III SA/Wa 2018/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Asesor WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2005 r. spraw ze skarg J. B. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...]września 2004 r. Nr [...] [...] [...] [...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999, 2000, 2001, 2002 r. 1) uchyla zaskarżone decyzje, 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ( [...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Czterema zaskarżonymi decyzjami z [...] września 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. , po rozpatrzeniu odwołań J. B. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z [...] czerwca 2004 r., odmawiających stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999, 2000, 2001 i 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżone decyzje organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoje stanowisko Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że J. B. [...] kwietnia 2004 r. złożył korekty zeznań o wysokości dochodu osiągniętego w latach 1999-2002 wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za powyższe lata. Do wniosku dołączył zaświadczenie z miejsca pracy o wysokości zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Zdaniem podatnika kwota wypłacona tytułem zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby, przysługująca na mocy art. 93 ust. l ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. Nr 30, poz. 179 z późn. zm.), nie jest przychodem ze stosunku służbowego i nie mieści się w pojęciu nieodpłatnych świadczeń, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podatnik powołał się na stanowisko zawarte w wyroku NSA z 17 września 2002 r., SA/Rz 1540/00. Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że J. B. był uprawniony do otrzymania zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejscowości będącej miejscem pełnienia służby, zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Kwota ta mieści się w pojęciu przychodu ze stosunku służbowego w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż stanowi rodzaj wypłaty pieniężnej związanej z wykonywaniem pracy w ramach stosunku służbowego. Źródłem przejściowego finansowania przez policjanta kosztów dojazdu do pracy jest w istocie ta część wynagrodzenia za pracę, która odpowiada podwyższonym z tytułu zamieszkiwania poza miejscowością, w której znajduje się miejsce pracy kosztom uzyskania przychodów – art. 22 ust. 2a ustawy o p.d.o.f. Dyrektor Izby Skarbowej przyjął, że zasadnie organ I instancji uznał, że skoro przepisy ustawy nie przewidują zwolnienia od podatku dochodowego zwróconych przez pracodawcę kwot z tytułu kosztów przejazdu policjanta, przychód ten podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i zasadnie odmówił stwierdzenia nadpłaty w tym podatku za lata 1999, 2000, 2001 i 2002. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, cytowany wyrok NSA nie ma charakteru wykładni powszechnie obowiązującej i wiąże organy tylko w indywidualnej sprawie. W innych wyrokach ( I SA/Po 1604/00, I SA/Po 1608/00, SA/Bk 887/02, I SA/Po 2595-2598/00) Naczelny Sąd Administracyjny uznał zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za przychód ze stosunku pracy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Ponadto zgodnie z interpretacją Ministra Finansów z [...] czerwca 2001 r., [...], która wiąże wszystkie organy podatkowe – zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby stanowi przychód ze stosunku pracy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. B. , wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji , podtrzymał stanowisko zawarte w odwołaniu, wyjaśniając, że zwrot kosztów przejazdu przysługujący policjantowi na mocy art. 93 ust. l ustawy o Policji nie jest przychodem ze stosunku służbowego w rozumieniu art. 12 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podkreślił, że jego koledzy, również policjanci, mieszkający w innych podwarszawskich miejscowościach nie mieli tylu problemów ze zwrotem nadpłaty. Zastanawiające jest jak w jednym państwie " i na dodatek w jednym województwie możliwe jest takie niezorganizowanie pracy". W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. Wyjaśnił ponadto, że organa podatkowe związane były obowiązującą interpretacją Ministra Finansów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych ( w tym przypadku decyzji ) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Oceniając zaskarżone decyzje z punktu widzenia tego kryterium stwierdzić należy, że wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Skład orzekający w tej sprawie stwierdza, że art. 75 § 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 1994 r. Nr 7, poz. 25 z późn. zm.) będący przedmiotem analizy w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 17 maja 1999 r., FPS 3/99 (ONSA z 1999 r. Nr 4, poz. 115) oraz art. 56 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz.U. z 2002 r. Nr 21, poz. 206 z późn. zm.) zawierają zbliżone rozwiązania, dotyczące zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do jednostki, w której wykonywane są obowiązki służbowe, jak art. 93 ust. l ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. Nr 30, poz.179 z późn. zm.). Skład orzekający Sądu jednocześnie podziela pogląd prawny wyrażony w wyroku NSA z 25 kwietnia 2003 r., III SA 3503/01, zgodnie z którym jakkolwiek przepisy te różnią się przesłankami, których spełnienie skutkuje powstaniem uprawnienia do otrzymania takiego zwrotu, to zawarta w nich zasada jest taka sama. Pełnienie określonej funkcji publicznej - sędziego, prokuratora czy policjanta - daje prawo do zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Dlatego też otrzymywane z tego tytułu przez funkcjonariuszy publicznych świadczenia powinny być z punktu widzenia obciążeń w podatku dochodowym od osób fizycznych traktowane tak samo. Wynika to z konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa, zagwarantowanej art. 32 ust. l ustawy zasadniczej, której pochodną jest zasada sprawiedliwości i równości podatkowej, wywodzona także z art. 84 Konstytucji. Biorąc więc pod uwagę konieczność dokonywania wykładni prawa, w zgodzie z przepisami ustawy zasadniczej i podzielając stanowisko, zawarte w cyt. uchwale składu siedmiu sędziów NSA, że zwrot kosztów przejazdu, o którym mowa w tej uchwale, nie jest przychodem ze stosunku służbowego, a także zaprezentowaną tam argumentację, skład orzekający w tej sprawie uznał, że organa podatkowe dokonały nieprawidłowej wykładni art. 12 ust. l ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 z późn. zm.) w zw. z art. 93 ust. l ustawy o Policji, która w sposób oczywisty miała wpływ na wynik sprawy. Zgodnie bowiem z dotychczasowym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego do przychodów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zalicza się tylko przychody powiększające wartość netto majątku podatnika (faktyczne przysporzenie majątkowe). Wobec powyższego organ odwoławczy będzie zobowiązany do ponownego przeprowadzenia postępowania , będąc związany stanowiskiem Sądu, że świadczenie otrzymane w 1999, 2000, 2001 oraz 2002 r. przez J. B. na podstawie art. 93 ust. l ustawy o Policji nie stanowią przychodu, o którym mowa w cyt. przepisie powołanej ustawy podatkowej. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a), art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł, jak w sentencji.