II SA/Ke 92/05

WyrokWSA w Kielcach2005-10-28

Skład orzekający: Beata Ziomek, Renata Detka, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres pobierania zasiłku macierzyńskiego i wychowawczego może być wliczany do 6-miesięcznego okresu faktycznego wykonywania pracy u pracodawcy, który rozwiązał stosunek pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, jako przesłanka do przyznania świadczenia przedemerytalnego?
Ratio decidendi
Okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego i wychowawczego nie są okresem faktycznego wykonywania pracy w rozumieniu przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a tym samym nie mogą być wliczane do wymaganego 6-miesięcznego okresu zatrudnienia u pracodawcy, który rozwiązał stosunek pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, jako przesłanka do przyznania świadczenia przedemerytalnego. Świadczenia te mają charakter świadczeń z ubezpieczenia społecznego, a nie wynagrodzenia za pracę.
Stan faktyczny
Skarżąca D. P. ubiegała się o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Starosta odmówił przyznania świadczenia, uznając, że skarżąca nie spełnia przesłanki faktycznego wykonywania pracy u pracodawcy, który rozwiązał z nią stosunek pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżąca wniosła skargę do sądu, argumentując, że okres pobierania zasiłku macierzyńskiego powinien być wliczony do stażu pracy. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt: II SA/Ke 92/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka, Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant: Referent stażysta Katarzyna Mrozicka - Bąbel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2005 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] numer [...] w przedmiocie : odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego oddala skargę. Wojewoda decyzją z dnia [...] nr [...] po rozpatrzeniu odwołania D. P. utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 20 kwietnia 2004r. W motywach rozstrzygnięcia Wojewoda podniósł, że D. P. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu 19 kwietnia 2004r. i decyzją Starosty z dnia [...] nr [...] została uznana za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku od dnia 27 kwietnia 2004r. Jednocześnie zainteresowana złożyła wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Starosta decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił przyznania świadczenia emerytalnego albowiem stwierdził, że D. P. nie spełnia przesłanek określonych w art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody złożyła D. P. podnosząc, iż spełniła wszystkie warunki do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, w szczególności u pracodawcy, który zlikwidował jej stanowisko pracy wykonywała pracę ponad 6 miesięcy tj. przez okres od dnia 1 maja 2001r. do dnia 16 kwietnia 2002r. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. W podstawie rozstrzygnięcia powołano art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. Nr 120, poz. 1252) zgodnie z którym, osoby, które do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych zarejestrowały się w urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego nabywają to prawo na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie niniejszej ustawy. Z ustaleń Wojewody dokonanych w oparciu o świadectwo pracy z dnia 16 kwietnia 2004r. wynika, że D. P. była zatrudniona przez K. P.-J. w pełnym wymiarze czasu pracy jako pomoc domowa - opiekunka do dzieci w okresie od dnia 1 maja 2001r. do dnia 16 kwietnia 2004r. , w tym w okresie od dnia 13 kwietnia 2002r. do dnia 16 kwietnia 2004r. przebywała na urlopie wychowawczym. Stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania z przyczyn pracodawcy - likwidacja stanowiska pracy. Z kolei na podstawie zaświadczenia z ZUS ustalono, że w okresie od dnia 17 października 2001r. do 16 kwietnia 2002r. D. P. przebywała na zasiłku macierzyńskim. W ocenie organu II instancji warunkiem koniecznym do uzyskania uprawnień do świadczenia przedemerytalnego zgodnie z treścią art. 37 k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 25 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest faktyczne wykonywanie pracy u pracodawcy, który rozwiązał z D. P. stosunek pracy z powodu likwidacji stanowiska pracy - przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, natomiast zainteresowana faktycznie wykonywała pracę w okresie od dnia 1 maja 2001r. do dnia 16 października 2001r. czyli przez okres krótszy niż 6 miesięcy. Skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie D. P. domagając się przyznania świadczenia przedemerytalnego, ewentualnie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem skarżącej okres przebywania na zasiłku macierzyńskim wlicza się do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika, w związku z tym spełniony został warunek pracy przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy. Ponadto okres pobierania zasiłku macierzyńskiego jest okresem składkowym, zaliczonym do stażu pracy od którego zależy uzyskanie prawa do emerytury. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005r. Z tego względu właściwym do rozpoznania skargi D. P. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanym przypadku kontrola sądowoadministracyjna takich naruszeń prawa nie wykazała. Przepis art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) określał materialnoprawne warunki, których spełnienie uzależnia przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Ustalony w sprawie stan faktyczny uzasadniał jego ocenę w aspekcie pkt 2 powołanego przepisu, w myśl którego, świadczenie przedemerytalne przysługuje z zastrzeżeniem ust. 9, osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. Bezspornie D. P. spełniała warunki do uznania za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, o czym świadczy decyzja Starosty z dnia [...] nr [...]. Pozostaje do rozważenia kwestia prawna, a mianowicie, czy przebywanie na zasiłku chorobowym, zasiłku macierzyńskim i zasiłku wychowawczym jest zatrudnieniem w rozumieniu art. 37k ust. 1 pkt 2, stanowiącym przesłankę do przyznania D. P. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W piśmie bowiem z dnia 28 kwietnia 2004r. ZUS poinformował, że D. P. podlegała ubezpieczeniu społecznemu z tytułu zatrudnienia u K. P. J. od dnia 1 maja 2001r., przy czym w okresie od dnia 31 maja 2001r. do dnia 4 lipca 2001r. otrzymała wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy, od dnia 5 lipca 2001r. do dnia 16 października 2001r. przebywała na zasiłku chorobowym, od dnia 17 października 2001r. do dnia 16 kwietnia 2002r. pobierała zasiłek macierzyński a od dnia 17 kwietnia 2002r. do dnia 16 kwietnia 2004r. zasiłek wychowawczy. Należy stwierdzić, iż w dacie orzekania przez organy administracji świadczenia przedemerytalne były przyznawane wyłącznie w trybie i na zasadach określonych przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Istniejący dla celów tej ustawy słowniczek pojęć w art. 2 ust. 1 pkt 20a definiował pojęcie " przyczyn dotyczących zakładu pracy", zaś pkt 25 tego artykułu definiował pojęcie "zatrudnienia". Zatrudnienie w rozumieniu przepisów ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Jest rzeczą znamienną, że ustawodawca nie określił pojęcia "zatrudnienie" jako pozostawania w stosunku pracy, lecz jako "wykonywanie pracy". Ponieważ ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie zawierała definicji legalnej pojęcia "wykonywania pracy", w tym zakresie interpretacji tego pojęcia należało dokonać z uwzględnieniem przepisów Kodeksu pracy. Zgodnie z art. 80 Kodeksu pracy, wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wtedy, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią. Powyższy przepis wprowadza zasadę ekwiwalentności, a to oznacza, że wynagrodzenie przysługuje pracownikowi za pracę rzeczywiście wykonaną. Pracą wykonaną jest praca świadczona przez pracownika zgodnie z jego obowiązkami. Zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński i zasiłek wychowawczy są świadczeniami z ubezpieczenia społecznego, nie mają zatem charakteru wynagrodzenia a w związku z tym nie przysługują za pracę wykonaną. W świetle powyższych rozważań nie budzi wątpliwości, że D. P. świadczyła pracę w okresie od dnia 1 maja 2001r. do dnia 4 lipca 2001r. Podkreślenia wymaga fakt, iż nawet uznanie przez Wojewodę okresu pobierania zasiłku chorobowego ( od dnia 5 lipca 2001r. do dnia 16 października 2001r.) za okres wykonywania pracy nie pozwoliło na przyjęcie, iż skarżąca do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy była zatrudniona w tym zakładzie przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, co stanowiło niezbędną przesłankę do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego wedle art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Faktem jest, iż okres urlopu wychowawczego wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze, jak również do okresów uprawniających do emerytury ( podobnie jak okres pobierania zasiłku macierzyńskiego), jednakże nie mają one wpływu na okres zatrudnienia w rozumieniu art. 37k ust. 1 pkt 2, od którego zależy prawo do świadczenia przedemerytalnego, albowiem to świadczenie jest przyznawane wyłącznie w trybie i na zasadach określonych przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Z podniesionych wyżej względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło