II OSK 260/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr), Sędziowie NSA Alicja Plucińska-Filipowicz, Tomasz Zbrojewski, Protokolant Maria Połowniak, po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 listopada 2004 r. sygn. akt 3 II SA/Ka 223/03 w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną M. P. reprezentowany przez adwokata wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 listopada 2004 r., oddalającego skargę na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] I 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gliwicach z dnia [...] X 2002 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gliwicach decyzją z dnia [...]października 2002 r. Nr [...], wydaną m.in. na podstawie § 1, 7 i 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u M. P. zespołu wibracyjnego z poz. 16 wykazu chorób zawodowych. W odwołaniu od tej decyzji M. R. domagał się rozpoznania choroby zawodowej wymienianej w poz. 16 wykazu chorób zawodowych. Wymienioną wyżej decyzją Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu organ stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest: - orzeczenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną służby zdrowia istnienia występującego schorzenia, jako choroby ujętej do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.); - wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. W sprawie M. P. dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że pracował on w latach 1975-1990 w [...] jako pracownik niewykwalifikowany, mł. górnik i cieśla górnik pod ziemią oraz w latach 1990-1999 w [...] jako cieśla-górnik i ślusarz pod ziemią, gdzie sporadycznie był eksponowany na drgania mechaniczne o oddziaływaniu miejscowym. Pracował więc w warunkach stwarzających potencjalne ryzyko powstania choroby zawodowej. Był on badany w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. (orzeczenie lekarskie z dnia 28.11.2001 r.) i w Szpitalu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (obserwacja kliniczna [...].07.2002 r. – [...].07.2002 r.), a lekarze specjaliści obu kompetentnych placówek diagnostycznych (I i II szczebla) w konkluzjach orzeczeń nie rozpoznali u ww. zespołu wibracyjnego. W uzasadnieniu orzeczeń stwierdzono, że obraz radiologiczny układu kostno-stawowego kończyn górnych nie wykazał zmian odpowiadających następstwom kostno-stawowym oddziaływania drgań mechanicznych, a ponadto ujemny wynik próby oziębieniowej nie pozwala na rozpoznanie postaci naczyniowej zespołu wibracyjnego. Wobec braku rozpoznania choroby zawodowej – w rozumieniu § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) – przez orzeczników kompetentnych placówek diagnostycznych (WaMP i IMPiŚ) – Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach nie miał podstaw by uwzględnić odwołanie M. P., tym samym utrzymał w całości w mocy decyzję pierwszej instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. P.wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania celem wydania decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazał, że przez 25 lat był narażony na działanie czynnika szkodliwego w postaci drgań, a przeprowadzone badania wykazały istnienie u niego choroby wibracyjnej . Zatem wobec niewykluczenia związku przyczynowego, stwierdzonej choroby z pracą w narażeniu na czynnik szkodliwy, organ winien był wydać decyzję stwierdzającą chorobę zawodową z pozycji 16 wykazu chorób zawodowych. Zdaniem skarżącego rażąco naruszono (nie wymienione bliżej) przepisy rozp. Rady Ministrów z dnia listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Wyrokiem z dnia 23 XI 2994 r. (sygn. akt 3/II SA/Ka 223/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M. P. na wymienioną wyżej decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd stwierdził, że niezbędną przesłanką do uznania wniosku o stwierdzenie choroby zawodowej jest stwierdzenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia, u badanego, jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Dopiero ustalenie takiego schorzenia jest podstawą do orzekania w przedmiocie choroby zawodowej przez organ I instancji w zależności od ustaleń dochodzenia epidemiologicznego, dającego podstawę do ustalenia, czy schorzenie to zostało wywołane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Wydane w tej sprawie orzeczenia lekarskie obydwu placówek – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – zgodnie nie rozpoznają u skarżącego zespołu wibracyjnego. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy po wykonaniu badania podmiotowego, konsultacji neurologicznej, oceny prób oziębieniowych oraz radiogramów układu kostnego nie znalazła podstaw do rozpoznania u skarżącego zespołu wibracyjnego. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzeczenie uzasadnił faktami, iż badanie internistyczne, neurologiczne, EMG, niecharakterystyczny obraz kapilaroskopowy, ujemne wyniki termometrii skórnej i prób oziębieniowych oraz badanie ortopedyczne poparte oceną radiogramów układu kostno-stawowego kończyn górnych i kręgosłupa szyjnego – nie dają podstaw do rozpoznania u M. P. zespołu wibracyjnego, zarówno w jego postaci kostno-stawowej jak i naczyniowo-nerwowej. Wskazano nadto, że dolegliwości skarżącego ze strony kończyn górnych mogą mieć związek ze zmianami zwyrodnieniowymi i dyskopatycznymi kręgosłupa szyjnego, a zmiany te należą do grupy schorzeń samoistnych, nie figurujących w wykazie chorób zawodowych. Skoro więc organy obydwu instancji przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z trybem uregulowanym przepisami powołanego rozporządzenia, zaś orzeczeniami lekarskimi obydwu kompetentnych jednostek nie rozpoznano u skarżącego zespołu wibracyjnego, co jest warunkiem koniecznym do stwierdzenia choroby zawodowej, skarga z braku uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę kasacyjną wniósł pełnomocnik M. P.Powołując się na przepis art. 174 ppsa zarzucił temu wyrokowi naruszenie przepisów prawa procesowego "polegające na nieuwzględnieniu faktu, że dolegające skarżącemu schorzenie jest następstwem szkodliwych warunków pracy nadto przez nieuwzględnienie przez organ sanitarny całokształtu badań lekarskich pozwalających na pełną diagnostykę przyczyn choroby". Skarga zarzuciła nadto naruszenie prawa materialnego, w szczególności rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 XI 1983 r., w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294) przez niewłaściwą jego wykładnię. We wniosku zawartym w skardze kasacyjnej skarżący zażądał zmiany zaskarżonego wyroku i uchylenia zaskarżonej decyzji administracyjnej do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniesiona w tej sprawie skarga kasacyjna powołując się na przepis art. 174 ppsa zarzuca naruszenie zarówno przepisów procesowych jak i prawa materialnego. Skarga nie wymienia jednak żadnych konkretnych przepisów proceduralnych i wskazuje tylko ogólnikowo na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 XI 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, nie wskazując jednocześnie obrazy którego z tych przepisów dopuścił się Sąd. Takie sformułowanie zarzutów kasacyjnych nie może odnieść zamierzonego skutku. Skarga kasacyjna powinna bowiem wskazać konkretny przepis naruszony przez Sąd I instancji i uzasadnić zarzut jego naruszenia. Wskazanie całego aktu prawnego lub opisowe określenie naruszenia przepisów procesowych bez próby nawet wskazania, który przepis został naruszony w postępowaniu sądowym, uniemożliwia Sądowi II instancji ocenę, czy rzeczywiście doszło do naruszenia przepisów w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (por. post. SN z 11 III 1997 r. – CKN 13/97, OSNC 1997, nr 8, poz. 114). Należy przy tym mieć na względzie, iż w zasadzie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, biorąc pod uwagę z urzędu tylko nieważność postępowania. Zasada ta oznacza pełne związanie wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami zaskarżenia. Sąd może więc tylko badać, czy w postępowaniu przed WSA rzeczywiście doszło do naruszenia wskazanych skargą przepisów i nie może z własnej inicjatywy podjąć żadnych badań w celu ustalenia innych – poza wskazanymi w skardze kasacyjnej – wad zaskarżonego wyroku. Skoro więc skarga kasacyjna M. P. nie wykazała naruszenia żadnych przepisów podlega ona oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 VIII 2002 r. – ppsa.