I SA/Kr 2994/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek Sędziowie: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk (spr) NSA Józef Michaldo Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2005r sprawy ze skargi H. O. S.A. w O.Ś. w upadłości na postanowienie Izby Skarbowej z dnia 19 listopada 2002r Nr [...] w przedmiocie zaliczenia zwrotu w podatku od towarów i usług na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 10 zł (dziesięć złotych). Sygn. I SA/Kr 2994/02 UZASADNIENIE Urząd Skarbowy wydał na podstawie art. 273 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w dniu [...]VIII 2002 r. postanowienie w sprawie zaliczenia zwrotu podatku VAT w kwocie 385.871, 29 zł na poczet zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiąc czerwiec 2002 r. W zażaleniu na to postanowienie syndyk H. O. domagał się jego zmiany , tak aby kwota podatku dochodowego od osób fizycznych była zgłoszona do masy upadłości i na listę wierzytelności. Izba Skarbowa w dniu [...] listopada 2002 r. utrzymała w mocy postanowienie organu I instancji. Bezsporne było ,że upadłość H. O. S.A. została ogłoszona postanowieniem Sądu Gospodarczego w K. w dniu [...] lipca 2002 r. W dniu [...] lipca 2002 r. strona skarżąca złożyła deklarację PIT 4 na zaliczkę miesięczną na podatek dochodowy od łącznej kwoty wypłat dokonanych w miesiącu czerwcu 2002 r. z wykazaną kwotą do zapłaty 389.771,30 zł. Termin płatności zaliczki przypadał na dzień [...] lipca 2002 r. Natomiast [...] lipca 2002 r. strona skarżąca złożyła deklarację VAT -7 za ten sam miesiąc - czyli czerwiec 2002 r. z wykazaną nadwyżką podatku naliczonego nad należnym - do zwrotu na rachunek bankowy w kwocie 3.714.047 zł. Wraz z tą deklaracją złożono dyspozycje w sprawie przerachowania nadwyżki w kwocie 131.341,20 zł. W dyspozycji nie uwzględniono natomiast przerachowania kwoty 389.771,30 zł na podatek dochodowy od osób fizycznych PIT-4 za miesiąc czerwiec 2002 r. Ponieważ zaliczka na podatek dochodowy nie została uiszczona w terminie , Urząd Skarbowy dokonał w dniu [...] lipca 2002 r. z urzędu na podstawie przepisu art. 21 ust 8 b ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym / DZ. U. NR. 11 , poz. 50 z późn. zm./ przerachowania z nadwyżki VAT kwoty 385.871,29 zł na zobowiązanie w podatku dochodowym za miesiąc czerwiec 2002 r. Organy podały , że wprawdzie należność podatkowa powstała po dniu ogłoszenia upadłości H. O. S.A. a zatem zgodnie z art. 32 par. 1 prawa upadłościowego zobowiązanie pieniężne upadłego , którego termin płatności jeszcze nie nastąpił, stają się płatne z dniem upadłości, jednakowoż -mający tutaj zastosowanie przepis art. 21 ust 8 b ustawy o podatku VAT stanowi, że gdy u podatnika wy stępuj ą zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa, kwota zwrotu różnicy podatku podlega z urzędu zaliczeniu na zaległe zobowiązania podatkowe. Przepis ten nie pozwala więc organom na żadne inne zachowanie w takiej sytuacji. W przypadku powstania zwrotu podatku VAT , organ nie stosuje prawa upadłościowego , także gdy znana jest mu forma prawna podatnika i gdy zgłosił wierzytelności do masy upadłości. Organ w takiej sytuacji jest zobowiązany zaspokoić się przed innymi wierzycielami, nawet jeżeli jego wierzytelności objęte są listą i planem zaspokojenia wierzytelności. W skardze na powyższe postanowienie Izby Skarbowej wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie ,syndyk masy upadłości H. O. S.A. podnosi, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy prawa upadłościowego jako lex specjalis w odniesieniu do przepisów ordynacji podatkowej . Kolejność zaspakajania z masy upadłości określa art. 204 par 1 prawa upadłościowego. Zgodnie z nim do kategorii III zaliczane są podatki należne za ostatni rok przed datą ogłoszenia upadłości a podatek dochodowy od osób fizycznych , którego dotyczy niniejsze postępowanie należy właśnie do tej kategorii. Izba Skarbowa podnosząc nieprawidłowo , że obowiązek zapłaty powstał po ogłoszeniu upadłości, pomija fakt, że kwota podatku dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości. Wierzytelność Urzędu Skarbowego z powyższego tytułu zatem istniała w dniu ogłoszenia upadłości i termin płatności nastąpił z tym dniem , zgodnie z art. 32 par. 1 prawa upadłościowego . Zatem fakt, ze jej wymagalność datowana była na dzień po ogłoszeniu upadłości, wobec tego przepisu nie może mieć znaczenia. Jedyną drogą do dochodzenia należności z tytułu, który dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości, -jest zgłoszenie wierzytelności do masy upadłości. W piśmie strony skarżącej z dnia [...] sierpnia 2005 r. podnoszone jest, że stanowisko organu iż zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiąc czerwiec 2002 r. powstało po ogłoszeniu upadłości sprzeczne z art. 21 par. 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Zobowiązanie te powstaje bowiem z mocy samego prawa , co jest w judykaturze bezsporne , zatem w tym przypadku powstało w miesiącu czerwcu z dniem wypłaty przez pracodawcę wynagrodzenia. Izba Skarbowa podtrzymując zajmowane dotychczas stanowisko wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga jest zasadna. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny , zaś istota zaistniałego między stronami sporu sprowadza się do tego , czy słusznie organy podatkowe zastosowały przepis art. 21 ust b ustawy o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym , wyżej powołanej i art. 273 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej -ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. / Dz. U. Nr 137,poz.926 ze zm./, czy też zastosowanie mieć powinny wskazane przez stronę skarżącą przepisy Prawa upadłościowego - zawarte w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. /tekst jedn.. DZ. U. z 1991 r. NR. 118 poz. 512 ze zm./. Odnosząc się do spornego zagadnienia stwierdzić w pierwszym rzędzie należy , że art. 32 par. 1 Prawa upadłościowego stanowi, że zobowiązania pieniężne upadłego , których termin płatności nie nastąpił, stają się płatne z dniem ogłoszenia upadłości. Bezsporne było , że termin płatności kwoty zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych przypadał na dzień [...] lipca 2002 r. to jest po ogłoszeniu już upadłości strony Jednakże ten fakt w świetle przepisu wyżej powołanego słusznie jak twierdzi strona skarżąca nie ma znaczenia. Skoro należność strony istniała przed ogłoszeniem jej upadłości, z tym dniem stała się płatna Organy podatkowe czyniąc podstawą rozstrzygnięcia przepis art. 21 ust 8 b ustawy o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym , który stwierdza iż jeżeli u podatnika wy stępuj ą zaległości podatkowe w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa , kwota zwrotu różnicy podatku podlega zaliczeniu z urzędu na zaległe zobowiązania podatkowe - nie przedstawiły argumentów uzasadniających , że przepisy tej ustawy mogą wywołać skutek w postaci wyłączenia przedmiotowej wierzytelności ze sfery Prawa upadłościowego. Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym odnosząc się do podatników , ma charakter generalny, podczas gdy Prawo upadłościowe jest postępowaniem odrębnym, którego normy mają niewątpliwie lex specjalis wobec ustaw podatkowych. Zatem należności w postaci podatków wymienione w art. 204 par. 1 Prawa upadłościowego, tak jak i inne wierzytelności wymienione w tym artykule, muszą być w kwestii zaspokojenia z masy poddane działaniu tych przepisów, z wyłączeniem przepisów prawa podatkowego. Dlatego podzielić należy pogląd strony skarżącej, iż brak jest jakichkolwiek przesłanek do wnioskowania ,że przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, w tym przepis art. 21 pkt 8 b tej ustawy, może wywołać skutek prawny w postaci wyłączenia wierzytelności podatkowej ze sfery działania Prawa upadłościowego. Dodać należy , iż stanowisko sądu orzekającego w sprawie niniejszej jest zbieżne ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowanym w wyroku z dnia 30 czerwca 2004 r. sygn. FSK 206/04 / POP 2005/1/16 /. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm./ w zw. z art. 97 par.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. / orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisu art. 200 pierwszej z powołanych ustaw.