III SA/Wa 2253/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędzia WSA Dariusz Dudra, Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Protokolant Karolina Zawadzka, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2005 r. sprawy ze skargi R.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...]września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości należnego zwrotu podatku dochodowego za 1998 rok 1. Uchyla zaskarżoną decyzję; 2. Stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100,- zł (sto złotych, zero groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III SA/Wa 2253/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] września 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 220 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. Nr 137, poz. 926, ze zm.) w związku z art. 9 ust.1, 14 ust. 2 pkt 8, art. 22 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz.U. z 1993 r., Nr 90, poz. 416 ze zm. ) po rozpatrzeniu odwołania R. W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. w sprawie określenia wysokości należnego zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji , że skarżący zaniżył przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, bowiem nie zaliczył do przychodów z tej działalności wartości nieodpłatnych świadczeń uzyskanych w związku z korzystaniem z telefonu stacjonarnego należącego do PZU [...] Spółka z o.o. w W. Organ uznał za prawidłowe ustalenia Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, że telefon stanowiący własność Spółki był wykorzystywany przez skarżącego, przy czym opłaty związane z korzystaniem z telefonu ponosiła Spółka . Organ zauważył , że w zaskarżonej decyzji nieprawidłowo został przywołany art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wskazał, że przepisem właściwym III SA/Wa 2253/04 jest art. 14 ust. 2 pkt 8 przywołanej ustawy, z tym, że w ocenie organu uchybienie to nie skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. W. zarzucił nieważność decyzji Urzędu Kontroli Skarbowej w W. oraz decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. Zdaniem skarżącego, organy kontroli skarbowej do dnia [...] sierpnia 2004 r. nie były uprawnione do wszczęcia i prowadzenia postępowania podatkowego, prawo w tym zakresie przysługiwało wyłącznie organom podatkowym. Dopiero zmiana przepisu art. 31 ust. 2 pkt 1, 2, 3 i 4 ustawy o kontroli skarbowej przyznała organom kontroli skarbowej uprawnienie do wszczęcia i prowadzenia postępowania podatkowego. Skarżący podniósł, że wydanie w dniu [...] stycznia 2004 r. decyzji przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej nastąpiło z naruszeniem przepisów o właściwości, skutkującym nieważnością decyzji. Ponadto zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych i nieprawidłową ocenę dowodów, przez przyjęcie, iż nieodpłatnie korzystał z telefonu stacjonarnego będącego własnością PZU [...] Spółka z o.o. oraz przewlekłość postępowania. Wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. III SA/Wa 2253/04 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. ), powoływaną dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to konieczność ustalenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę, w pierwszej kolejności należało zatem rozważyć zarzut nieważności decyzji. Skarżący wskazał jako podstawę nieważności, naruszenie przez organy przepisów o właściwości; zdaniem skarżącego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej nie był organem uprawnionym do wydania decyzji w przedmiocie zobowiązania podatkowego. W ocenie Sądu zarzut ten należy uznać za niezasadny. Przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej ( tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 54, poz. III SA/Wa 2253/04 572, ze zm. ) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, przewidywały w art. 24 ust. 1 pkt 1 kompetencję organów kontroli skarbowej do wydawania decyzji w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, gdy ustalenia dotyczą podatków , których określenie lub ustalenie należy do właściwości naczelników urzędów skarbowych oraz podatku akcyzowego. Art. 31 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej zawierał wyjaśnienie użytych w ustawie pojęć: organu kontroli skarbowej, inspektora kontroli skarbowej, postępowania kontrolnego, w nawiązaniu do ustawowych pojęć Ordynacji podatkowej, której odpowiednie zastosowanie do postępowania kontrolnego, prowadzonego w trybie ustawy o kontroli skarbowej, przewidywał art. 31 ust. 1. Wprowadzona przepisem art. 10 pkt 12 lit. b ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie gospodarczej ( Dz.U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1808 ) zmiana art. 31 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej, na którą powołuje się skarżący, nie zawiera nowych unormowań w zakresie kompetencji organów kontroli skarbowej, lecz stanowi wyłącznie zmianę redakcyjną tego przepisu. Z powyższych względów należy stwierdzić, że kompetencje organów kontroli skarbowej wynikały z upoważnienia ustawowego, a zatem zarzut wydania decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości należało uznać za III SA/Wa 2253/04 niezasadny. Decyzja Izby Skarbowej została wydana z naruszeniem prawa , jakkolwiek nie w sposób wskazany przez R. W. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję, w której organ pierwszej instancji określił wysokość należnego zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998 w kwocie [...] zł zamiast zeznanego zwrotu w kwocie [...] zł. Przepis art. 21 ust. 3 Ordynacji podatkowej przewiduje, że w przypadku, gdy organ podatkowy stwierdzi, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wskazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego . Uszczegółowieniem tej normy jest przepis art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz.U. z 1993 r., Nr 90, poz. 416 , ze zm. ) , który stanowi, że podatek dochodowy wynikający z zeznania podatkowego jest podatkiem należnym od dochodów podatnika uzyskanych w roku podatkowym, chyba że właściwy organ podatkowy, lub właściwy organ kontroli skarbowej, wyda decyzję , w której określi inną wartość podatku. Wskazane przepisy nie przewidują uprawnień organu do określenia wysokości należnego zwrotu podatku. Decyzja określająca wysokość zobowiązania jest decyzją deklaratoryjną, stwierdzającą powstanie w przeszłości zobowiązania podatkowego, na skutek III SA/Wa 2253/04 zaistnienia zdarzenia, z którym prawo łączy powstanie zobowiązania. Decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej została zatem wydana z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów. Dyrektor Izby Skarbowej jako organ odwoławczy, stosownie do treści art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, orzeka o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji, gdy stwierdzi, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Ocena prawidłowości decyzji winna być dokonana z uwzględnieniem wszystkich przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie. Podnieść należy, że istota postępowania odwoławczego, nie ogranicza się do kontroli zarzutów w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji, lecz obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej. Utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, mimo wskazanej sprzeczności z dyspozycją art. 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i art. 21 ust. 3 Ordynacji podatkowej, stanowi naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Organ winien ponownie rozpatrzyć odwołanie i wydać decyzję zgodną z powołanymi wyżej przepisami. Nie jest uzasadniony zarzut skarżącego kwestionujący prawidłowość ustalenia wysokości przychodów z tytułu nieodpłatnego świadczenia. Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uważa się również III SA/Wa 2253/04 wartość otrzymanych świadczeń naturze i innych nieodpłatnych świadczeń obliczonych zgodnie z art. 12 ust. 2, 3 i 3 a. W toku postępowania organy podjęły wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy. Stosownie do art. 181 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 31 ust. 1 ustawy o kontroli skarbowej, włączyły do postępowania materiały zgromadzone w toku postępowania karnego – zeznania świadków. Zeznania świadków, dokumenty – faktury wystawione dla Spółki, w powiązaniu z niekwestionowanym przez skarżącego faktem korzystania przez niego w czasie prowadzenia działalności gospodarczej, z pomieszczenia Spółki, w której znajdował się telefon, pozwalały na ocenę , że R. W. nieodpłatnie korzystał z telefonu , koszty eksploatacji którego ponosiła Spółka. Ocena ta nie narusza określonej w art. 191 Ordynacji podatkowej zasady swobodnej oceny dowodów, zgodnie z którą organ prowadzący postępowanie dowodowe, przy ocenie wiarygodności zgromadzonych dowodów, nie jest ograniczony żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów, dokonuje oceny w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na zebranym materiale dowodowym. Dla oceny dowodów nie bez znaczenia jest pismo R. W. , będące wyjaśnieniem do protokołu kontroli skarbowej z dnia [...] sierpnia 2003 r., w którym przyznał , że w trakcie realizacji III SA/Wa 2253/04 zlecenia nie miał świadomości , że korzystanie z telefonu zleceniodawcy jest przychodem podatnika. Obliczając wysokość przychodów organ pierwszej instancji uwzględnił wyłącznie wartość faktur obciążających koszty Spółki oraz ilość potencjalnych użytkowników telefonu. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej - przewlekłości postępowania - Sąd stwierdził, że organy stosownie do art. 140 Ordynacji podatkowej informowały stronę o przyczynach nie załatwienia sprawy w terminie. Przyczyny te były związane z koniecznością doręczania pism za pośrednictwem Naczelnika Aresztu Śledczego. Podnieść należy, że skarga dotyczy decyzji wymiarowej, na wymiar podatku nie ma wpływu czas trwania postępowania , lecz spełnienie przesłanek prawa materialnego. Z tych względów zarzut naruszenia art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, nie może być oceniany jako naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z powyższych powodów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c, art. 152 i art. 200 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.