II SA/Ka 2600/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-11-26

Skład orzekający: Małgorzata Korycińska, Elżbieta Kaznowska, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pilarki taśmowej może zostać wydana, jeśli inwestycja ta może być uciążliwa dla otoczenia, pomimo opinii organów sanitarnych o braku przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu?
Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego i musi uwzględniać ochronę osób trzecich oraz precyzyjnie interpretować zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sama zgodność z dopuszczalnymi normami hałasu nie przesądza o braku uciążliwości inwestycji, zwłaszcza gdy nałożone są dodatkowe środki zaradcze (np. pas zieleni, ekrany akustyczne), co może świadczyć o uciążliwości. Organy administracji miały obowiązek wykazać, dlaczego uznano inwestycję za nieuciążliwą, co stanowi naruszenie art. 107 k.p.a.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy pilarki taśmowej. Wójt Gminy wydał decyzję pozytywną, uznając inwestycję za zgodną z planem zagospodarowania przestrzennego, mimo zastrzeżeń dotyczących hałasu i zapylenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Sąsiadka, prowadząca pensjonat, wniosła skargę, podnosząc, że inwestycja jest uciążliwa dla jej pensjonariuszy i negatywnie wpływa na jej działalność.
Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią decyzję Wójta Gminy J.; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Korycińska, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), asesor WSA Małgorzata Walentek, Protokolant sekretarz sądowy Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...] Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] M.K. wystąpił z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pilarki taśmowej z fundamentem i zadaszeniem. We wniosku podano, że zamierzenie zrealizowane będzie na parceli nr [...] w K. będącej własnością wnioskodawcy. Do wniosku dołączone zostało opracowanie A sp. z o.o. dotyczące pomiaru hałasu zewnętrznego. Po rozpatrzeniu wniosku, decyzją z dnia [...] Wójt Gminy J. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zgłoszonej inwestycji – postanowienia pilarki taśmowej, wykonania fundamentu oraz zadaszenia – wiaty. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji przywołał przepisy art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 42, 43 i 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). W zakresie warunków wynikających z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stwierdzono, że objęta zamierzeniem inwestycyjnym nieruchomość położona jest zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy J. w jednostkach B 26 MM i B 27 MM uznanych jako tereny zabudowy zagrodowej i mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy, z dalszym zapisem w planie "istniejąca i projektowana zabudowa zagrodowa i mieszkalna jednorodzinna z podstawowymi urządzeniami (obiektami) infrastruktury usługowej oraz możliwością lokalizacji nieuciążliwych warsztatów". W decyzji tej w warunkach dotyczących wymagań higienicznych i zdrowotnych zastrzeżono m.in. obowiązek złożenia pasa zieleni niskiej, średniej i wysokiej (szczególnie od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowej), zainstalowanie miejscowych odciągów pyłów oraz po zakończeniu budowy dodatkowego zabezpieczenia przed hałasem np. ekranu akustycznego. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że projektowana inwestycja nie koliduje z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego Gminy J. przy spełnieniu warunków zawartych w decyzji i nałożonych przez jednostki opiniujące. W odwołaniu od tej decyzji K.W. – właścicielka sąsiedniej nieruchomości zarzuciła, ze objęte nią zamierzenie jest bardzo uciążliwe dla otoczenia. Podaje, że sprawa pilarki była przedmiotem wieloletniego sporu, który znany był m.in. Urzędowi Gminy, Nadzorowi Budowlanemu oraz Wydziałowi Ekologii w Ż. i niedawno się zakończył. Niezrozumiałe dlatego jest obecne wydanie pozwolenia na ponowne zainstalowanie tej uciążliwej działalności. Dodała, że prowadzi pensjonat a działalność Pana K. jest bardzo uciążliwa nie tylko dla niej ale przede wszystkim dla jej pensjonariuszy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. nie uwzględniło tego odwołania i zaskarżoną decyzję Wójta Gminy J. utrzymało w mocy z powołaniem się na art. 2, art. 40 ust. 1, art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Kolegium podzieliło stanowisko organu niższej instancji. Powołując się na przepis art. 43 wymienionej powyżej ustawy Kolegium podniosło, że nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Kolegium zamierzona inwestycja zgodna jest z planem Gminy J. i nie narusza zakazu odnośnie lokalizacji uciążliwych warsztatów rzemieślniczych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K.W. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy J. W uzasadnieniu podniosła, że zamieszkuje w bezpośrednim sąsiedztwie działki, której dotyczy decyzja Wójta Gminy J. Podaje, że od [...] prowadzi pensjonat wypoczynkowy "[...]" a jej wczasowicze stale narażeni są na uciążliwe sąsiedztwo i oddziaływanie tartaku pana K. Dodaje, że nie można zgodzić się z twierdzeniami organów obu instancji, że tartak jest zakładem rzemieślniczym o niewielkiej szkodliwości i uciążliwości dla otoczenia. W przypadku takiego zakładu uciążliwy jest cały cykl technologiczny, na który składa się przywóz drewna ciężkim sprzętem transportowym, jego odbiór po przeróbce, hałas wytwarzany przez piły i suszarnie. Szkodliwy i uciążliwy jest także problem zapylenia przez trociny i pyły powstające w trakcie procesu przeróbki drewna. Wnosząc o uchylenie wydanej decyzji, kwestionuje wiarygodność przedłożonych opinii i ekspertyz w sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 12 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Stosownie do art. 97 § 1 wymienionej ustawy sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa. Przystępując do kontroli legalności decyzji w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym rozstrzygnięciem w ramach przygotowywania procesu inwestycyjnego związanego ze zmianą zagospodarowania terenu. Dokonując kontroli działalności organów administracyjnych w granicach skargi orzekającym organom wytknąć przyjdzie brak należytego rozważenia istoty sprawy oraz szczegółowego odniesienia się do zgłoszonych w toku postępowania zarzutów. W szczególności należy uznać, iż organy te nie rozpatrzyły w sposób właściwy kwestii ochrony osób trzecich, jak również nie wyjaśniły należycie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy J. Według art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna jeżeli jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z ustaleń poczynionych przez organy administracyjne, wnioskowana inwestycja w postaci postawienia pilarki taśmowej i wykonania fundamentu oraz zadaszenia – wiaty przewidywana jest na terenie jednostki o symbolu MM – B 26 i B 27 – czyli "tereny zabudowy zagrodowej i mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy, z dalszym zapisem: istniejąca i projektowana zabudowa zagrodowa i mieszkalna jednorodzinna z podstawowymi urządzeniami (obiektami) infrastruktury usługowej oraz możliwością lokalizacji nieuciążliwych warsztatów". Podstawową wątpliwością, nie dość dokładnie wyjaśnioną w trakcie postępowania administracyjnego, pozostaje sprawa zgodności zamierzonej inwestycji z przedstawionym planem zagospodarowania przestrzennego gminy. Należy przyjąć, że zamiarem inwestora jest założenie w istniejącym i pracującym tartaku dodatkowych urządzeń, intensyfikujących dotychczasową działalność. Wobec wyraźnego zapisu w powoływanym powyżej planie "dopuszczalności lokowania zakładów nieuciążliwych" Wójt Gminy J. wystąpił do Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz do Starostwa w Ż. w celu uzyskania opinii o poziomie dopuszczalnego hałasu. Zarówno Starosta w Ż. jak i Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ż. stwierdzili, że hałas emitowany do środowiska nie przekracza dopuszczalnych poziomów. Wydaje się jednak, iż nie można postawić znaku równości pomiędzy "zakładem emitującym do środowiska dopuszczalny poziom hałasu" a "zakładem nieuciążliwym". Zwłaszcza, że Powiatowy Inspektor Sanitarny w swojej opinii potwierdzając możliwość lokalizacji wnioskowanej inwestycji, uzgadniając dodatkowe warunki dla tej inwestycji, przeczy wcześniej wyrażonemu poglądowi, zobowiązując inwestora m. in. do założenia pasa zieleni niskiej średniej i wysokiej, szczególnie od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowej, zainstalowania odciągów pyłów czy w końcu budowy ekranów akustycznych. Zobowiązanie inwestora do zainstalowania odciągów pyłów potwierdza uciążliwość w postaci emitowania pyłów. Także przedstawione w opracowaniu A sp. z o.o. pomiary hałasu, należy uznać za przewidywane, a nie rzeczywiste, o czym świadczy zapis Powiatowego Państwowego Inspektora Sanitarnego zobowiązujące inwestora do dodatkowego, kontrolnego pomiaru hałasu i wprowadzenia dodatkowego zabezpieczenia przed hałasem poprzez ekrany akustyczne. W zderzeniu z tymi zapisami, niedopatrzeniem organów administracyjnych jest brak wyjaśnienia swojego stanowiska wyrażonego w decyzjach, dlaczego uznano inwestycję za "nieuciążliwą", a to w konsekwencji jest naruszeniem art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto należy uznać za zasadny i ten zarzut skarżącej, że nie tylko sama inwestycja jest "uciążliwa dla otoczenia" ale także wraz z intensyfikacją pracy zakładu zwiększy się także transport drewna przed i po obróbce, co spowoduje dodatkową uciążliwość w postaci przejazdu ciężkiego sprzętu transportowego. Mając powyższe na uwadze, decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zatem przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający wyeliminuje wskazane uchybienia, ustali stan faktyczny sprawy i wskazując jakie okoliczności zostały udowodnione, wykaże jakie przesłanki przemawiają za udzieleniem lub odmową udzielenia wnioskowanego ustalenia warunków zabudowy, przy rozstrzyganiu kierując się aktualnie obowiązującymi przepisami. Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło