz wyd. 2000 s. 55-59), zaś w ramach spraw administracyjnych właściwość organów gminy wyznaczają przepisy prawa materialnego administracyjnego. W omawianym przypadku wymagało rozważenia, czy sąd administracyjny powinien orzec o bezzasadności skargi na bezczynność (patrz wyrok NSA z dnia 8.05.1996r. sygn. akt III SAB 38/95 Monitor Podatkowy 1997 nr 11 s. 344) czy raczej stwierdzić wyłączenie w ogóle właściwości tego sądu i orzec o niedopuszczalności skargi (patrz uchwała NSA w ONSA 2001 z. 2 poz. 2 z cytowanym w uzasadnieniu orzecznictwem sądowoadministracyjnym oraz uzasadnienie uchwały 7 sędziów SN sygn. akt III ZP 37/97 OSNAP 1998 z. 7 poz. 200). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego bądź jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W ocenie tut. Sądu, gdy po zgłoszeniu żądania przez skarżącego do organu gminy, organ ten nie był kompetentny do wszczęcia postępowania administracyjnego i władny do podjęcia jakiegokolwiek aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, nie było dopuszczalne rozstrzyganie na skutek skargi przez sąd administracyjny czy organ ten dopuścił się bezczynności, skoro ewentualne naruszenie uprawnień skarżącego o charakterze cywilnoprawnym podlegało nie sądowoadministracyjnej kontroli działalności administracji publicznej lecz należało do właściwości sądu powszechnego. Rozstrzyganie o zasadności bądź bezzasadności skargi jest dopuszczalne jedynie w ramach właściwości sądu administracyjnego. Budziło ponadto wątpliwość, czy skarżący wyczerpał środki zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.s.a., skoro domagając się wydania przez organ gminy decyzji administracyjnej zamiast zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 w związku z art. 17 k.p.a.), wniósł środek prawny w postaci żądania usunięcia naruszenia prawa. W sprawie spornej przez skarżącego nie miało miejsca uznanie się przez sąd powszechny za niewłaściwy, co zgodnie z art. 58 § 4 p.s.a. wyłączałoby możność odrzucenia skargi przez sąd administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.s.a. Ustawa z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. nr 80, poz. 903) należąca do działu prawa cywilnego (art. 1 tej ustawy) reguluje cywilnoprawne stosunki między członkami wspólnoty mieszkaniowej w sposób samodzielny lub przez odesłanie do przepisów Kodeksu cywilnego, także w zakresie współdziałania w toku zarządu oraz ponoszenia kosztów utrzymania wspólnych części budynku i kosztów zarządu (art. 3, art. 6, art. 12 ust. 2, art. 13 ust. 1, art. 14 tej ustawy). Jak wynika z akt sprawy strony tworzą tzw. małą wspólnotę mieszkaniowa (art. 19 ustawy) i nie ustanowiły zarządu umownego (art. 18 ustawy). Podejmowanie decyzji w sprawie wykonania remontu i rozłożenia jego kosztów w zakresie wspólnych części budynku wymaga uzgodnienia przez strony lub rozstrzygnięcia sądu powszechnego. Strony nie wskazały podstawy materialnopranwej z zakresu sprawa administracyjnego umożliwiającej wydanie przez wskazany organ gminy decyzji administracyjnej o udzieleniu skarżącym dotacji na remont. Mając powyższe na uwadze oraz zgodnie z powołaną podstawą prawna, orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło