II SA/Gd 67/03
WyrokWSA w Gdańsku2005-10-27
Skład orzekający: Janina Guść, Barbara Skrzycka-Pilch, Dorota Jadwiszczok
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rada gminy prawidłowo zakwalifikowała pismo strony jako protest, a nie zarzut, w kontekście procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, i czy odrzucenie tego pisma było zgodne z prawem?Ratio decidendi
Rada gminy naruszyła prawo, kwalifikując pismo strony jako protest, podczas gdy powinno ono zostać potraktowane jako zarzut, ponieważ strona wykazała swój interes prawny w kwestionowaniu ustaleń projektu planu. Odrzucenie zarzutu bez należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego stanowiło naruszenie art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, co uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały w tej części.Stan faktyczny
Skarżący T. v. R. wniósł do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ustalenia dotyczące przeznaczenia jego działek, zakazu zabudowy na stokach i w pobliżu lasu, wysokości cokołu budynku oraz terenów rekreacyjno-wypoczynkowych. Rada Miejska zakwalifikowała te ustalenia jako protest i odrzuciła go, co zostało następnie zaskarżone przez skarżącego do sądu administracyjnego. Skarżący podnosił naruszenie procedury planistycznej i jego interesu prawnego.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność § 6 zaskarżonej uchwały i zasądzono od Rady Miejskiej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch (spr.) Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Ilona Panic po rozpoznaniu w dniu 27 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. v. R. na uchwałę Rady Miasta z dnia 09 października 2002r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia wniesionych protestów do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru strefy krajobrazowo-przyrodniczej zespołu jezior P.– B. M.– B. D. 1. stwierdza nieważność § 6 zaskarżonej uchwały, 2. zasądza od Rady Miejskiej na rzecz skarżącego T. v. R. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Rada Miejska uchwałą nr [...] z dnia 9 października 2002 r., podjętą na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednol. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), w § 6 odrzuciła wniesiony przez T. v. R. protest do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru strefy krajobrazowo-przyrodniczej zespołu jezior P. – B. M. – B. D., dotyczący następujących zapisów:
1a) nie przeznaczającego w planie działki nr [...] położonej w R. jako "terenu zabudowanego w ramach zainwestowania wsi o funkcji mieszkaniowej, z dopuszczeniem przeznaczenia mieszkalno-rekreacyjnego (np. agroturystyki) i usługowego w postaci drobnej działalności gospodarczej o ewentualnej uciążliwości zamykającej się w granicach działki oraz organizowania w bezpośrednim sąsiedztwie terenu miejsc biwakowania o pojemności nie większej niż 30 osób",
1b) nie przeznaczającego w planie działek nr [...], [...], [...] i [...] położonych w R. jako "terenów zabudowanych w ramach zainwestowania wsi o funkcji mieszkalnej, z dopuszczeniem przeznaczenia mieszkalno-rekreacyjnego (np. agroturystyki) i usługowego w postaci drobnej działalności gospodarczej o ewentualnej uciążliwości zamykającej się w granicach działki oraz organizowania w bezpośrednim sąsiedztwie terenu miejsc biwakowania o pojemności nie większej niż 30 osób",
2) wprowadzającego zakaz zabudowy na stokach o nachyleniu 6 st. i większym,
3) wprowadzającego zakaz zabudowy w odległości mniejszej niż 30 m od granicy lasu,
4) wprowadzającego maksymalną wysokość cokołu budynku 0,60 m,
5) określającego dla projektowanych terenów rekreacyjno-wypoczynkowych zabudową mieszkalno-rekreacyjną jako m.in. 1,2 ha,
6) wyznaczającego na działce nr [...] punkt widokowy.
Pismem z dnia 24 października 2002 r. T. v. R., działając na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednol. Dz.U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.) wezwał Radę Miejską do usunięcia naruszenia prawa wskazując, że organ gminy bezpodstawnie zakwalifikował zgłoszone do projektu planu zarzuty jako protest i odrzucając go oraz podejmując uchwałę w sprawie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego naruszył tryb postępowania przewidziany w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W dniu 30 grudnia 2002 r. Rada Miejsca odmówiła uchylenia ww. uchwały.
W dniu 8 stycznia 2003 r. T. v. R. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na uchwałę o odrzuceniu protestu podnosząc takie same okoliczności jak w piśmie z dnia 24 października 2002 r. dotyczące naruszenia procedury planistycznej określonej w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący ponownie podkreślił, że ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu naruszają jego interes prawny i uprawnienia do dysponowania nieruchomością stanowiącą jego własność.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie.
W uzasadnieniu wskazała, że na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym jest organem ustawowo powołanym do uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i do jej uprawnień należy określanie reguł zabudowy terenu m.in. stopnia zainwestowania terenu, intensywności zabudowy oraz określanie minimalnej wielkości działek.
Rada Miejska podniosła, że odrzuciła wniesiony przez T. v. R. protest, ponieważ działka nr [...] w znacznej części położona jest w strefie bezpośredniej ochrony wód powierzchniowych oraz w strefie szczególnej ochrony walorów przyrodniczych. W strefie ochrony wód powierzchniowych obowiązuje zakaz wznoszenia wszelkich obiektów budowlanych, natomiast w strefie szczególnej ochrony walorów przyrodniczych obowiązuje zakaz wprowadzania nowej zabudowy kubaturowej poza terenami ustalonymi w planie.
Na obszarze działki nr [...] dopuszcza się na zasadach określonych w planie, zmianę sposobu użytkowania gruntów rolnych na leśne.
Rada Miejska wyjaśniła dodatkowo, że trafiły do niej trzy pisma skarżącego: z dnia 25 września 2001 r., z dnia 3 stycznia 2002 r. oraz z dnia 18 marca 2002 r., ale tylko pismo z dnia 25 września 2001 r. uznane zostało za wniesiony w terminie protest na ustalenia projektu planu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wniesienie do Sądu skargi na uchwałę rady gminy o odrzuceniu protestu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi być poprzedzone bezskutecznym wezwaniem tego organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego skarżącego.
W niniejszej sprawie skarżący dochował wymogów wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
W ocenie Sądu, który stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sprawuje w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, skarga T. v. R. dopuszczalna pod względem formalnym okazała się również merytorycznie uzasadniona.
Korzystając z wynikającego z art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym – obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały (tekst jednol. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) władztwa planistycznego gmina ustalając przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu w miejscowym planie musi respektować warunki gospodarowania przestrzenią zawarte w przepisach szczególnych, jak i stosować zasady wyrażone w art. 1 tej ustawy.
Tworzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ujawnia wielokrotnie istnienie sprzecznych interesów różnych podmiotów, jak i kolizje interesów między poszczególnymi członkami wspólnoty samorządowej a samą wspólnotą i w procesie stanowienia tego planu gmina musi te konflikty rozstrzygać przyjmując optymalne rozwiązania mieszczące się w granicach obowiązujących przepisów.
Środkiem rozstrzygania tych konfliktów na etapie tworzenia planu jest instytucja rozpoznawania zarzutów wnoszonych do projektu planu przewidziana w art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Zgodnie z tym przepisem zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu.
Z przywołanego wyżej przepisu wynika również, że rada gminy, rozpoznając zarzut do projektu plany, nie tylko musi wyrazić wobec niego swe stanowisko przez jego uwzględnienie bądź odrzucenie, ale w podejmowanej uchwale winna zawrzeć uzasadnienie faktyczne i prawne swego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że gmina musi wskazać przesłanki, jakimi się kierowała, przyjmując dane rozwiązanie planistyczne, a w przypadku odrzucenia zarzutu wskazać powody, dla których nie mogą być uwzględnione propozycje zawarte w zarzucie.
Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną uchwałę z punktu widzenia jej zgodności z prawem. W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosił do projektu planu zarzuty, które zakwalifikowane zostały jako protest, który odrzucono w oparciu o art. 23 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
O przynależności danego pisma do kategorii protestów lub zarzutów nie może stanowić jego nazwa ani też kwalifikacja dokonana przez organ gminy. Decydujące znaczenie ma tu okoliczność, czy w danej sytuacji został naruszony interes prawny lub uprawnienie wnoszącego pismo. Stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia przez ustalenia projektowanego planu miejscowego oznacza, że wniesione pismo ma charakter zarzutu.
W rozpoznawanej przez Sąd sprawie, skarżący ma niewątpliwie interes prawny w kwestionowaniu zamierzonej zmiany planu, gdyż jego działki położone są na terenie objętym bezpośrednio ustaleniami tego planu.
W ocenie Sądu skarżący w swoim piśmie z dnia 25 września 2001 r. przedstawił okoliczności świadczące o tym, że ma interes prawny w kwestionowaniu projektowanej zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, która wprowadzając ograniczenia w wykonywaniu prawa jego własności ten interes narusza.
Rozpoznanie w tych okolicznościach jego zarzutu jako protestu stanowiło naruszenie art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części odrzucającej protest skarżącego.
Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 147
§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło