I SA/Gd 992/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Rischka Sędziowie NSA Zbigniew Romała /spr./ NSA Małgorzata Tomaszewska Protokolant Marzena Cybulska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 4 maja 2001r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1996r. oddala skargę. I SA/Gd 992/01 U z a s a d n i e n i e Urząd Skarbowy decyzją z dnia 30 kwietnia 1998r. określił stronie skarżącej "A" Spółce z o.o. w R. zaległość w podatku dochodowym os osób prawnych w wysokości [...] zł oraz odsetki za zwłokę. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową. Skarżąca spółka wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 5 grudnia 2000r. sygn. akt [...] uchylił decyzję Izby Skarbowej z dnia 18 sierpnia 1998r. NSA uznał, że zaskarżona decyzja nie zawiera niezbędnych ustaleń stanu faktycznego, które umożliwiłyby ocenę czy wydatki na remont dotyczyły pomieszczeń Spółki oraz czy charakter i przeznaczenie odzieży, której zakup strona odniosła w koszty uzyskania przychodów, przemawiała za uznaniem, iż była to odzież osobista, czy też za uznaniem, że służyła ona do wykonywania działalności gospodarczej. Natomiast NSA uznał, ż wydatki na zakup telewizora, budzika, roweru, magnetofonu i magnetowidu nie stanowią kosztu uzyskania przychodu, albowiem Spółka nie jest w stanie wykazać związku między ich kupnem a osiągnięciem przychodu. Sąd uznał także, że brak jest podstaw do kwestionowania legalności decyzji w odniesieniu do pominięcia przez organy z kosztów uzyskania przychodów wydatków na podróże służbowe. Wobec treści omawianego wyroku Izba Skarbowa decyzją z dnia 4 maja 2001r. uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i określiła skarżącej Spółce zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych za 1996r. w wysokości [...] zł oraz odsetki za zwłokę w wysokości [...] zł. Izba uwzględniła odwołanie w zakresie błędnego wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów przez organ pierwszej instancji, wydatków na zakup odzieży w kwocie [...] zł, na remont magazynu położonego w [...] w kwocie [...] zł oraz na tzw. bezpłatne próby technologiczne wyrobów poliuretanowych przeprowadzone u producentów mebli w kwocie [...] zł. Fakt poniesienia wydatków na bezpłatne próby technologiczne, w celu osiągnięcia przychodu, został potwierdzony dowodami przedłożonymi przez Spółkę przy piśmie z dnia 23 kwietnia 2001., w tym oświadczeniami złożonymi przez firmy, w których próby takie przeprowadzono. Z kosztów uzyskania przychodów Izba Skarbowa wyłącza natomiast wydatki na zakup telewizora, budzika, roweru, magnetowidu i magnetofonu w kwocie [...]zł, odwołując się tu do stanowiska NSA zawartego w wyroku z dnia 5 grudnia 2000r. Stosownie do § 2 ust.1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 stycznia 1995r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych a także aktualizacji wyceny środków trwałych (Dz.U. Nr 7, poz.34 ze zm.) z mocy art.15 ust.6 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, za środki trwałe w rozumieniu przepisów podatkowych uważa się rzeczowe składniki majątku, które spełniają przesłanki określone we wskazanym wyżej przepisie § 2 ust. l. Jedną z tych przesłanek zezwala zaliczyć do środków trwałych podatnika (od których można dokonywać odpisów amortyzacyjnych uznawanych za koszty uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów podatkowych) tylko takie składniki majątkowe, które są przez podatnika wykorzystywane (jeżeli nie są oddane do użytkowania innym podmiotom) do prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Z akt sprawy wynika, że ww. przedmioty znajdowały się w prywatnym mieszkaniu, będącym w niewydzielonej części jednocześnie siedzibą Spółki i służyły przede wszystkim celom prywatnym. Wobec faktu, że Spółka nie dowiodła, iż przedmioty te służyły prowadzonej przez nią działalności gospodarczej i w następstwie powyższego nie wykazała również związku poniesionych wydatków z uzyskanymi przychodami, z mocy art.15 ust.1 cyt. ustawy wydatków na nabycie ww. przedmiotów nie uznaje za koszty uzyskania przychodów Spółki. Mając na uwadze ocenę prawną wyrażoną w wyroku NSA z 5 grudnia 2000r. Izba Skarbowa z kosztów uzyskania przychodów wyłącza również kwotę [...] zł dotyczącą wydatków na podróże służbowe Prezesa Spółki, stosownie do art.16 ust.1 pkt 38 cyt. ustawy podatkowej. Izba zacytowała fragment uzasadnienia tego wyroku Sąd wskazał m.in., iż: "Zgodnie z utrwalonym i niekwestionowanym poglądem orzeczniczym wydatki ponoszone na rzecz udziałowców nie będących pracownikami w rozumieniu odrębnych przepisów nie stanowią kosztów uzyskania przychodu w rozumieniu art.16 ust.1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Pogląd taki został wyrażony między innymi w wyrokach NSA z dnia 18 listopada 1999r. w sprawie III SA 201/99 opublikowanym w wydawnictwie Lex nr 42844 oraz z dnia 21 maja 1997r. w sprawie 269/97 opublikowanym w wydawnictwie Lex nr 30783. Prezes zarządu skarżącej spółki, którego samochodu dotyczyły wyjazdy służbowe nie był pracownikiem w rozumieniu odrębnych przepisów. Skoro tak to wydatki poniesione z tytułu wyjazdów służbowych nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. Stąd też stanowisko organów podatkowych odmawiających potraktowania przedmiotowych wydatków jako koszty zasługuje na aprobatę". Nadto wykazane przez Spółkę w zeznaniu CIT-8 za 1996r. koszty uzyskania przychodów Izba pomniejsza o kwotę [...] zł wynikającą z błędnego zawyżenia przez Spółkę kosztów własnych sprzedaży. Spółka "A" wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której domagała się uznania całości poniesionych wydatków za uzasadnione koszty uzyskania przychodów. Urząd Skarbowy uznał część wydatków na delegacje służbowe w kwocie [...] zł. Zostało to zaakceptowane przez Izbę Skarbową w decyzji z dnia 18 sierpnia 1998r. i NSA w wyroku z dnia 5 grudnia 2000r. Pomimo tego Izba nie uznała za koszty uzyskania przychodów pozostałej kwoty [...] zł dotyczącej delegacji służbowych M.K. (jedyny udziałowiec i prezes zarządu spółki). Zakupiony rower służył działalności gospodarczej spółki i był przechowywany w magazynie znajdującym się we wsi [...]. Służył do przewozu pojemników z lakierem i wyjazdów na pocztę. Budzik służył do odmierzania czasu w trakcie prób technologicznych. Telewizor był niezbędny dla śledzenia aktualnych kursów walut przy dokonywaniu transakcji importowych. Radiomagnetofon służył do nauki języka włoskiego, a magnetowid do prezentacji kasety z instrukcjami stosowania lakierów. Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi, albowiem skarżąca nie przedstawiła żadnych nowych dowodów pozwalających na weryfikację stanowiska NSA i Izby Skarbowej w zakresie wyłączenia z kosztów wydatków na podróże służbowe i zakup roweru, budzika i sprzętu audiowizualnego. Jeżeli chodzi o uznanie za koszt uzyskania przychodu części wydatków na wyjazdy służbowe, to ani Izba ani NSA nie potwierdziły prawidłowości stanowiska Urzędu Skarbowego w tym względzie a jedynie przytoczyły jego stanowisko, które zdaniem Izby nie było zgodne z prawem. Ponadto Izba wskazała, że wskazana w skardze kartoteka prób darmowych różni się od załączonej do wniosku skarżącej z 23 kwietnia 2001r. W piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2002r. Izba dodatkowo zauważyła, że skarżąca w kolejnych etapach postępowania podnosi sprzeczne z sobą argumenty. Raz twierdzi, że rower znajdował się w jej siedzibie i służył do przewożenia dokumentów do Urzędu Skarbowego, innym razem, że był stale przechowywany we wsi [...] i służył do transportu lakieru. Budzik raz służył do odmierzania czasu pracy prezesa, a po ustaleniu, że obowiązywał go nienormowany czas pracy, to strona podniosła, że budzik służył odliczaniu czasu prób technologicznych. W piśmie procesowym z dnia 15 lutego 2002r. strona skarżąca podkreśliła, że rower i budzik służyły różnym celom, stąd nie ma sprzeczności w stanowiskach strony. Koszty wyjazdów służbowych powinny być uwzględnione, bowiem zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 27 października 2000r. sygn. [...] umowa o pracę zawarta z prezesem zarządu była ważna i prezes zarządu jako pracownik firmy jeździł samochodem do klientów, banku, urzędów itd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r., wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Dlatego w niniejszej sprawie organ podatkowy miał swobodę rozstrzygania jedynie w zakresie wydatków remontowych i na zakup odzieży. Było tak dlatego, że NSA uwzględnił skargę w opisanym zakresie z uwagi na uchybienia przepisom postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Izba Skarbowa ponownie rozpoznająca odwołanie mogła więc w tym zakresie uznać zasadność stanowiska podatnika. Natomiast NSA nie uwzględnił zarzutów skargi w pozostałym zakresie, uznając brak podstaw do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów wydatków na zakup sprzętu audiowizualnego, roweru i budzika z uwagi na niemożność wykazania związku między ich kupnem a osiągnięciem przychodu oraz brak podstaw do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów wydatków na wyjazdy służbowe prezesa zarządu spółki, albowiem nie był on pracownikiem skarżącej. Wobec powyższego obowiązkiem Izby Skarbowej było uznanie, że wydatki takie skarżąca zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów z naruszeniem art.15 ust.1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993r. Nr 106, poz.482 ze zm.). Na marginesie jedynie należy potwierdzić stanowisko organu odwoławczego, że strona skarżąca w ramach ponownego postępowania odwoławczego nie przedłożyła nowych dowodów podważających wcześniejszą ocenę Izby Skarbowej i NSA. Mylnie też strona skarżąca odczytuje skutki częściowego uznania przez organ pierwszej instancji kosztów wyjazdów służbowych. Ani Izba Skarbowa ani NSA nie wyraziły własnego poglądu w tej kwestii. Utrzymanie stanowiska Urzędu Skarbowego w tej mierze wynikało z zasady nie orzekania na niekorzyść strony odwołującej się (skarżącej). Mając powyższe na względzie należało skargę oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz,1270).