III SA/Lu 657/04

WyrokWSA w Lublinie2004-12-21

Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Małgorzata Fita, Marek Zalewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, naruszyło zasadę związania sądu oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, naruszyło zasadę związaną mocą prawną orzeczeń sądowych (art. 153 PPSA), podważając wykładnię prawa dokonaną przez WSA w poprzednim wyroku w tej sprawie. Organ odwoławczy powinien uwzględnić stanowisko sądu wyrażone w uzasadnieniu wyroku.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o ustalenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Burmistrz odmówił ich ustalenia, uznając, że koszty obciążają stronę inicjującą postępowanie. Po uchyleniu przez WSA postanowienia SKO, które ustaliło koszty na rzecz skarżących, SKO ponownie utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza. Skarżące zarzuciły naruszenie zasady związania sądu oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od SKO na rzecz skarżącej J. K. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski /spr./, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita,, Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2004r. sprawy ze skargi J. K. i B. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2004r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego I/ uchyla zaskarżone postanowienie; II/ zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej J. K. kwotę 100 /sto/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Po rozpatrzeniu wniosku J. K. o ustalenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, Burmistrz postanowieniem z dnia [...] lipca 2003r. odmówił uwzględnienia tego wniosku. W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że na wniosek J. K. zostało wszczęte w dniu [...] czerwca 2002r. postępowanie rozgraniczeniowe. W dniu [...] lipca 2002 r. został sporządzony pomiędzy stronami sporu akt ugody likwidujący spór graniczny, co skutkowało wydaniem w dniu [...] listopada 2002r. decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego. W ocenie wójta, koszty wynikłe w postępowaniu wszczętym na wniosek strony, obciążają tę stronę. Ponadto w przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zostało zamknięte wydaniem decyzji o jego umorzeniu. Po rozpatrzeniu zażalenia J. K., Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i orzekło o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego na kwotę 1.492,80 zł, zobowiązując do ich poniesienia J. K. i B. K. – każdą po ½ części. Na skutek skargi wniesionej przez J. K., postanowienie to zostało uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 maja 2004r. sygn. akt 3 II SA/Lu 1398/03. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] września 2004r., utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza z dnia [...] lipca 2003r. W uzasadnieniu tego postanowienia podniesiono, że w myśl art. 31 ust. 4 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. , Nr 100, poz. 1086 ze zm.) ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej. Ugoda taka ma charakter materialno-prawny, zaś organ administracji publicznej nie jest uprawniony do jej kontrolowania ani zatwierdzania, a jedynie umarza postępowanie rozgraniczeniowe jako bezprzedmiotowe. Skoro prawomocną decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. Burmistrz Miasta i Gminy umorzył postępowanie rozgraniczeniowe, to owa decyzja zakończyła definitywnie postępowanie administracyjne w sprawie, co oznacza, że organ I instancji nie mógł w odrębnym postępowaniu rozstrzygać o kosztach postępowania rozgraniczeniowego. W myśl art. 264 § 1 k.p.a. postanowienie rozstrzygające kwestie związane z kosztami postępowania, powinno być wydane jednocześnie z wydaniem decyzji kończącej sprawę (wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2000r. sygn. akt II SA/Lu 539/99). Dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy nie ma znaczenia okoliczność, że strona wcześniej wystąpiła z powództwem cywilnym o zwrot części kosztów postępowania rozgraniczeniowego, ani też ocena skarżącej, że na skutek wprowadzenia jej w błąd przez organ, nie wystąpiła ze stosownym wnioskiem w postępowaniu administracyjnym. Jeżeli wniosek o rozliczenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego zostałby złożony przed wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2002r. , to wówczas koszty zostałyby rozliczone zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2004r. , sygn. akt 3 II SA/Lu 1398/03. Powyższe postanowienie zaskarżyły do sądu J. K. i B. K., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wbrew ustaleniom Kolegium, skarżące domagały się rozliczenia kosztów jeszcze przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego. Ponadto zaskarżone postanowienie pozostaje w sprzeczności z wyżej wymienionym wyrokiem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Sąd zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej upsa – ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem w/w przepisu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje jego uchyleniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 maja 2004r. sygn. akt 3 II SA/Lu 1398/03 nie zakwestionował poprzedniego stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2003r. , że postanowienie o kosztach postępowania ma byt odrębny od decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego. Oznacza to, że wydanie takiej decyzji, nie stoi na przeszkodzie późniejszemu rozliczeniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 k.p.a. Jednocześnie Sąd wskazał, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 1998r. sygn. akt SA 479/98, że koszty rozgraniczenia ponoszą strony po połowie. W postanowieniu zaskarżonym do Sądu w przedmiotowej sprawie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podważyło wykładnię prawa dokonaną w w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Takie stanowisko godzi w art. 153 upsa, bowiem owa wykładnia musi być uznana w rozpatrywanej – indywidualnej sprawie za jedynie słuszną i obowiązującą, nawet gdyby organ i wojewódzki sąd administracyjny orzekający w tej sprawie , miały odmienne stanowisko. Przyjęcie innego poglądu prowadziłoby do rozwiązań kolidujących z konstytucyjną wartością państwa prawnego polegającą na niewzruszalności prawomocnych orzeczeń sądów (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lutego 2003r. – sygn. akt III RN 77/02 – Prok. i Pr. 2003/9/40). Ponownie rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wyda postanowienie uwzględniające stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 maja 2004r. sygn. akt 3 II SA/Lu 1398/03. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ upsa należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygniecie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło