II SA/Rz 190/04
WyrokWSA w Rzeszowie2004-07-15
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Krystyna Józefczyk, Małgorzata Wolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Burmistrza Gminy o odwołaniu dyrektora szkoły, oparte na ogólnikowych zarzutach bez szczegółowego uzasadnienia, może zostać uznane za legalne i czy narusza interes prawny mieszkańców?Ratio decidendi
Zaskarżone zarządzenie Burmistrza Gminy o odwołaniu dyrektora szkoły zostało uznane za nieważne z powodu istotnego naruszenia prawa, ponieważ jego uzasadnienie było ogólnikowe, nie zawierało konkretnych argumentów ani podstawy prawnej, co uniemożliwiało ocenę, czy zaistniał "przypadek szczególnie uzasadniony" wymagany przez art. 38 ust. 2 ustawy o systemie oświaty. Ponadto, sąd uznał, że skarżący, jako rodzic dzieci w wieku szkolnym, posiada interes prawny w zaskarżeniu tego zarządzenia.Stan faktyczny
Burmistrz Gminy odwołał dyrektora szkoły ze stanowiska, wskazując na brak współpracy z organem prowadzącym, nieprawidłowe gospodarowanie środkami finansowymi, brak współpracy z innymi jednostkami oraz organami. Skarżący, mieszkaniec gminy i rodzic, zaskarżył to zarządzenie, twierdząc, że narusza ono jego interes prawny i powoduje dezorganizację w szkole. Skarżący podniósł szereg zarzutów wobec uzasadnienia odwołania, kwestionując jego zasadność i wskazując na pozytywną działalność odwołanego dyrektora. Burmistrz wniósł o odrzucenie skargi, argumentując brak legitymacji skarżącego i zasadność odwołania.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia i określił, że uchylone zarządzenie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Małgorzata Wolska Protokolant: ref.-staż. Dorota Wolak po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na zarządzenie Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska dyrektora I. Stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia; II. Określa, że uchylone zarządzenie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
II SA/Rz 190/04
Uzasadnienie
Działając na podstawie art. 5c pkt 2 i art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /Dz.U. Nr 67 z 1996 r. poz. 329 ze zm./ Burmistrz Gminy [...] w dniu 19 grudnia 2003 r. odwołał B. K. ze stanowiska Dyrektora Publicznego Gimnazjum w T. Cytując w uzasadnieniu przepis art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty naprowadził, że odwołanie z zajmowanego stanowiska uzasadniają następujące okoliczności:
1. brak współdziałania z organem prowadzącym w zakresie działalności administracyjno-finansowej szkoły, polegającej na ignorowaniu poleceń prowadzącego
dotyczących:
* zorganizowania dowozu uczniów do gimnazjum,
* przedłożenia układu wykonawczego budżetu na rok 2003 oraz projektu planu budżetowego gimnazjum na rok 2004,
* wykonania porozumienia zawartego pomiędzy Gminą [...] a Starostą [...] dotyczącą zatrudnienia nauczyciela,
2. nieprawidłowe gospodarowanie przyznanymi szkole środkami finansowymi w tym zaciąganie zobowiązań bez uzgodnienia z organem prowadzącym,
3. brak współpracy z Gminnym Zespołem Obsługi Szkół,
4. brak współdziałania z Radą Rodziców,
5. brak współpracy z organami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo uczniów
/Komisariat Policji w T./.
Wskazane wyżej powody uniemożliwiają dalszą współpracę i prawidłowe wykonywanie przez Gminę zadań oświatowych.
Skargę na powyższy akt złożył J. K. opierając ją na przepisie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, zarzucając mu naruszenie własnego interesu prawnego oraz wielu mieszkańców gminy polegającego na tym, że B. K. dawał gwarancję właściwego funkcjonowania Gimnazjum, natomiast jego bezprawne odwołanie spowodowało dezorganizację w funkcjonowaniu szkoły. Na tej podstawie wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu z powodu rażącego naruszenia prawa ewentualnie domagał się jego uchylenia. Uzasadniając skargę podał, że odwołanie dyrektora w dniu 19 grudnia 2004 r. ze względu na podane przyczyny wywołało oburzenie grona pedagogicznego i mieszkańców, o czym świadczy stanowisko nauczycieli w tej sprawie, protest rodziców gimnazjum przekazany Burmistrzowi podczas sesji Rady Gminy w dniu 30 grudnia 2003 r. oraz stanowisko odczytane i przekazane Burmistrzowi na tej sesji przez radnego J. K.
W związku z naruszeniem interesu prawnego skarżącego Burmistrz został wezwany w dniu 5 lutego 2004 r. do usunięcia naruszenia, na które to wezwanie pismem z dnia 23 lutego 2004 r. odpowiedział negatywnie. Nawiązując do treści odpowiedzi J. K. wskazał na wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2000 r. sygn. I SA 1670/99 w którym wyrażony został pogląd, że mieszkańcy gminy są legitymowani do zaskarżenia uchwały o odwołaniu dyrektora szkoły, bowiem narusza to ich interes, o jakim mowa w art. 3 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego, który ma walor interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ustawy o samorządzie gminy. Uzasadniając w dalszej części skargę J. K. przedstawił działalność B. K. jako Dyrektora Gimnazjum konkludując, że działalność taka nie podobała się Burmistrzowi. Wskazując na szereg artykułów w miejscowej prasie skarżący wykazywał, że w interesie mieszkańców było, aby B. K. nadal był dyrektorem Gimnazjum. Odnosząc się następnie do zarzutów sformułowanych przez Burmistrza uzasadniających natychmiastowe zwolnienie ze stanowiska dyrektora - o ile chodzi o przetarg na dowóz uczniów ze szkoły stwierdził, że jest to zarzut chybiony, o czym świadczy wypowiedź Kuratora i opinia Radcy Prawnego Kuratorium. Także sprawa nieprzedłożenia układu wykonawczego budżetu na 2003 r. jest bezzasadna, bowiem dokumenty te były przedłożone jednakże z adnotacjami Dyrektora Gimnazjum, iż okrojona kwota nie wystarczy na prawidłowe funkcjonowanie szkoły. Przykładem tego był mniejszy fundusz na dowóz dzieci do gimnazjum pomimo, że doszły dwie klasy z M., które należało dowozić. Zmniejszono też kwotę na ogrzewanie a subwencja oświatowa należna ze względu na ilość uczniów została okrojona przez Burmistrza na sumę 186 tys. zł. Mimo pisma Dyrektora K. w tej sprawie z 3 kwietnia 2003 r. Burmistrz nie udzielił żadnej odpowiedzi. Gminny Zespół Obsługi Szkół pozostający pod nadzorem Burmistrza nie wywiązywał się ze swych statutowych obowiązków co w efekcie spowodowało, że nie przygotował odpowiedniego projektu planu budżetowego na 2004 r. To właśnie GZOS odpowiada za gospodarkę finansową szkół, sporządza projekty budżetów i sprawozdań. Nadto bezpodstawnie wstrzymał wypłaty wynagrodzeń dla nauczycieli, przyznanych przez Dyrektora nagród i bezprawnie obniżył dodatek funkcyjny Dyrektorowi K. Również bezzasadny jest zarzut braku wykonania porozumienia pomiędzy Burmistrzem a Starostą [...]. Porozumienie zawarto 24 października 2003 r. w sytuacji gdy nauczycielka była już zatrudniona od 1 września na podstawie umowy o pracę. Zawierając porozumienie Burmistrz próbował wymusić na Dyrektorze Gimnazjum uzupełnienie etatu dla tej nauczycielki w niezrozumiałym wymiarze 3,03 godz. tygodniowo. Zresztą sama zainteresowana nie chciała rozwiązać zawartej wcześniej i obowiązującej umowy. Kolejny zarzut dotyczący nieprawidłowego gospodarowania przyznanymi szkole środkami finansowymi jest również nieuzasadniony. Dyrektor nigdy nie przekroczył przyznanego szkole budżetu, a winę ponosi Burmistrz, który nigdy nie wywiązywał się z obowiązku regularnego przekazywania na konto szkoły należnych jej środków. Po kilka miesięcy zwlekał z podpisywaniem rozliczenia zaliczek dyrektora i tylko dzięki zaradności B. K. możliwe było normalne funkcjonowanie Gimnazjum. To Burmistrz nie realizował uchwał Rady Miasta i m.in. nie przekazał 1 mln zł na budowę sali gimnastycznej. Niezrozumiały jest też zarzut braku współpracy Dyrektora z Gminnym Zespołem Obsługi Szkół, bo to właśnie brak wywiązywania się przez GZOS ze swoich statutowych obowiązków był powodem trudności i problemów Dyrektora Gimnazjum. Jeśli chodzi o zarzut braku współdziałania z Radą Rodziców to kompromituje on Burmistrza, gdyż Kurator potwierdził, że Rada Rodziców nie funkcjonowała w Gimnazjum legalnie. To jedna osoba imieniem Rady napisała nieprawdziwe stanowisko o współpracy z Dyrektorem bez jakiejkolwiek konsultacji z pozostałymi rodzicami. Osoba ta została odwołana ze stanowiska, a nowo powołana Rada Rodziców wyraziła swoje oburzenie z powodu bezpodstawnego odwołania Dyrektora. O tym, że zarówno rodzice jak i nauczyciele domagają się przywrócenia B. K. na poprzednie stanowisko świadczą dołączone do skargi dowody. Ostatni z zarzutów a to brak współpracy z organami Policji jest też nieuzasadniony, ponieważ za bezpieczeństwo uczniów na terenie szkoły odpowiada Dyrektor. Natomiast Policja nie wywiązywała się ze swoich obowiązków gdyż do tej pory nie ujęto sprawców włamań, wybicia szyb i kradzieży komputerów. Przechodząc do podstawy prawnej a to art. 38 ustawy o systemie oświaty skarżący stwierdził, że zastosowany przez Burmistrza tryb przy podniesionych argumentach rażąco narusza prawo.
Odpowiadając na skargę Burmistrz Gminy i Miasta w pierwszej kolejności sformułował wniosek o odrzucenie skargi. Nawiązując do wskazanego przez J. K. orzeczenia NSA naprowadził, iż chodzi w nim o interes mieszkańców Gminy. Wobec tego złożenie skargi przez jednego mieszkańca Gminy nie ma waloru, o którym mowa we wskazanym orzeczeniu i w art. 101 ustawy o samorządzie. Powoływanie się natomiast przez skarżącego na mieszkańców jest nieuzasadnione bowiem osoby te nie umocowały J. K. do złożenia skargi. Jako alternatywny wniosek Burmistrz sformułował żądanie o oddalenie skargi podnosząc, że istnieje spora grupa mieszkańców Gminy, którzy nie podzielają poglądów skarżącego. Dowodem na to jest m.in. stanowisko G. S. a także inne niż wskazane w skardze artykuły prasowe, które są wyrazem odmiennego spojrzenia na sprawę. Cytując z kolei orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego Burmistrz wywodził, że nie można zaskarżyć uchwały tylko na tej podstawie, iż skarżący uważa, jakoby naruszała ona prawo. W przypadku skarżącego jego interes prawny nie został w żaden sposób naruszony a w każdym bądź razie skarżący naruszenia takiego interesu prawem chronionego nie wykazał. Jeśli chodzi o odwołanie Dyrektora to nie spowodowało ono zakłócenia funkcjonowania szkoły a większość spraw została rozwiązana bezkonfliktowo, z korzyścią dla uczniów. Natomiast po stronie odwołanego Dyrektora można dopatrzyć się niewłaściwego postępowania, o czym zresztą zawiadomiono Policję. Co się tyczy sytuacji dotyczącej współpracy z Radą Rodziców, to Rada funkcjonowała przez kilka lat i działalność tego organu nie była przez Dyrektora kwestionowana. Natomiast kłopoty dotyczące rozliczeń finansowych spowodowały działania w kierunku zmiany składu Rady. Z kolei brak współpracy z Policją znalazł odzwierciedlenie na sesji Rady Miejskiej w 9 grudnia 2003 r. gdzie Komendant Komisariatu Policji w T. publicznie wskazał na brak współpracy z Gimnazjum. Chybiony jest również zarzut skargi sformułowany pod adresem GZOS, bowiem wszystkie niezbędne dokumenty przez ten organ były przygotowywane i wykonywane. Brak było tylko woli ze strony Dyrektora do wykonywania obowiązków. Końcowo Burmistrz wskazał na pozytywną opinię Kuratora Oświaty z dnia 19 grudnia 2003 r. dotyczącą aktu odwołania. Zaznaczył też, że przed Sądem Pracy w R. toczy się postępowanie z powództwa odwołanego Dyrektora o odszkodowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga jest uzasadniona.
I. Na wstępie przypomnieć należy, że w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 3.02.1993r. sygn. I PZP 71/92, (OSNCP 9/93, poz.144) wyrażony został pogląd, iż niezależnie od formy nawiązania stosunku pracy sprawy ze stosunku pracy nauczycieli rozpoznaje sąd pracy. Uzasadniając to stanowisko Sąd Najwyższy ograniczył się jedynie do skutków odwołania w sferze stosunku pracy, pominął natomiast administracyjnoprawną naturę tego aktu. Stwierdzić też należy, że sądy powszechne - sądy pracy nie rozpoznają wszystkich sporów ze stosunku pracy. Przed sądami tymi nie są rozpatrywane sprawy przekazane przepisami szczególnymi do właściwości innych organów (art.2 par.3 Kpc ). Tymi innymi organami w przypadku władczych aktów administracyjnych, jakimi niewątpliwie są uchwały zarządu gminy o odwołaniu ze stanowiska dyrektora szkoły, są organy nadzoru nad działalnością komunalną, a także sąd administracyjny. Mamy więc do czynienia ze zbiegiem dwóch różnych postępowań (przed sądem pracy i przed sądem administracyjnym), przy czym do zakresu kognicji tych sądów należą dwa różne roszczenia: o odszkodowanie i o stwierdzenie nieważności uchwały (zob. uzasadnienie uchwały 7 Sędziów NSA z dnia 16.12.1996r. sygn. OPS 6/96, ONSA 2/97, poz.48).
Ustawą z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. nr 113, poz.984 ze zm.), która weszła w życie z dniem 27.10.2002r., znowelizowana została m.in. ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) stanowiąc w art. 11a, że organami gminy są rada gminy oraz wójt (burmistrz, prezydent miasta). Zmiana ta i likwidacja, jako organu gminy - zarządu, przy przekazaniu kompetencji zarządu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), spowodowała również zmianę treści art. 101 ustawy. Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę (art. 101 ust.2a).
Przedstawione powyżej poglądy orzecznictwa w powiązaniu z aktualnym staniem prawnym oraz stanem faktycznym występującym w sprawie pozwalają na stwierdzenie, że począwszy od 27.10.2002r. zadania i kompetencje organu prowadzącego szkołę wykonuje burmistrz (art.5c pkt 3 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty - Dz. U. Nr 67 z 1996 r. poz. 329 ze zm.), który sprawy odwołania dyrektora rozstrzyga zarządzeniem, podlegającym zaskarżeniu w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
II. Po uwagach natury ogólnej należy w pierwszej kolejności odnieść się do wniosku zawartego w odpowiedzi na skargę w przedmiocie jej odrzucenia ze względu na brak interesu prawnego po stronie skarżącego lub uprawnienia, które zostały naruszone przez wydanie zarządzenia o odwołaniu dyrektora.
Wnosząc skargę na zarządzenie o odwołaniu dyrektora J. K. wskazał na wyrok NSA z dnia 19.01.2000r. sygn. I SA 1670/99 gdzie sformułowana został teza, że legitymowani do zaskarżenia uchwały o odwołaniu dyrektora szkoły są mieszkańcy gminy, jeżeli uważają, że odwołanie dyrektora szkoły narusza ich interes, gdyż w świetle art.3 ust.1 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego (Dz. U. nr 124 z 1999r. poz. 607) interes mieszkańców ma walor interesu prawnego w rozumieniu art.101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym. Poglądu tego Burmistrz - co do zasady - nie kwestionuje; uważa jednak, że skarżący nie może powoływać się na to stanowisko, bowiem nie ma umocowania mieszkańców gminy do zaskarżenia zarządzenia i skargę wnosi samodzielnie. Taka argumentacja jest chybiona, gdyż wskazany art.101 w ustępie 1 prawo wniesienia skargi daje "każdemu", zaś ustęp 2a wyjaśnia, iż skargę można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców. Zatem J. K. wskazując na zagwarantowany Europejską Kartą Samorządu Terytorialnego interes prawny, wnosząc skargę na zarządzenie Burmistrza czyni to w imieniu własnym, a więc zgodnie z art.101 ustawy o samorządzie gminnym.
Niezależnie od gwarancji wynikających Europejskiej Karty J. K. jak wynika z oświadczenia złożonego do protokołu rozprawy - ma czworo dzieci w wieku szkolnym, z których najstarsze rozpocznie we września br. naukę w Publicznym Gimnazjum w T. jako jedynej tego typu szkole na terenie Gminy. Okoliczność ta w powiązaniu z przepisami Rozdziału 2 ustawy o systemie oświaty zatytułowanym "Wychowanie przedszkolne, obowiązek szkolny i obowiązek nauki" uzasadnia również istnienie po stronie skarżącego interesu prawnego. Jest to konsekwencją wynikających z art.18 ustawy obowiązków nałożonych na rodziców dzieci podlegających obowiązkowi szkolnemu (art.15) oraz uprawnień dyrektora szkoły w stosunku do uczniów, określonych przepisem art.19 i art.39 tej ustawy. Zatem konkluzja jest taka, że zarządzenie będące przedmiotem skargi dotyczy interesu prawnego skarżącego, mającego także oparcie we wskazanych przepisach ustawy o systemie oświaty.
III. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego zarządzenia należy przedstawić materialnoprawną podstawę, a to art.38 ustawy z dnia 7.09.1991r.
o systemie oświaty ( Dz. U. Nr 67 z 1996r., poz. 329 ze zm.). Przepis art. 38 ustęp
1 stanowi: organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce:
1) odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w razie:
a) złożenia przez nauczyciela rezygnacji, za trzymiesięcznym wypowiedzeniem,
b) ustalenia negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli - bez wypowiedzenia,
c) złożenia przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny wniosku, o którym mowa w art. 34 ust. 2a,
2) w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, a w przypadku szkoły i placówki artystycznej oraz placówki, o której mowa w art. 2 pkt 7, dla uczniów szkół artystycznych prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia.
Ustęp 2: wymogu uzyskania opinii, o których mowa w ust. 1 pkt 2, nie stosuje się do szkół i placówek prowadzonych przez osoby fizyczne lub osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego.
Dokonując analizy art.38 ustawy nasuwa się wniosek, że przepis ten stwarza gwarancje stabilności stosunku pracy nauczyciela na stanowisku kierowniczym i musi być przez właściwy organ respektowany, aby gwarancje te nie miały iluzorycznego charakteru oraz, że odwołanie w trybie natychmiastowym (ust.1 pkt 2 ) nie może nastąpić z przyczyn wymienionych w punkcie 1 lit.b tego artykułu. Muszą to być więc inne, "szczególnie uzasadnione przypadki". Pojęcie to nie jest w ustawie bliżej określone, co daje właściwemu organowi pewną swobodę, która nie może mieć jednak cech dowolności.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, że w pojęciu "szczególnie uzasadnionych przypadków" stanowiących podstawę odwołania dyrektora na podstawie art.38 pkt 2 ustawy nie mieści się każde naruszenie prawa przez dyrektora (wyrok NSA z dnia 9.05.2001r. sygn. II SA 3293/00 - Prawo Pracy nr 9 z 2001r., poz.41). Pojęcie to powinno być rozumiane wąsko i oznacza ono takie sytuacje, w których nie jest możliwe spełnianie przez nauczyciela funkcji kierowniczej i zachodzi konieczność natychmiastowego przerwania jego czynności z uwagi na zagrożenie dla interesu publicznego. Musi być ono przy tym o tyle istotne, iż nie pozwala na dalsze wykonywanie obowiązków przez daną osobę. Na przykład zaniedbania w zakresie gospodarki finansowej szkoły, polegające na uchybieniach w dziedzinie jej rachunkowości, nie stanowią "szczególnie uzasadnionych przypadków" odwołania osoby z funkcji dyrektora w trybie art.38 pkt 2 ustawy o systemie oświaty (tak NSA w wyroku z dnia 14.03.1997r. sygn. SA/Wr 472/96 - Orzecznictwo w sprawach samorządowych nr 2/97, poz.53). Także wotum nieufności rady pedagogicznej wobec dyrektora szkoły nie uzasadnia odwołania go ze stanowiska w trybie natychmiastowym w trakcie roku szkolnego (wyrok NSA z 19.09.2001r. sygn. II SA 1657/01 - Prawo Pracy nr 2 z 2002r., poz.39).
Podzielając powyższe poglądy uzupełnić należy je o dodatkowe stwierdzenie, że zaniedbania dyrektora muszą być dowiedzione w stosownym postępowaniu poprzedzającym podjęcie uchwały (obecnie zarządzenia) i muszą się znaleźć w uzasadnieniu.
Na gruncie poprzednich unormowań, gdzie w sprawie odwołania dyrektora rozstrzygał zarząd w formie uchwały ugruntowany został w orzecznictwie pogląd o obowiązku sporządzenie uzasadnienia takiego aktu. M.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia 19.02.1997r. sygn. III RN 3/97 Sąd Najwyższy stwierdził, że art.38 przewiduje możliwość odwołania nauczyciela w szczególnie uzasadnionych przypadkach, jednakże zarówno ocena, jak i uznanie organów administracyjnych w tym zakresie nie mogą mieć charakteru dowolnego i arbitralnego, lecz powinny być dokładnie i szczegółowo wywiedzione i uargumentowane w uzasadnieniu, zaś ów wywód i argumentacja powinny podlegać szczególnie intensywnej kontroli, zarówno organów nadzoru, jak i sądu (OSN nr 19/97, poz.369).
Obowiązek uzasadnienia decyzji o odwołaniu nauczyciela z funkcji kierowniczej podkreślił również Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 25.09.1991r. Nr W 1/91 ( OTK 1/91 z 1991r.). Wprawdzie uchwała ta dotyczyła wykładni art.17 ustawy z dnia 26.01.1982r. Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz.19 ze zm.), zmienionego ustawą z dnia 7.09.1991r. o systemie oświaty (Dz.U. nr 95, poz.425), która w art.97 pkt 13 nadała art.17 ust. 1 brzmienie: "zasady powierzania stanowisk kierowniczych określają odrębne przepisy", jednakże przepis art.38 pkt 2 ustawy o systemie oświaty jest identyczny w swej treści jak art.17 pkt 3 in fine. Pozwala to uznać stanowisko Trybunału za nadal aktualne w odniesieniu do art.38 pkt 2 ustawy o systemie oświaty.
Przenosząc powyższe uwagi na niniejszą sprawę stwierdzić należy, że uzasadnienie zarządzenia będącego przedmiotem skargi nie odpowiada tym wymogom. Stawia jedynie wypunktowane pod adresem dyrektora zarzuty, z których żaden nie został w jakikolwiek sposób uargumentowany. Brak tej argumentacji, brak wskazania konkretnego przepisu prawa, który nakładał na dyrektora konkretny obowiązek, nie realizowany przez dyrektora prowadzi do konkluzji, że zaskarżone zarządzenie dotknięte jest istotnym naruszeniem prawa - w istocie nie zawiera bowiem uzasadnienia i nie pozwala na ocenę, czy w sprawie w ogóle zaistniał -a jeśli tak, to jaki "przypadek szczególnie uzasadniony" w rozumieniu art.38 ust.2 ustawy.
Z tych przyczyn Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia w oparciu o art.147 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Orzeczenie zamieszczone w punkcie II wyroku uzasadnia art.152 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło