II SAB/Wr 127/03
PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-03-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udzielenia dotacji na remont części wspólnych budynku, której podstawą są przepisy prawa cywilnego, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. W sytuacji, gdy organ gminy nie jest kompetentny do wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania aktu z zakresu administracji publicznej w sprawie o charakterze cywilnoprawnym, nie można mówić o bezczynności organu w rozumieniu przepisów prawa administracyjnego. Roszczenia o charakterze cywilnoprawnym podlegają kognicji sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.Stan faktyczny
Skarżące, właścicielki lokalu i przedstawiające się jako wspólnota mieszkaniowa, zwróciły się do Prezydenta Miasta W. (właściciela pozostałych lokali) o udzielenie dotacji na remont części wspólnych budynku. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, złożyły skargę na bezczynność Prezydenta Miasta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na cywilnoprawny charakter żądania i brak podstaw do udzielenia dotacji.Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. i J. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie udzielenia przez Gminę W. dotacji na remont części wspólnych budynku przy ul. G. [...] w W. p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
W dniu [...]skarżące jako właścicielki lokalu i przedstawiające siebie jako wspólnotę mieszkaniową zwróciły się do Prezydenta Miasta W. jako właściciela pozostałych lokali o udzielenie dotacji na remonty budynku wspólnoty, których koszt ma wynieść [...], w wysokości [...]. W uzasadnieniu podkreśliły, że gmina ponadto jest gospodarzem miasta i odpowiada za stan substancji mieszkaniowej w mieście, zaś rada miejska może przeznaczać środki budżetowe na remont nawet prywatnych domów, w których lokale objęte są najmem na podstawie decyzji o przydziale.
Pismem z dnia [...] skarżące wezwały Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa i rozstrzygnięcia wniosku w sprawie udzielenia dotacji na remont wspólnej części budynku.
W dniu [...] skarżące złożyły w Naczelnym Sądzie Administracyjnym Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu skargę na bezczynność Prezydenta Miasta i wniosły o zobowiązanie tego organu do wydania decyzji administracyjnej w sprawie wniosku z dnia [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że gmina tworzy ze skarżącymi wspólnotę mieszkaniową małą, właściciele nie powołali zarządu, skarżące nie współdziałają w zarządzie i nie ponoszą żadnych kosztów zarządu, gdy jednocześnie same usiłują występować jako wspólnota. Skarżącym nie przysługuje roszczenie o uzyskanie dotacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające (Dz. U. nr 153, poz. 1271) rozpoznanie nin. sprawy nastąpiło w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, dalej w skrócie p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 p.s.a. sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydania decyzji administracyjnej lub postanowień albo innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy zgodnie z administracyjnym prawem materialnym, procesowym lub ustrojowym obowiązany był wydać jeden z podanych wyżej aktów lub dokonać określonej przez to prawo czynności, lecz nie dochował terminu załatwienia danej sprawy (por. odnośnie decyzji art. 35-37 k.p.a.). Nie ma zatem bezczynności organu, gdy prawo administracyjne nie zawiera normy upoważniającej właściwy organ do działania w jednej z form określonych w tym przepisie.
Żądanie strony uzasadniające dla jego rozstrzygnięcia zastosowanie norm prawnych spoza dziedziny prawa administracyjnego, nie stanowi podstawy do wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 k.p.a. Dotyczy to w szczególności żądania o charakterze cywilnoprawnym (patrz wyrok NSA z 26.02.1992r. sygn. akt I SA 1408/91 Wokanda 1992 nr 2 s. 26, glosa Zbigniewa Janowicza do tego wyroku Przegląd Sądowy 1995 nr 4 s. 92/99 oraz Barbara Adamiak KPA Komentarz do art. 61 k.p.a.). Postępowanie wszczęte byłoby od początku nieważne, a jego zakończenie uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji (por. cyt. Komentarz do art. 104 kpa). Gdy organem tym jest organ gminy, nie można dopatrywać się podstawy prawnej jego działania w sprawie nie należącej do prawa administracyjnego w przepisach ustawy ustrojowej (ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591), gdyż zgodnie z art. 6 tej ustawy do właściwości gminy należą sprawy publiczne, zatem nie sprawy prywatne o charakterze cywilnoprawnym (por. Andrzej Szewc, Ustawa o samorządzie gminnym – komentarz wyd. 2000 s. 55-59), zaś w ramach spraw administracyjnych właściwość organów gminy wyznaczają przepisy prawa materialnego administracyjnego. W omawianym przypadku wymagało rozważenia, czy sąd administracyjny powinien orzec o bezzasadności skargi na bezczynność (patrz wyrok NSA z dnia 8.05.1996r. sygn. akt III SAB 38/95 Monitor Podatkowy 1997 nr 11 s. 344) czy raczej stwierdzić wyłączenie w ogóle właściwości tego sądu i orzec o niedopuszczalności skargi (patrz uchwała NSA w ONSA 2001 z. 2 poz. 2 z cytowanym w uzasadnieniu orzecznictwem sądowoadministracyjnym oraz uzasadnienie uchwały 7 sędziów SN sygn. akt III ZP 37/97 OSNAP 1998 z. 7 poz. 200).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego bądź jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
W ocenie tut. Sądu, gdy po zgłoszeniu żądania przez skarżącego do organu gminy, organ ten nie był kompetentny do wszczęcia postępowania administracyjnego i władny do podjęcia jakiegokolwiek aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, nie było dopuszczalne rozstrzyganie na skutek skargi przez sąd administracyjny czy organ ten dopuścił się bezczynności, skoro ewentualne naruszenie uprawnień skarżącego o charakterze cywilnoprawnym podlegało nie sądowoadministracyjnej kontroli działalności administracji publicznej lecz należało do właściwości sądu powszechnego. Rozstrzyganie o zasadności bądź bezzasadności skargi jest dopuszczalne jedynie w ramach właściwości sądu administracyjnego.
Budziło ponadto wątpliwość, czy skarżący wyczerpał środki zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.s.a., skoro domagając się wydania przez organ gminy decyzji administracyjnej zamiast zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 w związku z art. 17 k.p.a.), wniósł środek prawny w postaci żądania usunięcia naruszenia prawa.
W sprawie spornej przez skarżącego nie miało miejsca uznanie się przez sąd powszechny za niewłaściwy, co zgodnie z art. 58 § 4 p.s.a. wyłączałoby możność odrzucenia skargi przez sąd administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.s.a.
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. nr 80, poz. 903) należąca do działu prawa cywilnego (art. 1 tej ustawy) reguluje cywilnoprawne stosunki między członkami wspólnoty mieszkaniowej w sposób samodzielny lub przez odesłanie do przepisów Kodeksu cywilnego, także w zakresie współdziałania w toku zarządu oraz ponoszenia kosztów utrzymania wspólnych części budynku i kosztów zarządu (art. 3, art. 6, art. 12 ust. 2, art. 13 ust. 1, art. 14 tej ustawy). Jak wynika z akt sprawy strony tworzą tzw. małą wspólnotę mieszkaniowa (art. 19 ustawy) i nie ustanowiły zarządu umownego (art. 18 ustawy). Podejmowanie decyzji w sprawie wykonania remontu i rozłożenia jego kosztów w zakresie wspólnych części budynku wymaga uzgodnienia przez strony lub rozstrzygnięcia sądu powszechnego.
Strony nie wskazały podstawy materialnopranwej z zakresu sprawa administracyjnego umożliwiającej wydanie przez wskazany organ gminy decyzji administracyjnej o udzieleniu skarżącym dotacji na remont.
Mając powyższe na uwadze oraz zgodnie z powołaną podstawą prawna, orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło