II OSK 39/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. W., M. W. i M. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 października 2005r. sygn. akt II SA/Gl 121/04 o odrzuceniu skargi J. W., M. W. i M. W. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: - uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Postanowieniem z dnia 3 października 2005r., sygn. akt II SA/Gl 121/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę J. W., M. W. i M. W. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] Nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał, że w związku z wyłożeniem do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] skarżący wnieśli protest i zarzut, nie wyrażając zgody na przeprowadzenie drogi łączącej ul. [...] oraz domagając się przekwalifikowania działek nr 285 i 286/1 pod zabudowę mieszkaniową i rekreacyjną. Uchwałą z dnia [...] Rada Gminy [...], na podstawie art. 23 ust. 3 i art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) odrzuciła zarzut i protest J. i M. W. oraz M. W. powołując się w uzasadnieniu na konieczność zmodernizowania układu komunikacyjnego w tym rejonie. W wyniku skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrokiem z dnia 12 września 2003r., sygn. akt II SA/Ka 2816/02 NSA stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części odrzucającej zarzut skarżących oraz odrzucił skargę w części dotyczącej protestu z powodu niewyczerpania środka prawnego w postaci wezwania do usunięcia naruszenia prawa lub interesu prawnego. W związku z powyższym skarżący pismem z dnia 19 grudnia 2003r. wezwali Radę Gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego, natomiast w dniu 19 stycznia 2004r. otrzymali odpowiedź o odmowie zmiany stanowiska organu. W dniu 11 lutego 2004r. skarżący ponownie wnieśli skargę na uchwałę z dnia [...] – w części dotyczącej odrzucenia protestu, którą zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 października 2005r., sygn. akt II SA/Gl 121/04 Sąd odrzucił. Sąd I instancji wskazał na fakt, iż sprawa była już prawomocnie osądzona w związku z wydaniem przez NSA powyższego wyroku z dnia 12 września 2003r. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyli J. i M. W. oraz M. W. wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), polegającą na przyjęciu, że skarga wniesiona ponownie po jej uprzednim odrzuceniu z powodu braku wezwania organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego podlega odrzuceniu z uwagi na prawomocne osądzenie sprawy. Powołali postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 1993r., I SA 892/93, ONSA 1994/4/159, w którym stwierdzono, że fakt, iż skarga na uchwałę gminy została przez NSA odrzucona, nie stoi na przeszkodzie ponownemu zaskarżeniu tej uchwały przez tę samą osobę, gdy przyczyną wcześniejszego odrzucenia skargi było niedopełnienie warunku określonego w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2002r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Pismem procesowym z dnia 28 grudnia 2005r. Gmina [...] złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną, wnosząc o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 171 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Bezsporne jest, że powagą rzeczy osądzonej mogą być objęte tylko orzeczenia sądowe rozstrzygające co do istoty sprawę w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W związku z powyższym należy podzielić pogląd zawarty w skardze kasacyjnej, iż powaga rzeczy osądzonej dotyczy tylko rozstrzygnięć merytorycznych, do których nie sposób zaliczyć postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu niewyczerpania środka zaskarżenia. Tego rodzaju postanowienia, chociażby prawomocne, nie korzystają z powagi rzeczy osądzonej, jeżeli przesłanki uzasadniające ich wydanie uległy zmianie. W niniejszej sprawie wskutek wyczerpania przez skarżących trybu z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, tym razem nie zachodziła prawna przeszkoda do rozpoznania złożonej ponownie do sądu administracyjnego skargi. Tym samym nastąpiło zarzucane w skardze kasacyjnej naruszenie przepisu art. 58 § 1 pkt 4 powołanej ustawy, co prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 i art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.