VII SA/Wa 1656/04
WyrokWSA w Warszawie2005-09-28
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Ewa Machlejd, Anna Tarnowska - Mieliwodzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, prowadząc postępowanie wznowieniowe, prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nie przeprowadzając merytorycznego rozpoznania sprawy i nie weryfikując podstaw wznowienia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy obu instancji naruszyły prawo, nie przeprowadzając prawidłowo postępowania wznowieniowego. W szczególności, organy nie zweryfikowały podstaw wznowienia postępowania zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., a zamiast tego wydały decyzję odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji, opierając się na art. 104 k.p.a., co jest niedopuszczalne w tym trybie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. B. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania, twierdząc, że nie brała w nim udziału. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji, nie weryfikując podstaw wznowienia. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła organom nie wyjaśnienie istotnych okoliczności i sprzeczność ustaleń.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Asesor WSA Anna Tarnowska - Mieliwodzka, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2005 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2004 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie pozwolenia na budowę. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego B. B. kwotę 440 zł. (czterysta czterdzieści zł.) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym 240 zł (dwieście czterdzieści zł.) kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu.
VII Sa/Wa 1656/04
U Z A S A D N I E N I E
Prezydent [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa i art. 104 kpa odmówił uchylenia swojej ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r w sprawie pozwolenia na budowę w zakresie przebudowy lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na posesji przy [...] wydanego dla inwestorki M. K..
W uzasadnieniu podał, iż postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2004r wznowił na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa na wniosek B. B. i M. S. postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę w zakresie przebudowy lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy [...] wydanego dla inwestora M. K., które zakończone zostało decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r.
W toku postępowania wznowieniowego organ ustalił, iż inwestorka M. K. wniosek o pozwolenie na budowę złożyła w dniu 10 grudnia 2003r załączając dokumenty wymagane zgodnie z przepisem art. 33 ust 2 prawa budowlanego z 1994r.
Prezydent [...] ustalił również, że projekt budowlany przedłożony przez inwestora zgodny jest z przepisami art. 34 prawa budowlanego, sporządzony został przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane, projekt zawiera opinie i uzgodnienia m.in. z właścicielem nieruchomości [...] Spółdzielnią Budowlano-Mieszkaniową i zaopiniowany został przez Zakład Usług Kominiarskich "[...]., a inwestor załączył dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W uzasadnieniu decyzji organ powołuje się na pismo [...] Spółdzielni Budowlano- Mieszkaniowej które wpłynęło w dnia 20.04.2004r informujące, że budynek w którym znajduje się przebudowywany lokal od lat 70-tych
wyposażony jest w sprawną instalację centralnego ogrzewania i ciepłej wody w związku z czym stwierdzenia B. B. mówiące o tym ,że przeprowadzone prace uniemożliwiają korzystanie z pieców kaflowych i spowodowały likwidację kanałów wentylacyjnych nie odpowiadają stanowi faktycznemu.
Ponadto, Spółdzielnia przedstawiła opinię Zakładu Usług Kominiarskich [...] J. P. z dnia 30.10.2003r w której stwierdzono nieszczelność przewodów kominowo-dymowych występującą między stropami i zabroniono korzystania z pieców kaflowych, a z protokołu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wynika, że zarzut likwidacji przewodów wentylacyjnych jest nieprawdziwy.
Prezydent.[...] stwierdził, iż " strony w trakcie postępowania wznowieniowego nie wniosły uwag".
Zdaniem organu " wydana decyzja nie narusza żadnego z obowiązujących przepisów prawa materialnego, a zatem nie narusza interesu prawnego wnioskujących".
Prezydent [...] stwierdził, że " w postępowaniu wznowieniowym ustalono, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...].12.2003r i wobec powyższego orzeczono jak w sentencji".
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania B. B. i M. S., decyzją z dnia [...]października 2004r znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r.
Organ II instancji uznał za niezasadny zarzut dotyczący nie uznania odwołujących się za stronę podnosząc, iż zaskarżona decyzja " jest dowodem na to, że w trakcie prowadzonego postępowania organ I instancji uznał, że kwestionowana decyzja nie narusza żadnego z obowiązujących przepisów prawa materialnego, a zatem nie narusza interesu prawnego wnioskujących".
Niezasadny jest również zdaniem organu odwoławczego zarzut dotyczący przekroczenia przez Zarząd Spółdzielni kompetencji w kwestii odniesienia się do przewodów wentylacyjnych o których nie ma wzmianki w pismach i odwołaniach skarżących.
Odnosząc się do zarzutu nieprawdziwości opinii kominiarskiej napisanej na zamówienie i potrzebę Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej, organ odwoławczy stwierdził, iż " nie jest właściwym do badania jego zasadności".
Reasumując, Wojewoda [...] stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa, a zarzuty podniesione w odwołaniu są bezzasadne..
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B. B.
Zaskarżonej decyzji zarzuca nie wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy oraz sprzeczność poczynionych ustaleń.
Skarżąca podnosi, iż piece kaflowe są sprawne i stanowią zabytek w starej spółdzielni mieszkaniowej.
Zdaniem skarżącej, opinia sporządzona przez Zakład Usług Kominiarskich stwierdzająca nieszczelność przewodów kominowych nie może prowadzić do zakazu korzystania z pieca lecz powinna nałożyć na Spółdzielnię Mieszkaniową obowiązek wykonania stosownych napraw.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd stwierdził, że postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z naruszeniem prawa i z tych względów, a nie z powodów wskazanych w skardze, uchylił zaskarżoną decyzję.
Przede wszystkim należy stwierdzić, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w przepisie art. 145 § 1 k.p.a.
Zaznaczyć przy tym trzeba, iż wznowienie postępowania z powodu braku udziału strony bez jej winy w postępowaniu ( art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. ), następuje niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też nie.
W niniejszej sprawie składające wniosek o wznowienie postępowania Barbara B. B. i M.S. nie brały udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
Organ pierwszej instancji na wniosek B. B. i M. S. wszczął w dniu 25 maja 2004r postępowanie wznowieniowe, celem ustalenia czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła.
Po podjęciu postanowienia z dnia [...] maja 2004r o wznowieniu postępowania Prezydent [...] winien zatem ustalić czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła, a więc dokonać weryfikacji twierdzeń wnoszących wniosek o wznowienie postępowania, iż przysługiwał im przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę i wskazana przez stronę podstawa wznowienia występuje (wyrok NSA z 22.10.1998r, sygn.akt IV S.A. 116/98 LEX 43747 ).
Zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji wbrew brzmieniu art. 149 § 2 kp nie przeprowadził postępowania rozpoznawczego co do podstaw wznowienia postępowania i z naruszeniem art. 151 §1 pkt 1 kpa wydał decyzję odmawiająca uchylenia decyzji ostatecznej.
Według art. 151 § 1kpa brak przyczyn wznowienia powoduje wydanie decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej.
Jeżeli zatem organ ustali, że nie ma podstaw do wznowienia postępowania z mocy art. 145 §1 kpa to nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej będącej przedmiotem weryfikacji decyzji.
Nawet bowiem wtedy gdy stwierdzi innego rodzaju wadliwość decyzji, to nie będzie mógł jej uchylić w tym trybie, albowiem podstawy wznowienia są wyliczone w kpa wyczerpująco i wyjście poza nie byłoby rażącym naruszeniem prawa dającym podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Jeżeli natomiast organ stwierdzi wystąpienie jednej z podstaw wznowienia wyliczonych w art. 145 § 1 kpa lub art. 145a to wówczas uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy lub wydaje decyzję stwierdzającą niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem w przypadku gdy wystąpiła jedna z przesłanek niedopuszczalności uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 146 § 1 i §2 kpa )..
Analizując jakość przeprowadzonego postępowania należy wskazać, że powinno ono przebiegać zgodnie z nakreślonym wzorem.
W jego ramach należy przede wszystkim przeprowadzić postępowanie mające na celu ustalenie czy przyczyna uzasadniająca wznowienie rzeczywiście wystąpiła, a w dalszym etapie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji ostatecznej co powinno zakończyć się wydaniem decyzji na podstawie art. 151 kpa.
Niedopuszczalne jest natomiast rozstrzygnięcie w sprawie wznowienia postępowania na podstawie art. 104 kpa, ten bowiem przepis nie stanowi podstawy wydania decyzji w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, co do której wpłynął wniosek o wznowienie postępowania.
Należy podkreślić, iż wszczęcie postępowania o wznowienie postępowania rozpoczyna nowe postępowanie administracyjne w stosunku do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, którego datę określa się na zasadzie art. 61 kpa (uchwała SN z dnia 19 lipca 1991r, III AZP 4/91 ).
Postępowanie wznowieniowe powinno być prowadzone według przepisów o postępowaniu przed organem I instancji przy zapewnieniu stronom czynnego udziału w postępowaniu i zagwarantowaniu przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
W aktach sprawy brak jest końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie co świadczy o naruszeniu obowiązku ustalonego w art. 10 § 1 kpa.
Decyzja organu pierwszej instancji zapadła z naruszeniem art. 107§ 1 kpa gdyż nie zawiera oznaczenia stron, które zostały ujęte w rozdzielniku nie podpisanym przez osobę upoważnioną do wydania decyzji z którego nie wynika by osoby tam wymienione zostały pouczone o środku odwoławczym.
Powyższe wywody wykazały, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa mającym wpływ na wynik sprawy i w związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pk 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ) orzekł jak w sentencji.
Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.
O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło