I OSK 394/05

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2005-09-02

Skład orzekający: Barbara Adamiak, Henryk Dolecki, Izabella Kulig-Maciszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wprowadzająca opłaty za parkowanie, podjęta na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów, a nie ustawy, jest zgodna z Konstytucją RP, w szczególności z art. 94 i art. 168?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy wprowadzająca opłaty za parkowanie, podjęta na podstawie upoważnienia zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów, a nie w ustawie, narusza art. 94 Konstytucji RP. Opłaty za parkowanie stanowią daninę publiczną, a ich nakładanie i ustalanie stawek powinno odbywać się na podstawie ustawy, zgodnie z art. 168 Konstytucji RP. Uchwała taka jest sprzeczna z prawem, nawet jeśli przepisy, na podstawie których została wydana, tracą moc obowiązującą z odroczeniem.
Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy w S. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 27 lutego 2002 r. wprowadzającą opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych. Zarzucił jej brak podstawy prawnej oraz sprzeczność z Konstytucją RP, w tym naruszenie art. 32 poprzez nierówne traktowanie mieszkańców. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność uchwały, uznając ją za sprzeczną z art. 94 i 168 Konstytucji RP. Gmina Miejska S. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, a także bezprzedmiotowość postępowania po uchyleniu uchwały.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Gminy Miejskiej S.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędziowie NSA Henryk Dolecki, Izabella Kulig-Maciszewska (spr.), Protokolant Anna Harwas, po rozpoznaniu w dniu 2 września 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy Miejskiej S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 stycznia 2005 r. sygn. akt 3/II SA/Gd 3271/02 w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego w S. uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 27 lutego 2002 r. (...) w przedmiocie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrokiem z dnia 19 stycznia 2005 r. 3/II SA/Gd 3271/02, stwierdził nieważność zaskarżonej przez Prokuratora Okręgowego w S. uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia 27 lutego 2002 r. (...), w przedmiocie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy: Przedmiotowa uchwała Rady Miejskiej w S. w sprawie wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych na terenie miasta S., ustalenia sposobu ich pobierania oraz ustalenia stawek tych opłat, podjęta została ze wskazaniem jako podstawy prawnej art. 13 ust. 2 pkt 4, ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838 ze zm./, par. 2 ust. 1, par. 3 ust. 1, par. 4 ust. 1 i 3, par. 5, par. 6, par. 7 ust. 1 i par. 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych /Dz.U. nr 51 poz. 608/, par. 52 ust. 4 i ust. 6 par. 58 ust. 4, par. 92 rozporządzenia Ministrów Transportu i Gospodarki Morskiej oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 czerwca 1999 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych, art. 18 ust. 2 pkt 8 oraz art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591/. Skargę na powyższą uchwałę wniósł Prokurator Okręgowy w S. zarzucając, iż została wydana bez podstawy prawnej, ponieważ obok przytoczonych przepisów nie wskazano przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. 1997 nr 98 poz. 602 ze zm./ oraz przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 29 czerwca 2000 r. w sprawie określenia wzoru i szczegółowych zasad wydawania przez starostę legitymacji potwierdzających uprawnienia do nie stosowania się do niektórych znaków drogowych /Dz.U. nr 65 poz. 781/. Ponadto, Prokurator zarzucił wskazanej uchwale sprzeczność z prawem polegającą na powołaniu w podstawie prawnej przepisu par. 58 ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 21 czerwca 1999 r., podczas gdy w dacie podjęcia uchwały obowiązywał ten przepis, ale w brzmieniu określonym w par. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 sierpnia 2000 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych /Dz.U. nr 72 poz. 850/. Natomiast w części dotyczącej opłaty abonamentowej mieszkańca skarżący zarzucił przedmiotowej uchwale sprzeczność z prawem polegającą na naruszeniu przepisów Konstytucji RP, tj. art. 32 poprzez gorsze traktowanie grupy podmiotów charakteryzujących się tą samą cechą istotną, czyli zamieszkiwaniem w strefie płatnego parkowania, posiadaniem pojazdu, ale na innych zasadach, niż to określono w par. 2 ust. 2 pkt 5 zaskarżonej uchwały. Wskazując na powyższe zarzuty Prokurator Okręgowy w S. wniósł o stwierdzenie nieważności wymienionej uchwały Rady Miejskiej w S. w całości. Niezależnie od wskazanych argumentów skarżący podniósł, iż Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 11 grudnia 2002 r. orzekł, że system opłat za parkowanie jest niezgodny z Konstytucją RP. W ustnym uzasadnieniu wyroku stwierdzono, iż art. 13 ustawy o drogach publicznych dał upoważnienie Radzie Ministrów do wydania rozporządzenia określającego szczegółowe zasady wprowadzania płatnego parkowania, podczas gdy Konstytucja w art. 217 stanowi, że nakładanie podatków i innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych następuje w drodze ustawy. Wyrok ten wejdzie jednak w życie dopiero 30 listopada 2003 r. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w S. wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu z pierwszej kolejności zwrócono uwagę na fakt, że zaskarżona uchwała nie została zakwestionowana przez Wojewodę P. zarówno pod względem merytorycznym, jak również podstawy formalnoprawnej. Nadto wskazano, że przedmiotowa uchwała Rady Miejskiej w S. została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa P. i w świetle ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, stanowi przepis prawa miejscowego. Podkreślono również, że Trybunał Konstytucyjny zbadał w miesiącu grudniu 2002 r. czy tryb wprowadzenia opłat za parkowanie aut i sposób ustalania ich wysokości jest zgodny z Konstytucją. Z informacji uzyskanych za pośrednictwem środków masowego przekazu wynika, że na "naprawienie błędu legislacyjnego prawodawca posiada czas do dnia 1 grudnia 2003 r.". Tym samym powyższe oznacza, że strefy płatnego parkowania w miastach polskich mogą funkcjonować do dnia 30 listopada 2003 r., chyba, że poszczególne gminy drogą stosownych uchwał zlikwidują funkcjonującą w danym mieście strefę parkowania. Rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, iż wniesiona przez Prokuratora Okręgowego w S. skarga jest zasadna. Sąd stosownie do art. 134 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną uznał, iż w pierwszej kolejności wymaga rozważenia kwestia legalności zaskarżonej uchwały w świetle art. 94 i art. 168 Konstytucji RP. Poza sporem pozostaje kwestia, że uchwała rady gminy, wprowadzająca opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych oraz ustalająca stawki tych opłat ma charakter przepisów prawa miejscowego. Zatem uchwała taka stanowi źródło prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organu stanowiącego niniejsze przepisy. Zgodnie z art. 94 Konstytucji organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Zatem jak wyraźnie wynika to z cytowanego przepisu Konstytucji upoważnienie dla organu samorządu terytorialnego do wydania przepisów prawa miejscowego musi wynikać wprost z ustawy. Powyższy warunek w dacie wydania zaskarżonej uchwały nie został spełniony. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /t.j. Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838/, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, nie przewidywała upoważnienia dla organów samorządu terytorialnego do wprowadzenia i ustalenia stawek opłat za parkowanie pojazdów samochodowych. Upoważnienie takie zostało natomiast zawarte w przepisach /par. 3 ust. 1 i par. 4 ust. 1/ rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych /Dz.U. nr 51 poz. 608/, które zostało wydane na podstawie delegacji określonej w art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych. Wobec powyższego należy stwierdzić - podkreślił Sąd I instancji - że podjęcie zaskarżonej uchwały na podstawie upoważnienia zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów, a więc akcie podustawowym, stanowi naruszenie art. 94 Konstytucji i nie może zostać uznane za działanie organu samorządu terytorialnego w granicach prawa. Na poparcie przedstawionego wyżej stanowiska Sąd wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. P 6/02 /OTK-A 2002 nr 7 poz. 91/, mocą którego uznano par. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych /Dz.U. nr 51 poz. 608/ za niezgodny z art. 7, art. 92 ust. 1 i art. 94 Konstytucji RP, zaś par. 4 ust. 1 niniejszego rozporządzenia uznano za niezgodny z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP. Nadto niniejszym wyrokiem Trybunał Konstytucyjny uznał, iż art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838 ze zm./ w zakresie, w którym przepis ten upoważnia Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzania opłat na parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych oraz organu właściwego do ustalenia tych opłat, jest niezgodny z art. 217 Konstytucji RP. W uzasadnieniu niniejszego wyroku Trybunał Konstytucyjny uznał, że opłaty za parkowanie są rodzajem daniny publicznej i odnosząc się do treści art. 168 Konstytucji, w myśl którego jednostki samorządu terytorialnego mają prawo do ustalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie określonym w ustawie, stwierdził, że "nie można (...) uznać za zgodną z zasadami tworzenia prawa miejscowego sytuacji, w której na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów, poszczególne rady miast /gmin/ otrzymały upoważnienie do wprowadzenia nowej kategorii daniny publicznej". Wobec powyższego należy uznać - zaznaczył Sąd I instancji - iż zaskarżona uchwała podjęta została również wbrew przepisowi art. 168 Konstytucji RP. Zgodnie z art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zasadnicze i kluczowe dla systemu prawnego granice działania niniejszych organów ustala Konstytucja. Wobec tego uchwały podjęte przez organy samorządu terytorialnego w granicach upoważnień zawartych w aktach podustawowych, a więc wbrew konstytucyjnym zasadom określonym w art. 94 i art. 168, są sprzeczne z prawem. Stwierdzenie sprzeczności zaskarżonej uchwały z prawem z przyczyn wyżej wskazanych, które dotyczą kwestii zasadniczych, czyni zbędnym dokonywanie analizy słuszności poszczególnych zarzutów skargi. Wbrew stanowisku prezentowanemu w odpowiedzi na skargę, iż strefy płatnego parkowania mogą funkcjonować do dnia 30 listopada 2003 r. należy wskazać, iż Trybunał Konstytucyjny nie wykluczył możliwości wcześniejszego wzruszenia podjętych z naruszeniem obowiązującego prawa uchwał rad miejskich /gminnych/. Trybunał wyraził bowiem pogląd, że: "Przesunięcie w czasie utraty mocy obowiązującej wskazanych w wyroku przepisów prawnych, we wskazanych wyżej sytuacjach nie usprawiedliwia bierności właściwych organów, ani też nie zdejmuje z nich odpowiedzialności na istnienie stanu niezgodnego z prawem". Stosownie do art. 50 par. 1 w zw. z art. 53 par. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prokurator jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi również na akt prawa miejscowego, niezależnie od tego czy właściwy wojewoda zakwestionował uchwałę w drodze nadzoru. W dacie wnoszenia skargi uprawnienia niniejsze wynikały z art. 33 ust. 1 w zw. z art. 35 ust. 2a ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, Natomiast niezakwestionowanie uchwały przez wojewodę nie oznacza, iż bezwzględnie jest ona zgodna z prawem. Wobec tego, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, stosownie do art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591 ze zm./, mimo upływu roku od czasu jej podjęcia nie została wyłączona możliwość stwierdzenia jej nieważności z uwagi na sprzeczność z prawem, podkreślił Sąd I instancji. Gmina Miejska S., wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku zarzucając mu: 1. naruszenie przepisu postępowania art. 161 par. 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone; 2. naruszenie art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 4 marca 1985 r. o drogach publicznych; 3. naruszenie par. 3 ust. 1 oraz par. 4 ust. 1rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych. Naruszenie przepisów prawa materialnego wymienionych 2 i 3 nastąpiło przez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, że wymienione przepisy nie obowiązują. Ponadto skarżąca zarzuciła, iż przedmiotowe orzeczenie Sądu I instancji narusza art. 190 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym /Dz.U. nr 102 poz. 643 ze zm./. Naruszenie tych przepisów nastąpiło przez niewłaściwe zastosowanie polegające na ich niezastosowaniu. Ponadto Gmina zarzuciła naruszenie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 1 sierpnia o Trybunale Konstytucyjnym /Dz.U. nr 102 poz. 643 ze zm./. Naruszenie tych przepisów nastąpiło przez niewłaściwe zastosowanie polegające na niezastosowaniu tych przepisów. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Gmina wskazała, iż postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, gdyż zaskarżona uchwała z dnia 27 lutego 2002 r., została uchylona przez par. 6 uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia 26 listopada 2003 r. (...), w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania na terenie miasta S. oraz wysokości stawek opłat za parkowanie i sposobu ich pobierania. Ponadto powołane przepisy stanowiące podstawę podjęcia zaskarżonej uchwały zostały uznane za niezgodne z przepisami Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. P 6/02 /Dz.U. nr 214 poz. 1816/, jednakże uchwała ta została podjęta przed wydaniem wyroku przez Trybunał Konstytucyjny i praktycznie obowiązywała do dnia 26 grudnia 2003 r. tj. do jej uchylenia. Ponieważ niekonstytucyjne przepisy obowiązywały do dnia 30 listopada 2003 r., brak było podstaw do uchylenia zaskarżonej uchwały, bowiem wymienione przepisy, w okresie do dnia 30 listopada 2003 r. upoważniały do wydania i utrzymania w mocy zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na powyższą skargę kasacyjną Prokurator Okręgowy w S. wniósł o jej oddalenie podnosząc przede wszystkim, iż przesunięcie w czasie utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów będących podstawą prawną podjęcia zaskarżonej uchwały nie stanowiło przeszkody do wydania przez Sąd orzeczenia o stwierdzenie jej nieważności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy. Przede wszystkim należy zaznaczyć, iż nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia przez Sąd art. 161 par. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Nie można bowiem przyjąć, iż postępowanie w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 27 lutego 2002 r., stało się bezprzedmiotowe, tylko dlatego, że uchwała ta została uchylona przez uchwałę późniejszą. Jak wskazał już Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 14 września 1994 r. W 5/94 /OTK 1994 nr 2 poz. 44/, uchylenie lub zmiana zaskarżonej uchwały nie są równoznaczne z pozbawieniem /w całości lub w części/ jej mocy prawnej. Bowiem uchylenie aktu normatywnego, jakim jest zaskarżona uchwała, ogranicza jedynie zakres jego mocy obowiązującej, jeżeli prawo nakazuje by uchylony akt stosować w pewnych sytuacjach, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Stąd fakt uchylenia zaskarżonej uchwały nie daje - jak trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę kasacyjną - podstaw do umorzenia postępowania, gdyż w okresie do jej uchylenia, uchwała ta znajdowała się w obrocie prawnym i wywierała wobec podmiotów jej dotyczących określone skutki prawne. Stanowisko takie znalazło odzwierciedlenie w cytowanej już uchwale Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 września 1994 r., gdzie wskazano, iż w sytuacji jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, tj. przy uchyleniu zaskarżonej uchwały, nie można uznać, aby nastąpiła utrata jej mocy obowiązującej, będąca w myśl art. 4 ust. 2 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, przesłanką umorzenia postępowania, co podniesiono w skardze kasacyjnej. O obowiązywaniu zaś aktu, również prawa miejscowego, można mówić jedynie wtedy, gdy pojęcie to zostanie odniesione do określonej sytuacji i określonego momentu w czasie. Innymi słowy - jak zaznaczył Trybunał - przepis lub w ogóle akt obowiązuje w danym systemie prawa, jeżeli można go stosować do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości. Utrata mocy obowiązującej aktu, w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, następuje natomiast wówczas, gdy przedmiotowy akt nie może być zastosowany. Stąd uchylenie lub zmiana aktu normatywnego nie zawsze są równoznaczne z utratą przez niego mocy obowiązującej, a jego zaskarżenie jest dopuszczalne i nie i nie można mówić wówczas o bezprzedmiotowości postępowania. Bowiem przez uchwałę, w świetle art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./, rozumie się także uchwałę, która wprawdzie został uchylona lub zmieniona, lecz może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę. Zatem - w związku z powyższym - jeżeli istnieje nadal potrzeba weryfikacji twierdzeń strony co do naruszenia interesów prawnych lub uprawnień "adresatów" zaskarżonej uchwały, dopuszczalne jest orzekanie przez sąd administracyjny o jej zgodności z prawem, gdyż uchylenie uchwały, nie oznacza usunięcia wszelkich jej skutków pranych. Stąd w świetle powyższych wywodów, twierdzenie zawarte w złożonej skardze kasacyjnej, o bezprzedmiotowości niniejszego postępowania, nie znajduje uzasadnienia. Ustosunkowując się natomiast do zarzutów Gminy Miejskiej w S. - wskazujących na naruszenie art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, jak i par. 3 ust. 1 wraz par. 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych, przez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, że wymienione przepisy nie obowiązywały w dniu podjęcia zaskarżonej uchwały - również należy stwierdzić, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Wydaje się, iż zarzuty te wynikają z błędnej interpretacji powoływanego przez skarżącą wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. 6/02 /OTK-A 2002 nr 7 poz. 91/. Gmina wskazała bowiem, iż jak uznał Trybunał, art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, w zakresie, w którym przepis ten upoważnia Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzenia wymienionych już opłat, a także przepisy par. 3 ust. 1, par. 4 ust. i par. 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 czerwca 2002 r., tracą moc dopiero z dniem 30 listopada 2003 r. Stąd, w ocenie skarżącej, z wymienionego wyroku Trybunału wynika, iż skoro przepisy - na podstawie których wydano zaskarżoną uchwałę obowiązywały do podanej w tym orzeczeniu daty, to brak było podstaw do wcześniejszego stwierdzenia jej nieważności, zwłaszcza, że i tak została ona uchylona późniejszą uchwałą tejże Rady Gminy w S. Podczas, gdy właśnie w cytowanym orzeczeniu uznano, iż odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej tychże przepisów, a także stanowisko Trybunału dotyczące skutków stwierdzenia ich niekonstytucyjności oznacza, że w takiej sytuacji nie znajduje zastosowania art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. Nie oznacza to jednak, że do czasu utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów, nie jest możliwe wcześniejsze wzruszenie podjętych z naruszeniem obowiązującego prawa uchwał rad miejskich. W tego rodzaju sytuacjach, taka możliwość - przy zachowaniu odpowiednich procedur i środków prawnych - nie tylko istnieje, ale i jest prawnym obowiązkiem uprawnionych podmiotów. Stąd - w świetle powyższego - za nietrafne należy także uznać zarzuty naruszenia art. 190 ust. 3 Konstytucji RP dotyczącego terminu wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, jak i art. 71 ust. 2 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, również wskazującego wymieniony termin. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie pozbawia sądu administracyjnego możliwości badania legalności aktów prawa miejscowego w odniesieniu do okresu, od momentu ich podjęcia do uchylenia, gdyż jak wskazano powyżej, uchylenie przedmiotowej uchwały nie oznacza usunięcia skutków prawnych, jakie mogła ona wywierać w okresie jej obowiązywania, co też wziął pod uwagę Sąd I instancji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło