IV SA/Gl 170/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. L. i E. L. na uchwałę Rady Gminy M. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie skargi na działalność Wójta Gminy M. postanawia: o d r z u c i ć s k a r g ę. Zaskarżoną uchwałą, na zasadzie art.18 ust.2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz.1591 ze zm.) w związku z art.229 pkt 3 i art.238 §1 k.p.a., Rada Gminy M. uznała skargę wniesioną przez skarżących w opisanym powyżej przedmiocie za nieuzasadnioną. W złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze skarżący domagali się uchylenia tej uchwały, zarzucając jej naruszenie prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: obowiązkiem sądu przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi jest zbadanie m.in. legitymacji skargowej skarżącego, zachowania terminu do wniesienia skargi i spełnienia przez nią warunków formalnych, a przede wszystkim ocena dopuszczalności skargi. W tym ostatnim aspekcie chodzi głównie o to, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego kognicją sądu administracyjnego i czy ewentualnie wyczerpano przepisany prawem tryb zaskarżenia. Granice właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art.3 §2 i 3, art.4 i art.5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wynikają one także ze szczegółowych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Dopuszczalność zaskarżania uchwał organów gmin zasadniczo reguluje przepis art.101 cytowanej powyżej ustawy o samorządzie gminnym. Stanowi on w ust.1, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W myśl art.3 §2 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi sądy te orzekają w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 (dotyczy on aktów stanowiących prawo miejscowe), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. W obu przywołanych normach położono zatem akcent na publicznoprawny charakter uchwał, jakie mogą być przedmiotem skarg rozpatrywanych przez właściwy sąd administracyjny. Abstrahując już więc od braku wykazania przez skarżących wyczerpania trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa i zachowania terminu do wniesienia skargi oraz niejasnych podniesionych w niej zarzutów, trzeba stwierdzić, że materia kwestionowanej uchwały nie mieści się w powyższej definicji, co oznacza, iż skarga na nią jest niedopuszczalna. Ogólnie rzecz ujmując, pod pojęciem administracji publicznej rozumie się władcze wykonywanie zadań przypisywanych przez obowiązujący porządek prawny organom państwowym lub samorządowym w zakresie oddziaływującym na szeroki krąg podmiotów, zwykle zmierzających do zaspokojenia potrzeb mieszkańców danego terenu. Przeciwstawia się mu wykonywanie administracji w aspekcie indywidualnym, odnoszącej się do praw jednostki, aczkolwiek i zadania z zakresu administracji publicznej mogą ich dotyczyć. W niniejszej sprawie zakwestionowano uchwałę obejmującą zasięgiem wyłącznie osoby skarżących, postanawiając o negatywnym sposobie załatwienia wniesionej przez nich skargi. Co prawda skarga dotyczyła działalności Wójta gminy, wszak wyłącznie w aspekcie indywidualnym, bo obejmującym jego stanowisko w zakresie stosunków sąsiedzkich skarżących. W przekonaniu obecnego składu Sądu uchwała ta nie ma zatem charakteru publicznoprawnego. Niezależnie od tych wywodów wypadnie podnieść, że podjęto ją w tzw. trybie skargowym, uregulowanym w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, w jego dziale VIII, który to tryb nie stanowi oparcia dla kontroli legalności dokonywanej przez sąd administracyjny. Stosownie do utrwalonego orzecznictwa i poglądów doktryny taka też była wykładnia przyjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Postępowanie skargowe prowadzone przez organy administracyjne jest postępowaniem szczególnym, a charakteryzuje się między innymi tym, że nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć skierowanych do skarżącego, a tylko zawiadamia się go o podjętych działaniach, nadto nie ma toku instancji ani środków zaskarżenia. W tym stanie rzeczy skargę należało odrzucić na mocy art.58 §1 pkt 1 i 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.